II SA/Bk 167/09

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 października 2009 r. sprawy ze skargi B. i J. Z. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych oddala skargę. UZASADNIENIE Wojewoda P. zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...], na podstawie art. 138 §1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 82 ust.3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania Państwa B. i J.Z. od decyzji Starosty B. z dnia [...] października 2008 r., nr [...] zezwolił Państwu A. i G.G. na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości o nr geod. [...]/8 położonej w G. gm. S. w celu wykonania robót budowlanych polegających na wykonaniu od strony działki nr [...]/8 ściany pełnej murowanej oddzielenia przeciwpożarowego o grubości 0,25 m, wyprowadzonej co najmniej 0,30 m ponad połać dachu w budynku gospodarczo – garażowym i kotłowni oraz odprowadzenia wód opadowych na posesję wnioskujących na działce o nr geod. [...]/7 w G., zgodnie z decyzją P., Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] marca 2006r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne: Wnioskiem z dnia 20 sierpnia 2007 r. Państwo A. i G.G. wystąpili do Starosty B. o wydanie decyzji zezwalającej na wejście na teren działki o nr geod. [...]/8 w G. przy ul. J. w celu wykonania obowiązków wynikających z decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] i [...]. Starosta B. decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] zezwolił wnioskodawcom na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości o nr geod. [...]/8 w G. w celu wykonania prac budowlanych polegających na wykonaniu ściany garażu z blachy na działce o nr geod. [...]/7 w G. Z powyższą decyzją nie zgodzili się właściciele działki o nr geod. [...]/8 i wnieśli odwołanie do Wojewody P. Wojewoda P. decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. uchylił w całości zakwestionowane rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania Starosta B. wezwaniem z dnia 29 lutego 2008 r. zobowiązał Państwa G. do uzupełnienia wniosku poprzez określenie zakresu prac budowlanych zamierzonych do wykonania na działce o nr [...]/7, związanych z koniecznością wejścia na działkę o nr [...]/8, przedstawienia rozstrzygnięć, na podstawie których mają obowiązek wykonania tych robót oraz dołączenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i określenia dokładnej daty rozpoczęcia robót. Następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] wydał pozwolenie na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości o nr geod. [...]/8 w G. w celu wykonania robót budowlanych. Z rozstrzygnięciem Starosty B. nie zgodzili się Państwo B. i J.Z. i ponownie wnieśli odwołanie do Wojewody P. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego Wojewoda P. decyzja z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, wskazując, iż w aktach postępowania administracyjnego znajduje się nie rozpatrzony wniosek Państwa Z. z dnia 19 marca 2008 r. o zawieszenie toczącego się postępowania. Rozpatrując ponownie sprawę Starosta B. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008r. odmówił, na podstawie art. 98 § 1 Kpa, zawieszenia przedmiotowego postępowania, wyjaśniając, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek Państwa G., zatem tylko na ich wniosek może zostać zawieszone. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyli Państwo B. i J.Z. Po rozpatrzeniu w/w zażalenia organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Przedmiotowe rozstrzygnięcie zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który postanowieniem z dnia 16 grudnia 2008 r. odrzucił wywiedzioną skargę. Starosta B., po merytorycznym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] października 2008 r. zezwolił A. i G.G. na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości o nr geod. [...]/8 w celu wykonania wnioskowanych robót budowlanych. Od tego rozstrzygnięcia odwołali się Państwo Z. zarzucając mu naruszenie art. 7, 77 i art. 75 § 1 Kpa. Nadto wskazali, że uzasadnienie skarżonej decyzji jest niezgodne z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, a zaskarżona decyzja została wydana przed prawomocnym zakończeniem postępowania w sprawie zawieszenia postępowania toczącego się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Białymstoku. W wyniku przeprowadzonego postępowania organ odwoławczy, powołując się na treść art. 47 ust.1 i ust.2 Prawa budowlanego, stwierdził, iż stosunkowo częstym zjawiskiem przy wykonywaniu robót budowlanych jest konieczność wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości, dlatego też oczywiste wydaje się, że w takiej sytuacji konieczne jest uzyskanie zgody dysponenta tej nieruchomości. W przedmiotowej sprawie Państwo G. wywiązali się z obowiązku określonego w art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego, tj. określili niezbędny do zajęcia teren z działki skarżących w celu wykonania robót budowlanych oraz wskazali niezbędny okres, na jaki będzie zajęta nieruchomość. Odnosząc się z kolei do zarzutów odwołania organ podkreślił, iż Starosta B. wydał skarżoną decyzję zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami, wezwał wnioskujących do uzupełnienia wniosku, jak również zgodnie z art. 10 Kpa zapewnił Państwu Z. czynny udział w postępowaniu. Ustosunkowując się natomiast do kwestii, że decyzja został wydana przed zakończeniem postępowania toczącego się przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, wyjaśniono, że Wojewoda P. otrzymał postanowienie Sądu o odrzuceniu skargi odwołujących. Za bezzasadny organ uznał również zarzut, jakoby skarżona decyzja była uzasadniona niezgodnie z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. W uzasadnieniu decyzji znajduje się, bowiem uzasadnienie faktyczne i prawne, jak również pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, co spełnia przesłanki art. 107 § 1 Kpa. Na powyższą decyzję Wojewody P. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku złożyli Państwo B. i J.Z. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucili naruszenie: a) art. 47 ust.2 w zw. z art. 41 ust.3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane przez ich wadliwą wykładnię polegającą na uznaniu, że dopuszczalne jest udzielenie zgody na wejście przez wnioskodawców na nieruchomość należącą do skarżących w celu wykonania prac budowlanych w obiekcie nieobjętym pozwoleniem na budowę; b) art. 47 ust.2 Prawa budowlanego poprzez wadliwą wykładnię i zastosowanie polegające na uznaniu, że zaszła niezbędna potrzeba uzasadniająca udzielenie decyzją administracyjną zezwolenia na wejście przez wnioskodawców na teren nieruchomości skarżących; c) art. 7 Kpa poprzez zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu obywateli; d) art. 75 §1 Kpa przez jego niezastosowanie, polegające na niedopuszczeniu dowodów zgłoszonych przez skarżących; e) art. 77 §1 Kpa przez jego niezastosowanie, polegające na zaniechaniu przeprowadzania postępowania dowodowego. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie kwestionowanej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odpowiadając zaś na zarzuty skargi organ uznał je za nieuzasadnione wyjaśniając, że podstawę do wykonania robót budowlanych stanowi decyzja P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2006r. nakazująca wykonać określone prace budowlane. Zaszła, zatem konieczność wejścia na teren nieruchomości skarżących, gdyż wymagała tego technologia wykonania robót ze względu na położenie budynku bezpośrednio przy granicy działki o nr [...]/8. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wskazać, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej powoływanej: p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem. Dokonując takiej kontroli sąd bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Czyni się to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Skarga nie jest zasadna. Sąd wyjaśniając sprawę ustalił (żądając dodatkowo doręczenia decyzji PINB w B. z dnia [...].02.2006r., k-59), iż zaskarżona decyzja, zezwalająca A. i G.G. na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości o nr [...]/8 państwa Z., w celu wykonania robót budowlanych, była następstwem umożliwienia wykonania zobowiązania nałożonego przez organy budowlane na państwa G. odpowiednio decyzjami: z dnia [...].02.2006r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. i z dnia [...].03.2006r. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. Nałożone zobowiązanie miało prowadzić do legalizacji samowolnie pobudowanego przez p. G. budynku gospodarczo-garażowego oraz kotłowni, zrealizowanych na działce o nr [...]/7 w G., a miało polegać na: - wykonaniu od strony działki nr [...]/8 (państwa Z. ) ściany pełnej murowanej oddzielenia przeciwpożarowego o grubości 0,25 m., wyprowadzonej co najmniej o 0,30 m ponad połać dachu; - odprowadzenia wód opadowych z dachu na własną posesję. Nie jest spornym w sprawie, że w/w budynki są posadowione w taki sposób, że ściana znajduje się na granicy działki inwestorów (nr 45/7) i działki skarżących (nr 45/8). Stąd też dostęp do ściany budynku gospodarczo-garażowego i kotłowni, w celu wykonania robót zaleconych przez organ nadzoru budowlanego, był możliwy jedynie od strony działki nr [...]/8 (skarżących), a nie od wnętrza tych budynków, jako że chodziło o wybudowanie ściany murowanej oddzielenia przeciwpożarowego, której istotą jest zewnętrzne zabezpieczenie działki sąsiedniej przed ewentualną groźbą pożaru. Zaskarżona decyzja, jak również decyzja Starosty Powiatowego w B., są zgodne z prawem. W myśl przepisu art. 47 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. nr 156, poz. 1118 ze zm.), organ wydaje decyzję o wejściu na grunt działki sąsiedniej w celu wykonania robót budowlanych, określając niezbędną potrzebę oraz warunki korzystania z nieruchomości sąsiedniej. Ingerencja organu ma miejsce wówczas, gdy inwestor nie uzyska zgody sąsiada na wejście na jego grunt. Nie ulega wątpliwości, iż w sprawie niniejszej Państwo G. takiej zgody nie uzyskali, pozostają bowiem od dawna w konflikcie ze skarżącymi. Zarzut naruszenia art. 47 ust. 2 w związku z art. 41 ust. 3 Prawa budowlanego, postawiony przez skarżących, nie jest słuszny. Faktem jest, że państwo G. nie posiadają pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego i kotłowni, bo toczy się tzw. postępowanie legalizacyjne w tym przedmiocie, zaś wykonanie robót budowlanych zostało nakazane decyzją organu nadzoru budowlanego (PWINB w B. z [...].03.2006r.). Przepisy prawa budowlanego zezwalają, w określonych sytuacjach (co nie jest przedmiotem sprawy niniejszej) na wydanie decyzji zatwierdzającej samowolę budowlaną w zamian decyzji o pozwoleniu na budowę, której inwestor wcześniej nie uzyskał. Nie jest trafny zarzut naruszenia art. 41 ust. 3 prawa budowlanego, ponieważ nie był on w zaskarżonej decyzji zastosowany. Racja zastosowania trybu administracyjnego zgody wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości została podyktowana wykonaniem robót budowlanych, które obejmują nie tylko budowę budynku, ale także prace polegające na montażu, remoncie, przebudowie, czy rozbiórce obiektu budowlanego (art. 3 pkt 7 prawa budowlanego). Stąd też zarzut skarżących polegający na tym, że inwestorzy nie posiadają pozwolenia na budowę budynku, w którym mają obowiązek wykonać określone prace – jest chybiony (vide: wyrok NSA z dnia 9.09.2005r. IIOSK 15/05), w którym sąd m.in. stwierdził: "Legalność obiektu budowlanego nie przesądza o wystąpieniu potrzeby wykonania robót budowlanych i w związku z tym niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości"). Wbrew twierdzeniom skargi organy nie naruszyły przepisów art. 7, 75 § 1, 78 § 1 i 77 § 1 kpa, ponieważ wyjaśniły w sposób wyczerpujący stan faktyczny i przeprowadziły postępowanie dowodowe w granicach zastosowanego przepisu art. 47 ust. 1 i 2 prawa budowlanego. Został wyznaczony pas terenu na działce skarżących, niezbędny do wykonania robót w takim zakresie, by ingerencja w prawo własności działki skarżących nie była nadmierna. Nadto wyznaczył inwestorom czasokres zajmowania części nieruchomości skarżących, mając na względzie ograniczenie uciążliwości, jaka może zaistnieć dla skarżących w związku z użytkowaniem pasa ich działki. Argumentacja skarżących, iż ściana garażu p. G. naruszy ich prawo własności i doprowadzi do szkody, nie mieściła się w zakresie orzekania zaskarżoną decyzją, która stanowiła jedynie następstwo decyzji PWINB z dnia [...].03.2006r., określającej zakres robót budowlanych, które mają być wykonane przez inwestorów. Wszelkie wynikłe szkody mogą być dochodzone przez skarżących na drodze postępowania cywilnego, zgodnie z art. 47 § 3 prawa budowlanego, o czym organy poinformowały w zaskarżonej decyzji. Mając na względzie powyższe okoliczności i na podstawie art. 151 ppsa orzeczono, jak w sentencji.