I GZ 420/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia E. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 czerwca 2021 r. sygn. akt V SA/Wa 2178/19 w zakresie odmowy uzupełnienia wyroku w sprawie ze skargi E. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z 10 czerwca 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 2178/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił E. J. uzupełnienia wyroku tut. Sądu z 7 stycznia 2021 r., sygn. akt. V SA/Wa 2178/19, o przeprowadzenie postępowania dowodowego i ustalenie stanu faktycznego w sprawie ze skargi E. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z [...] września 2019 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono pełnomocnikowi strony skarżącej R. J. w dniu 18 marca 2021 r. W piśmie z 22 marca 2021 r. pełnomocnik strony skarżącej zawnioskował o uzupełnienie wyroku poprzez przeprowadzenie postępowania dowodowego i ustalenie stanu faktycznego. Zdaniem autora pisma, Sąd nie przedstawił i nie zajął stanowiska w sprawie wszczęcia postępowania administracyjnego bez dostarczenia i okazania tytułu wykonawczego. W dalszej części pisma pełnomocnik strony skarżącej wskazał na art. 2, art. 4, art. 85 i art. 86 ustawy o ubezpieczeniach, z których wynika, że pojazd musi mieć przegląd techniczny by otrzymać odszkodowanie z OC. Zaś Fundusz Gwarancyjny, jak podkreślił Wnioskujący nie rozpatrzył pisma z [...] kwietnia 2019 r. Dodał, że otrzymany przez niego wyrok z 7 stycznia 2021 r. wydany w postępowaniu niejawnym nie został podpisany przez skład sędziowski. Sąd I instancji wskazał, że w dniu 18 marca 2021 r. otrzymał odpis wyroku wraz z uzasadnieniem w formie kopii urzędowo poświadczonej za zgodność z oryginałem, gdyż z art. 75 p.p.s.a. wynika, że stronie doręcza się wyłącznie odpis orzeczenia. Oryginał orzeczenia podpisany przez skład sędziowski pozostał w aktach sądowych. Wniosek o uzupełnienie wyroku został złożony w dniu 22 marca 2021 r., co pozwala Sądowi I instancji przyjąć, że został dochowany czternastodniowy termin na złożenie wniosku o uzupełnienie wyroku wynikający z art. 157 § 1 p.p.s.a. W ocenie WSA sentencja wydanego wyroku zawiera wszystkie wymagane prawem elementy, a w uzasadnieniu wyroku Sąd szczegółowo wyjaśnił powody takiego sformułowania rozstrzygnięcia. Oznacza to, że Sąd orzekł o całości skargi, w związku z czym, w ocenie Sądu, brak jest jakichkolwiek podstaw do uzupełnienia wyroku. Sąd nadmienił, że w uzasadnieniu swojego wyroku na stronie 6 i 7 wyjaśnił – powołując się na stanowisko organu – że prawidłowo została odczytana intencja skarżącego, którą było umorzenie postępowania egzekucyjnego wobec – zdaniem skarżącego - bezpodstawnego obciążenia opłatą wskazaną w tytule wykonawczym. Jednocześnie wskazano, że przesłanką do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. jest uzyskanie przez skarżącego wyroku sądu powszechnego ustalającego nieistnienie obowiązku ubezpieczenia. Powyższe prowadzi do wniosku, że rozstrzygnięcie jest kompletne, a żądanie uzupełnienia orzeczenia jest nieuzasadnione. Skarżący złożył zażalenie na przedmiotowe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie. Zarzucił naruszenie art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej "p.p.s.a.") w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. przejawiające się wadliwym uzasadnieniem wyroku jak i postanowienia, spowodowane uchyleniem się przez Sąd obowiązku wyczerpującego przedstawienia własnego stanowiska, dał wiarę tylko stanowisku organu. Sad nie wywiązał się z obowiązku kontroli legalności decyzji administracyjnej. Zarzucił również naruszenie przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., przejawiające się, że organ egzekucyjny wszczynając egzekucję jest obowiązany w świetle art. 29 § 1 do sprawdzenia czy obowiązek ten istnieje. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 157 § 1 p.p.s.a., strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu – a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Jak więc wynika z treści tego przepisu strona może domagać się uzupełnienia wyroku w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi, i po drugie, jeżeli nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. W pierwszym przypadku, mimo że sąd nie jest związany granicami skargi, wyrok może zostać uzupełniony tylko o te akty lub czynności, które były objęte przedmiotem skargi. W drugim zaś przypadku strona może żądać uzupełnienia wyroku o zamieszczenie dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy sąd powinien był zamieścić z urzędu, mimo że takie żądanie nie było objęte zakresem skargi. Gramatyczna wykładnia art. 157 § 1 p.p.s.a. pozwala na stwierdzenie, że uzupełnić można jedynie wyrok, a nie jego uzasadnienie (por. komentarz do art. 157, B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IV., str. 445 – 446; J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 343). Instytucja uzupełnienia orzeczenia służy temu, aby w szczególnej sytuacji pominięcia przez sąd jakiejś kwestii, która winna być przedmiotem zapadłego rozstrzygnięcia, wydane orzeczenie uczynić kompletnym. Wyrok, którego uzupełnienia domagał się skarżący, rozstrzyga o niezasadności skargi wniesionej na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z [...] września 2019 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu prawidłowo wskazał, że sentencja wydanego wyroku zawiera wszystkie wymagane prawem elementy, a w uzasadnieniu wyroku Sąd szczegółowo wyjaśnił powody takiego sformułowania rozstrzygnięcia, a zatem orzekł o całości skargi. Podkreślenia wymaga, że wniosek o uzupełnienie wyroku na podstawie art. 157 § 1 p.p.s.a. nie może zmierzać do zmiany czy też uzupełnienia treści merytorycznej jego uzasadnienia (por. M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, M. Grzywacz [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 2015, str. 642). Również w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że uzupełnienie wyroku dotyczy wyłącznie jego sentencji, nie zaś uzasadnienia. Nie można w szczególności żądać uzupełnienia uzasadnienia orzeczenia poprzez zamieszczenie w nim określonych kwestii objętych żądaniem strony. Takie działanie w istocie zmierza nie do uzupełnienia, ale do zmiany uzasadnienia przez zamieszczenie w nim wskazanych przez stronę okoliczności (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 13 czerwca 2011 r., sygn. akt II FSK 2344/10, z dnia 2 października 2014 r., sygn. akt I OZ 634/14 oraz z dnia 30 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GSK 465/11; wyrok NSA z 24 października 2013 r., sygn. akt II GZ 476/13, publ. CBOSA). W związku z powyższym Sąd I instancji zasadnie odmówił skarżącemu uzupełnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 stycznia 2021 r. wydanego w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 2178/19. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.