VII SA/Wa 1151/23

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. F. na czynność Wójta Gminy R. w przedmiocie zameldowania R. F. na pobyt stały postanawia: 1) odrzucić skargę; 2) zwrócić R.F. ze Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpis sądowy w kwocie 100 zł (słownie: sto złotych). UZASADNIENIE Skarżący – R.F., pismem z dnia 22 lutego 2023 r., wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w przedmiocie zameldowania R. F. i M. F. na pobyt stały w budynku przy ul. O. w miejscowości R. W wykonania zarządzenia z dnia 2 marca 2023 r. wezwano skarżącego do sprecyzowania, czy jego pismo z dnia 22 lutego 2023 r.: 1) stanowi skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 września 2022 r. sygn. akt VII SA/Wa 1392/22; czy 2) jest skargą na czynność Wójta Gminy R., dotyczącą zameldowania R. F. i M. F.w budynku przy ul. O.w miejscowości R. - w terminie 7 dni, pod rygorem przyjęcia, że pismo z 22 lutego 2023 r. skargę na czynność Wójta Gminy R., dotyczącą zameldowania R.F. i M. F. w budynku przy ul. O.w miejscowości R. Skarżący nie udzielił odpowiedzi na powyższe wezwanie, zatem Sąd uznał, że skarżący pismem z dnia 22 lutego 2023 r. wniósł skargę na czynność Wójta Gminy R. w przedmiocie zameldowania R. F. i M. F. w budynku przy ul. O.w miejscowości R. Następnie, w wykonaniu zarządzenia z dnia 24 sierpnia 2023 r. skarga skarżącego została rozdzielona na dwie skargi: 1) skargę na czynność Wójta Gminy R., dotyczącą zameldowania R. F. w budynku przy ul. O.w miejscowości R., oraz 2) skargę na czynność Wójta Gminy R., dotyczącą zameldowania M. F. w budynku przy ul. O.w miejscowości R. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Przed merytoryczną oceną wniesionej skargi obowiązkiem Sądu jest ustalenie, czy akt lub czynność podlegający zaskarżeniu dotyczy kognicji sądu administracyjnego. Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Mając na uwadze powołane przepisy, stwierdzić należy, że zaskarżona czynność nie mieści się w zakresie kognicji sądów administracyjnych, powołanych do kontroli określonej działalności administracji publicznej. Z akt sprawy wynika, że skarga dotyczy czynności materialno-technicznej ponownego zameldowania R. F. na pobyt stały w budynku przy ul. O. w miejscowości R. Obowiązek meldunkowy (podobnie jak i kwestia wymeldowania) uregulowany został w ustawie z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. nr 139 poz. 993 ze zm.). Zgodnie z art. 47 ust. 1 tej ustawy organ gminy prowadzący ewidencję ludności jest obowiązany na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania lub wymeldowania przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu, jak również innych zdarzeń objętych obowiązkiem meldunkowym. Zameldowanie (wymeldowanie) na podstawie art. 47 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych następuje w drodze czynności materialno-technicznej. W przypadku, gdy zgłoszone dane budzą wątpliwości o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy (art. 47 ust 2 cyt. ustawy), a zatem konieczne będzie w takiej sytuacji przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i wydanie rozstrzygnięcia, tj. decyzji administracyjnej (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 26 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Ol 1031/07 publ. Lex nr 480499 oraz wyrok WSA w Poznaniu z dnia 3 czerwca 2009 r., sygn. akt III SA/Po 494/08 publ. Lex nr 563929). Zestawienie powyższych norm art. 47 ustawy o ewidencji ludności dowodach osobistych wskazuje, że w przypadku, gdy strona kwestionuje czynność materialno-techniczną zameldowania, właściwy organ gminy powinien, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, w zależności od dokonanych ustaleń, wydać decyzję administracyjną uchylającą czynność materialno-techniczną zameldowania lub decyzję odmawiającą uchylenia tej czynności albo w inny sposób kończącą postępowanie stosownie do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Od takiej decyzji stronie służy odwołanie do organu wyższej instancji, a po wyczerpaniu administracyjnego toku instancji, przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania jest możliwe gdy okaże się, że w dacie tej czynności osoba nie przebywała z zamiarem stałego pobytu w lokalu. Zameldowanie jest czynnością wtórną wobec faktu zamieszkiwania w danym lokalu. Wątpliwości natomiast co do stałego lub czasowego charakteru pobytu osoby pod deklarowanym adresem rozstrzyga organ gminy w drodze decyzji administracyjnej (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 3 grudnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Po 483/15, publ. Lex nr 1947136). W przypadku nierozpatrzenia przez organ w wyżej opisanym trybie, wniosku o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania i pozostawania przez ten organ w zwłoce w wydaniu decyzji, stronie służy prawo zwalczania bezczynności organu w trybie przewidzianym w art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, a po wyczerpaniu tego trybu służy stronie prawo wniesienia skargi do sądu na bezczynność organu na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 i 8 p.p.s.a. Zatem niedopuszczalne jest wniesienie do sądu skargi na czynność materialno-techniczną zameldowania na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. - jak uczynił to skarżący. Ten ostatni przepis umożliwia bowiem wniesienie skargi na inne niż określone w art. 3 § 2 pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Nie jest bowiem dopuszczalne wniesienie do sądu skargi, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w sprawie, w której przepisy prawa materialnego wymagają wydania rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej (por. postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 14 czerwca 2007 r., sygn. akt II SA/Sz 258/07, oraz WSA w Szczecinie z dnia 30.12.2010 r. sygn. akt II SA/Sz 944/10, opublikowany w internetowej bazie orzeczeń NSA - orzeczenia.nsa.gov.pl). Dlatego też skarga jako niedopuszczalna została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a postanowienie w przedmiocie zwrotu wpisu wydano na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 tej ustawy.