VII SA/Wa 1757/13

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak (spr.), Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi G. R. na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. UZASADNIENIE Decyzją nr [...], znak [...]z dnia [...] marca 2013r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98 z 2000r. poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej legalności ogrodzenia działki nr [...] położonej w miejscowości [...], gm. [...], od strony drogi wewnętrznej stanowiącej własność Gminy [...]umorzył postępowanie administracyjne. Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Decyzją z dnia [...] kwietnia 2010r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął z urzędu postępowanie administracyjne dotyczące ogrodzenia działki nr [...], a następnie decyzją z dnia [...]czerwca 2010r. umorzył postępowanie. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (decyzja z dnia [...]sierpnia 2010r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpatrzeniu skargi Gminy [...]wyrokiem z dnia 19 stycznia 2011r. sygn. akt VII SA/Wa 1949/10 uchylił decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz decyzję organu I instancji. Ponownie rozpoznając sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, że J. C. działkę nr [...]nabył w marcu 2008r. wraz z istniejącą zabudową i ogrodzeniem. Następnie z uwagi na zły stan techniczny ogrodzenia dokonał jego remontu w ten sposób, że odtworzył stan pierwotny zastępując uszkodzone elementy nowymi z takich samych materiałów. Wykonane roboty mieszczą się w ocenie organu, w pojęciu remontu wskazanym w art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane. Remont ogrodzenia, od strony miejsca publicznego jakim jest działka nr ew. [...]będąca własnością Gminy [...]i stanowiąca drogę wewnętrzną powinien być poprzedzony zgłoszeniem do właściwego organu. Inwestor nie zgłosił zamiaru wykonania remontu ogrodzenia, co oznacza, że dopuścił się samowoli budowlanej, która podlega legalizacji na podstawie art. 50-51 ustawy Prawo Budowlane. Tryb ten ma zastosowanie do urządzeń budowlanych, o których mowa w art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego, a w niniejszej sprawie ogrodzenie będąc związane z obiektem budowlanym zapewnia możliwość użytkowania tego obiektu (budynku mieszkalnego) zgodnie z jego przeznaczeniem. Zdaniem organu, z uwagi na dobry stan techniczny ogrodzenia, którego remont został wykonany zgodnie ze sztuką budowlaną brak jest podstaw do nakładania obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Ustalenia te uzasadniają, w ocenie organu umorzenie prowadzonego postępowania. Decyzją nr [...]z dnia [...]czerwca 2013r. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania Gminy [...]od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2013r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy ponownie rozpoznając sprawę nie znalazł podstaw do zmiany bądź uchylenia zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił, że remont ogrodzenia o wysokości nie przekraczającej 2,20 m wykonany od strony miejsca publicznego, jakim jest droga wewnętrzna (działka nr [...]) wymagał dokonania zgłoszenia. Brak jest jednak podstaw do nałożenia na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 lub 2 wskazanych w przepisie obowiązków, gdyż ogrodzenie spełnia wszystkie wymogi techniczne i nie wymaga podjęcia czynności mających na celu doprowadzenie go do stanu zgodnego z prawem. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła Gmina [...]zarzucając decyzji naruszenie art. 3 pkt 8 ustawy Prawa budowlanego oraz art. 7 i 77 k.p.a. Zdaniem skarżącej Gminy zakres wykonanych robót wykracza poza odtworzenie stanu pierwotnego, gdyż inwestor wzniósł ogrodzenie w innym miejscu niż pierwotnie. Ogrodzenie zostało wybudowane częściowo na działce nr [...]stanowiącej własność Gminy. Na poparcie tego twierdzenia przedstawiono, już na etapie postępowania przed organem I instancji, mapę do celów projektowych. Gmina wnosiła także o przesłuchanie na tą okoliczność świadków. Organ z naruszeniem przepisów postępowania nie wyjaśnił zakresu wykonanych przez J. C. robót, poprzestając wyłącznie na oświadczeniu inwestora. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwarzył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu. Na wstępie podkreślić należy, że samowolne wykonanie ogrodzenia działki nr [...] w miejscowości Stare [...]było już przedmiotem postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 stycznia 2011r. sygn. akt VII SA/Wa 1949/10 uchylił decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]sierpnia 2010r. oraz poprzedzającą ja decyzję organu I instancji którą umorzono postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego. Stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r.poz 270) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Ocena prawna o charakterze wiążącym dotyczy właściwego zastosowania konkretnego przepisu czy też prawidłowej jego wykładni w odniesieniu do ściśle określonego rozstrzygnięcia podjętego w konkretnej sprawie. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (por. S. Hanausek (w:) W. Siedlecki (red.), System prawa procesowego cywilnego. Zaskarżanie orzeczeń sądowych, Ossolineum 1986, s. 318, str. 319). W wyroku z dnia 19 stycznia 2011r. Sąd zobowiązał organy nadzoru do ponownego rozpoznania sprawy w celu ustalenia okoliczności, które pozwolą na rozważenie zasadności prowadzenia, lub nie postępowania legalizacyjnego. W ocenie Sądu dla podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia konieczne jest ustalenie czy zakres prac wykonanych przez inwestora pozwala na ich zakwalifikowanie, jako budowę, czy też stanowią one remont, a także ustalenie – mając zwłaszcza na uwadze usytuowanie ogrodzenia w stosunku do drogi publicznej, czy konieczne było dla wykonania robót poprzedzenie ich zgłoszeniem. Sąd nadto zobowiązał organ administracyjny do uzasadnienia przyjętego stanowiska kwalifikującego przedmiotowe ogrodzenie, jako urządzenie budowlane. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że po wyroku Sądu organ powiatowy ograniczył swoje postępowanie do przyjęcia ustnych wyjaśnień złożonych w dniu [...]stycznia 2013r. przez J. C.. Stanowiły one podstawę do uznania, iż remont ogrodzenia stanowiącego urządzenie budowlane usytuowane od strony miejsca publicznego (gminna droga wewnętrzna) wymagał dokonania zgłoszenia, na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W związku z tym wskazać należy, iż organ z naruszeniem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270) nie wykonał wytycznych Sądu w szczególności nie uzasadnił swojego stanowiska co do zakwalifikowania przedmiotowego ogrodzenia jako urządzenie budowlanego. Nie do zaakceptowania jest stwierdzenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż "Snucie wywodów o niezbędności bądź zbędności ogrodzenia działek budowlanych zabudowanych budynkiem mieszkalnym tut. organ uznaje za zbędne i nie mające jakiegokolwiek wpływu na rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy". Obowiązkiem organu administracji publicznej, który po wyroku Sądu ponownie rozpoznając sprawę jest zastosowanie się do wskazań co do dalszego postępowania i oceny prawnej wyrażonej w orzeczeniu Sądu. Naruszenie art. 153 ustawy p.p.s.a. stanowi samodzielną podstawę prawną uchylenia zaskarżonej decyzji, co niniejszej sprawie dotyczy także decyzji organu I instancji. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że organ z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a. ponownie nie wyjaśnił podstawowej okoliczności, która była podnoszona w toku całego postępowania przez Gminę [...]dotyczącej zakresu wykonanych przez inwestora robót budowlanych. Na konieczność ustalenia zakresu wykonanych prac wskazywał także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 19 stycznia 2011r. podkreślając, iż cechą charakterystyczną remontu jest odtworzenie stanu pierwotnego. Wskazać w związku z tym należy, że organ odwoławczy rozpoznając, w wyniku wniesionego odwołania, sprawę ma obowiązek ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć ja merytorycznie, a nie tylko skontrolować prawidłowość decyzji organu I instancji. Oznacza to m.in. konieczność ustosunkowania się do wniosków i twierdzeń strony odwołującej się, z których w niniejszej sprawie wynika, że ogrodzenie powstało w innym miejscu, a zatem nie można uznać, że w wyniku remontu doszło tylko do jego odtworzenia. Ponownie umarzając postępowanie administracyjne dotyczące ogrodzenia działki nr [...] w miejscowości Stare [...]organ przedwcześnie przyjął, że w sprawie nie zachodzą okoliczności o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego i bezpodstawnie uchylił się od podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania które mogło mieć wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.