II GZ 511/11

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Zielińska po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 30 września 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 110/11 w zakresie oddalenia wniosku przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] listopada 2010 r. Nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w pomniejszonej wysokości postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. postanowieniem z dnia 30 września 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 110/11, oddalił wniosek M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że we wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia [...] lipca 2011 r. skarżący podał, że brak jest osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Wyjaśnił, że posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 3,93 ha i nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje stałe miesięczne dochody skarżący oszacował na kwotę 1.600 zł emerytury. Wezwany o wyjaśnienie wysokości miesięcznych obciążeń związanych z opłatami medialnymi i wydatkami na leki podał, że na prąd, gaz, wodę i wywóz nieczystości przeznacza 300 zł a na leki dodatkowe 100 zł. Z przedłożonych przez skarżącego rachunków za prąd wynikało, że na przestrzeni ostatnich trzech miesięcy płacił po 10,89 zł, za leki zapłacił w lipcu br. 68,35 zł, a w czerwcu 23,88 zł. Z okazanej faktury VAT datowanej na listopad 2010 r. wynikało, że na wodę przeznaczał wówczas 12,84 zł. Skarżący nie przedłożył rachunków bądź pokwitowań za gaz, i wywóz nieczystości. Oświadczył, że należące do niego gospodarstwo rolne nie przynosi dochodu. Przedstawił też wyciąg z posiadanego rachunku bankowego za okres od [...] czerwca 2011 r. do [...] lipca 2011 r., z którego wynikała wysokość przelanego świadczenia emerytalnego w kwocie 1.762,05 zł, fakt spłacania przez skarżącego rat kredytu w łącznej wysokości 154,68 zł (138,69+15,99) oraz dodatnie saldo końcowe w wysokości 1.696,03 zł. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2011 r. nie uwzględnił wniosku M. K. W wyniku rozpatrzenia sprzeciwu skarżącego, oddalając wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. stwierdził, że M. K. nie wykazał, by w jego sytuacji osobistej czy materialnej nastąpiły okoliczności, które uniemożliwiają mu pokrycie kwoty 200 zł tytułem wpisu od skargi i ewentualnych dalszych kosztów postępowania. Sąd wskazał na dodatnie saldo na koncie – 1.696,03 zł, podnosząc, że kwota ta pozwala na pokrycie wymaganych kosztów sądowych. Nie będzie stanowić uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącego, przy założeniu, że miesięcznie skarżący na tzw. media i opłaty wydaje ok. 400 zł a na inne obciążenia nie wskazał. W zażaleniu na powyższe postanowienie M. K. wniósł o jego uchylenie, podnosząc, że jest emerytem i znajduje się w trudnej sytuacji finansowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, dalej: p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla sienie i rodziny. Wskazany przepis stanowi odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Ciężar dowodu spoczywa więc na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Strona powinna zatem podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd, co do zasadności przyznania jej prawa pomocy. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji oddalił wniosek M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, gdyż stwierdził, że jest on w stanie ponieść koszty postępowania sądowego z uwagi na dodatnie saldo na koncie skarżącego - 1.696,03 zł oraz sumę miesięcznych opłat - ok. 400 zł. Zdaniem Sądu I instancji uiszczenie wpisu od skargi nie będzie stanowić uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącego. Zaznaczyć trzeba, że Sąd I instancji już postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2011 r. oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wnioskodawca nie wykazał okoliczności określonych w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., które pozwalałby Sądowi I instancji uznać, że uiszczenie wpisu od skargi spowoduje uszczerbek dla utrzymania koniecznego dla niego i jego rodziny. Sąd I instancji przeanalizował dokładnie sytuację majątkową wnioskodawcy w oparciu o informacje podane we wniosku oraz dokumenty i oświadczenie nadesłane przez skarżącego i doszedł do przekonania, że M. K. będzie w stanie ponieść wymagane koszty postępowania. W tej sytuacji orzeczenie Sądu I instancji należało uznać za prawidłowe. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.