II FZ 703/19

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Antoni Hanusz po rozpoznaniu w dniu 14 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 czerwca 2019 r., sygn. akt I SA/Wr 97/17 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 8 listopada 2016 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia oddalić zażalenie UZASADNIENIE II FZ 703/19 UZASADNIENIE 1. Postanowieniem z 24 czerwca 2019 r., I SA/Wr 97/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę A. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z 8 listopada 2016 r. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I WSA we Wrocławiu z 7 lutego 2017 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia z pouczeniem, że nieuiszczenie wpisu w terminie spowoduje odrzucenie skargi. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy, a wniosek ten został powielony. Ostatecznie, prawo pomocy nie zostało skarżącemu przyznane (ostatnie orzeczenie w tym przedmiocie to postanowienie Sądu z 18 lutego 2019 r., którym utrzymano w mocy zarządzenie referendarza sądowego z 29 listopada 2018 r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania). Wobec powyższego, skarżący pismem z 17 kwietnia 2019 r. został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z 7 lutego 2017 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie to doręczono skarżącemu w dniu 8 maja 2019 r. Z akt sprawy wynika, że skarga nie została opłacona (informacja z Wydziału Finansowo-Księgowego Sądu z 19 czerwca 2019 r.). Mając na uwadze, że skarżący w zakreślonym terminie żądanego wpisu nie uiścił, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") skargę odrzucił. 2. W zażaleniu wywiedzionym od ww. postanowienia skarżący wniósł o jego zmianę w całości poprzez przyjęcie skargi i jej merytoryczne rozpoznanie albo uchylenie go w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia WSA. Skarżący zarzucił naruszenie prawa procesowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy przez błędną jego wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, poprzez brak podstaw do stwierdzenia, że zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi; art. 6 p.p.s.a. poprzez brak poinformowania strony o możliwości złożenia ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy; art. 257 p.p.s.a. poprzez wydanie orzeczenia dotyczącego wniosku o przyznanie prawa pomocy niezgodnie z obowiązującą normą; zarzucono naruszenie przepisów poprzez wydanie orzeczenia dot. odrzucenia skargi przy opłaceniu skargi tj. niezgodnie z obowiązującą normą; zarzucono pominięcie przez Sąd całego stanu uwidocznionego w aktach sprawy, ze szczególnym uwzględnieniem treści wniosku, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego. 3. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem takim jest między innymi skarga. Natomiast zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Natomiast w myśl art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, że mając na uwadze art. 220 § 3 p.p.s.a. słusznie przyjęto, iż skarżący został w sposób prawidłowy wezwany do uiszczenia wpisu. W niniejszej sprawie siedmiodniowy termin przewidziany do uiszczenia wpisu od skargi upłynął natomiast bezskutecznie z 15 maja 2019 r., co oznacza, że dzień 15 maja 2019 r. był ostatnim dniem do uiszczenia kwoty wpisu sądowego od skargi. Jednak, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd administracyjny pierwszej instancji z akt sprawy wynika, że skarżący rzeczonej kwoty w zakreślonym terminie nie uiścił. Wobec powyższego WSA we Wrocławiu był zobligowany do odrzucenia skargi. Odnosząc się z kolei do argumentacji podniesionej w zażaleniu, Naczelny Sąd Administracyjny w całości podziela i przyjmuje rozważania wskazane w uzasadnieniu postanowienia NSA z 17 grudnia 2018 r., II FZ 758/18, gdzie Sąd wskazał, że nie można podzielić wątpliwości skarżącego co do prawidłowości wywiązania się przez Sąd pierwszej instancji z obowiązku informacyjnego wobec strony występującej w sprawie sądowoadministracyjnej bez profesjonalnego pełnomocnika. Wyrażony w art. 6 p.p.s.a. obowiązek udzielania stronie pouczeń nie oznacza, że sąd jest zobowiązany do szczegółowego instruowania strony co do wszelkich jej możliwych zachowań, ani też do przestrzegania strony przed nietroszczeniem się o jej własne interesy (por. wyrok SN z 13 lipca 2000 r., II UKN 639/99, OSNAPiUS 2002 r., Nr 3, poz. 78 oraz postanowienie SN z 23 czerwca 1981 r., IV PZ 35/81-niepubl.). Jak wynika z akt sprawy, skarżący został pouczony na właściwym etapie postępowania, tj. przy wezwaniu go do uiszczenia wpisu, o możliwości wystąpienia z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Sąd nie miał natomiast obowiązku udzielania szczegółowych informacji o przebiegu postępowania w przedmiocie prawa pomocy, w tym o możliwości składania kolejnych wniosków w związku z okolicznościami, o których istnieniu wiedzę miał wyłącznie skarżący. Postępowanie sądowe inicjowane jest przez skarżącego i to on powinien dbać o swoje interesy w tym postępowaniu. Sąd nie może zastępować w tym zakresie skarżącego, proponować mu wszelkich możliwych rozwiązań, które są przewidziane w procedurze sądowoadministracyjnej, analizować, co strona mogłaby uczynić, gdyby jakieś okoliczności zaistniały, np. zmiana sytuacji materialnej po rozpoznaniu pierwszego wniosku o prawo pomocy czy uchybienie terminu itp. Sąd nie jest w stanie i nie powinien przewidywać zamiarów stron występujących w postępowaniu i zawiadamiać ich o każdym możliwym rodzaju czynności, którą strona może podjąć lub której może żądać w konkretnej sytuacji. Rozważania co do ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy, wyjaśniające, że nie zapobiegałby on odrzuceniu skargi, również nie zasługują na uwzględnienie. (por. postanowienie NSA z 30 października 2018 r., II FZ 595/18). Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, uznawszy, że zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu, w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.