IX Ca 735/24

<p>Sygn. akt IX Ca 735/24 (upr.), IX Cz 220/24</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 9 września 2024 r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Olsztynie IX Wydział Cywilny Odwoławczy</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col/> <col/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSO Jacek Barczewski</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 9 września 2024 r. w Olsztynie</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa Agencji Mienia Wojskowego z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>przeciwko Gminie <span class="anon-block">O.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek apelacji powódki od wyroku uzupełniającego Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 10 maja 2024 r., sygn. akt I C 2979/23 upr. oraz zażalenia powódki na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie 2 wyroku Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 27 marca 2024 r., sygn. akt I C 2979/23 upr.,</p> <p>I. zmienia wyrok Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 27 marca 2024 r., uzupełniony wyrokiem tego Sądu z dnia 10 maja 2024 r., sygn. akt I C 2979/23 upr. w ten sposób, że:</p> <p>- w punkcie 2, zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 378 (trzysta siedemdziesiąt osiem) zł tytułem zwrotu kosztów procesu z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego zmienionego orzeczenia o kosztach stronie pozwanej do dnia zapłaty,</p> <p>- w punkcie 4, ponad należność zasądzoną w punkcie 1 wyroku, zasądza dodatkowo od pozwanej na rzecz powódki kwotę 585,71 (pięćset osiemdziesiąt pięć 71/100) zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 20 października 2023 r. do dnia zapłaty, oddalając powództwo w pozostałej części,</p> <p>II. oddala apelację i zażalenie w pozostałym zakresie,</p> <p>III. zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 54 (pięćdziesiąt cztery) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas od dnia uprawomocnienia się przedmiotowego rozstrzygnięcia o kosztach do dnia zapłaty,</p> <p>IV. nie obciąża pozwanej częścią opłaty od apelacji i zażalenia, od których powódka zwolniona była na mocy ustawy.</p> <p>SSO Jacek Barczewski</p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt IX Ca 735/24 upr., IX Cz 220/24</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <strong> <!-- -->W TRYBIE <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 505(13);art. 505(13) § 2)">ART. 505 ^{<!-- -->13} § 2 K.P.C.</a> </strong> </p> <p>Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 505(13);art. 505(13) § 2)">art. 505^{<!-- -->13} § 2 k.p.c.</a>, jeżeli sąd drugiej instancji nie przeprowadził w postępowaniu uproszczonym postępowania dowodowego, uzasadnienie wyroku powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa.</p> <p>Apelacja i zażalenie powódki zasługiwały na częściowe uwzględnienie.</p> <p>Co się tyczy apelacji od wyroku uzupełniającego, spór stron skupiał się na ocenie, czy wobec zamieszkiwania w lokalu przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span> dwóch osób, z której tylko jednej przysługuje prawo do lokalu socjalnego (druga uprawnienia takiego w wyroku eksmisyjnym nie otrzymała), odszkodowanie należne powódce od pozwanej na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19950860433" title="Ustawa z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej - Dz. U. z 1995 r. Nr 86, poz. 433 (art. 29 b;art. 29 b ust. 4)">art. 29b ust. 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 k.c.</a>, powinno zostać ustalone w połowie dochodzonej kwoty. Niekwestionowana przy tym była wysokość żądania pozwu.</p> <p>Przypomnieć należy, że jeżeli osobie uprawnionej do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu na mocy wyroku sądowego gmina nie dostarczyła lokalu, Agencji przysługuje roszczenie o odszkodowanie od gminy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny</a> (art. 29b ust. 4 ww. ustawy). Jak stanowi z kolei art. 1a ustawy o ochronie praw lokatorów (…), jej przepisów nie stosuje się do lokali będących w dyspozycji Agencji Mienia Wojskowego.</p> <p>Podstawą dochodzenia roszczeń Agencji względem Gminy jest zatem wyłącznie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 k.c.</a>, zgodnie z którego <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417 § 1)">§ 1</a>, za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa.</p> <p>Niewątpliwym pozostaje, że Gmina <span class="anon-block">O.</span> zobowiązana pozostaje do złożenia <span class="anon-block">W. S.</span> oferty zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu, którego to obowiązku w okresie objętym żądaniem pozwu nie spełniła.</p> <p>Odmiennie rzecz przedstawia się odnośnie <span class="anon-block">A. S.</span>, któremu lokalu socjalnego nie przyznano. Co za tym idzie, powódka może w każdym czasie wystąpić ze stosownym wnioskiem egzekucyjnym do komornika.</p> <p>Jak stanowi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1046;art. 1046 § 4)">art. 1046 § 4 k.p.c.</a>, wykonując obowiązek opróżnienia lokalu służącego zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych dłużnika na podstawie tytułu wykonawczego, z którego nie wynika uprawnienie dłużnika do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu lub prawo do lokalu zamiennego, komornik usunie dłużnika do innego lokalu lub pomieszczenia, do którego dłużnikowi przysługuje tytuł prawny i w którym może on zamieszkać. Jeżeli dłużnikowi nie przysługuje tytuł prawny do innego lokalu lub pomieszczenia, w którym może zamieszkać, komornik wstrzyma się z dokonaniem czynności do czasu, gdy gmina właściwa ze względu na miejsce położenia lokalu podlegającego opróżnieniu, na wniosek komornika, wskaże dłużnikowi tymczasowe pomieszczenie. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1046;art. 1046 § 5)">art. 1046 § 5 k.p.c.</a>, komornik nie może wstrzymać się z dokonaniem czynności, jeżeli wierzyciel lub dłużnik albo osoba trzecia wskaże pomieszczenie odpowiadające wymogom tymczasowego pomieszczenia.</p> <p>Z powyższego wynika, iż obowiązek dostarczenia pomieszczenia tymczasowego przez gminę aktualizuje się dopiero w momencie wszczęcia postępowania egzekucyjnego przez wierzyciela. Dostrzega to również powódka, skoro wzywała pozwaną jedynie do złożenia oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego <span class="anon-block">W. S.</span> (k. 14).</p> <p>Choć jak wyżej wskazano, przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów (…) nie stosuje się do lokali będących w dyspozycji Agencji Mienia Wojskowego, to ustawa ta musi być brana pod uwagę w procesie subsumcji, jeśli chodzi o kwestie zapewnienia pomieszczeń tymczasowych. Jest to bowiem podstawowy akt prawny, jeśli chodzi o tworzenie ich zasobu i przydzielanie osobom uprawnionym (art. 25a-25e). W tym zakresie obowiązuje ona powszechnie, albowiem problematyki tej nie dotyczy wyłączenie z art. 1a (wszak pomieszczenia tymczasowe nie pozostają w dyspozycji powódki.).</p> <p>Stąd zacytować wypada przepis art. 4 ust. 2a ustawy z 21 czerwca 2001 r., stosownie do którego, w przypadku wykonywania przez komornika obowiązku opróżnienia lokalu, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1046;art. 1046 § 4)">art. 1046 § 4 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego</a>, gmina wskazuje tymczasowe pomieszczenie, chyba że pomieszczenie odpowiadające wymogom tymczasowego pomieszczenia wskazał wierzyciel lub dłużnik albo osoba trzecia.</p> <p>Biorąc zatem pod uwagę wspomniane regulacje, dopiero niewskazanie przez gminę pomieszczenia tymczasowego na wniosek komornika po wszczęciu egzekucji zaktualizuje obowiązek odszkodowawczy z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 k.c.</a> Jest to o tyle logiczne, że wcześniej właściwa jednostka samorządu terytorialnego nie ma wiedzy o powstaniu obowiązku ustawowego i nie można przypisać jej zaniechania jako podstawy odpowiedzialności odszkodowawczej.</p> <p>Tym samym Sąd I instancji prawidłowo uznał, że w realiach sprawy pozwana co do zasady nie odpowiada za szkodę powstałą wskutek niedostarczenia pomieszczenia tymczasowego.</p> <p>Powyższa konstatacja nie oznacza jednak, iż apelacja powódki w całości podlega oddaleniu. Na kwotę dochodzoną pozwem składają się bowiem dwa elementy, tj. odszkodowanie za opłaty uiszczane na rzecz wspólnoty oraz odszkodowanie za zużycie mediów (k. 21).</p> <p>Co do pierwszej składowej, ma ona charakter stały w tym sensie, że pozostaje na zasadniczo niezmienionym poziomie i jest naliczana tak długo, jak gmina nie złoży <span class="anon-block">W. S.</span> oferty zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu. Niezależnie zatem ile osób przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span> zamieszkuje, powódka jako właściciel lokalu musi stosowne opłaty wspólnocie mieszkaniowej uiszczać. Już tylko z tego powodu brak jest podstaw do pomniejszenia omawianej należności.</p> <p>Jeśli chodzi o drugą z nich, rację ma Sąd I instancji wywodząc, iż roszczenie odszkodowawcze powódki ogranicza się do połowy wartości mediów zużytych w bezumownie zajmowanym lokalu. Skoro pozwana nie odpowiada za niedostarczenie <span class="anon-block">A. S.</span> pomieszczenia tymczasowego, to on, nie zaś Gmina <span class="anon-block">O.</span>, zobligowany jest do zwrotu apelującej poniesionych przez nią wydatków. Wobec rozpoznania sprawy w postępowaniu uproszczonym, dopuszczalne było w tym zakresie zastosowanie normy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 505(6);art. 505(6) § 3)">art. 505^{<!-- -->6} § 3 k.p.c.</a>, zaś powódka nie przedstawiła żadnych argumentów przemawiających za błędnym jej zastosowaniem.</p> <p>Reasumując, należne powódce na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 k.c.</a> odszkodowanie powinno wynosić 1191,72 zł całości opłat za używanie lokalu w okresie lipiec-wrzesień 2023 r. oraz 837,45 zł tytułem połowy wartości zużytych w tym czasie mediów, tj. łącznie 2029,17 zł.</p> <p>Zasadne były zatem częściowo zarzuty apelacji dotyczące naruszenia prawa materialnego, prowadząc do zmiany zaskarżonego wyroku na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a> w punkcie 4 przez dodatkowe zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kwoty 585,71 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 23 października 2023 r. do dnia zapłaty.</p> <p>Zmiana orzeczenia co do meritum skutkowała także koniecznością częściowego uwzględnienia zażalenia powódki na orzeczenie o kosztach procesu.</p> <p>Ostatecznie powódka wygrała proces w 71 %, pozwana w 29 %, zaś ich koszty wynosiły po 900 zł. 71 % z 900 to 639, zaś 29 % z 900 to 261. Różnica wskazanych wartości wynosi 378 zł na korzyść powódki. Stąd na podstawie art. 397 § 3 w zw. z art. 386 § 1, art. 100 zd. 1, art. 99 i art. 98 § 1^{<!-- -->1}, należało zmienić punkt 2 zaskarżonego wyroku przez zasądzenie ww. kwoty z odsetkami od pozwanej na rzecz powódki.</p> <p>O kosztach procesu za postępowanie apelacyjne orzeczono po myśli <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1(1))">art. 98 § 1^{<!-- -->1} </a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100;art. 100 zd. 1;art. 99;art. 391;art. 391 § 1)">art. 100 zd. 1, art. 99 i art. 391 § 1 k.p.c.</a>, zasądzając od pozwanej dla powódki kwotę 54 zł z odsetkami. Apelację powódki uwzględniono bowiem w 40 %, jej koszty wyniosły 135 zł, zaś pozwana odpowiedzi na apelację nie złożyła.</p> <p>O kosztach postępowania zażaleniowego nie orzekano, albowiem powódka reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika o ich zasądzenie nie wnosiła, zaś pozwana odpowiedzi na zażalenie nie nadesłała.</p> <p>SSO Jacek Barczewski</p> </div>