II OZ 870/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA - Zofia Flasińska po rozpoznaniu w dniu 4 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wojewody D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 maja 2008 r. sygn. akt II SO/Wr 2/08 w zakresie orzeczenia o wymierzeniu grzywny w sprawie z wniosku Wojewody D. o wymierzenie grzywny Gminie Miejskiej L. za nieprzekazanie do sądu skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 16 maja 2008 r., sygn. akt III SO/Wr 2/08, sprostowanym postanowieniem z dnia 13 czerwca 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w wyniku rozpoznania wniosku Wojewody D., na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., wymierzył Gminie Miejskiej L. grzywnę w kwocie 2.418 zł za nieprzekazanie do sądu skargi Wojewody D. na uchwałę Rady Miejskiej w L. w sprawie Statutu Miasta L. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Jak wynika z uzasadnienia postanowienia, pismem z dnia 12 października 2007 r. Wojewoda D. wniósł za pośrednictwem Gminy Miejskiej L. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na uchwałę Rady Miejskiej w L. w sprawie Statutu Miasta L.. Skarga ta została doręczona organowi w dniu 17 października 2007 r. W odpowiedzi na pismo Wojewody D. z dnia 13 marca 2008 r. odnoszące się do wskazania daty przekazania skargi do sądu, Przewodniczący Rady Miejskiej w L. pismem z 25 marca 2008 r. poinformował Wojewodę, że nie została dotąd podjęta uchwała w sprawie odpowiedzi na jego skargę. Ponadto Przewodniczący Rady Miejskiej wskazał, że dokumenty dotyczące skargi złożonej przez Wojewodę D. zostały przekazane do Komisji Statutowej, która w najbliższym czasie ma wystąpić z inicjatywą uchwałodawczą w sprawie udzielenia odpowiedzi na zarzuty organu nadzoru. Poinformowano także, że na najbliższym posiedzeniu Rady Miejskiej podjęta zostanie uchwała w sprawie odpowiedzi na skargę tego organu. Pismem z dnia 15 kwietnia 2008 r. Wojewoda D. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosek o ukaranie Gminy Miejskiej L. grzywną. W uzasadnieniu wnioskodawca podkreślił, że od momentu doręczenia organowi skargi upłynęło 6 miesięcy. Zwrócił również uwagę na to, iż na ostatniej sesji Rady Miejskiej w L. (w dniu 25 marca 2008 r.) nie podjęto uchwały w sprawie odpowiedzi na skargę. Ustosunkowując się do wniosku Wojewody o ukaranie grzywną, Gmina Miejska L. w piśmie z 30 kwietnia 2008 r. wniosła o odstąpienie od ukarania i podała, że w dniu 30 października 2007 r. odwołano dotychczasowego przewodniczącego Rady Miejskiej i powołano kolejnego. Nowy przewodniczący miał zbyt mało czasu na zapoznanie się ze sprawą, przygotowanie odpowiedzi na skargę i zwołanie sesji. Podniesiono także, że skarga została przekazania do rozpatrzenia Komisji Statutowej Rady Miejskiej, jednakże od 28 czerwca 2007 r. Komisja nie odbyła żadnego posiedzenia. Gmina Miejska L. poinformowała również, że w dniu 29 kwietnia 2008 r. została podjęta uchwała w sprawie odpowiedzi na skargę, która została przesłana do Sądu. Mając na uwadze powyższe ustalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, że wniosek Wojewody D. o ukaranie Gminy Miejskiej L. grzywną zasługiwał na uwzględnienie. Według Sądu I instancji, podane przez Gminę Miejską L. przyczyny opóźnienia w przekazaniu skargi i odpowiedzi na skargę nie usprawiedliwiały niewykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a., a jedynie mogły wskazywać na brak należytej organizacji pracy organu. Zmiana przewodniczącego Rady Miejskiej i nieodbywanie posiedzeń przez Komisję Statutową nie stanowiły okoliczności, które mogłyby uzasadniać ponad półroczne opóźnienie w przekazaniu skargi i odpowiedzi na skargę. W ocenie Sądu, wymierzenie organowi grzywny w wysokości 2.418 zł było adekwatne do stopnia zaniedbania obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. Sąd I instancji jednocześnie wyjaśnił, że co prawda organ podał, iż w dniu 29 kwietnia 2008 r. została podjęta uchwała w sprawie odpowiedzi na skargę, niemniej jednak do dnia rozpoznawania wniosku o ukaranie grzywną do Sądu nie wpłynęła ani wniesiona za pośrednictwem organu skarga Wojewody D., ani odpowiedź na skargę. Na powyższe postanowienie Rada Miejska L. wniosła zażalenie podnosząc, że w dniu 29 kwietnia 2008 r. podjęta została uchwała w sprawie odpowiedzi na skargę Wojewody D. dotyczącą zapisów Statutu Miasta L.. Przedmiotowa uchwała została niezwłocznie tj. w dniu 30 kwietnia 2008 r. wraz ze skargą Wojewody D. przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Zwłoka dotycząca udzielenia odpowiedzi na skargę wynikała ze zmian personalnych w Radzie Miejskiej w L. oraz niejednoznacznej interpretacji dotyczącej możliwości przyznawania nagrody miasta (uchylenie przez Sąd rozstrzygnięcia nadzorczego dotyczącego przyznania nagrody miasta J. G.). W piśmie z dnia 3 lipca 2008 r. Wojewoda D. wniósł o oddalenie zażalenia jako nieusprawiedliwionego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest niezasadne. Stosownie do art. 54 § 2 p.p.s.a. organ, którego działanie lub bezczynność zostało zaskarżone, zobowiązany jest przekazać skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia wniesienia skargi. Niezastosowania się przez organ administracji publicznej do omawianego obowiązku stwarza możliwość orzeczenia przez sąd, na wniosek skarżącego, o wymierzeniu organowi grzywny (art. 55 § 1 p.p.s.a.). Skorzystanie przez sąd z procesowego instrumentu dyscyplinującego organ prowadzący postępowanie administracyjne (mające podlegać sądowej kontroli) aktualizuje się w każdym przypadku objętym hipotezą art. 55 § 1 p.p.s.a., a więc dla nałożenia grzywny wystarczające będzie stwierdzenie przez sąd, że pomimo upływu trzydziestodniowego terminu organ nie przekazał do sądu skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W piśmiennictwie trafnie jednocześnie zauważa się jednak, że wymierzenie grzywny nie powinno następować automatycznie w każdym przypadku stwierdzenia niewywiązania się przez organ z obowiązku wskazanego w art. 54 § 2 p.p.s.a., ale winno uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ ww. obowiązków, czas, jaki upłynął od wniesienia skargi oraz to, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (por. T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2008 , s. 297). W rozpoznawanej sprawie skarga Wojewody D. na uchwałę Rady Miejskiej w L., pomimo wniesienia jej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu za pośrednictwem Rady Miejskiej w L. w dniu 12 października 2007 r., nie została przez ten organ przekazana do Sądu. Okoliczność powyższa stanowiła zatem uzasadnioną podstawę do wymierzenia Gminie Miejskiej L. grzywny za niedopełnienie obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, bez znaczenia dla sprawy pozostaje przywoływana przez Radę Miejską w L. okoliczność, iż skarga (wraz z odpowiedzią na nią) nie mogła zostać w przypisanym terminie przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z uwagi na zmiany personalne, do jakich doszło w Radzie Miejskiej, a także zauważone problemy wykładni przepisów pozostających w związku ze składaną do sądu administracyjnego skargą. Za trafne należy w tym względzie uznać stanowisko Sądu I instancji, który tego rodzaju powód opóźnienia w przekazaniu skargi do sądu uznał za nieusprawiedliwiony, albowiem argumenty do jakich organ odwołał się wskazywały nie tyle na obiektywną niemożność terminowego wypełnienia obowiązków procesowych nałożonych na organ administracji publicznej, co świadczyły o braku należytej organizacji pracy organu. Przyjąć jednocześnie należy, że wysokość wymierzonej w niniejszej sprawie grzywny nie pozostaje w istotnej dysproporcji do przyczyn (zawinionego) opóźnienia w przekazaniu skargi wraz z aktami sprawy do Sądu, a także samego czasu trwania tego opóźnienia. Z tego względu, Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do zmiany kwoty nałożonej na Gminę Miejską L. grzywny, uznając ją za właściwą i adekwatną do stwierdzonego naruszenia art. 54 § 2 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjne na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.