II SAB/Bd 164/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Piechowiak sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 marca 2023 r. sprawy ze skargi E. H. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy oddala skargę. UZASADNIENIE E. H. (tj. Skarżący) wnioskiem z [...] marca 2022 r. zwrócił się do Wojewody K. – P. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w celu wykonywania pracy. Następnie pismami z 25 czerwca oraz [...] lipca 2022 r. Skarżący wniósł do Szefa Urzędu ds. Cudzoziemców ponaglania w związku z bezczynnością Wojewody w sprawie złożonego wniosku. Wojewoda pismem z [...] września 2022 r. poinformował Skarżącego o wydłużeniu spraw w związku z obecną sytuacją międzynarodową i trudną sytuacją kadrową. Wojewoda poinformował również Skarżącego, że stosownie do art. 100c ust. 1 i 2 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa - do [...] grudnia 2022 r. bieg terminów na załatwienie wniosków o zezwolenie na pobyt czasowy nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu. Skarżący pismem z [...] października 2022 r. wniósł skargę na bezczynność Wojewody w ww. sprawie o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy. W skardze Skarżący wniósł o: 1) stwierdzenie bezczynności Wojewody, 2) stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3) wyznaczenie organowi 14 – dniowego terminu do załatwienia sprawy, 4) przyznanie mu od Wojewody zwrotu kosztów postępowania wg norm przypisanych, 5) wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w skrócie "p.p.s.a."), 6) przyznanie na jego rzecz od Wojewody odszkodowania w wysokości [...] zł. Skarżący podniósł, że stosownie do art. 35 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (w skrócie "k.p.a.") sprawa powinna być załatwiona w ciągu miesiąca, a zgodnie z art. art. 35 § 3 k.p.a., w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W niniejszym przypadku sprawa została wszczęta na skutek wniosku, który wpłynął do organu [...] marca 2022 r., zatem termin jej zakończenia upłynął [...] kwietnia 2022 r. Pomimo to organ nie załatwił sprawy ani nie odniósł się do zarzutów wniesionych ponagleń i pozostaje w bezczynności ponad 7 miesięcy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Organ podniósł, że Skarżący złożył wniosek [...] marca 2022 r., a zgodnie z art. 112a ustawy o cudzoziemcach decyzje w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni licząc od dnia złożenia wniosku. Zatem termin na wydanie decyzji w sprawie Skarżącego przypadał na okres zawieszenia biegu terminów tj. po wejściu w życie art. 100c ustawy o pomocy obywatelom [...] w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Okres spoczywania terminów załatwiania spraw przez wojewodów zakończy się [...] grudnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Bezczynność organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Co do zasady termin załatwienia sprawy określają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 k.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Załatwienie sprawy w postępowaniu uproszczonym powinno nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie miesiąca od dnia wszczęcia postępowania (§ 3a). Przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3 i 3a (§ 4). Z powyższych unormowań wynika więc, że podstawowym terminem załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym jest "niezwłocznie", a w przypadku gdy konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, sprawa zasadniczo powinna być załatwiona w terminie jednego miesiąca. Tym niemniej – jak wskazuje wyżej cytowany art. 35 § 4 k.p.a. termin załatwienia konkretnego rodzaju sprawy może być inaczej określony przez przepisy szczególne. Ze względu na powyższe w przedmiotowej sprawie należy mieć na uwadze, że w dniu 29 stycznia 2022 r. weszła w życie ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r., poz. 91). Ustawa wprowadza istotne zmiany w zakresie długości oraz rozpoczęcia biegu terminów załatwiania spraw udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, udzielenia zezwolenia na pobyt stały oraz udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej. Zgodnie z art. 112a ust. 1 ustawy o cudzoziemcach decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni. W myśl art. 112a ust. 2 u.c. termin, o którym mowa w ust. 1, biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z następujących zdarzeń: 1) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy osobiście lub nastąpiło jego osobiste stawiennictwo w urzędzie wojewódzkim po złożeniu tego wniosku, chyba że wobec cudzoziemca nie stosuje się wymogu osobistego stawiennictwa, lub 2) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który nie zawiera braków formalnych, lub zostały one uzupełnione, lub 3) cudzoziemiec przedłożył dokumenty, o których mowa w art. 106 ust. 2 pkt 2, lub wyznaczony przez wojewodę termin, o którym mowa w art. 106 ust. 2a, upłynął bezskutecznie. Z art. 112a ust. 2 u.c. wynika zatem, że dopiero wystąpienie jednego ze zdarzeń w nim wymienionych powoduje, że rozpoczyna bieg termin dla wojewody na załatwienie sprawy, o którym stanowi art. 112a ust. 2 tej ustawy. Wskazany przepis szczególny określający termin załatwienia sprawy odmiennie niż w art. 35 k.p.a. obowiązywał w momencie złożenia wniosku przez Skarżącego tj. [...] marca 2022 r., a więc stosownie do ww. przepisów ustawy o cudzoziemcach 60 – dniowy termin na załatwienie sprawy Skarżącego upływał [...] maja 2022 r. Niemniej dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy najbardziej istotna jest treść art. 100c i art. 100d ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom [...] w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa Zgodnie z art. 100c dodanym przez art. 1 pkt 44 ustawy z dnia 8 kwietnia 2022 r. (Dz. U. z 2022 r. poz. 830) zmieniającej ww. ustawę z dniem 15 kwietnia 2022 r., w okresie od dnia 15 kwietnia do dnia [...] grudnia 2022r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres (art. 100c ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o cudzoziemcach). Zgodnie z art. 100c ust. 3 w powyższym okresie: 1) przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się; 2) organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. Jednocześnie zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie powyższych sprawach lub ich dokonywanie z opóźnieniem, we wskazanym wyżej terminie nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki (art. 100c ust. 4) Z kolei zgodnie z art. 100d ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, dodanym przez art. 1 pkt 32 ustawy z dnia 13 stycznia 2023 r. (Dz.U.2023.185) zmieniającej ww. ustawę z dniem 1 stycznia 2023 r. - w okresie do dnia 24 sierpnia 2023 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres (art. 100d ust. 1 pkt 1 lit. a). Zgodnie z art. 100d ust. 3 w powyższym okresie: 1) przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się; 2) organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. Jednocześnie zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie powyższych sprawach lub ich dokonywanie z opóźnieniem, we wskazanym wyżej terminie nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki (art. 100d ust. 4). Odnosząc cytowane regulacje do kontrolowanej przez Sąd sprawy należy stwierdzić, że w dniu złożenia przez Skarżącego wniosku tj. 18 marca 2022 r. zaczął biec 60 – dniowy termin na załatwienie sprawy. W związku z regulacją zawartą w art. 100c ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom [...] w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa bieg tego terminu uległ zawieszeniu do [...] grudnia 2002 r., a następnie na mocy art. 100d ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy – termin ten uległ dalszemu zawieszeniu do [...] sierpnia 2023 r. W świetle powyższego należy stwierdzić, że termin na załatwienie sprawy jeszcze nie upłynął, a tym samym Wojewoda w momencie orzekania przez Sąd nie jest bezczynny. W konsekwencji Sąd zgodnie a art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.