II GZ 512/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 lipca 2024 r., sygn. akt III SA/Kr 1299/23 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 26 czerwca 2023 r. nr BP.501.80.2022.0949.ML6.425140 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE I. J.B. (dalej: skarżący) pismem z dnia 20 lipca 2023 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 26 czerwca 2023 r. znak BP.501.80.2022.0949.ML6.425140 w przedmiocie kary pieniężnej. W wyniku rozpoznania wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowenie radcy prawnego, referendarz sądowy postanowieniem z dnia 13 października 2023 r. sygn. akt III SPP/Kr 190/23 oddalił wniosek. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem i pouczeniem doręczono skarżącemu w dniu 31 października 2023 r. Skarżący nie wniósł sprzeciwu. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 22 stycznia 2024 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 400 złotych, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono skarżącemu w dniu 25 stycznia 2024 r. Na rozprawie w dniu 24 stycznia 2024 r. poinformowano skarżącego, że przedmiotem postępowania jest decyzja w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej a nie kara za wykroczenie oraz że rozpoznanie jego skargi jest uzależnione od uiszczenia wpisu lub zwolnienia od jego uiszczenia. Skarżący oświadczył, że będzie starał się o ponowne zwolnienie od kosztów. Wobec nieuiszczenia wpisu i otwartego terminu do jego uiszczenia rozprawa została odroczona. W dniu 31 stycznia 2024 r. skarżący wniósł kolejny wniosek o zwolnienie od kosztów. Postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2024 r., sygn. akt III SPP/Kr 27/24, referendarz sądowy ponownie oddalił wniosek skarżącego. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem i pouczeniem doręczono skarżącemu w dniu 29 kwietnia 2024r. Skarżący nie wniósł sprzeciwu. W wykonaniu zarządzenia z dnia 11 czerwca 2024 r. wezwano skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 22 stycznia 2024 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 400 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono skarżącemu w dniu 19 czerwca 2024 r. Pomimo upływu terminu skarżący nie uiścił wpisu. II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z 5 lipca 2024r. sygn. akt III SA/Kr 1299/23 odrzucił skargę skarżącego. Sąd odwołując się do treści art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) wskazał, że sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Stosownie do brzmienia art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. WSA stwierdził, że skarżący pomimo wezwania do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, pouczenia oraz upływu terminu, nie uiścił należnego wpisu sądowego od skargi, tym samym zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. skargę należało odrzucić. III. Skarżący złożył zażalenie na postanowienie z 5 lipca 2024 r., w którym wskazał, że za całe zdarzenie został obarczony wyrokiem sądowym w kwocie łącznej 620 zł. Zdaniem skarżącego kwota 400 zł jest bezpodstawnie nałożona i skarżącego nie stać na jej zapłacenie. Zdaniem skarżącego opłatą powinni być obciążeni inspektorzy, którzy spowodowali cały ten bałagan. IV. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego należało je oddalić. Niezasadny jest pogląd skarżącego o braku podstaw do nałożenia na niego obowiązku uiszczenia opłaty w wysokości 400 zł. Z treści art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. wynika, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, w tym od skargi, pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Oznacza to, że w chwili wniesienia pisma wszczynającego postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji (m.in. skargi) powstaje obowiązek uiszczenia wpisu sądowego. Strona wnosząca skargę ma obowiązek uiszczenia wpisu sądowego, chyba że z obowiązku tego została zwolniona na mocy przepisu prawa (art. 239 § 1 pkt 1 - 3, art. 239 § 2 i art. 240 p.p.s.a.), bądź postanowienia referendarza sądowego lub sądu, przyznającego jej prawo pomocy w tym zakresie (art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W sytuacji, gdy opłata taka nie została uiszczona, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do jej uiszczenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Jak wynika z akt sprawy, skarżący, wezwany pod rygorem odrzucenia skargi do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 400 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, nie uiścił wpisu w wyznaczonym terminie. Wnosząc skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 26 czerwca 2023 r. skarżący nie uiścił zatem wymaganego prawem wpisu od skargi i okoliczność ta nie jest kwestionowana. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucając skargę trafnie wskazał, że mimo upływu wyznaczonego terminu skarżący nie uczynił zadość wezwaniu do uiszczenia wpisu. Prawidłowo zatem odrzucił skargę, a oceny tej – zdaniem NSA – nie podważają zarzuty zażalenia. Skoro bowiem skarga skarżącego dotknięta była wadą uniemożliwiającą nadanie jej dalszego biegu z uwagi na brak uiszczenia wymaganej opłaty, pomimo stosownego wezwania w tym zakresie oraz pouczenia o skutkach prawnych ewentualnego niezastosowania się do wezwania, które zostało skarżącego prawidłowo doręczone, to Sąd pierwszej instancji zobligowany był dyspozycją art. 220 § 3 p.p.s.a. do odrzucenia skargi. Ponadto należy podkreślić, że odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu nie jest nieuprawnionym ograniczeniem prawa do sądu, o czym wypowiadał się zarówno Naczelny Sąd Administracyjny (por. postanowienie z 23 listopada 2010r., sygn. akt II FZ 486/10), Trybunał Konstytucyjny (wyrok z 16 listopada 2011 r., sygn. akt SK 45/09, OTK-A 2011, Nr 9, poz. 97), jak i Europejski Trybunał Praw Człowieka (m. in. w wyroku w sprawie 6289/73 Airey v. Ireland, § 20 i nast.). Powyższe oznacza, że zaskarżone postanowienie WSA w Krakowie jest zgodne z prawem i dlatego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu zażalenia.