III SA/Wa 808/19

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Radosław Teresiak (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Monika Barszcz, sędzia WSA Anna Zaorska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 października 2019 r. sprawy ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r. oddala skargę UZASADNIENIE Pismem z 4 marca 2019 r. "A." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (dalej również jako: "Skarżąca" lub "Strona") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wydane przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. postanowienie z [...] stycznia 2019 r. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Postanowieniem z [...] października 2018 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. nadał rygor natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji własnej z dnia [...] czerwca 2018 r. określającej Skarżącej: 1. wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług za: • styczeń 2013 r. w wysokości 71.934 zł, • luty 2013 r. w wysokości 162.616 zł, • marzec 2013 r. w wysokości 18.163 zł, • wrzesień 2013 r. w wysokości 248.453 zł, 2. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, w tym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za: • styczeń 2013 r. w wysokości 0,00 zł, • lipiec 2013 r. w wysokości 106.317 zł, • sierpień 2013 r. w wysokości 137.766 zł. Postanowienie zostało doręczone 23 października 2018 r. W dniu 30 października 2018 r. Spółka wniosła zażalenie. Postanowieniem z [...] stycznia 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej "organ odwoławczy") utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazał, że ustawowy termin przedawnienia zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do marca i wrzesień 2013 r. określonego w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] czerwca 2018 r. upływał z dniem 31 grudnia 2018 r. Powyższe oznacza, że 9 października 2018 r., tj. w dniu nadania rygoru natychmiastowej wykonalności ww. decyzji okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do marca i wrzesień 2013 r., był krótszy niż 3 miesiące. Tym samym Naczelnik Urzędu Skarbowego W. zasadnie uznał, że w sprawie zachodziła przesłanka określona w art. 239b § 1 pkt 4 ustawy Ordynacja podatkowa. W przywołanej na wstępie skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca sformułowała żądanie uchylenia skarżonego postanowienia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wniesiono również o zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. W skardze podniesiono naruszenie: ← art. 239b § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm., dalej "O.p."), poprzez wydanie postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej, pomimo nieistnienia przesłanki uzasadniającej takie działanie Organu; ← art. 239b § 2 O.p., poprzez brak uprawdopodobnienia, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji Organu kontroli skarbowej nie zostanie wykonane; ← art. 122 oraz art. 187 § 1 O.p., poprzez niedopełnienie obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, wskutek braku zgromadzenia dowodów przedstawiających całościową sytuację majątkową Skarżącej, które uprawdopodobniałyby niewykonanie w przyszłości zobowiązania podatkowego określonego w decyzji nr [...] z [...] czerwca 2018 r.; ← art. 121 § 1 O.p., poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych poprzez oparcie rozstrzygnięcia o materiał dowodowy, który nie stwarzał podstaw do wydania postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności; ← art. 191 O.p., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, która przybrała cechy oceny oczywiście dowolnej, w sytuacji braku zgromadzenia zupełnego i całościowego materiału dowodowego, wykazania okoliczności uprawdopodobniających, że zobowiązania wynikające z decyzji z dnia 28 czerwca 2018 r. nie zostaną wykonane; ← art. 217 § 2 O.p., poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonego Postanowienia, które ma charakter przede wszystkim sprawozdawczy, wskutek braku analizy zgromadzonego materiału dowodowego w kontekście jego wiarygodności umożliwiającej uprawdopodobnienie wystąpienia w przyszłości zdarzenia w postaci niewykonania zobowiązań podatkowych określonych w decyzji z [...] czerwca 2018 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się o ustalania, czy orany właściwie wykazały zaistnienie przesłanki nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności wskazanej w art. 239 § 2 O.p. Skarżący wskazuje, że organy nie zbadały jego majątku w szczególności w aspekcie możliwości ustanowienia hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego oraz w uzasadnieniu decyzji nie przywołano okoliczności wskazujące na prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania. Pełnomocnik podkreślił również fakt naruszenia w jego ocenie szeregu przepisów postępowania. Zgodnie z art. 239b § 1 pkt 4 O.p., decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. Z kolei w myśl art. 239b § 2 O.p. przepis § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że uprawdopodobnienie, o którym mowa w przepisie art. 239b § 2 O.p. oznacza, że obowiązkiem organu podatkowego nie jest dowodowe wykazanie, że podatnik nie zapłaci podatku wynikającego z nieostatecznej decyzji, ale wskazanie na okoliczności, fakty już istniejące, na podstawie których można obiektywnie i racjonalnie wnioskować, że podatek ten nie zostanie zapłacony. Nie daje pewności, a jedynie wiarygodność faktów. Jest to środek zwolniony od ścisłych formalności dowodowych. Ponadto jak słusznie zauważył NSA w wyroku z 22 października 2019 r. (II FSK 3408/17) "Skoro do upływu terminu przedawnienia pozostał bardzo krótki okres, przez ustawodawcę wyznaczony na czas krótszy niż 3 miesiące, to w aspekcie prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania podatkowego nie mają żadnego znaczenia okoliczności faktyczne dotyczące wielkości majątku podatnika, jego zasobów finansowych, czy dotychczasowej postawy w zakresie uiszczania danin publicznoprawnych. Nawet przy bardzo dużym majątku, przekraczającym wielokrotnie wartość zobowiązań podatkowych określonych w decyzji organu I instancji, zobowiązanie to nie zostanie bowiem wykonane bez nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, albowiem wygaśnie na skutek przedawnienia. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, organy podatkowe nie mogą ignorować stanu decyzji podatkowej (jej ostateczności bądź nie) przy ocenie prawdopodobieństwa niewykonania wynikającej z niej należności. Skoro o momencie uostatecznienia się decyzji (a co za tym idzie - jej wykonalności) decyduje strona, które na skutek skorzystania z prawa odwołania moment uostatecznienia się decyzji może przesunąć na czas po upływie terminu przedawnienia, to siłą rzeczy organy podatkowe muszą ten fakt brać pod uwagę". Z powyższym stanowiskiem NSA Sąd orzekający w niniejszym składzie w całości się zgadza. Reasumują w ramach postępowania o nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności organ ma obowiązek uprawdopodobnienia a nie udowodnienia, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. W tym aspekcie nie ma znaczenia wysokość majątku Skarżącego. Zauważyć także należy, że Skarżący 26 lipca 2018 r. złożył odwołanie od decyzji wymiarowej organu I instancji. W ocenie Sądu okolicznością wskazującą, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane z uwagi na krótszy niż 3 miesięczny termin przedawnienia, może być m.in. czas niezbędny do uzyskania przez decyzję nieostateczną waloru ostateczności. Jeżeli bowiem uruchomione zostało postępowanie odwoławcze, a spodziewany czas przeprowadzenia tego postępowania z zachowaniem terminów określonych przez przepisy prawa przekracza okres pozostały do przedawnienia zobowiązania, to okoliczność ta może stanowić uprawdopodobnienie, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. Mając powyższe na uwadze Sąd nie dostrzegł także naruszenia przepisów postępowania w szczególności art. 121 § 1 i art. 122 O.p. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę.