KIO 774/24
Апелляционная палата по госзакупкам (KIO)2025-03-21
Номер дела
KIO 774/24
Суд
Krajowa Izba Odwoławcza
Дата решения
2025-03-21
Тип
postanowienie
Судьи
Agata Mikołajczyk
Текст решения
Sygn. akt: KIO 774/24
POSTANOWIENIE
Warszawa, dnia 21.03. 2025 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodnicząca: Agata Mikołajczyk
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym bez udziału Stron i Uczestnika postępowania odwoławczego w dniu 21 marca
2025 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 3 marca 2025 r. przez
Odwołującego: "BUDROMOSTSTARACHOWICE” Sp. z o.o. z/s w Wąchocku (ul. Św. Rocha 31, 27215 Wąchock) w
postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego: Województwo Świętokrzyskie Świętokrzyski Zarząd Dróg
Wojewódzkich w Kielcach (ul. Jagiellońska 72, 25602 Kielce)
- Uczestnik po stronie Zamawiającego: STRABAG Sp. z o.o. z/s w Pruszkowie (ul. Parzniewska 10, 05-800 Pruszków)
postanawia:
1.Odrzuca odwołanie;
2.Kosztami postępowania odwoławczego obciąża Odwołującego: "BUDROMOST STARACHOWICE” Sp. z o.o. z/s w
Wąchocku (ul. Św. Rocha 31, 27215 Wąchock) i zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę
20.000 zł 00 gr (słownie: dwadzieścia tysięcy złotych zero groszy) tytułem wpisu od odwołania.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.
……………………………..
Sygn. akt: KIO 774 /25
Uzasadnienie
Odwołanie zostało wniesione do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 3 marca 2025 r. przez wykonawcę
"BUDROMOSTSTARACHOW ICE” Sp. z o.o. z/s w Wąchocku (Odwołujący) w postępowaniu prowadzonym w trybie
przetargu nieograniczonego na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z
2023 r. poz. 1605 ze zm.), [ustawa Pzp lub Pzp lub Ustawa PZP]przez Zamawiającego: Województwo Świętokrzyskie
Świętokrzyski Zarząd Dróg Wojewódzkich w Kielcach.Przedmiotem zamówienia publicznego jest: „Rozbudowa drogi
wojewódzkiej nr 728 na odcinku od obwodnicy Końskich m. Kornica do Gowarczowa" (nr postepowania: ŚZDW.N-
W Z.2221.50.2024.W R. Ogłoszenie o zamówieniu opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej [Dz.U. S:
162/2024] w dniu 21 sierpnia 2024 roku pod numerem: 500550-2024.
Odwołujący podał, (...) wnoszę odwołanie wobec następujących czynności podjętych przez Zamawiającego:
(1)zaniechania odrzucenia oferty złożonej przez Strabag Sp. z o.o. („Strabag”) z uwagi na zastosowanie przez ten
podmiot tzw. inżynierii cenowej, co oznacza, że oferta ta została złożona w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji;
(2)nieprawidłowej oceny wyjaśnień złożonych przez wykonawcę Strabag w zakresie ceny ofertowej, a w konsekwencji,
zaniechania odrzucenia oferty złożonej przez Strabag w sytuacji, gdy zawiera ona rażącą niską cenę, a wykonawca ten
nie obalił domniemania w tym zakresie;
(3)dokonania wyboru oferty złożonej przez Strabag jako najkorzystniejszej w Postępowaniu.
I.Zamawiającemu zarzucam naruszenie następujących przepisów ustawy Pzp, tj.:
(1)art. 226 ust. 1 pkt 7 Pzp w zw. z art. 3 ust. 1 oraz art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 roku o zwalczaniu
nieuczciwej konkurencji („Uznk”) w zw. z art. 239 ust. 1 Pzp poprzez zaniechanie odrzucenia oferty Strabag, pomimo, że
została złożona w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji w rozumieniu przepisów Uznk z uwagi na zastosowanie
przez tego wykonawcę w wycenie oferty tzw. inżynierii cenowej przy wycenie wykonania przedmiotu zamówienia w
zakresie dotyczącym: warstwy wiążącej z betonu asfaltowego (poz. 50 i 51 kosztorysu ofertowego dla branży drogowej),
przebudowy z kruszywa łamanego stabilizowanego mechanicznie (poz. 27 kosztorysu ofertowego dla branży drogowej),
zdjęcia warstwy humusu i/lub darniny oraz umocnienia skarp (poz. 4 i 57 kosztorysu ofertowego dla branży drogowej)
oraz w zakresie wymiany gruntów (poz. 16 kosztorysu ofertowego dla branży drogowej).
(2)art. 224 ust. 1 i 2 Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp poprzez
zaniechanie odrzucenia oferty Strabag z powodu rażąco niskiej ceny, pomimo tego że:
(a) Strabag w złożonych wyjaśnieniach nie wykazał, że cena, jaką zaoferował za wykonanie zamówienia (dla branży
drogowej), nie jest rażąco niska i umożliwia wykonanie zamówienia (nie obalił domniemania rażąco niskiej ceny);
(b) cena ofertowa Strabag nie pozwala na zrealizowanie zamówienia w sposób zgodny z oczekiwaniami Zamawiającego;
a w konsekwencji:
(3) art.16 Pzp poprzez przeprowadzenie Postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej konkurencji,
równego traktowania wykonawców, proporcjonalności i przejrzystości.
II.Na podstawie art. 554 ust. 3 pkt 1 lit. a) oraz b) Pzp wnoszę o rozpatrzenie i uwzględnienie odwołania oraz nakazanie
Zamawiającemu:
(1)unieważnienie czynności wyboru najkorzystniejszej oferty;
(2)uznanie, że oferta Strabag została złożona przez ten podmiot w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji;
(3)uznanie, że oferta Strabag zawiera rażąco niską cenę;
(4)odrzucenie oferty Strabag;
(5)dokonanie ponownego badania i oceny ofert (z pominięciem oferty złożonej przez Strabag).
III.Na podstawie art. 534 ust. 1 w zw. z art. 535 Pzp wnoszę o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów załączonych
do odwołania, wnioskowanych w odwołaniu lub przedstawionych na rozprawie, na okoliczności wskazane w
uzasadnieniu pisemnym bądź ustnym;
IV.Na podstawie art. 573 Pzp wnoszę o zasądzenie od Zamawiającego na rzecz Odwołującego kosztów postępowania
odwoławczego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przewidzianych przepisami prawa zgodnie z
fakturą przedstawioną na rozprawie.
(...)
Odwołujący ma interes w uzyskaniu zamówienia będącego przedmiotem Postępowania oraz może ponieść szkodę w
wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów prawa. Odwołujący uczestniczy w Postępowaniu prowadzonym
przez Zamawiającego. Gdyby Zamawiający prawidłowo ocenił ofertę oraz wyjaśnienia złożone przez Strabag, to oferta
Odwołującego w dalszym ciągu byłaby uznana za najkorzystniejszą. Odwołujący legitymuje się więc interesem w
złożeniu odwołania, o którym mowa w art. 505 ust. 1 Pzp. W tym miejscu Odwołujący zwraca uwagę na konsekwencje
dokonanego pierwotnie (19 grudnia 2024 roku) wyboru oferty najkorzystniejszej – wówczas wybrana została oferta
Odwołującego, oferta Strabag została odrzucona z uwagi na niezgodność z warunkami zamówienia poprzez
nieuwzględnienie w cenie ofertowej warunków określonych w pkt 9 (Podstawa płatności) STWiORB odpowiadającej jej
SST dla Branży Drogowej. W treści informacji o odrzuceniu oferty złożonej przez Strabag możemy przeczytać również,
że wykonawca ten nieprawidłowo (niezgodnie z warunkami zamówienia) skalkulował cenę ofertową dla pozycji
kosztorysowych dla branży drogowej nr: 4, 7, 14, 15, 16, 24, 25, 26, 54 i 55. Zamawiający jako podstawę odrzucenia
oferty wskazał art. 226 ust. 1 pkt 5 Pzp (niezgodność z warunkami zamówienia). Strabag w dniu 30 grudnia 2025 roku
wniósł odwołanie (sprawie nadano sygnaturę KIO 5027/24), które następnie zostało uwzględnione przez Zamawiającego.
Z uwagi na treść informacji o odrzuceniu oferty (i wskazane w niej podstawy faktyczne i prawne odrzucenia oferty
Strabag) nie dotyczyło ono czynu nieuczciwej konkurencji w postaci zastosowania przez tego wykonawcę niedozwolonej
inżynierii cenowej. Pomimo uwzględnienia odwołania przez Zamawiającego Odwołujący nie zdecydował się na
wniesienie sprzeciwu. Okoliczność ta pozostaje jednak indyferentna dla przedmiotowej sprawy, bowiem w ramach
niniejszego postępowania odwoławczego Odwołujący opiera swoje twierdzenia na innych okolicznościach faktycznych
oraz prawnych niż te wskazane przez Zamawiającego w ramach postępowania zawisłego pod sygn. KIO 5027/24. W
tym miejscu należy zwrócić uwagę, iż złożenie odwołania w zakresie odnoszącym się do czynu nieuczciwej konkurencji
oraz rażąco niskiej ceny nie było możliwe na wcześniejszym etapie niniejszego Postępowania, gdyż Odwołujący nie był
w stanie wykazać szkody w braku uzyskania zamówienia w momencie wyboru jego oferty jako najkorzystniejszej.
Zgodnie z art. 505 ust. 1 Pzp „środki ochrony prawnej określone w niniejszym dziale przysługują wykonawcy,
uczestnikowi konkursu oraz innemu podmiotowi, jeżeli ma lub miał interes w uzyskaniu zamówienia lub nagrody w
konkursie oraz poniósł lub może ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy”. Z
dyspozycji rzeczonego przepisu wynika więc wprost, że złożenie odwołania na czynność bądź zaniechanie instytucji
zamawiającej jest możliwe wyłącznie wtedy, gdy wykonawca jest w stanie wykazać po swojej stronie szkodę
spowodowaną takim działaniem. Należy przypomnieć, że w zaistniałym stanie faktycznym Zamawiający odrzucił ofertę
złożoną przez Strabag (pismo z dnia 19 grudnia 2024 roku), a więc podjęta przez Niego czynność była zgodna z
interesem Odwołującego i nie była źródłem szkody. Wręcz przeciwnie, podjęcie przez Niego tej czynności skutkowało
tym, iż złożona przez Odwołującego oferta została uznana za ofertę najkorzystniejszą w Postępowaniu. Z powyższych
względów Odwołujący nie miał interesu w kwestionowaniu decyzji podjętej przez Zamawiającego, gdyż niemożliwym było
wykazanie, że decyzja Zamawiającego powoduje uszczerbek (szkodę) w interesie Odwołującego. Powyższe
zapatrywanie wynika z orzecznictwa Krajowej Izby Odwoławczej („Izba”), zgodnie z którym: „Dopuszczenie korzystania
ze środków ochrony prawnej przez wykonawcę, którego oferta została wybrana i podnoszenia zarzutów przeciwko
wykonawcom, których oferty zostały odrzucone lub są mniej korzystne, stałoby w sprzeczności z ratio legis
przywołanego wyżej przepisu. Ponadto przyjęcie tego poglądu niejako zmuszałoby każdorazowego wykonawcę, którego
oferta została wybrana jako najkorzystniejsza, do składania odwołań wobec oceny ofert sklasyfikowanych na miejscach
dalszych niejako z ostrożności, pod rygorem uznania ewentualnego późniejszego odwołania, składanego wobec nowej
czynności wyboru oferty innego wykonawcy, jako spóźnionego. Takiej praktyki nie da się pogodzić z zasadą ekonomiki
postępowania odwoławczego, racjonalności systemu zamówień publicznych i systemu środków ochrony prawnej.
Zdaniem Izby, dopiero w sytuacji, gdyby w wyniku ewentualnej, powtórnej czynności wyboru oferty najkorzystniejszej
oferta odwołującego (...) utraciła status najkorzystniejszej, odwołującemu (...) przysługiwać będzie legitymacja do
wnoszenia środków ochrony prawnej, gdyż będzie mógł powoływać się na grożącą mu realnie szkodę w wyniku
naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy Pzp.” (por. wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 26 marca 2021
roku, sygn. KIO 306/21 oraz KIO 498/21 oraz dalsze orzecznictwo przywołane w tym wyroku).
W kontekście powyższego warto zwrócić również uwagę na wyrok Izby z dnia 24 maja 2016 roku (sygn. KIO 737/16), w
którym możemy przeczytać, że „Zgodnie z art. 179 ust. 1 pzp odwołującemu przysługuje legitymacja do wniesienia
odwołania, gdy ma (lub miał) interes w uzyskaniu zamówienia oraz może ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez
zamawiającego przepisów ustawy. Z przywołanego przypisu wynika zatem, że po stronie wykonawcy wnoszącego
odwołanie kumulatywnie muszą wystąpić dwie przesłanki, po pierwsze - interes w uzyskaniu zamówienia objętego
danym postępowaniem o udzielenie zamówienia, po drugie - szkoda pozostająca w związku z zarzucanym
zamawiającemu naruszeniem przepisów ustawy pzp. Łączne zaistnienie tych przesłanek warunkuje skuteczność
wniesionego przez wykonawcę odwołania. W ocenie Izby o ile Odwołujący w oczywisty sposób legitymuje się interesem
w uzyskaniu przedmiotowego zamówienia, o tyle nie wystąpiła po jego stronie szkoda, gdyż oferta Odwołującego została
uznana przez Zamawiającego za najkorzystniejszą.
Wystąpienie tej szkody nie może być rozpatrywane hipotetycznie, w zależności od tego, czy inny wykonawca
uczestniczący w postępowaniu może złożyć odwołanie, które może podważyć dotychczasowy wynik postępowania.
Dopiero jeżeli w wyniku rozpatrzenia takiego odwołania wynik ten uległby zmianie na skutek nowej czynności
zamawiającego, po stronie wykonawcy, którego wybór oferty został unieważniony, występuje realna szkoda. Jak wskazał
Sąd Okręgowy w Gliwicach w uzasadnieniu wyroku z 9 stycznia 2015 r. (sygn. akt X Ga 343/14; niepubl.) dopóki w
ramach dokonanej oceny ofert oferta wykonawcy jest uznana za najkorzystniejszą, dopóty żadna z niżej
sklasyfikowanych ofert nie może wyrządzić szkody.
Sąd trafnie również zwrócił uwagę, że wnoszenie odwołań nie może być uzasadnione wyłącznie zasadą koncentracji
środków ochrony prawnej, gdyż powodowałoby to występowanie sytuacji, w której każdy z wykonawców z obawy przed
zaskarżeniem jego pozycji w rankingu byłby zmuszony skarżyć niedoskonałości każdej z ofert złożonych w
postępowaniu. Tymczasem składanie środków ochrony prawnej w stosunku do ofert i wykonawców, którzy zajmują
niższą pozycję, jest zbędne również mając na uwadze zasadę koncentracji środków ochrony prawnej, gdyż w razie
ponownej oceny ofert dopiero na tę czynność będzie przysługiwało odwołanie. Skład orzekający podzielił również
stanowisko wyrażone przez Sąd Okręgowy w Gliwicach, że w takim przypadku termin na wniesienie odwołania reguluje
art. 182 ust. 1 pkt 1 pzp, a termin ten rozpocznie bieg od przesłania przez zamawiającego informacji o wyniku
powtórzonej czynności.”
Z tych też względów Odwołujący, w ramach postępowania odwoławczego zawisłego pod sygn. KIO 5027/24, nie mógł
podnieść zarzutu zastosowania inżynierii cenowej oraz rażąco niskiej ceny w ofercie Strabag. (...)
W uzasadnieniu stanowiska podał: (...)
I. ISTOTNE DLA SPRAWY ELEMENTY STANU FAKTYCZNEGO
1.(...)
2.Zgodnie ze szczegółowym Opisem Przedmiotu Zamówienia („OPZ”) zawartym w Specyfikacji Warunków Zamówienia
(„SW Z”) przyszły wykonawca zamówienia objętego Postępowaniem zobowiązany jest m.in. do budowy i rozbudowy dróg
o konstrukcji nawierzchni jezdni o warstwie ścieralnej z mieszanki mineralno- asfaltowej ze skrzyżowaniami, przebudowy
istniejących dróg i skrzyżowań w zakresie kolizji z Inwestycją, budowy infrastruktury dla pieszych i rowerzystów oraz
oznakowania pionowego i poziomego.
3.Pełen zakres prac objętych OPZ został przedstawiony w załącznikach do SWZ.
4.Zamawiający wyznaczył termin składania ofert na dzień 9 października 2024 roku. Do momentu jego upływu w
Postępowaniu złożono łącznie 10 ofert, wśród których znajdowała się oferta Odwołującego oraz oferta Strabag.
5.Zamawiający po przeprowadzeniu czynności badania i oceny ofert uznał, że oferta złożona przez Odwołującego jest
ofertą najkorzystniejszą w Postępowaniu. Informacja ta została zawarta w piśmie z dnia 19 grudnia 2024 roku. W tym
samym piśmie Zamawiający poinformował pozostałych wykonawców ubiegających się o udzielenie zamówienia o
odrzuceniu oferty Strabag.
6.W ocenie Zamawiającego oferta złożona przez tego wykonawcę była niezgodna z warunkami zamówienia (w zakresie
dotyczącym sposobu wyceny pozycji kosztorysowych).
7.Z rozstrzygnięciem Zamawiającego nie zgodził się Strabag, który pismem z dnia 30 grudnia 2024 roku złożył odwołanie
do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej od czynności, które miały zostać rzekomo podjęte przez Zamawiającego w
sposób niezgodny z przepisami Pzp.
8.Zamawiający pismem z dnia 23 stycznia 2025 roku uwzględnił odwołanie złożone przez Strabag. Odwołujący nie
wniósł sprzeciwu od czynności Zamawiającego w ramach przysługujących mu środków ochrony prawnej, co jak
wykazano powyżej pozostaje indyferentne dla możliwości złożenia odwołania, które ma za przedmiot czyn nieuczciwej
konkurencji w postaci inżynierii cenowej oraz rażąco niską cenę.
9.W ocenie Odwołującego oferta złożona przez tego wykonawcę w dalszym ciągu zawiera wady, które nie pozwalają na
jej wybór jako najkorzystniejszej w Postępowaniu.
II.UZASADNIENIE ZARZUTÓW
II.1.Oferta Strabag została wyceniona w sposób uzasadniający odrzucenie oferty.
10.Zanim Odwołujący przystąpi do omówienia zarzutu dotyczącego inżynierii cenowej należy wskazać, że oferta złożona
przez wykonawcę Strabag, wbrew Jego twierdzeniom podniesionym na etapie postępowania odwoławczego pod sygn.
KIO 5027/24, jest ofertą skalkulowaną w sposób nieprawidłowy. W piśmie z informacją o odrzuceniu oferty Strabag
Zamawiający pominął jednak kluczowe elementy wskazujące na tę wadliwość. Odwołujący przedstawia niniejszą
argumentację celem wykazania, że działania podejmowane przez Strabag w zakresie wyceny poszczególnych pozycji
kosztorysu ofertowego obarczone są inżynierią cenową (manipulacją ceny). W ramach przedmiotowego postępowania
odwoławczego Odwołujący nie kwestionuje niezgodności z warunkami zamówienia (materia ta była przedmiotem
umorzonego postępowania odwoławczego).
11.Zamawiający pismem z dnia 19 grudnia 2024 roku odrzucił ofertę Strabag z uwagi na niezgodność z warunkami
zamówienia, jednakże nie dostrzegł wskazanych w niniejszym odwołaniu przez Odwołującego zależności, tym bardziej
nie podniósł zarzutu manipulacji ceną ofertową oraz rażąco niskiej ceny.
12.Opisanie poniżej okoliczności związanych ze sposobem wyceny oferty zgodnie z treścią SW Z wynika z uchybień
Zamawiającego w toku pierwotnego odrzucenia oferty Strabag, które nie mogły zostać sprostowane przez Odwołującego
(co do podstawy faktycznej oraz prawnej odrzucenia oferty rzeczonego wykonawcy).
Szerzej na ten temat w dalszej części odwołania.
13.W tym miejscu Odwołujący wskazuje dodatkowo, że pomimo uwzględnienia odwołania wniesionego przez Strabag,
Zamawiający nie zdecydował się na podjęcie działań zmierzających do prawidłowej oceny oferty (co tym bardziej
uzasadnia konieczność podniesienia wymienionych w odwołaniu zarzutów). Jak zostało wspomniane Strabag
zakwestionował decyzję Zamawiającego, zarzucając jej (w odwołaniu z dnia 30 grudnia 2025 roku) niezgodność z
przepisami Pzp. Wykonawca zarzucił Zamawiającemu m.in. to, iż nie wezwał On go do wyjaśnienia wątpliwości w
zakresie związanym z treścią złożonej oferty (w trybie art. 223 ust. 1 Pzp). Strabag stwierdził wręcz, że sposób kalkulacji
przez Niego ceny ofertowej był na tyle nie jasny, iż:
14.Za tak skonstruowaną wypowiedzią szedł zarzut naruszenia przez Zamawiającego art. 223 ust. 1 Pzp o treści
następującej:
zob. wyciąg z odwołania Strabag z dnia 30 grudnia 2024 roku
15.W tym miejscu należy dostrzec, iż był to główny zarzut odwołania złożonego przez Strabag (a nie zarzut ewentualny),
którego następstwem był następujący zarzut:
16.Za tak sformułowanymi zarzutami (w podanej powyżej kolejności) podążąło natomiast żądanie „powtórzenie
czynności badania i oceny ofert wykonawców biorących udział w Postępowaniu z uwzględnieniem oferty Odwołującego”.
Nie ulega zatem wątpliwości, że celem procesowym Strabag w postępowaniu zawisłym pod sygn. KIO 5027/24 było
wykazanie, iż Zamawiający przedwcześnie dokonał odrzucenia oferty tego wykonawcy – bez zastosowania mechanizmu
sanacyjnego, o którym mowa a art. 223 ust. 1 Pzp.
17.Zamawiający pismem z dnia 23 stycznia 2025 roku uwzględnił odwołanie Strabag w całości. Takie działanie ma
jednak swoje konsekwencje wynikające z art. 522 ust. 1 Pzp. Zgodnie z rzeczonym przepisem zamawiający
uwzględniając odwołanie „wykonuje, powtarza lub unieważnia czynności w postępowaniu o udzielenie zamówienia,
zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu.”
18.W świetle tak skonstruowanego odwołania nie ulega wątpliwości, że Zamawiający był zobowiązany do wyjaśnienia
treści oferty złożonej przez Strabag w oparciu o art. 223 ust. 1 Pzp, zgodnie z żądaniem podniesionym przez tego
wykonawcę. Tego też oczekiwał od Niego Odwołujący (przystępujący w postępowaniu KIO 5027/24). Konstrukcja
odwołania złożonego przez Strabag skutkowała tym, iż Odwołujący nie wniósł sprzeciwu od decyzji Zamawiającego.
19.Pomimo upływu znacznego czasu od momentu wydania rozstrzygnięcia przez Izbę (postanowienie o umorzeniu
postępowania odwoławczego zostało wydane w dniu 7 lutego 2025 roku) Zamawiający, za wyjątkiem unieważnienia
czynności wyboru oferty najkorzystniejszej i odrzucenia oferty Strabag, nie podjął dalszych czynności wymienionych w
treści odwołania, w szczególności nie przeprowadził ponownego badania oraz oceny oferty złożonej przez Strabag, w
tym w zakresie niezgodności z warunkami zamówienia (a więc w zakresie podlegającej ocenie w ramach poprzedniego
postępowania odwoławczego).
20.Powyższe pokazuje, że Zamawiający podchodzi do czynności badania i oceny ofert w sposób całkowicie
bezrefleksyjny, nie przejawiając w tym zakresie żadnej własnej inicjatywy, mimo że może to mieć zasadniczy wpływ na
sposób wydatkowania środków publicznych. Niezależnie jednak od wadliwej (a co najmniej niepełnej) oceny oferty
Strabag na gruncie jej zgodności z warunkami zamówienia, w niniejszym odwołaniu wykazane zostanie,
ze oferta ta powinna zostać odrzucona również z innych przyczyn (czego Zamawiający zaniechał).
21.Odwołujący zwraca uwagę, że Zamawiający w sposób jasny i przejrzysty określił warunki w zakresie dotyczącym
sposobu wyceny oferty zaznaczając, że „cena ofertowa brutto musi uwzględniać wszystkie koszty związane z realizacją
przedmiotu zamówienia zgodnie z Opisem Przedmiotu Zamówienia oraz istotnymi postanowieniami umowy określonymi
w niniejszej SWZ” (rozdz. XIV ust. 2 SWZ).
22.Tym samym Zamawiający w ramach SW Z określił zasady związane z wyceną oferty, które muszą być zgodne z OPZ
(a nie służyć wyłącznie rozliczeniu już zawartej umowy). Zgodnie z treścią OPZ, którego częścią składową jest
STWiORB dla branży drogowej na całym odcinku, Zamawiający określił podstawę płatności w następujący sposób:
23.Jak wykazano powyżej pkt 9 SST dla branży drogowej nr D-M.00.00.00 kształtuje wymogi dotyczące sposobu
kalkulowania ceny ofertowej. Jak wynika wprost z treści ww. zapisu, podstawą płatności jest cena jednostkowa netto
skalkulowana przez wykonawcę uwzględniająca wszystkie czynności, wymagania oraz badania składające się na jej
wykonanie, określone dla tej roboty w SST i w Dokumentacji Projektowej. Zaznaczyć przy tym należy, że Zamawiający
ustalił sposób określenia ceny jednostkowej dla każdej pozycji kosztorysowej w poszczególnych SST (m.in.: D-01.02.04,
D-02.01.01, D-02.03.01, D-04.01.01, D-04.03.01, D-04.10.01, D-05.03.11).
24.Pominięcie ww. obowiązków w zakresie wyceny lub ich wybiórcze stosowanie skutkowało tym, że wiele pozycji
kosztorysu ofertowego zostało wycenionych na poziomie 1,00 zł, a niektóre pozycje nawet na poziomie 0,01 zł, a zatem
w całkowitym oderwaniu od ich realnej wartości. Ceny te dotyczą m.in. takich pozycji jak:
(a)zdjęcie warstwy ziemi urodzajnej gr. 30 cm, do późniejszego wykorzystania – 0,82 zł;
(b)rozbiórka nawierzchni kruszywowych gr. w-wy 30 cm – 1,00 zł;
(c)wykonanie wykopów – 2,70 zł;
(d)wykonanie nasypów – grunt z wykopu – 2,70 zł;
(e)wymiana gruntów wysadzinowych – 1,00 zł;
(f)profilowanie i zagęszczanie podłoża pod warstwy konstrukcyjne – 0,01 zł; (g) oczyszczenie i skropienie podbudowy z
kruszywa łamanego – 0,01 zł;
(h)26. oczyszczenie i skropienie podbudowy i nawierzchni bitumicznej – 0,01
zł;
(i)frezowanie nawierzchni bitumicznych gr. w-wy 6cm – 1,00 zł;
(j)frezowanie nawierzchni bitumicznych gr. w-wy 12 cm – 1,00 zł.
25.Co istotne, Strabag składając Wyjaśnienia RNC potwierdził, że ceny dla poszczególnych pozycji nie zawierają
wszystkich czynników cenotwórczych, przykładowo kosztów transportu dla wykonania wykopów.
26.Wskazać przy tym należy, że porównując oferty wszystkich wykonawców w oparciu o ww. pozycje kosztorysowe,
różnica między Strabag a pozostałymi oferentami wynosi od 5.751.125,82 zł do 12.401.406,38 zł, albowiem Strabag
wykonanie wszystkich ww. pozycji wycenił na kwotę zaledwie 766.981,14 zł – zob. tabela stanowiąca załącznik nr 6 do
niniejszego pisma. Taka różnica cenowa na bardzo istotnych elementach składowych zamówienia nie tylko potwierdza
istnienie inżynierii cenowej, lecz posiada również charakter rażąco niskiej ceny.
27.Przywołanie opisanych powyżej okoliczności wynika z faktu podniesienia przez Odwołującego zarzutu inżynierii
cenowej. Treść odwołania w tym zakresie jest więc konsekwencją dotychczasowych działań Zamawiającego
związanych z oceną oferty złożonej przez Strabag.
II.2.Strabag wyceniając ofertę zastosował inżynierię cenową (dotyczy branży drogowej).
28.W ocenie Odwołującego oferta złożona przez wykonawcę Strabag została wyceniona z uwzględnieniem „inżynierii
cenowej”, która polega na tym, że dany wykonawca, zakładając błędne szacunki zamawiającego, co do faktycznej ilości
określonych pozycji kosztorysu, rażąco nisko wycenia ceny jednostkowe pozycji, których ilość jest jego zdaniem
zawyżona i rażąco wysoko wycenia pozycje, których ilość jego zdaniem jest znacząco niedoszacowana. Jednocześnie,
w toku wykonywania zamówienia, gdy ilości robót się zmienią w stosunku do szacunków zamawiającego, wykonawca
liczy, że ilość robót wycenionych przez niego wysoko znacznie wzrośnie, a ilość robót wycenionych rażąco nisko
znacznie zmaleje – co będzie skutkowało powstaniem po jego stronie dodatkowego zysku.
29.Jak wskazała Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z 14 stycznia 2015 roku, sygn.
akt KIO 2734/14, praktyka taka stanowi czyn nieuczciwej konkurencji i staje się podstawą odrzucenia oferty: „ustalenie
cen jednostkowych na poziomie, który świadczy o ich oderwaniu od jakichkolwiek realiów rynkowych, wyłącznie po to,
aby wykorzystać niedoszacowanie zamawiającego ilości robót, jakie będą rzeczywiście wykonane i po to, by wykonać na
rzecz zamawiającego roboty po wyższej cenie, aniżeli odpowiadająca regułom rynkowym, narusza dobre obyczaje
kupieckie. (...) takie postępowanie (…) w sposób ewidentny narusza dobre obyczaje kupieckie, stanowi wyzyskanie
możliwości zaoferowania cen jednostkowych oderwanych od rzeczywistości z zamiarem wykonania zamówienia w tak
drogo wycenionej części w zakresie wyższym, niż zakładany przez zamawiającego w jego szacunku, a tym samym nie
zasługuje na ochronę. Taka sytuacja oznacza wypełnienie drugiej przesłanki czynu nieuczciwej konkurencji z art. 3 ust. 1
ww. ustawy, gdyż działanie narusza interes innych przedsiębiorców".
30.Stosując inżynierię cenową, dany oferent zakłada wykonanie przedmiotu zamówienia w sposób odmienny od
przewidzianego przez Zamawiającego w ramach dokumentacji przetargowej. Gdyby wykonawca nie zastosował
inżynierii cenowej, jego oferta mogłaby nie być najkorzystniejszą. W ten sposób dochodzi do zachwiania zasady
prowadzenia postępowania w sposób zapewniający uczciwą konkurencję. Podobne stanowisko potwierdza dalsze
orzecznictwo Izby - m.in. wyrok z 7 listopada 2014 roku, sygn. akt KIO 2185/14.
31.Zamawiający w odpowiedziach na wnioski o wyjaśnienie treści SW Z w zakresie dotyczącym rozbieżności w ilości
robót do wykonania w porównaniu między dokumentacja projektową a przedmiarami (np. wyjaśnienie z dnia 2
października 2024 r., odpowiedź na pytania nr 8, 9, 11, 12) wskazał, że kontrakt ma charakter obmiarowy i z tego
względu należy wycenić ilości przyjęte w przedmiarze oraz kosztorysie ofertowym. Strabag natomiast, wykorzystując
różnice pomiędzy ilościami robót określonymi przez Zamawiającego do wykonania zgodnie z dokumentacją projektową a
kosztorysem ofertowym, w pozycjach, które w wykonaniu będą mniejsze ilościowo niż w kosztorysie wycenił je rażąco
nisko, zaś w pozycjach, które w wykonaniu będą większe ilościowo niż w kosztorysie wycenił je rażąco wysoko.
32.Przykładem takiej inżynierii cenowej jest m.in. porównanie pozycji nr 50 i 51 kosztorysu, gdzie dla grubszej warstwy
wiążącej jezdni (gr. 8 cm), której ilość w kosztorysie ofertowym jest zawyżona w stosunku do ilości wynikającej wprost z
dokumentacji projektowej. Strabag za tą pozycję wskazuje cenę 32,30 zł, zaś dla cieńszej warstwy ciągu pieszo-
rowerowego (gr. 5 cm), której ilość w kosztorysie ofertowym jest zaniżona w stosunku do ilości wynikającej wprost z
dokumentacji projektowej Strabag wskazał cenę 45,02 zł – tabela obrazująca opisane zależności wraz z częścią
dokumentacji projektowej stanowi załącznik nr 7 do odwołania.
33.Podobny schemat działania został zastosowany przez Strabag w pozycjach, które dotyczą podbudowy z kruszywa
łamanego (poz. 27-33 kosztorysu ofertowego) – załącznik nr 8 do odwołania. W pozycji 27, gdzie grubość podbudowy
wynosi 23 cm, a jej ilość w kosztorysie jest niższa niż wynika z dokumentacji projektowej, Strabag skalkulował cenę na
poziomie 76,40 zł, zaś dla pozycji podbudowy o grubości 20 cm (poz. 30 i 32), której ilość w kosztorysie pokrywa się z
ilością w dokumentacji projektowej Strabag wskazał cenę 50,00 zł. Zatem już na samej różnicy ilościowej w pozycji 27,
gdzie kosztorys przewiduje 49020m2, a dokumentacja projektowa przewiduje 57828,26m2, ostateczna wartość robót
wykonanych przez Strabag wzrośnie o kwotę 827.729,80 zł – zob. tabela stanowiąca załącznik nr 8 do odwołania.
34.Analizując wycenę ofertową Strabag nie można też pominąć różnicy cenowej na pozycjach 4 i 57 kosztorysu
ofertowego, gdzie zdjęcie warstwy ziemi urodzajnej (poz. 4), której ilość kosztorysowa jest zgodna z ilością wynikającą z
dokumentacji projektowej została wyceniona przez Strabag na kwotę 0,82 zł, zaś umocnienie skarp przez humusowanie
(zob. poz. 57), której ilość kosztorysowa jest znacząco niższa niż ilość wynikająca z dokumentacji projektowej została
wyceniona przez Strabag na kwotę 30,77 zł. Na różnicy ilościowej w pozycji 57, gdzie kosztorys przewiduje do
wykonania przez wykonawcę 26300m2, a dokumentacja projektowa 68326,20 m2, ostateczna wartość robót wykonanych
przez Strabag wzrośnie o kwotę 1.590.569,79 złotych – zob. tabela stanowiąca załącznik nr 9 do odwołania.
35.Finalnie, Odwołujący zwraca uwagę, że zgodnie z udzieloną odpowiedzią nr 31 z dnia 24 września 2024 roku w
pozycji 16 kosztorysu ofertowego należy skalkulować wykop wraz z utylizacją, dostarczeniem materiału na nasyp oraz
jego wbudowaniem w nasyp. Strabag w pozycji 14 kosztorysu wycenił wykonanie wykopów po 2,70 zł/m3, podobnie
wykonanie nasypów w poz. 15 po 2,70 zł/m3.
36.Z powyższych wyliczeń powinno wynikać, że cena jednostkowa pozycji 16 powinna być sumą tych pozycji z
uwzględnieniem kosztu pozyskania dodatkowego gruntu i utylizacji istniejącego. Lecz cena jednostkowa w poz. 16 w
wysokości 1,00 zł/m3 jest pięciokrotnie zaniżona - winno być 2,70 zł/m3 x 2 powiększone o koszty materiału na nasyp i
utylizację istniejącego.
37.Z analizy dokumentacji oraz udzielonej przez Zamawiającego odpowiedzi nr 18 z dnia 2 października 2024 roku firma
Strabag założyła zaniechanie wykonania powyższych robót w celu ograniczenia utraty środków pieniężnych z tytułu robót
zaniechanych wyceniając poz. 16 na symboliczne 1,00 zł/m3. Średnia cena z wszystkich ofert dla powyższej pozycji
wynosi 41,91 zł/m3, co oznacza, że wycena Strabag stanowi tylko 2,39% średniej ceny jednostkowej. Przy całkowitym
ograniczeniu poz. 16 firma Strabag traci wyłącznie 50 802,80 złotych (netto) co stanowi kwotę brutto 62 487,44 zł.
Natomiast średnia wartość ograniczenia poz. 16 wynosi 2 129 145,35 zł (netto) co stanowi kwotę brutto 2 618 848,78 zł.
38.Zgodnie z Wyjaśnieniami udzielonymi przez Strabag, ceny poz. 14, poz. 15 i poz. 16 kosztorysu robót drogowych nie
uwzględniają kosztów transportu, które zostały przeniesione w koszty ogólne zadania. W tym miejscu należy jednak
zaznaczyć, że Postępowanie jest prowadzone w oparciu o wynagrodzenie w formie kosztorysowej. Co istotne, w
przedmiarach oraz kosztorysie ofertowym nie ma pozycji „koszty ogólne”, a co za tym idzie, nie można kosztów
transportu przenieść do nieistniejącej pozycji. Podkreślić należy, że Zamawiający w sposób jednoznaczny wskazał, że
każda pozycja kosztorysowa ma zawierać m.in. wartość pracy sprzętu wraz z towarzyszącymi kosztami, a także koszty
pośrednie, a zatem nie można kosztów transportu przerzucić do innej pozycji.
Opisana powyżej manipulacja cenowa pozwala na kształtowanie cen jednostkowych w taki sposób, aby zaniżać ceny
robót, których ilość według dokumentacji będzie ograniczona, a przeniesienie części kosztów w inne roboty oraz w
roboty co do których jest pewność zwiększenia.
39.Powyższe obrazuje tabela stanowiąca załącznik nr 10 do odwołania.
II.2.1. Oferta Strabag powinna zostać odrzucona na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 7 Pzp z uwagi na okoliczność złożenia
jej w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji.
40.W ocenie Odwołującego działań Strabag wpisują się w przedstawioną powyżej >>inżynierię cenową<<, która ma
przede wszystkim za zadanie utrudnić innym wykonawcom uzyskanie zamówienia publicznego i która mieści się w
katalogu czynności stanowiących czyn nieuczciwej konkurencji, o którym mowa Uznk.
41.Zgodnie z art. 15 ust. 1 Uznk - czynem nieuczciwej konkurencji jest utrudnianie innym przedsiębiorcom dostępu do
rynku, w szczególności przez:
(a)sprzedaż towarów lub usług poniżej kosztów ich wytworzenia lub świadczenia albo ich odprzedaż poniżej kosztów
zakupu w celu eliminacji innych przedsiębiorców;
(b)nakłanianie osób trzecich do odmowy sprzedaży innym przedsiębiorcom albo niedokonywania zakupu towarów lub
usług od innych przedsiębiorców;
(c)rzeczowo nieuzasadnione, zróżnicowane traktowanie niektórych klientów;
(d)pobieranie innych niż marża handlowa opłat za przyjęcie towaru do sprzedaży;
(e)działanie mające na celu wymuszenie na klientach wyboru jako kontrahenta określonego przedsiębiorcy lub
stwarzanie warunków umożliwiających podmiotom trzecim wymuszanie zakupu towaru lub usługi u określonego
przedsiębiorcy.
42.W myśl art. 3 ust. 1 Uznk czynem nieuczciwej konkurencji jest również działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi
obyczajami, jeżeli zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta. Tym samym katalog czynów
nieuczciwej konkurencji (wymieniony w Uznk) nie jest katalogiem zamkniętym. Oznacza to, że również inne zachowania
danego wykonawcy (przedsiębiorcy) mogą zostać zakwalifikowane jako tego rodzaju czyn, o ile mieszczą się w
podanym powyżej zakresie.
43.W ocenie Odwołującego opisane powyżej czynności podjęte przez Strabag zostały podjęte w celu uzyskania
zamówienia kosztem innych wykonawców, a ich celem było utrudnienie innym wykonawcom dostępu do uzyskania
zamówienia. Z tego powodu należy uznać je za stanowiące czyn nieuczciwej konkurencji.
44.Konsekwencją takiego stanu rzeczy jest to, że oferta złożona przez Strabag powinna, w świetle art. 15 ust. 1 Uznk w
związku z art. 226 ust. 1 pkt 7 Pzp, zostać odrzucona. Potwierdza to orzecznictwo Krajowej Izby Odwoławczej.
45.W wyroku z dnia 21 lutego 2013 roku (sygn. KIO 267/13) możemy przeczytać m.in., że „niedokonywanie kalkulacji
podanych cen pod kątem ich realności kosztów, czyli możliwości za podane ceny wykonania zamówienia, tylko pod
kątem wygrania przetargu, potwierdza praktykę nieuczciwej konkurencji wobec pozostałych wykonawców.” W innym
wyroku Krajowa Izba Odwoławcza stanęła na stanowisku, że „przejawem manipulacji cenowej nie jest jedynie
przyjmowanie rażących dysproporcji w stosunku do kosztu poszczególnych cen składowych oferty - w niegodziwym celu
- wyeliminowania w ten sposób konkurencji, ale wszelkie znaczące i wyraźnie wskazujące na taki zamiar - odstępstwa
od prawidłowego kalkulowania cen - bez powiązania z ich realnymi kosztami uzyskania.” (zob. sygn. KIO 473/17).
46.W zaistniałym stanie faktycznym warto zwrócić również uwagę na poniższy wyrok Izby, w którym uznała ona, że „Za
niedopuszczalne, należy uznać działanie wykonawcy uniemożliwiające zamawiającemu dokonanie oceny oferty w każdej
z pozycji wymaganej treścią specyfikacji istotnych warunków zamówienia. Takie działanie ma bowiem wpływ na
zachwianie zasady zachowania uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. Jak zatem zamawiający
miałby porównać oferty, w szczególności dokonać oceny ofert w ramach kryteriów oceny ofert, w sytuacji, gdy jeden z
wykonawców "ukrywa" koszty w innych pozycjach, nie dając szansy zamawiającemu na rzetelne ocenienie jego oferty w
kontekście innych ofert złożonych w danym postępowaniu. Takie zachowanie wykonawcy […] narusza zasadę
przejrzystości postępowania, uniemożliwiając innym uczestnikom oraz zamawiającemu prawidłową i rzetelną ocenę
oferty.” (zob. sygn. KIO 766/19).
47.Finalnie, w wyroku z dnia 5 lutego 2018 roku (sygn. KIO 132/17) Izba uznała, m.in., że „okolicznością przesądzającą o
naganności postępowania odwołującego w stopniu uzasadniającym zastosowanie art. 89 ust. 1 pkt 3 p.z.p. jest
"manipulowanie" proporcjami poszczególnych usług; a w konsekwencji ich ceną i w konsekwencji ceną oferty, aby
otrzymać przedmiotowe zamówienie. Ponieważ takie działanie zagraża niewątpliwie interesom innych wykonawców,
którzy prawidłowo skalkulowali ceny za poszczególne usługi, a więc zgodnie z oczekiwaniami Zamawiającego i znaleźli
się w gorszej sytuacji podczas dokonywania oceny ich ofert, niewątpliwym jest, że działanie odwołującego utrudniło im
dostęp do rynku, mimo zaoferowania wykonania usługi zgodnie z wymogami SIWZ.”
48.Zaprezentowane powyżej stanowisko nie jest odosobnione, bowiem znajduje potwierdzenie również w literaturze
przedmiotu:
49.„Niedozwolona manipulacja cenowa może przybrać postać nie tylko rażąco niskiej ceny, lecz także polegać na
rozkładaniu kosztów oferty, które przykładowo zakłada przeniesienie przeważających kosztów na wstępny etap umowy,
niezwiązany z postępem prac lub wręcz dający możliwość odstąpienia od realizacji umowy przez wykonawcę po
pobraniu wynagrodzenia nieadekwatnego do zakresu wykonanych prac. Przejawem manipulacji cenowej nie jest tylko
przyjmowanie rażących dysproporcji w stosunku do kosztu poszczególnych cen składowych oferty w niegodziwym celu
wyeliminowania w ten sposób konkurencji, ale wszelkie znaczące i wyraźne odstępstwa od prawidłowego kalkulowania
cen, bez powiązania ich z realnymi kosztami uzyskania.” (por. A. Gawrońska-Baran [w:] E. Wiktorowska,
A. Wiktorowski, P. Wójcik, A. Gawrońska-Baran, Prawo zamówień publicznych.
Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2023, art. 226.).
50.W realiach niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że Strabag w toku składania oferty zaoferował znacznie zaniżone
ceny, które potwierdzają złożenie oferty w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji polegającego na zaniżeniu pozycji
składających się łącznie na cenę ofertową.
51.Mając na uwadze powyższe odrzucenie oferty Strabag na podstawie art.
226 ust. 1 pkt 7) Pzp jest uzasadnione i konieczne.
II.3.Podobna sprawa była już przedmiotem oceny ze strony Krajowej Izby Odwoławczej.
52.Zaznaczyć przy tym należy, że przed KIO toczyło się postępowanie pod sygn. KIO 2046/14, w którym Strabag w
podobny sposób interpretowała treść SW Z w zakresie podstaw płatności (opisanych w pkt II.1. odwołania) próbując
przekonać instytucję zamawiającą, tak jak to robi również w przedmiotowym Postępowaniu, że dokumentacja nie
przesądzała wprost, iż każda cena jednostkowa w kosztorysie ofertowym musi być skalkulowana w konkretny sposób.
53.W ramach postępowania odwoławczego pod sygn. KIO 2046/14 Izba, uznała, że postanowienia zawarte w
Podstawach płatności (będących integralną częścią SW Z oraz składających się na warunki zamówienia) stanowią
sposób wyceny pozycji kosztorysu, zaś określenie wartości poszczególnych pozycji na poziomie jedynie 1 grosza nie
odpowiada treści SW Z. Jednocześnie Izba podkreśliła, że przerzucanie kosztów do innych pozycji kosztorysowych
stanowi manipulację stawkami kosztorysu i jest działaniem sprzecznym z dobrymi obyczajami.
54.Z analogiczną sytuacją mamy do czynienia w Postępowaniu, gdzie Zamawiający w sposób precyzyjny określił sposób
kalkulacji cen na poszczególnych pozycjach kosztorysowych w odniesieniu do konkretnych SST (zob. pkt II.1.
odwołania), a zatem Strabag powinien sprostać warunkom określonym w SWZ co do sposobu wyceny zamówienia.
55.Jak już wskazywała na to już wielokrotnie Izba, „manipulowanie ceną ofertową poprawiające sytuację wykonawcy,
zarówno na etapie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, jak i na etapie realizacji umowy, może być
uważane za działanie sprzeczne z dobrymi obyczajami i przeto stanowić czyn nieuczciwej konkurencji. Przejawem
manipulacji ceną jest: wszelkie znaczące i wyraźnie wskazujące na taki zamiar (czyli wyeliminowania konkurencji) –
odstępstwa od prawidłowego kalkulowania cen – bez powiązania z ich realnymi kosztami uzyskania. Sztuczne,
oderwane od realiów gospodarczych ustalenie wartości jednostkowych składających się na cenę oferty, podjęte w celu
uzyskania bardziej korzystnych warunków wykonywania umowy w sprawie zamówienia publicznego, stanowi czyn
nieuczciwej konkurencji. Jest bowiem działaniem sprzecznym z dobrymi obyczajami kupieckimi oraz naruszającym
interesy innych uczestników rynku, którzy ceny swoich ofert obliczają rzetelnie.” (por. wyrok KIO z dnia 8 września 2020
r., sygn. KIO 1850/20). W niniejszej sprawie, Strabag wprowadził do oferty pozycje wycenione na poziomie 0,01 zł, co
stanowi przykład ceny jednostkowej oderwanej od realiów gospodarczych oraz zmierza do uzyskania najniższej ceny
zaburzając zasady uczciwej konkurencji.
II.4. Wpływ wyboru oferty Strabag na finanse publiczne.
56.Odwołujący zwraca uwagę, że zastosowanie przez Strabag inżynierii cenowej oraz przystąpienie przez ten podmiot
do realizacji zamówienia będzie skutkować tym, iż Zamawiający będzie musiał wydać znacznie większe środki na
sfinansowania zamówienia niż przewidziane w umowie zawartej z rzeczonym wykonawcą.
57.Takie działanie w świetle przepisów ustawy o finansach publicznych należy uznać za działanie na szkodę budżetu
podmiotu publicznego. Zamawiający winien mieć pewność, że wybrany wykonawca będzie w stanie zrealizować
zamówienie za kwotę określoną w procedurze przetargowej. W przypadku Strabag Zamawiający – jak opisano powyżej –
takiej pewności mieć nie może. Strabag w sposób nierzetelny wycenił bowiem wskazane powyżej pozycje kosztorysowe,
co przełoży się na koszty jakie będzie musiał ponieść budżet Zamawiającego, tj. podmiotu z sektora finansów
publicznych.
II.5. W wyniku zastosowania inżynierii cenowej oferta Strabag zawiera rażąco niską cenę.
58.Konsekwencją zastosowania opisanej powyżej inżynierii cenowej jest okoliczność obciążenia oferty Strabag
domniemaniem rażąco niskiej ceny.
59.Zgodnie z ugruntowanym poglądem literatury oraz orzecznictwem Izby przez cenę rażąco niską należy rozumieć:
„cenę nierealistyczną, nieadekwatną do zakresu i kosztów prac składających się na dany przedmiot zamówienia,
zakładającą wykonanie zamówienia poniżej jego rzeczywistych kosztów i w takim sensie nie jest ceną rynkową, tzn.
generalnie nie występuje na rynku, na którym ceny wyznaczane są m.in. poprzez ogólną sytuację gospodarczą panującą
w danej branży i jej otoczeniu biznesowym, postęp technologiczno-organizacyjny oraz obecność i funkcjonowanie
uczciwej konkurencji podmiotów racjonalnie na nim działających itp.” (por. P. Granecki, I. Granecka, Prawo zamówień
publicznych.
Komentarz. Wyd. 2, Warszawa 2024).
60.Jak zostanie wykazane poniżej cena zaoferowana przez Strabag ma charakter rażąco niski w zaprezentowanym
powyżej rozumieniu.
61.Oceniając przebieg procedury związanej z wyjaśnieniem RNC przez Strabag należy stwierdzić, że Zamawiający
kierując Wezwanie do wyjaśnienia RNC zdecydował się na zażądaniu od rzeczonego wykonawcy szczegółowej wyceny
następujących pozycji kosztorysu cenowego dla branży drogowej:
62.Jak zauważyła Krajowa Izba Odwoławcza m.in. w wyroku sygn. akt KIO 2734/14 z 14 stycznia 2015 r. „w
uzasadnionych przypadkach obowiązek badania dotyczy poszczególnych cen jednostkowych czy też elementów, które
służyć będą do ustalenia wynagrodzenia, jeżeli jest to uzasadnione specyfiką przedmiotu zamówienia i ukształtowanego
sposobu wynagradzania wykonawcy. Dotyczy to w szczególności wynagrodzenia ustalanego na zasadzie obmiaru, kiedy
zależy ono od ilości rzeczywiście wykonanych czynności czy robót, która to ilość nie jest możliwa do przewidzenia w
momencie kształtowania warunków zamówienia, a zależy od rzeczywistej potrzeby związanej z wykonywaniem
zamówienia, co nawiązuje do wynagrodzenia opartego na zasadzie kosztorysu".
63.W innym wyroki Izby możemy natomiast przeczytać, że „Jak stanowi art. 224 ust. 1 ustawy PZP, jeżeli zaoferowana
cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia lub
budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami
określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów, zamawiający żąda od wykonawcy
wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych. Z
powyższego wynika, że nie tylko cena całkowita oferty może podlegać badaniu pod kątem rażąco niskiej ceny, ale
również jej istotne części składowe. Przy czym w kontekście powyższego, nie należy utożsamiać istotnej części
składowej ceny z tym, że dane zamówienie jest podzielone na części. Fakt, że Zamawiający nie dokonał podziału
zamówienia na części, a samo zadanie inwestycyjne stanowi zbiór elementów od siebie zależnych i spójnych, nie
przesądza o braku możliwości badania rażącego charakteru istotnej części składowej ceny oferty, jak próbował twierdzić
Zamawiający. Nie można również zgodzić się z Zamawiającym, że możliwość badania rażąco niskiej ceny oferty lub jej
istotnych części składowych jest wykluczona w razie ustalenia ryczałtowego charakteru wynagrodzenia. Ustalenie
wynagrodzenia ryczałtowego nie stanowi podstawy do odstąpienia od badania realności ceny bądź jej składników.” (por.
wyrok KIO z dnia 28 kwietnia 2022 r. sygn. akt KIO 964/22).
64.Jak zostało to wykazane w tabeli stanowiącej załącznik nr 6 do odwołania, różnica cenowa na pozycjach 4, 7, 14, 15,
16, 24, 25, 26, 54 i 55 kosztorysu dla branży drogowej i wynosi od 5.751.125,82 zł do 12.401.406,38 zł, podczas gdy
oferta Strabag w tożsamych pozycjach wynosi zaledwie 766.981,14 zł, co stanowi jedynie 9,08% w stosunku do średnich
cen pozostałych ofert, a co w sposób oczywisty potwierdza rażąco niską cenę na istotnych części składowych oferty.
65.Zaznaczyć należy, że oferta Strabag, z uwagi na określenie cen jednostkowych na poziomie 1,00 zł i niżej, jest ofertą
nieporównywalną z pozostałymi. Już sama różnica cen jednostkowych na w/w pozycjach pomiędzy ofertą złożoną przez
Strabag a pozostałymi oferentami, prowadzi do wniosku, że podmiot ten zastosował ceny dumpingowe w rozumieniu art.
15 ust. 1 pkt 1 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Tym samym, oferta złożona przez Strabag może stanowić
czyn nieuczciwej konkurencji w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, co również
stanowi podstawę do jej odrzucenia na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 4) pzp. Taki podgląd jest dość powszechnie
wyrażany w orzecznictwie Krajowej lzby Odwoławczej m.in. w wyroku KIO z dnia 26.09.2012, sygn. akt KIO 1934/12, w
wyroku KIO z dnia 18.01.2013 r., sygn. akt KIO 713, czy też w wyroku KIO z dnia 6.06.2016 r., sygn. akt KIO 830/16.
66.Odwołujący jest świadom, że udowodnienie rażąco niskiej ceny innego wykonawcy (Strabag) nie może nastąpić na
podstawie indywidualnej wyceny sporządzonej przez Odwołującego. Z tego względu pragniemy zwrócić uwagę na
sposób sporządzenia wyceny ofertowej przez Strabag w ramach: postępowania pn. „Rozbudowa drogi wojewódzkiej Nr
744 na odc. Tychów Stary 3 Starachowice wraz z budowa obwodnicy m. Starachowice - etap I - Rozbudowa drogi
wojewódzkiej Nr 744 na odc. Tychów Stary – Starachowice” (termin składania ofert 8 sierpnia 2023 roku) oraz
postępowania pn. „Rozbudowa DW 768 Kazimierza Wielka - gr. Województwa etap I na odcinku od km 54+900 do
km61+341" (termin składania ofert 30 sierpnia 2024 roku).
67.W ramach tych postępowań Strabag wycenił analogiczny zakres prac oraz robót w następujący sposób
(porównywane ceny jednostkowe zostały oznaczone (wypełnione) kolorem żółtym w tabelach poniżej):
Zestawienie cen jednostkowych
"Rozbudowa drogi wojewódzkiej nr 728 w śladzie obwodnicy Końskich m. Kornica do
Gowarczowa wraz z obwodnicą m. Gowarczów"
KOSZTORY S INWESTORSKI-Strabag
Numer Wyszczególnienie Jednostka Cena Wartość
Lp.
Specyfikacji elementów rozliczeniowych jedn.,
Technicznej PLN
Nazwa Ilość PLN
- rozbiórka nawierzchni 49 49
7. kruszyw ow ych gr. w -w y 30 m2 854,66 1,00 854,66
cm
Rozbudowa drogi wojewódzkiej Nr 744 na odc. Tychów Stary 3 Starachowice wraz z budowa obwodnicy
m. Starachowice - etap I -
Rozbudowa drogi wojewódzkiej Nr 744 na odc. Tychów Stary - Starachowice
KOSZTORY S INWESTORSKI-Strabag
Numer Wyszczególnienie Jednostka Cena Wartość
Lp.
Specyfikacji elementów rozliczeniowych jedn.,
Technicznej PLN
Nazwa Ilość PLN
1 2 3 4 5 6 7
Rozebranie naw ierzchni, z
2.36 D.01.02.04 kruszyw a, grubość zmienna do m2 6,17 -
33 cm w raz z odw ozem na
w ysypisko i utylizacją
"Rozbudowa drogi wojewódzkiej nr 728 w śladzie obwodnicy Końskich m. Kornica do
Gowarczowa wraz z obwodnicą m. Gowarczów"
KOSZTORY S INWESTORSKI-Strabag
Numer Wyszczególnienie Jednostka Cena Wartość
Lp.
Specyfikacji elementów rozliczeniowych jedn.,
Technicznej PLN
Nazwa Ilość PLN
-zdjęcie w arstw y ziemi 116 95
4. urodzajnej gr. 30cm, do m2 331,00 0,82 391,42
późniejszego wykorzystania
Rozbudowa drogi wojewódzkiej Nr 744 na odc. Tychów Stary 3 Starachowice wraz z budowa obwodnicy
m. Starachowice - etap I -
Rozbudowa drogi wojewódzkiej Nr 744 na odc. Tychów Stary - Starachowice
KOSZTORY S INWESTORSKI-Strabag
Numer Wyszczególnienie Jednostka Cena Wartość
Lp.
Specyfikacji elementów rozliczeniowych jedn.,
Technicznej PLN
Nazwa Ilość PLN
1 2 3 4 5 6 7
Usunięcie warstwy humusu i
1.11 D.01.02.02 pozostałych gruntów organicznych m2 2,39 -
grubości zmiennej (10 cm)
68.Z powyższych tabel wynika, że koszt wykonania poszczególnych robót w innym postępowaniu o udzielenie
zamówienia publicznego (mający za przedmiot tożsamy zakres robót) jest wyceniany przez Strabag kilkaset % razy
więcej niż w ramach niniejszego Postępowania. Nie ulega zatem wątpliwości, że winien On rzetelnie wyjaśnić w jaki
sposób doszedł do tak korzystnej ceny bez naruszenia postanowień SW Z i Pzp związanych z wyceną oferty (zgodnie z
warunkami zamówienia i zasadami uczciwej konkurencji).
69.Podobnie w innym postępowaniu, gdzie znowu różnice w cenach względem tych w Postępowaniu sięgają ponad
kilkuset %:
Zestawienie cen jednostkowych
"Rozbudowa drogi wojewódzkiej nr 728 w śladzie obwodnicy Końskich m. Kornica do
Gowarczowa wraz z obwodnicą m. Gowarczów"
KOSZTORY S INWESTORSKI-Strabag
Numer Wyszczególnienie Jednostka Cena Wartość
Lp. Specyfikacji elementów
Technicznej rozliczeniowych
Nazwa Ilość jedn., PLN PLN
- rozbiórka nawierzchni
7. kruszyw ow ych gr. w w y m2 49 854,66 1,00 49 854,66
30 cm
"Rozbudowa DW 768 Kazimierza Wielka - gr. Województwa etap I na odcinku od km 54+900 do km
61+341"
KOSZTORY S INWESTORSKI-Strabag
Numer Wyszczególnienie Jednostka Cena Wartość
Lp.
Specyfikacji elementów
Technicznej rozliczeniowych
Nazwa Ilość jedn., PLN PLN
1 2 3 4 5 6 7
Rozebranie podbudow y
11. D.01.02.04 istniejącej konstrukcji m2 8,42 -
naw ierzchni - średniej
grubości 30 cm
"Rozbudowa drogi wojewódzkiej nr 728 w śladzie obwodnicy Końskich m. Kornica do
Gowarczowa wraz z obwodnicą m. Gowarczów"
KOSZTORY S INWESTORSKI-Strabag
Lp. Numer Wyszczególnienie Jednostka Cena Wartość
Specyfikacji elementów
Technicznej rozliczeniowych
Nazwa Ilość jedn., PLN PLN
15. Wykonanie nasypów m3 49 764,06 2,70 134 362,96
"Rozbudowa DW 768 Kazimierza Wielka - gr. Województwa etap I na odcinku od km 54+900 do km
61+341"
KOSZTORY S INWESTORSKI-Strabag
Numer Wyszczególnienie Jednostka Cena Wartość
Lp.
Specyfikacji elementów
Technicznej rozliczeniowych
Nazwa Ilość jedn., PLN PLN
1 2 3 4 5 6 7
Wykonanie nasypów
38 D-02.03.01 mechanicznie z gruntu m3 37,66 -
kat. I-IV uzyskanego z
w ykopu
"Rozbudowa drogi wojewódzkiej nr 728 w śladzie obwodnicy Końskich m. Kornica do
Gowarczowa wraz z obwodnicą m. Gowarczów"
KOSZTORY S INWESTORSKI-Strabag
Numer Wyszczególnienie Jednostka Cena Wartość
Lp. Specyfikacji elementów
Technicznej rozliczeniowych
Nazwa Ilość jedn., PLN PLN
55. - gr. w -w y 12 cm m2 45 322,42 1,00 45 322,42
"Rozbudowa DW 768 Kazimierza Wielka - gr. Województwa etap I na odcinku od km 54+900 do km
61+341"
KOSZTORY S INWESTORSKI-Strabag
Numer Wyszczególnienie Jednostka Cena Wartość
Lp.
Specyfikacji elementów
Technicznej rozliczeniowych
Nazwa Ilość jedn., PLN PLN
1 2 3 4 5 6 7
Rozebranie naw ierzchni
z mieszanek
mineralnobitumicznych
poprzez frezow anie
naw ierzchni asfaltow ej
95 D.05.03.11 na zimno z m2 12,20 -
odw iezieniem
destruktu asfaltow ego
na place składowe -
frezow anie średniej
grubości 10
cm
70.Odwołujący przedkłada ww. tabele w załączniku nr 11 do odwołania.
71.W świetle przytroczonych argumentów już na pierwszy rzut oka, stwierdzić należy że ceny zaoferowane przez
Strabag – są cenami rażąco niskimi. Są to ceny oderwane od realiów rynkowych oraz od indywidualnych uwarunkowań
rzeczonego wykonawcy.
72.Obowiązkiem Strabag było wykazanie, że skalkulował cenę oferty zgodnie z warunkami zamówienia w sposób, który
umożliwia jego należyte wykonania za określoną przez Niego cenę. Strabag w żadnym miejscu złożonych przez siebie
wyjaśnień nie wykazał, aby zaoferowana przezeń cena nie była ceną rażąco niską, która uwzględnia przy tym wszystkie
wymagania Zamawiającego określone w SWZ oraz pozostałych dokumentach zamówienia.
(...)
Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie (pismo z dnia 13.03.2025 r.) podał: (...)
W oparciu o treść art. 521 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych, ustosunkowując się
do treści wniesionego odwołania oraz do postawionych Zamawiającemu zarzutów wnoszę o odrzucenie odwołania na
mocy art. 528 pkt 3 i 5 ustawy Prawo zamówień publicznych, jako że:
− zostało wniesione po upływie terminu określonego w ustawie oraz
− dotyczy czynności wykonanej zgodnie z żądaniem zawartym w uwzględnionym przez
Zamawiającego odwołaniu oraz obciążenie kosztami postępowania odwoławczego Odwołującego,
„BUDROMOSTSTARACHOWICE” Sp. z o.o. ul. Św. Rocha 31, 27-215 Wąchock
W przypadku nieuwzględnienia przez Krajową Izbę Odwoławczą wniosku o odrzucenie odwołania, z ostrożności
procesowej, wnoszę o oddalenie odwołania w całości i obciążenie kosztami postępowania odwoławczego Odwołującego
„BUDROMOST-STARACHOWICE” Sp. z o.o. ul. Św. Rocha 31, 27-215 Wąchock:,
W uzasadnieniu stanowiska wskazał na następujące okoliczności:
(...) W dniu 19.12.2024 roku Zmawiający dokonał pierwszego wyboru najkorzystniejszej oferty Odwołującego
„BUDROMOST-STARACHOW ICE” Sp. z o.o. (....) oraz odrzucił ofertę Przystępującego STRABAG Sp. z o.o. (...) na
podstawie art. 226 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp, uzasadniając, że treść oferty w zakresie części pozycji kosztorysowych dla
branży drogowej jest niezgodna z warunkami zamówienia. W dniu 30.12.2024 r. Przystępujący STRABAG wniósł
odwołanie (KIO 5027/24), które Zamawiający uwzględnił w całości. Pomimo przystąpienia przez BUDROMOST po
stronie Zamawiającego, po uwzględnieniu odwołania przez Zamawiającego powiadomił on strony postępowania
odwoławczego, iż nie zamierza wnosić sprzeciwu co do uwzględnienia odwołania, czego skutkiem było umorzenie
postępowania odwoławczego. W zawiązku z powyższym, zgodnie z żądaniami STRABAG Zamawiający unieważnił
poniższe czynności:
− odrzucenia oferty Wykonawcy: STRABAG Sp. z o. o. (...)
− wyboru jako najkorzystniejszej oferty Wykonawcy: „BUDROMOST- STARACHOW ICE” Sp. z o.o. (...), a następnie
dokonał ponownego badania i oceny ofert, w wyniku którego oferta STABAG uzyskała najwyższą liczbę punktów. W dniu
21.02.2025 roku, po wykazaniu przez STRABAG spełnianie warunków udziału w postępowaniu i brak podstaw do
wykluczenia z postępowania, Zamawiający dokonał ponownego wyboru najkorzystniejszej oferty, którą jest oferta
Przystępującego (STRABAG Sp. z o.o. ...).
W dniu 03.03.2025 r. Odwołujący wniósł odwołanie, w którym zarzuca Zamawiającemu naruszenie:
1.art. 226 ust. 1 pkt 7 Pzp w zw. z art. 3 ust. 1 oraz art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 roku o zwalczaniu
nieuczciwej konkurencji („Uznk”) w zw. z art. 239 ust. 1 Pzp poprzez zaniechanie odrzucenia oferty Strabag, pomimo, że
została złożona w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji w rozumieniu przepisów Uznk z uwagi na zastosowanie
przez tego wykonawcę w wycenie oferty tzw. inżynierii cenowej przy wycenie wykonania przedmiotu zamówienia w
zakresie dotyczącym: warstwy wiążącej z betonu asfaltowego (poz. 50 i 51 kosztorysu ofertowego dla branży drogowej),
przebudowy z kruszywa łamanego stabilizowanego mechanicznie (poz. 27 kosztorysu ofertowego dla branży drogowej),
zdjęcia warstwy humusu i/lub darniny oraz umocnienia skarp (poz. 4 i 57 kosztorysu ofertowego dla branży drogowej)
oraz w zakresie wymiany gruntów (poz. 16 kosztorysu ofertowego dla branży drogowej).
2.art. 224 ust. 1 i 2 Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp poprzez
zaniechanie odrzucenia oferty Strabag z powodu rażąco niskiej ceny, pomimo tego że:
1)Strabag w złożonych wyjaśnieniach nie wykazał, że cena, jaką zaoferował za wykonanie zamówienia (dla branży
drogowej), nie jest rażąco niska i umożliwia wykonanie zamówienia (nie obalił domniemania rażąco niskiej ceny);
2)cena ofertowa Strabag nie pozwala na zrealizowanie zamówienia w sposób zgodny z oczekiwaniami Zamawiającego;
a w konsekwencji:
3. art. 16 Pzp poprzez przeprowadzenie Postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej konkurencji,
równego traktowania wykonawców, proporcjonalności i przejrzystości.
W pierwszej kolejności, wnosząc o odrzucenie odwołania, Zamawiający wyraża pogląd zbieżny z bieżącym
orzecznictwem, w szczególności ze stanowiskiem Krajowej Izby Odwoławczej zawartym w Postanowieniu KIO 2528/23
z dnia 8 września 2023 r., iż Odwołujący uchybił terminowi na skutecznie wniesienie odwołania, gdyż o czynności
Zamawiającego Odwołujący dowiedział się w dniu 19.12.2024 roku, co dawało możliwość Odwołującemu wniesienie
odwołania w terminie 10 dni od otrzymania informacji od Zamawiającego tj. do dnia 30.12.2024 r. Zamawiający zgadza
się z wyrażonym w ww. postanowieniu stanowiskiem, że okoliczność uznania w dniu 19.12.2024 roku za
najkorzystniejszą oferty Odwołującego (BUDROMOST), nie wyłączyła możliwości kwestionowania czynności
Zamawiającego w zakresie szerszym niż wynikało to z uzasadnienia odrzucenia oferty Przystępującego (STRABAG).
Izba podkreśliła, iż „Nie jest bowiem możliwe i zasadne swobodne kreowanie stanowiska wykonawcy uzależnione jego
sytuacją w postępowaniu. Skoro bowiem już w dacie 30 czerwca 2023 roku (tu 19.12.2024 r.) odwołujący powziął
informację o zaniechaniu czynności zamawiającego, to pomimo uznania jego oferty za najkorzystniejszą powinien
kwestionować to zaniechanie w trybie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej. Niezasadne jest
zatem uznanie odwołania wniesionego w dniu 28 sierpnia 2023 roku (tu 03.03.2025 r.) za skuteczne, gdyż dotyczy ono
czynności/zaniechań zamawiającego znanych odwołującemu na wcześniejszym etapie postępowania, tj. 30 czerwca
2023 roku (tu 19.12.2024 r.). Uzależnienie skorzystania ze środków ochrony prawnej w kontekście sytuacji wykonawcy w
postępowaniu nie jest dopuszczone przepisami ustawy Pzp. Zgodnie bowiem z przepisem art.. 515 ust. 1 pkt 1 lit. a
ustawy Pzp, odwołanie wnosi się, w przypadku zamówień, których wartość jest równa albo przekracza progi unijne, w
terminie 10 dni od dnia przekazania informacji o czynności zamawiającego stanowiącej podstawę jego wniesienia, jeżeli
informacja została przekazana przy użyciu środków komunikacji elektronicznej. Termin na wniesienie odwołania jest
terminem zawitym i nie podlega przywróceniu. Nie podlega także modyfikacji, a w szczególności nie może być
przedłużany”. Bezpodstawna jest zatem argumentacja Odwołującego, iż złożenie odwołania w zakresie odnoszącym się
do czynu nieuczciwej konkurencji oraz rażąco niskiej ceny nie było możliwe na wcześniejszym etapie niniejszego
postępowania, gdyż Odwołujący nie był w stanie wykazać szkody w braku uzyskania zamówienia w momencie wyboru
jego oferty jako najkorzystniejszej. Wręcz przeciwnie, w interesie Odwołującego leżało, aby oferta konkurencyjna była
skutecznie odrzucona., zgodnie z jego oczekiwaniami prezentowanymi w piśmie przekazanym do Zamawiającego po
otwarciu ofert, tj. w dniu 21.10.2024 roku, przed rozpoczęciem przez Zamawiającego procedury wyjaśniającej, które to
oczekiwania były zbieżne obecnie stawianymi w odwołaniu zarzutami. Zatem rezygnując ze złożenia sprzeciwu co do
uwzględnienia odwołania przez Zamawiającego BUDROMOST zgodził się, aby oferta STRABAG została do
postepowania przywrócona i uwzględniona przy ocenie punktowej ofert, której to ocenie poddawane są jedynie oferty
niepodlegające odrzuceniu. Kwestionowanie na obecnym etapie decyzji i działań Zamawiającego, wykonanych zgodnie z
żądaniami STRABAG zawartymi we wcześniejszym odwołaniu, które poprzez rezygnację ze sprzeciwu Odwołujący
zaakceptował, jest zatem bezpodstawne. Odwołujący pozbawił się skutecznego wniesienia odwołania co do wyboru
oferty Przystępującego i w ocenie Zamawiającego złożone przez niego odwołanie podlega odrzuceniu na podstawie art.
528 pkt 3 i 5 ustawy Pzp.
Z ostrożności procesowej, odnosząc się do postawionych zarzutów, Zamawiający nie do podziela stanowiska
Odwołującego w zakresie zarzutu nr 1, że oferta złożona została przez Przystępującego w warunkach nieuczciwej
konkurencji. Odwołujący nie wykazał, że spełnione zostały przesłanki art. 3 ust. 1 UZNK, tj., że zastosowany przez
Przystępującego sposób kalkulacji ceny ofertowej polegał na działaniu sprzecznym z prawem lub dobrymi obyczajami i
zagrażał interesowi innego przedsiębiorcy bądź go naruszał. Zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 1 UZNK czynem nieuczciwej
konkurencji jest utrudnianie innym przedsiębiorcom dostępu do rynku, w szczególności poprzez sprzedaż towarów lub
usług poniżej kosztów ich wytworzenia lub świadczenia albo ich odsprzedaż poniżej kosztów zakupu w celu eliminacji
innych przedsiębiorców, przy czym przesłanki te muszą występować kumulatywnie. Odwołujący nie wykazał, w jaki
sposób działanie Przystępującego polegające na wycenie niektórych pozycji na poziomie 0,01 zł miało wpływ na to, że
świadczenie zostało zaoferowane poniżej kosztów wytworzenia, oraz że Przystępujący działał z zamiarem utrudnienia
dostępu do rynku innym wykonawcom, w celu eliminacji innych wykonawców.
Nie potwierdza się również zarzut nr 2 odnoszący się do zaniechania odrzucenia oferty Przystępującego z powodu
rażąco niskiej ceny. Biorąc pod uwagę obszerne wyjaśnienia złożone przez Przystępującego co do wysokości
kwestionowanych cen jednostkowych w kilku pozycjach kosztorysowych a także sposób kalkulacji pozostałych cen
kosztorysu, nie można było stwierdzić, że zaoferowana przez STRABAG cena oferty nosi znamiona rażąco niskiej, a
zatem w ocenie Zamawiającego oferta nie podlegała i nie podlega odrzuceniu na mocy art. 224 ust. 1 i 2 ustawy PZP w
zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy PZP. Biorąc pod uwagę obszerne
wyjaśnienia złożone przez Przystępującego co do wysokości kwestionowanych cen jednostkowych w kilku pozycjach
kosztorysowych a także kalkulacji pozostałych cen kosztorysu, nie można było stwierdzić, że zaoferowana przez
STRABAG cena oferty nosi znamiona rażąco niskiej.W ocenie Zamawiającego, opartej na bieżącym orzecznictwie,
badanie cen jednostkowych w ofercie dotyczy sytuacji, gdy rażące zaniżenie poszczególnych elementów składających
się na wycenę prowadzi do zaniżenia ceny oferty jako całości. Zamawiający prawidłowo zatem ocenił ofertę STRABAG,
gdyż ani ceny za poszczególne elementy robót (branże) ani całe wynagrodzenie, nie zostały wyliczone na poziomie który
należało uznać za rażąco niski. Kwestia ewentualnej rażąco niskiej ceny odnosi się zatem do całości wynagrodzenia
ofertowego, a nie jego poszczególnych elementów wskazanych w ofercie. Zamawiający podziela stanowisko
prezentowane w orzecznictwie, cytowane przez STRABAG w składanym poprzednio odwołaniu, iż „kalkulowanie cen
jednostkowych jest uprawnieniem wykonawcy, a zarazem jego obowiązkiem. Wykonawca nie musi w taki sposób
wyliczać cen jednostkowych, aby w każdej z tych cen zapewnić rentowność. Istotne jest aby cena całkowita oferty za
przedmiot zamówienia, pokrywała koszty realizacji usługi budowlanej oraz zapewniała wykonawcy nawet minimalny
poziom zysku” (wyrok KIO z 07.01.2011 r., sygn. KIO 2762/10 oraz z 07.01.2011 r., KIO 2745/10). Jednocześnie istotne
jest, że „Wykonawca nie ma obowiązku kalkulacji każdego jednego elementu składowego wyceny oferty na poziomie
rentowności. Cena całkowita oferty ma bowiem być skalkulowana w ten sposób, aby pokryć koszty wykonanych prac
oraz przynieść wykonawcy zysk, dla osiągnięcia którego złożył ofertę i podjął się realizacji zadania” (wyrok KIO z
19.02.2014 r., KIO 221/14). Ponadto Odwołujący nie wykazał, że zaoferowana przez Przystępującego cena nie pozwala
na zrealizowanie zamówienia w sposób zgodny z oczekiwaniami Zamawiającego.
Do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego przystąpienie zgłosił wykonawca Strabag sp. z o.
o. z/s w Pruszkowie. W piśmie procesowym z dnia 13.03.2025 r. podał: (...) wnoszę o odrzucenie odwołania
wniesionego w dniu 3.03.2025 r. przez „BUDROMOST-STARACHOW ICE” Sp. z o.o. (dalej jako: „Odwołujący” lub
„Budromost”) na podstawie art. 528 pkt 3) i 5) ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (t. j. Dz.
U. z 2024 r., poz. 1320) (dalej jako: „ustawa Pzp), a w przypadku niepodzielenia przez Izbę argumentacji o zasadności
odrzucenia odwołania – o oddalenie odwołania w całości.
Niezależnie od powyższego wnoszę o:
1)dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów załączonych do pisma oraz przedstawionych na rozprawie;
2)dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów zgromadzonych w aktach Postępowania, na które powołano
się w uzasadnieniu pisma.
Ponadto, oświadczam, że zastrzegam jako informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust.
2 uznk treść wyodrębnioną w piśmie oraz odwołaniu z dnia 30.12.2024 r. i oznaczoną jako „Tajemnica przedsiębiorstwa”
oraz całość załączników nr 4, 5, 6 do niniejszego odwołania oraz wnoszę o ich nieujawnianie przez Izbę i w tym zakresie
na postawie art. 545 ust. 3 ustawy Pzp ograniczenie Odwołującemu i innym podmiotom prawa wglądu i zapoznania się z
tymi dowodami.
W uzasadnieniu stanowiska podał:
I. Okoliczności wniesienia odwołania.
1.Na początku wywodu Przystępujący pokrótce przywoła okoliczności faktyczne dotyczące wniesienia odwołania.
2.Zamawiający prowadził postępowanie w trybie przetargu nieograniczonego, którego przedmiotem są roboty budowlane
pod nazwą: „pn. „Rozbudowa drogi wojewódzkiej nr 728 na odcinku od obwodnicy Końskich m. Kornica do
Gowarczowa”. W toku badania i oceny ofert wezwał Strabag do wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny. Po analizie
wyjaśnień, Zamawiający w dniu 19.12.2024 r. dokonał wyboru oferty Odwołującego (zwanego również jako: „Budromost”)
jako najkorzystniejszej w Postępowaniu oraz odrzucił ofertę Strabag na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp.
3.Przystępujący w dn. 30.12.2024 r. wniósł odwołanie na czynność odrzucenia jego oferty (dalej również jako: „odwołanie
Strabag”) formułując następujące zarzuty na s. 3 odwołania:
1)naruszenia art. 223 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 16 i art. 17 ustawy Pzp poprzez niezasadnie zaniechanie wezwania
go do złożenia wyjaśnień co do treści oferty;
2)naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 5) ustawy Pzp w zw. z art. 16 ustawy Pzp polegające na uznaniu oferty Strabag jako
niezgodnej z warunkami zamówienia, w sytuacji, gdy oferta ta została prawidłowo opracowana, tj. zgodnie z warunkami
zamówienia i przepisami prawa,
3)naruszenia art. 253 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp w zw. z art. 16 i art. 17 ustawy Pzp poprzez dokonanie odrzucenia oferty
Strabag bez uzasadnienia faktycznego, określającego szczegółowo okoliczności uzasadniające uznanie tej oferty jako
niezgodnej z warunkami zamówienia,
4)oraz z daleko posuniętej ostrożności procesowej – art. 224 ust. 5 i 6 ustawy Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy
Pzp w zw. z art. 16 ustawy Pzp polegające na błędnej ocenie wyjaśnień Strabag w zakresie rażąco niskiej ceny i
błędnym uznaniu, że ceny jednostkowe pozycji nr 4, 7, 14, 15, 16, 24, 25, 26, 54 i 55 w Formularzu Ofertowym zostały
skalkulowane na rażąco niskim poziomie.
Ponadto na s. 22-24 (pkt II ppkt 54 – 57 uzasadnienia) odwołania Strabag podniósł ewentualny zarzut dotyczący
manipulacji cenowej w poszczególnych pozycjach kosztorysu.
Ostatnie trzy zarzuty zostały podniesione przez Przystępującego, ponieważ uzasadnienie faktyczne odrzucenia jego
oferty nie korespondowało z podstawą prawną odrzucenia podaną przez Zamawiającego. Uzasadnienie bowiem
zawierało twierdzenia, jakoby ceny jednostkowe zostały rzekomo skalkulowane poniżej rynkowego poziomu, Strabag
rzekomo w wyjaśnieniach z dnia 31.10.2024 r. nie wykazał, że cena oferty nie nosi znamion rażąco niskiej (a tym samym
nie obalił domniemania rażąco niskiej ceny), a ponadto, iż Strabag rzekomo dopuścił się manipulacji cenowej, co
wywoływało wątpliwości Strabag co do kompletności podstawy prawnej czynności odrzucenia oferty wskazanej przez
Zamawiającego w pkt II „Informacji o wyborze najkorzystniejszej oferty oraz ofertach odrzuconych” z dnia 19.12.2024 r.
Argumentacja odnośnie braku rażąco niskiej ceny w ofercie Strabag oraz kompletności i prawidłowości wyjaśnień z dnia
19.12.2024 r. (tj. dotycząca obalenia przez Strabag domniemania rażąco niskiej ceny), została przedstawiona w pkt V
uzasadnienia odwołania, zaś w zakresie sugerowanej manipulacji cenowej w pkt II ppkt 54 – 57 uzasadnienia odwołania.
Niezależnie jednak od powyższego, całość argumentacji potwierdzała, że Przystępująco prawidłowo wyliczył
kwestionowane przez Zamawiającego ceny jednostkowe – tj. zgodnie z warunkami zamówienia oraz biorąc pod uwagę
wszystkie możliwe koszty niezbędne do poniesienia w związku z należytą realizacją robót budowlanych. Powyższe zaś
wykluczało uznanie, że ceny jednostkowe zostały skalkulowane rażąco nisko i w sposób wskazujący na stosowanie
inżynierii cenowej, a także, że Strabag nie wykazał w wyjaśnieniach z dnia 19.12.2024 r., że cena jaką zaoferował za
wykonanie zamówienia nie nosi znamion rażąco niskiej.
W związku z powyższymi zarzutami, Strabag wnosił o unieważnienie czynności odrzucenia jego oferty, unieważnienie
czynności wyboru oferty złożonej przez Budromost jako oferty najkorzystniejszej oraz powtórzenie czynności badania i
oceny ofert wykonawców biorących udział w Postępowaniu z uwzględnieniem oferty Strabag. dowód: odwołanie
Przystępującego z dnia 30.12.2024 r. - na okoliczność treści zarzutów, żądań oraz uzasadnienia faktycznego i prawnego
odwołania
4. W dn. 3.01.2025 r. Budromost przystąpił do postępowania odwoławczego, prowadzonego w wyniku odwołania
wniesionego przez Strabag, po stronie Zamawiającego. Zamawiający w dn. 23.01.2025 r. złożył odpowiedź na odwołanie,
w której uwzględnił odwołanie w całości. W dn. 27.01.2025 r. Budromost złożył oświadczenie o braku wniesienia
sprzeciwu do czynności uwzględnienia odwołania przez Zamawiającego.
5. W związku z powyższym, postępowanie odwoławcze wszczęte w wyniku wniesienia odwołania przez Strabag,
zostało umorzone na podstawie postanowienia Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 7.02.2025 r., KIO 5027/24.
6. Zamawiający, zgodnie ze swoim oświadczeniem o uwzględnieniu odwołania, w dniu 10.02.2025 r. dokonał
unieważnienia czynności odrzucenia oferty i wyboru oferty Budromost najkorzystniejszej. Po ponownym
przeprowadzeniu badania i oceny ofert z uwzględnieniem oferty Strabag, Zamawiający w dn. 21.02.2025 r. dokonał
wyboru oferty Strabag jako najkorzystniejszej.
7. Na tę czynność wniósł odwołanie Odwołujący, formułując zarzuty naruszenia przez Zamawiającego:
1)art. 226 ust. 1 pkt 7 Pzp w zw. z art. 3 ust. 1 oraz art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 roku o zwalczaniu
nieuczciwej konkurencji (dalej jako: „uznk”) w zw. z art. 239 ust. 1 Pzp poprzez zaniechanie odrzucenia oferty
Przystępującego, pomimo, że została złożona w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji
2)art. 224 ust. 1 i 2 Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp poprzez
zaniechanie odrzucenia oferty Przystępującego z powodu rażąco niskiej ceny, pomimo niewykazania przez niego w
wyjaśnieniach, iż cena nie jest rażąco niska i pomimo tego, że cena ofertowa nie pozwala na zrealizowanie zamówienia
w sposób zgodny z oczekiwaniami Zamawiającego.
II. Podstawy odrzucenia odwołania.
1.Przystępujący stoi na stanowisku, iż odwołanie winno zostać odrzucone na podstawie:
⎯ art. 528 pkt 5) ustawy Pzp, ponieważ dotyczy czynności, którą Zamawiający, w wyniku uwzględnienia zarzutów
przedstawionych w odwołaniu, wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu,
⎯ art. 528 pkt 3) ustawy Pzp, ponieważ odwołanie zostało wniesione po upływie terminu określonego w ustawie.
2.W zakresie podstawy odrzucenia wskazanej w art. 528 pkt 5) ustawy Pzp Przystępujący wskazuje, że przedmiotowe
odwołanie dąży do odrzucenia jego oferty z tych samych powodów, które były przedmiotem zarzutów odwołania Strabag
z dnia 30.12.2024 r.
Jak bowiem przypomniał Przystępujący w pkt I uzasadnienia powyżej, w odwołaniu Strabag sformułowano m.in. zarzuty
odnośnie niezasadnego odrzucenia jego oferty ze względu na rażąco niską cenę oraz rzekomy brak wykazania, że cena
oferty Strabag nosi znamiona rażąco niskiej i przedstawiono argumentację odnoszącą się do rzekomej manipulacji
cenowej. Zamawiający zaś, zgodnie z art. 522 ust. 1 i 2 ustawy Pzp uwzględnił odwołanie w całości. Podkreślić przy tym
należy, że Odwołujący w postępowaniu odwoławczym KIO 5027/24 przystąpił po stronie Zamawiającego i w wyniku
wezwania Krajowej Izby Odwoławczej złożył jednoznaczne oświadczenie o braku wniesienia sprzeciwu wobec
czynności uwzględnienia odwołania w całości przez Zamawiającego.
3. Zgodnie natomiast z art. 522 ust. 2 ustawy Pzp, w takiej sytuacji (tj. w przypadku braku wniesienia przez
przystępującego sprzeciwu co do uwzględnienia w całości zarzutów przedstawionych w odwołaniu) Izba umarza
postępowanie, a zamawiający wykonuje, powtarza lub unieważnia czynności w postępowaniu o udzielenie zamówienia,
zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu. Zamawiający tak też postąpił, bowiem najpierw unieważnił
czynność wyboru oferty Budromost jako najkorzystniejszej, a następnie przeprowadził na nowo badanie i ocenę ofert z
uwzględnieniem oferty Strabag. W tym zakresie nastąpiła zatem powaga rzeczy osądzonej (res iudicata), która
uniemożliwia ponowne rozpatrywanie i orzekanie w przedmiocie tych samych zarzutów: „Wskazać należy, iż powyższy
przepis, jak również art. 528 pkt 5 ustawy Pzp stanowią urzeczywistnienie w postępowaniu odwoławczym, zasady
powagi rzeczy osądzonej (res iudicata), która ma zapobiegać ponownemu prowadzeniu sporu w tej samej sprawie.
Przewidziany w powyższym przepisie zakaz obejmuje czynności wykonane przez zamawiającego zgodnie z treścią
wyroku Izby lub sądu albo odpowiadające żądaniu zawartemu w odwołaniu w przypadku uwzględnienia zarzutów
przedstawionych w odwołaniu i umorzeniu postępowania odwoławczego przy braku sprzeciwu. Celem ww. przepisu jest
bowiem zapobieganie sytuacjom ponownego orzekania o tym samym. Jeżeli zatem przedmiotem odwołania zostanie
objęta jedna z ww. czynności, tj. czynność wykonana przez zamawiającego zgodnie z treścią wyroku Izby lub sądu albo
zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu na skutek uwzględnienia zarzutów poprzedniego odwołania, wykonawca nie
będzie mógł takiej czynności skutecznie zakwestionować za pomocą środków ochrony prawnej, bowiem wniesione
odwołanie będzie podlegało odrzuceniu na podstawie art. 528 pkt 5 ustawy Pzp”. (Postanowienie z dnia 6 grudnia 2022 r.,
sygn. akt KIO 3106/22).
4. Nie można się przy tym zgodzić z Odwołującym, iż Zamawiający nienależycie wykonał żądania odwołania Strabag,
gdyż pominął wezwanie Przystępującego do złożenia wyjaśnień na podstawie art. 223 ust. 1 ustawy Pzp (vide: pkt II ppkt
13 – 18 odwołania Budromost). Należy w tym miejscu podkreślić, że w świetle art. 522 ust. 2 ustawy Pzp zamawiający
„wykonuje, powtarza lub unieważnia czynności w postępowaniu o udzielenie zamówienia, zgodnie z żądaniem zawartym
w odwołaniu”. W żądaniach odwołania Strabag nie było natomiast wniosku o nakazanie wezwania Przystępującego do
złożenia wyjaśnień treści oferty na podstawie art. 223 ust. 1 ustawy Pzp, Przystępujący wnosił jedynie o ponowienie
czynności badania i oceny ofert z uwzględnieniem jego oferty. Faktem jest, że w odwołaniu Strabag został podniesiony
zarzut naruszenia art. 223 ust. 1 ustawy Pzp, nie zostało jednak z tym zarzutem skorelowane konkretne żądanie
wezwania go do wyjaśnień, gdyż Przystępujący zakładał, iż prawdopodobnie treść odwołania pozwoli Zamawiającemu
wyjaśnić ewentualne wątpliwości (co, jak się później okazało, było założeniem słusznym). Odwołujący zdaje się pomijać,
iż zgodnie z art. 223 ust. 1 pzp „w toku badania i oceny ofert zamawiający może żądać od wykonawców wyjaśnień
dotyczących treści złożonych ofert oraz przedmiotowych środków dowodowych lub innych składanych dokumentów lub
oświadczeń”. Powyższy przepis wprowadza uprawnienie dla Zamawiającego do żądania wyjaśnień, co oznacza, że
Zamawiający może, ale nie musi, z tego uprawnienia skorzystać, jednakże powinien dochować należytej staranności i
zwrócić się o wyjaśnienie treści złożonej oferty jeśli istnieją ku temu przesłanki. W sytuacji, gdy Zamawiający po
zapoznaniu się z treścią odwołania uświadomił sobie, iż w błędny sposób interpretował treść SW Z i na skutek analizy
argumentacji Strabag zmienił swój sposób interpretacji SW Z, podzielając w całości ww. argumentację, nie miał podstaw
do kierowania do Strabag wezwania do wyjaśnień treści oferty na podstawie art. 223 ust. 1 ustawy Pzp.
W związku z powyższym, niezasadne są twierdzenia Odwołującego, iż Zamawiający „bezrefleksyjnie” podszedł do
procesu badania i oceny ofert wykonawców i z samego faktu niewezwania Przystępującego do wyjaśnień treści oferty
próbuje wywodzić możliwość kwestionowania wyboru oferty Strabag w oparciu o te same okoliczności, które były
przedmiotem poprzedniego, uwzględnionego odwołania. Niezależnie od powyższego, warto podkreślić, że Odwołujący,
choć dopatruje się rzekomo niewykonania żądań odwołania Strabag przez Zamawiającego, nie sformułował zarzutu
naruszenia art. 522 ust. 2 ustawy Pzp.
5. Kluczowy jednak w tym względzie jest fakt, że Odwołujący w poprzednim postępowaniu odwoławczym przystąpił po
stronie Zamawiającego i po uwzględnieniu przez Zamawiającego odwołania Strabag w całości – nie wniósł wobec tej
czynności sprzeciwu. Tym samym, zgodził się z pozytywną oceną Zamawiającego w przedmiocie treści odwołania
Strabag, a w konsekwencji również jego oferty. Jeżeli natomiast Odwołujący prezentował odmienne od Zamawiającego
stanowisko w zakresie oferty Strabag w zakresie rzekomego rażącego zaniżenia określonych cen jednostkowych,
rzekomego braku wykazania przez Strabag w wyjaśnieniach z 31.10.2024 r., że cena oferty nie jest rażąco niska oraz
rzekomej manipulacji cenowej, miał możliwość je wyartykułować i dochodzić swoich praw przed Krajową Izbą
Odwoławczą. Nie można przy tym zgodzić się z sugestią Odwołującego, że nie dostrzegał on potrzeby zgłaszania
sprzeciwu ze względu na fakt, iż w odwołaniu pojawił się zarzut naruszenia art. 223 ust. 1 ustawy Pzp, który miał jedynie
otworzyć możliwość wyjaśniania treści oferty Strabag.
Jak wskazano powyżej, żądania Strabag zmierzały do przywrócenia jego oferty do postępowania, co ewidentnie
wiązałoby się ze szkodą po stronie Odwołującego, którego oferta na tamten moment była najkorzystniejszą i wybraną
przez Zamawiającego. Zatem w poprzednim postępowaniu odwoławczym Odwołujący Budromost jak najbardziej
legitymował się interesem we wniesieniu sprzeciwu wobec czynności uwzględnienia odwołania przez Zamawiającego i
chcąc chronić wyboru swojej oferty, Odwołujący winien był ten sprzeciw zgłosić, mając na uwadze zasadę koncentracji
środków ochrony prawnej. Obecna próba kwestionowania czynności wyboru oferty Przystępującego, będącej wynikiem
poprzedniego odwołania wniesionego w postępowaniu, stoi zatem w sprzeczności z tą zasadą, która zakłada, iż
wykonawcy zobowiązani są do należytego i terminowego korzystania z przysługujących im środków, tak, aby nie
zakłócać sprawnego przebiegu postępowania o udzielenie zamówienia.
6. Zwrócenia uwagi wymaga, że – jak wskazuje się w orzecznictwie – omawiana podstawa odrzucenia odwołania odnosi
się nie tylko do poprzedniego odwołującego, ale do wszystkich podmiotów, którzy na etapie poprzedniego odwołania mieli
możliwość dążenia do ochrony swoich praw. Jeżeli dany podmiot (wykonawca) zrezygnuje z kwestionowania zarzutów
tego odwołania, nie będzie miał możliwości na późniejszym etapie podnosić tych samych okoliczności w drodze nowego
środka ochrony prawnej. Takie stanowisko zaprezentowała m.in. Krajowa Izba Odwoławcza w postanowieniu z dnia
27.01.2023 r., KIO 87/23: „Czynność, którą zamawiający wykonał zgodnie z treścią wyroku KIO lub sądu zamówień
publicznych bądź też - jeśli samodzielnie uwzględnił zarzuty zawarte w odwołaniu - którą wykonał zgodnie z żądaniem
zawartym w uwzględnionym odwołaniu, nie może zostać podważona kolejnym odwołaniem. Co istotne, odmiennie od
przesłanki wskazanej w pkt 4 (lit. B. IV, Nb 1), w omawianym przypadku odrzucone zostanie odwołanie wniesione nie
tylko przez tego samego co uprzednio odwołującego, ale także przez jakikolwiek inny podmiot. Ustawodawca, mając na
uwadze zarówno zasadę koncentracji środków ochrony prawnej, jak i moc wiążącą orzeczeń KIO, wychodzi z założenia,
że każdy podmiot, którego interesu dotyczy postępowanie odwoławcze, powinien wziąć w nim udział i dochodzić jego
ochrony. W przeciwnym wypadku pozostaje związany tak orzeczeniem KIO, jak i uwzględnieniem odwołania przez
zamawiającego. W praktyce, poza samym odwołującym, przesłanka ta dotyczy innych wykonawców, którzy mogli wziąć
udział w postępowaniu odwoławczym w charakterze przystępujących - w tym mogli wnieść sprzeciw od uwzględnienia
odwołania przez zamawiającego. (Prawo zamówień Publicznych. Komentarz Marzena Jaworska, Dorota Grześkowiak
Stojek, Julia Jarnicka, Agnieszka Matusiak Wydawnictwo C.H.Beck Warszawa 2022 Wydanie 3). (…) Jeżeli obecny
odwołujący nie zgadzał się z zarzutami podniesionymi w odwołaniu wniesionym w sprawie o sygn. akt KIO 3057/22, to
powinien był przystąpić do tego postępowania odwoławczego i wnieść sprzeciw wobec uwzględnienia zarzutów
odwołania przez Zamawiającego, czego nie uczynił”.
7. W konsekwencji, zdaniem Przystępującego, przedmiotowe odwołanie winno zostać odrzucone na podstawie art. 528
pkt 5 ustawy Pzp.
8. Niezależnie jednak od powyższego, mając na uwadze zasadę koncentracji środków ochrony prawnej, zdaniem
Przystępującego, przedmiotowe odwołanie podlega odrzuceniu również w oparciu o art. 528 pkt 3 ustawy Pzp.
9. Jeżeli, zdaniem Odwołującego, jego odwołanie odnosi się do innych uchybień oferty Przystępującego, nieobjętych
odwołaniem Strabag, a znanych mu na etapie pierwszego wyboru najkorzystniejszej oferty, to należy stwierdzić, że
Odwołujący zgodnie z zasadą koncentracji środków ochrony prawnej był zobowiązany wnieść odwołanie w terminie do
dnia 30.12.2024 r., tj. w terminie 10 dni od dnia od dnia przekazania informacji o czynności zamawiającego stanowiącej
podstawę jego wniesienia (art. 515 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp).
10. Z treści odwołania wynika bowiem, iż zarzuty Odwołującego nie odnoszą się do nowych okoliczności zaistniałych po
wniesieniu odwołania Strabag i jego uwzględnieniu przez Zamawiającego, ale do rzekomych uchybień naruszeń, których
wystąpienie można było stwierdzić w chwili dokonania pierwotnego wyboru najkorzystniejszej oferty oraz odrzucenia
oferty Przystępującego, tj. naruszenie art. 226 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp w zw. z art. 3 ust. 1 oraz art. 15 ust. 1 uznk oraz
art. 224 ust. 1 i 2 ustawy Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8)
ustawy Pzp. Tymczasem, zgodnie z orzecznictwem Krajowej Izby Odwoławczej oraz ETS, przyjmuje się, że
wykonawca, którego oferta została wybrana jako najkorzystniejsza, jest zobowiązany kwestionować niepełną podstawę
odrzucenia oferty konkurencyjnej. Brak podjęcia działań w tym kierunku może bowiem doprowadzić do sytuacji, w której
w przypadku przywrócenia konkurenta do postępowania (na skutek skutecznego zakwestionowania przez niego
czynności odrzucenia w ramach środków ochrony prawnej), będzie on plasował się na pierwszym miejscu, zaś
wykonawca pierwotnie wybrany – na drugim, tracąc tym samym szansę na pozyskanie zamówienia.
12. Realizując postulat szybkości postępowania i spójności jego wyniku, ustawodawca nakazał, aby wszystkie
czynności, których dokonanie jest możliwe na danym etapie, wykonywać jednocześnie. Dotyczy to zwłaszcza zgłaszania
zarzutów wobec podejmowanych czynności i zaniechań zamawiającego. Nie do pogodzenia z powyższą zasadą jest,
aby wykonawca niezadowolony z wyniku postępowania składał odwołanie od czynności powtórnego wyboru oferty w
zakresie okoliczności, o których powziął wiedzę już przy pierwszym wyborze (por. przykładowo: postanowienie z 18
lutego 2013 roku sygn. akt 246/13; postanowienie z dnia 18 września 2014 roku sygn. akt KIO 1798/14). Oznacza to, że
przy ewentualnym ponownym badaniu i ocenie ofert Odwołujący nie ma możliwości skutecznego podniesienia zarzutów
w zakresie rzekomych niezgodności w ofercie Strabag, co do których powziął wiedzę wraz z wyborem oferty
najkorzystniejszej tj. w dniu 19.12.2024 r.
13. Każdy wykonawca jest natomiast związany ustawowym terminem wniesienia odwołania, który ma charakter zawity
(art. 515 ustawy Pzp), jego upływ powoduje utratę możliwości skorzystania z tego środka ochrony prawnej.
14. Zgodnie z uzasadnieniem wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 16 kwietnia 2013 roku (sygn. akt V Ca
2142/12), w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego wykonawcy mają możliwość skarżenia również
zaniechań, jakich dopuścił się Zamawiający. Wykonawca także w takiej sytuacji może posiadać interes we wniesieniu
odwołania. Dla wykazania interesu nie jest przecież konieczne doznanie uszczerbku, ale wystarczy samo zagrożenie,
potencjalna możliwość prowadząca do takiego rozwoju sytuacji w dalszym przebiegu postępowania o udzielnie
zamówienia publicznego (art. 179 ustawy Pzp z 2004 r.) (tak: wyrok KIO z dnia 11 grudnia 2014 r., sygn. akt: KIO
2523/14 ; por. wyroki: KIO z 2 sierpień 2013 roku sygn. akt KIO 1796/13; KIO z 9 stycznia 2014 roku sygn. akt KIO
2991/13; KIO z 23 lipca 2012 roku sygn. akt KIO 1453/12; KIO z 14 listopada 2011 roku sygn. akt 2391/11; KIO z 11
marca 2011 roku sygn. akt 336/11; KIO z 2 września 2013 roku sygn. akt 2034/13; KIO z 18 luty 2013 roku sygn. akt
246/13).
15. Powyższy stan rzeczy potwierdziła ETS w wyroku z dnia 19 czerwca 2003 r. w sprawie Fritsch, Chiari & Partner,
Ziviltechniker GmbH i inni v. Autobahnenund Schnellstrassen- FinanzierungsAG, Asfinag (C-410/01, [2003] ECR 6413, nr
w SIP Lex: 158605), stwierdzając, że: „fakt, że artykuł 1 ust. 3 Dyrektywy 89/665 w sprawie koordynacji przepisów
ustawowych, wykonawczych i administracyjnych, odnoszących się do stosowania procedur odwoławczych w zakresie
udzielania zamówień publicznych na dostawy i roboty budowlane, zmienionej Dyrektywą 92/50 odnoszącą się do
koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych, wyraźnie pozwala Państwom Członkowskim określać
szczegółowe zasady, wedle których muszą wprowadzić procedury odwoławcze (zapewnione tą dyrektywą), dostępne
dla każdej osoby, która ma lub miała interes w uzyskaniu danego zamówienia i która była lub ryzykuje bycie
poszkodowaną w wyniku domniemanego naruszenia, co nie upoważnia instytucji zamawiających do nadawania
terminowi <<interes w uzyskaniu danego zamówienia>> interpretacji, która mogłaby ograniczać efektywność tej
dyrektywy” (por. KIO z 27 kwietnia 2011 roku sygn. akt KIO 792/11; KIO z 11 czerwca 2012 roku sygn. akt KIO 1114/12).
16.W konsekwencji, m.in. w wyroku z 16.09.2019 r. wydanym w sprawach połączonych KIO 1669/19, 1679/19 i 1682/19
Krajowa Izba Odwoławcza rozstrzygnęła, że wybrany wykonawca powinien wnieść odwołanie na zaniechanie odrzucenia
pozostałych ofert w terminie liczonym od dnia pierwotnego wyboru oferty najkorzystniejszej. W stanie faktycznym ww.
sprawy nie doszło jeszcze do zawarcia umowy w sprawie zamówienia publicznego. Okoliczność ta była dla Izby
wystarczająca dla uznania, że pozycja wykonawcy, który złożył ofertę najkorzystniejszą, jest zagrożona, wobec czego
przesłanka zagrożenia poniesieniem szkody została spełniona. Izba przypomniała, że zgodnie z uchwałą Sądu
Najwyższego z 17 grudnia 2010 r. (III CZP 103/10) postępowanie w sprawie zamówienia publicznego kończy się wraz z
zawarciem umowy, wobec czego dopóki wykonawca nie zawrze umowy, jego interes w uzyskaniu danego zamówienia
nie zostaje zaspokojony.
17. Zatem to od daty otrzymania wyniku oceny ofert po pierwszym wyborze oferty najkorzystniejszej biegnie termin na
wniesienie odwołania, w którym odwołujący może skutecznie podnosić zarzuty, co do których miał wiedzę w tym
momencie. Kolejna ocena ofert, wykonana zgodnie z rozstrzygnięciem Krajowej Izby Odwoławczej, nie przywraca
odwołującemu terminu na zaskarżenie czynności czy zaniechań zamawiającego, o których mógł powziąć wiadomość po
dokonaniu tej pierwszej oceny.
18. Zasada koncentracji wnoszenia i rozpatrywania środków ochrony prawnej wymaga, aby wszystkie możliwe zarzuty
były podnoszone po pierwszej ocenie ofert i wyborze oferty najkorzystniejszej. Ponadto unieważnienie czynności
odrzucenia oferty wykonawcy na danej podstawie prawnej, nie skutkuje przywróceniem terminu innemu wykonawcy do
wniesienia odwołania wobec zaniechania odrzucenia oferty na innej podstawie prawnej, ponieważ odmienne podejście
skutkowałoby rozciągnięciem w czasie postępowań odwoławczych i niepotrzebnym przedłużeniem postępowania o
udzielenie zamówienia. Należy zauważyć, że
wszystkie czynności bądź zaniechania podjęcia określonych czynności względem konkretnej oferty winny zostać
poddane ocenie Krajowej Izby Odwoławczej w tym samym terminie.
19. W niniejszej sprawie, w interesie Odwołującego leżało, aby Zamawiający wskazał i odrzucił ofertę Strabag w oparciu
o rzekome wszystkie przesłanki faktyczne i prawne zaistniałe w dniu
pierwotnego wyboru oferty najkorzystniejszej i odrzucenia oferty Strabag, tj. 19.12.2024 r. Strona | 11 Brak wniesienia
odwołania od ww. czynności uniemożliwia Odwołującemu obecnie powoływanie się na znane mu w dniu 19.12.2024 r.,
rzekome dodatkowe przesłanki do odrzucenia oferty Strabag, wyartykułowane dopiero w odwołaniu z dnia 3.03.2025 r.
20. Okoliczności faktyczne sprawy potwierdzają natomiast, że Odwołujący dostrzegał rzekome uchybienia oferty Strabag
jeszcze na etapie badania i oceny ofert przed pierwszym wyborem najkorzystniejszej oferty, o czym świadczy treść
pisma Odwołującego skierowanego do Zamawiającego w dniu 21.10.2024 r. dowód: pismo Odwołującego z dnia
21.10.2024 r. - na okoliczność, iż przed pierwotnym wyborem najkorzystniejszej oferty dokonanym w dniu 19.12.2024 r.,
Odwołujący formułował zarzuty względem oferty Przystępującego, które następnie podniósł w przedmiotowym
odwołaniu. W piśmie tym, Odwołujący kwestionował poszczególne ceny jednostkowe kosztorysu ofertowego
Przystępującego, zarzucając, iż Strabag miał dopuścić się manipulacji cenowej. Powyższe potwierdza zatem, iż
Odwołujący, na etapie pierwotnego wyboru oferty najkorzystniejszej, był w stanie formułować względem oferty Strabag
zarzuty będące przedmiotem niniejszego odwołania. W konsekwencji, należy również uznać, iż obecnie podnoszone
zarzuty są spóźnione, zostały bowiem zgłoszone z naruszeniem terminu określonego w art. 515 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp.
21. W świetle powyższego, w szczególności za spóźnione należy uznać zarzuty odnoszące się do rzekomej manipulacji
cenowej (tj. naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp w zw. z art. 3 ust. 1 oraz art. 15 ust. 1 uznk w zw. z art. 239 ust.
1 ustawy Pzp) w zakresie poz. 27, 50, 51 i 57, których wystąpienie Odwołujący mógł stwierdzić na etapie pierwszego
wyboru swojej oferty (aczkolwiek oczywiście Przystępujący z tym zarzutem całkowicie się nie zgadza). Zarzuty
odnoszące się do rzekomej manipulacji cenowej w zakresie poz. 4 i 16 są spóźnione, a dodatkowo objęte res iudicata,
gdyż w ich przedmiocie wypowiadał się Przystępujący w odwołaniu wniesionym w dniu 30.12.2024 r., które zostało
uwzględnione w całości przez Zamawiającego. Z kolei zarzut rzekomego naruszenia art. 224 ust. 1 i 2 ustawy Pzp w zw.
z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy Pzp nie może być rozpatrywany
na podstawie art. 528 pkt 5) ustawy Pzp, gdyż był on przedmiotem odwołania Strabag, uwzględnionego następnie w
całości przez Zamawiającego i w stosunku do której to czynności Odwołujący nie wniósł sprzeciwu. Niezależnie jednak
od powyższego, w przypadku nie podzielenia argumentacji przez KIO w tym zakresie, zarzut ten powinien również
potraktowany jako spóźniony, w świetle art. 528 pkt 3 ustawy Pzp.
III.Brak manipulacji cenowej w ofercie Przystępującego.
1.Przystępujący jednak z daleko idącej ostrożności procesowej, na wypadek, gdyby Krajowa Izba Strona | 12
Odwoławcza nie podzieliła powyższej argumentacji i uznała, że brak jest podstaw do odrzucenia odwołania, poniżej
prezentuje swoje stanowisko odnośnie zarzutów, wskazując na ich bezzasadność.
2.W pierwszej kolejności, Przystępujący odniesie się do twierdzeń podniesionych przez Odwołującego w pkt II.1. ppkt 21
– 23 uzasadnienia odwołania.
3.Przystępujący nie zgadza się z twierdzeniem Odwołującego, jakoby pkt 9 SST kreował zasady budowania ceny
ofertowej, a tym bardziej konkretnych cen jednostkowych. Z treści i samej nazwy pkt 9 SST wynika bowiem, iż kształtuje
on zasady rozliczania robót i tym samym znajduje on zastosowanie już po podpisaniu umowy.
Z kolei nadinterpretacją ze strony Odwołującego jest wniosek, że na podstawie pkt 9 SST wykonawcy byli zobowiązani
uwzględniać w poszczególnych pozycjach kosztorysowych wszystkie wymienione w tym punkcie koszty. Z treści pkt 9
SST wynika bowiem ogólny obowiązek uwzględnienia wszystkich kosztów niezbędnych do poniesienia przy
wykonywaniu prac. Natomiast, sama konstrukcja kosztorysu ofertowego, umożliwiała wykonawcom ujęcie pewnych
kosztów związanych z wykonywaniem danych prac w innej pozycji. Przystępujący w kwestii postanowień SW Z
dotyczących sposobu obliczenia ceny oraz warunków płatności przedstawił szczegółową argumentację w pkt II ppkt 9 –
10 odwołania Strabag z dnia 30.12.2024 r., do którego treści odsyła. Przypomnieć przy tym należy, że prezentowana
przez Przystępującego interpretacja pkt 9 SST została zaakceptowana przez Zamawiającego, który uwzględnił
odwołanie w całości, zaś Odwołujący wobec tej czynności nie zgłosił sprzeciwu. Jeżeli więc Odwołujący prezentuje
odmienne stanowisko w zakresie wykładni treści pkt 9 SST winien był dać temu stosowny wyraz na etapie poprzedniego
postępowania odwoławczego, z którego to prawa sam zrezygnował. Aktualne więc twierdzenia Odwołującego odnośnie
rzekomej konieczności uwzględniania wszystkich wymienionych w pkt 9 SST pozycji kosztowych w każdej cenie
jednostkowej, niezależnie od ich niezasadności, należy potraktować jako spóźnione. Podkreślenia wymaga, że
Odwołujący całą argumentację o rzekomej rażąco niskiej cenie oferty i rażąco niskich cenach jednostkowych i rzekomej
inżynierii cenowej opiera o nadinterpretację pkt 9 SST (oderwaną od treści SW Z i argumentacji przedstawionej przez
Strabag w odwołaniu z dnia 30.12.2024 r.). Zgodnie z wykładnią pkt 9 SST dokonywaną przez Odwołującego,
postanowienie to rzekomo kształtuje wymogi dotyczące sposobu kalkulowania ceny ofertowej, jednak równocześnie
wyjaśnia na s. 7 odwołania, że „nie kwestionuje niezgodności [oferty Strabag- przyp. Aut.] z warunkami zamówienia”.
Powyższe twierdzenia Odwołującego są ze sobą wewnętrznie sprzeczne – jeżeli zdaniem Odwołującego pkt 9 SST
wykluczał możliwość przenoszenia kosztów poszczególnych prac pomiędzy pozycjami kosztorysowymi, w takiej sytuacji
oferta Przystępującego nie mogłaby być uznana za zgodną z warunkami zamówienia (oczywiście Przystępujący z takimi
twierdzeniami w zupełności się nie zgadza). W takiej sytuacji tym bardziej dziwi aktualne stanowisko Odwołującego,
który w poprzednim postępowaniu odwoławczym nie wniósł sprzeciwu wobec czynności uwzględnienia odwołania w
całości i nie podjął tym samym próby przeforsowania prezentowanej przez siebie wykładni brzmienia pkt 9 SST.
Przystępujący stoi w tym względzie na stanowisku, iż skoro wykładnię pkt 9 SST dokonywaną przez Odwołującego
należy traktować jako nadinterpretację, oderwaną od postanowień SW Z i niezgodną z intencją Zamawiającego, to dalsze
jego twierdzenia, będące wynikiem tej wykładni, należy uznać za całkowicie niezasadne.
4.W konsekwencji, Przystępujący nie zgadza się z twierdzeniami Odwołującymi zawartymi w pkt II.1. ppkt 24 – 27
uzasadnienia odwołania.
5.Odwołujący w tym zakresie próbuje forsować tezę, iż ceny jednostkowe podane w pozycjach nr 4, 7, 14, 15, 16, 24, 25,
26, 54 i 55 kosztorysu dla branży drogowej zostały rażąco zaniżone i skalkulowane z pominięciem ich realnej, rynkowej
wartości.
Twierdzenie to jest nieuzasadnione, ponieważ po pierwsze, Przystępujący ceny te prawidłowo skalkulował, co potwierdził
w wyjaśnieniach odnośnie rażąco niskiej ceny złożonych w postępowaniu w odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego.
Nie ma przy tym racji Odwołujący, który sugeruje w treści odwołania, iż ceny jednostkowe nie uwzględniają wszystkich
czynników cenotwórczych (np. kosztów transportu) – w tym względzie Przystępujący zwraca uwagę, iż w toku wyjaśnień
przedstawił metodę kalkulacji ceny ofertowej i udowodnił, że wszystkie koszty niezbędne do poniesienia w związku z
realizacją prac zostały uwzględnione w cenie ofertowej.
Po drugie, podkreślić należy, że wskazane przez Odwołującego ceny jednostkowe były przedmiotem odwołania Strabag,
w którym podniesiony był zarzut naruszenia art. 224 ust. 5 i 6 ustawy Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy Pzp w zw.
z art. 16 ustawy Pzp. Odwołanie to, jak wskazano powyżej, zostało uwzględnione w całości przez Zamawiającego, z
którą to czynnością Odwołujący się zgodził, nie wnosząc sprzeciwu. W konsekwencji, budzi zdziwienie fakt, iż w chwili
obecnej, po wyborze oferty Przystępującego, Odwołujący próbuje wywodzić, że ceny te jednak są zaniżone i nierealne.
Taką tezę Odwołujący miał prawo forsować na etapie poprzedniego postępowania odwoławczego, z którego to prawa nie
skorzystał nie wnosząc sprzeciwu, toteż aktualne jego twierdzenia należy uznać za dalece spóźnione i stojące w
sprzeczności ze stanem faktycznym i prawnym objętym res iudicata.
Szczegółowa argumentacja odnosząca się do rzekomego zaniżenia ww. cen jednostkowych została przedstawiona
przez Przystępującego w pkt IV uzasadnienia niniejszego pisma.
6.Konsekwencją nieprawidłowej tezy Odwołującego o rzekomym zaniżeniu
cen jednostkowych podanych w pozycjach nr 4, 7, 14, 15, 16, 24, 25, 26, 54 i 55 kosztorysu dla branży drogowej
jest jego niesłuszne twierdzenie, iż Przystępujący inne pozycje skalkulował rażąco wysoko, co miałoby świadczyć o
manipulacji cenowej. W tym zakresie, Odwołujący
sugeruje, iż Przystępujący miał rzekomo „wykorzystywać różnice pomiędzy ilościami robót
Strona | 14 określonymi przez Zamawiającego do wykonania zgodnie z dokumentacją projektową a kosztorysem
ofertowym” i wyceniać nisko te prace, które na etapie wykonania ostatecznie będą mniejsze ilościowo, zaś rażąco
wysoko wyceniać te, które na etapie wykonania będą ilościowo większe. Jednocześnie, zdaniem Odwołującego, gdyby
Przystępujący „wykonawca nie zastosował inżynierii cenowej, jego oferta mogłaby nie być najkorzystniejszą”.
7.Odwołujący na potwierdzenie swojej tezy przywołuje rzekome przykłady inżynierii cenowej, wskazując na ceny
jednostkowe Strabag zaproponowane dla pozycji 50, 51, 27, 57 oraz 16.
8.Twierdzenia Odwołującego są całkowicie niezasadne.
9.Poniżej Przystępująco szczegółowo odniesie się do poszczególnych cen jednostkowych wymienionych przez
Odwołującego.
Ad. Poz. 50 Warstwa gr. 8 cm – jezdnia oraz poz. 51. Warstwa gr 5 cm – ciąg pieszo-rowerowy 10. Odwołujący
sugeruje, że Przystępujący wycenił pozycję 51 rażąco wysoko, o czym miałoby świadczyć porównanie tej ceny
(wynoszącej 45,02 zł) z ceną jednostkową Przystępującego dla pozycji nr 50 (wynoszącej 32,20 zł) – przy czym, jak
zauważa Odwołujący – pozycja 51 dotyczy prac w zakresie wykonania cieńszej warstwy wiążącej (5 cm) w porównaniu
z pracami wskazanymi w poz. 50 (gdzie warstwa ta jest grubsza i wynosi 8 cm).
11.Teza Odwołującego jest z gruntu nietrafna.
12.Odwołujący próbuje wywodzić, iż Przystępujący dopuścił się manipulacji cenowej, opierając się wyłącznie na
porównaniu dwóch cen jednostkowych w zakresie podobnych (nie zaś tożsamych prac). Podkreślić należy, że, jak już
sama nazwa wskazuje, poz. 50 dotyczy warstwy wiążącej na jezdni, zaś poz. 51 warstwy wiążącej na ciągu pieszo –
rowerowym.
W tym względzie Przystępujący zwraca uwagę, że składowymi ww. pozycji cenowych związanych z układaniem mas
mineralno – bitumicznych jest nie tylko koszt zakupu mieszanki, na który powołał się Odwołujący. Przede wszystkim
dużą częścią ceny wykonania tych prac jest koszt wbudowania tych warstw, w tym założona wydajność i rodzaj sprzętu.
Odwołujący, jako doświadczony wykonawca musi mieć świadomość, iż nie jest możliwe osiągnięcie takiej samej
wydajności wbudowania mieszanki na szerokiej jezdni oraz wąskiej ścieżce rowerowej. Praktyka natomiast wskazuje, że
w ciągach pieszo – rowerowych, pomimo wbudowania na 1 m2 mniejszej ilości materiału, sam koszt jego wbudowania
jest dużo wyższy. W przypadku układania warstw bitumicznych na ścieżce rowerowej, z racji niedużej szerokości ciągu
dochodzi dodatkowo koszt przeładunku koparką mieszanki bitumicznej z samochodu transportującego mieszankę w
kosz maszyny układającej, czego nie stosuje się w przypadku układania warstw bitumicznych na jezdni.
Z powyższych względów, przede wszystkim z powodu odmiennej metody wykonania prac na szerokiej jezdni i węższym
ciągu pieszo – rowerowym oraz związanym z nią odmiennym poziomem wydajności sprzętu, koszty wbudowania
warstwy wiążącej nie mogą kształtować Strona | 15 się tak samo lub nawet analogicznie.
13.Odnosząc się zaś do twierdzenia Odwołującego, jakoby Przystępujący celowo zawyżył lub zaniżył ilość prac dla
poszczególnych pozycji, ponownie należy wskazać, że są one nieuzasadnione. Według Odwołującego, Przystępujący
dla poz. 50 zawyżył ilości o ok. 6 000 m2 (co stanowi ok. 11% różnicy), z kolei ilości z poz. 51 miałyby zostać zaniżone o
ok. 7 655 m2 (tj. o 36%). Przystępujący nie zgadza się z tą argumentacją. Według pomiarów wykonanych przez
Przystępującego, na podstawie załączonej do SW Z dokumentacji projektowej, powierzchnia ścieżki rowerowej wynosi
ok. 18 896 m2. Występowanie mniejszej powierzchni (a nie zawyżonej jak twierdzi Odwołujący) potwierdza poniższe
wyliczenie.
Zgodnie z SW Z zakres prac obejmuje: km 77+258,7 – 79+630 oraz 80+100,00 – 83+700,00, co daje łącznie 5972 mb
(2372m + 3600m). Ciąg pieszo – rowerowy, zgodnie z dokumentacją, przebiega po jednej stronie jezdni, a jego
szerokość wynosi 3,0 m. Zatem powierzchnia ścieżki wynosi 17 916 m2 (5972m x 3,0m).
Nie jest więc prawdą, że należy przewidzieć więcej m2 warstwy ścieralnej na ścieżce rowerowej niż przewidział to
Przystępujący w kosztorysie – jest wręcz przeciwnie, powierzchnia ścieżki, zgodnie z dokumentacją, jest faktycznie
mniejsza. Przy czym zaznaczyć należy, że ewentualne różnice w pomiarach rzędu ok. 10%, które mogą występować,
należy traktować jako błąd pomiarowy. Różnica, na którą powołuje się Odwołujący, mająca osiągać poziom ok. 36% ma
sugerować manipulowanie cenami przez Przystępującego, przy czym podkreślić należy, że twierdzenia Odwołującego
są pozbawione podstaw, gdyż z dokumentacji projektowej wynika, iż faktycznie, powierzchnia ciągu pieszo –
rowerowego ma być mniejsza.
14.Ostatecznie, zarzut rażąco wysokiego wycenienia poz. 51 nie może się ostać także z tego powodu, że cena 45,02
zł/m2 nie jest najwyższą zaoferowaną w tym postępowaniu. Większość wykonawców wyceniło tę pozycję znacznie
wyżej – Budimex wycenił tę pozycję na kwotę 77,52 zł, firma KAMI na zbliżoną kwotę, tj. 49,67 zł, firma Fart i firma Drog-
Bud - 50,00 zł, firma Mirbud - 55,70 zł i firma Pawlica - 61,79 zł.
15.Powyższe okoliczności wskazują więc, że Przystępujący, wbrew sugestiom Odwołującego, nie ma możliwości
osiągania jakiegoś dodatkowego zysku, gdyż ani ilość prac nie została zawyżona, ani cena za ich realizację nie została
skalkulowana na poziomie odbiegającym od rynkowych realiów.
16.Niezależnie od powyższego, Przystępujący zwraca uwagę, że w ramach wyjaśnień odnośnie rażąco niskiej ceny
przedstawił sposób kalkulacji pozycji nr 50 i 51 (vide: poz. 5.4.10. i 5.4.20. Załącznika nr 6 do wyjaśnień), który nie
wzbudził wątpliwości Zamawiającego.
17.W konsekwencji, brak jest podstaw do stwierdzenia wystąpienia manipulacji cenowej w zakresie poz. 50 i 51.
Ad. Poz. 27. Podbudowa zasadnicza z mieszanki niezwiązanej z kruszywem c90/30, grubości 23 cm – jezdnia
18.Odwołujący sugeruje, że Przystępujący wycenił pozycję 27 rażąco wysoko, o czym miałoby świadczyć porównanie tej
ceny (wynoszącej 76,40 zł) z cenami jednostkowymi
Przystępującego dla pozycji nr 30 i 32 (wynoszącymi 50,00 zł).
19.Podobnie jak w przypadku poz. 50 i 51 twierdzenia Odwołującego w tym zakresie są niezasadne.
20.Odwołujący również w odniesieniu do poz. 27 próbuje wywodzić, iż Przystępujący dopuścił się manipulacji cenowej,
opierając się wyłącznie na porównaniu cen jednostkowych zaproponowanych w różnych pozycjach, w odniesieniu do
różnego rodzaju prac. Pozycja 27 dotyczy bowiem prac w zakresie podbudowy z mieszkanki niezwiązanej z kruszywem
realizowanych dla jezdni, podczas gdy pozostałe pozycje 28 – 33 dotyczą chodników, ciągów pieszo – rowerowych,
wysp i zjazdów. Odwołujący, jako doświadczony wykonawca, powinien mieć świadomość (i z pewnością taką ma), iż
prace wykonywane w tak różnych elementach drogi, są realizowane w odmienny sposób, a co za tym idzie, zakładany
jest inny poziom wydajności i rodzaju wykorzystywanego sprzętu przy tych robotach. Innymi słowy, pozycje 27 i pozycje
30 – 33 dotyczą różnego rodzaju prac i dlatego nie mogą być one porównywane w celu wykazania ewentualnych,
rzekomych nieprawidłowości w wycenie.
21. Tajemnica przedsiębiorstwa (...)
22. Odnosząc się zaś do twierdzenia Odwołującego, jakoby Przystępujący przyjął niewłaściwą
Strona | 17 ilość prac, Przystępujący wskazuje, iż założył zakres prac określony w przedmiarze na poziomie 49 020 m2.
Nawet jeśli zakres prac wynikający z dokumentacji projektowej ma wynosić sugerowaną przez Odwołującego ilość 57
828 m2 to i tak ewentualna różnica wynosząca 15% jest nieznaczna i może być potraktowana jako typowy błąd
pomiarowy.
23.Niezależnie od powyższego, zarzut rażącego zawyżenia ceny Przystępującego nie może się ostać, gdyż nie jest ona
najwyższą w postępowaniu. Budimex wycenił tą pozycję na kwotę 84,23zł, firma PORR na zbliżonym poziomie, tj. 70,48
zł, firma Drog-Bud na kwotę 70,00 zł.
24.Powyższe okoliczności wskazują więc, że Przystępujący, wbrew sugestiom Odwołującego, nie ma możliwości
osiągania jakiegoś dodatkowego zysku, gdyż ani ilość prac nie została zawyżona, ani cena za ich realizację nie została
skalkulowana na poziomie odbiegającym od rynkowych realiów.
25.W konsekwencji, brak jest podstaw do stwierdzenia wystąpienia manipulacji cenowej w zakresie poz. 27.
Poz. 57. Umocnienie poprzez humusowanie, obsianiem
26.Odwołujący sugeruje, że Przystępujący rażąco nisko wycenił pozycję nr 4 (zdjęcie warstwy ziemi urodzajnej gr. 30
cm, do późniejszego wykorzystania, cena na poziomie 0,82 zł za m2) i jednocześnie rażąco wysoko wycenił pozycję nr
57 (umocnienie poprzez humusowanie, obsianiem, cena 30,77 zł za m2).
27.Twierdzenia Odwołującego są pozbawione podstaw.
28.W zakresie pozycji nr 4, Przystępujący przypomina, iż była ona przedmiotem odwołania z dnia 30.12.2024 r.
Przystępujący w ramach wyjaśnień odnośnie rażąco niskiej ceny wykazał prawidłowość skalkulowania tej pozycji, co
dodatkowo potwierdził w odwołaniu, do którego treści odsyła w tym zakresie (vide: pkt II ppkt 19 – 23 uzasadnienia
odwołania). Zamawiający odwołanie uwzględnił w całości, uznając tym samym, iż cena ta została skalkulowana
należycie i na rynkowym poziomie. Odwołujący nie zgłosił natomiast sprzeciwu w tym zakresie, zgadzając się tym
samym z oceną Zamawiającego. Aktualne, odmienne twierdzenia Odwołującego w tej kwestii należy zatem potraktować
jako niezasadne, a także dalece spóźnione.
29.Z kolei odnośnie pozycji nr 57 nie można zgodzić się z tezą Odwołującego o jej rzekomym rażącym zawyżeniu.
30. Tajemnica przedsiębiorstwa (...)
31. Tajemnica przedsiębiorstwa (...)
Prawidłowość wysokości tej ceny potwierdza także kalkulacja dokonana według cennika Sekocenbud, właściwego na
dzień składania oferty, tj. Zeszyt 61/2024 (2275) 4 kwartał 2024 r. Zgodnie z wyceną KNR 2-01 0510-0100 Humusowanie i
obsianie skarp przy grubości warstwy humusu 5cm cena średnia wynosi 19,29 zł/m2. Przyjmując więc grubość
humusowania zgodną z dokumentacją projektową, tj. 10 cm, cena zahumusowania wynosiłaby 38,58zł/m2.
Z kolei obsianie skarp w ziemi urodzajnej, zgodnie z wyceną KNR 2-01 0510-0300 na średnim poziomie wynosi
3,97zł/m2.
Tym samym cena za całość prac w poz. 57, zgodnie z wyceną według średnich stawek Sekocenbud, powinna wynosić
42,55zł/m2.
Z kolei biorąc pod uwagę ceny najniższe i współczynnik regionalny do wartości kosztorysów - dla województwa
świętokrzyskiego zmniejszający ceny o 0,979, cena 10 cm zahumusowania z obsianiem wynosi 35,76 zł (2 x 16,46 +
3,61) x 0,979, a zatem jest nadal wyższa niż przewidziana w ofercie przez Przystępującego.
dowód: Wyciąg z cennika Sekocenbud - na okoliczność wysokości średnich i minimalnych cen rynkowych w zakresie
humusowania i obsiania skarp oraz współczynnika regionalnego Sekocenbud dla województwa świętokrzyskiego
Z powyższego wynika, że, wbrew twierdzeniom Odwołującego, poz. 57 nie została rażąco zawyżona, ale została
skalkulowana na realnym, rynkowym poziomie.
32.Odnośnie argumentacji Odwołującego, jakoby w kosztorysie ofertowym została przyjęta niewłaściwa ilość
powierzchni do zahumusowania Przystępujący zwraca uwagę, że na moment złożenia oferty trudno jest dokładnie
oszacować konkretne ilości w tym zakresie, ponieważ wysokość skarp przeznaczonych do zahumusowania jest
zmienna na całej długości odcinka. Biorąc jednak pod uwagę średnią szerokość skarp na przedmiotowym odcinku
wynoszącą ok. 5,6m i długość odcinka po odjęciu odcinków rowu, który wypełniony jest przepustami (tj. 5972 - 905,96 =
5066,04 m) otrzymujemy powierzchnię: 5,27 x 5066,04 = 26698,04 m2. Zgodnie z dokumentacją, część z tej
powierzchni, tj. 3965,59m2, umocniona jest płytami ażurowymi zamiast humusowania, zatem otrzymujemy powierzchnię
28369,82 - 3965,59 = 24 404,23 m2. W pozycji 57 Umocnienie skarp - umocnienie poprzez humusowanie, obsianiem
przewidziana jest natomiast powierzchnia 26 300 m2, a zatem większa niż wynika z dokumentacji. Przystępujący w tym
zakresie podkreśla, że omawiana pozycja kosztorysowa dotyczy umocnienia poprzez zahumusowanie jedynie skarp, nie
zaś innych sąsiadujących powierzchni (co wynikałoby z twierdzeń Odwołującego, który w tym względzie wskazuje, że
powierzchnie te powinny być większe dwu-, a nawet trzykrotnie).
Dowód: wycinki z planu sytuacyjnego z pomiarami szerokości skarp - na okoliczność prawidłowego wyliczenia przez
Przystępującego powierzchni skarp do zahumusowania i obsiania to nadal nie można mówić o tym, że Przystępujący
dopuścił się manipulacji cenowej. W ostatecznym rozrachunku bowiem cena jednostkowa została skalkulowana na
rynkowym i realnym poziomie. Jeżeli więc na etapie realizacji faktyczne ilości ulegną zwiększeniu, to tym samym także
koszty wykonania prac będą wyższe. Przystępujący więc nie otrzyma „nadmiarowego” zysku z tytułu wykonania tych
prac w większym obmiarze.
Poz. 16. Wymiana gruntów wysadzinowych
33.Odwołujący sugeruje, że Przystępujący niewłaściwie, zbyt nisko, wycenił pozycję nr 16 (wymiana gruntów
wysadzinowych, cena na poziomie 1,00 zł za m3), podczas gdy do wyceny tej pozycji powinien uwzględnić wartości
ujęte w poz. 14 (wykonanie wykopów, cena 2,70 zł/m3) i poz. 15 (wykonanie nasypów, cena 2,70 zł/m3).
34.Twierdzenia Odwołującego są pozbawione podstaw.
35.W zakresie pozycji nr 14, 15 i 16, Przystępujący przypomina, iż były ona przedmiotem odwołania z dnia 30.12.2024 r.
Przystępujący w ramach wyjaśnień odnośnie rażąco niskiej ceny wykazał prawidłowość skalkulowania tych trzech
pozycji, co dodatkowo potwierdził w odwołaniu, do którego treści odsyła w tym zakresie:
⎯⎯ w odniesieniu do poz. 14 – w pkt II ppkt 29 – 32 uzasadnienia odwołania,
w odniesieniu do poz. 15 – w pkt II ppkt 33 – 37 uzasadnienia odwołania,
⎯ w odniesieniu do poz. 16 – w pkt II ppkt 38 – 42 uzasadnienia odwołania.
Zamawiający odwołanie uwzględnił w całości, uznając tym samym, iż ceny te zostały skalkulowane należycie i na
rynkowym poziomie. Odwołujący nie zgłosił natomiast sprzeciwu w tym zakresie, zgadzając się tym samym z oceną
Zamawiającego. Aktualne, odmienne twierdzenia Odwołującego w tej kwestii należy zatem potraktować jako niezasadne,
a także dalece spóźnione. Odnosząc się natomiast do sugestii Odwołującego, iż cena dla poz. 16 została przez
Przystępująco celowo tak nisko skalkulowana, gdyż uwzględniono w tym zakresie możliwość wystąpienia robót
zaniechanych, Przystępujący odwołuje się do treści pkt II ppkt 54 – 57 odwołania z dnia 30.12.2024 r. Z treści tego
fragmentu odwołania wynika jednoznacznie, iż niezależnie od tego, czy zostanie zrealizowany cały zakres robót, czy też
dojdzie do rezygnacji z wykonania robót nisko wycenionych, nadal cena oferty Przystępującego jest najkorzystniejsza dla
Zamawiającego. Powyższe zaś przeczy forsowanej przez Odwołującego tezie, jakoby Przystępujący manipulował
cenami i ilościami, aby uzyskać dodatkowy zysk z tytułu realizacji kontraktu, niepowiązany z rzeczywistą wartością
zrealizowanych świadczeń. W zakresie twierdzenia Odwołującego, jakoby Przystępujący miał przyznać się, iż nie ujął
kosztów transportu dla prac ujętych w poz. 14 – 16, Przystępujący zwraca uwagę, iż w wyjaśnieniach odnośnie rażąco
niskiej ceny potwierdził on skalkulowanie tych kosztów w cenie ofertowej. Jeżeli Odwołujący ma odmienne zdanie w tej
kwestii winien był kwestionować sposób oceny wyjaśnień dokonany przez Zamawiający, poprzez zgłoszenie sprzeciwu
wobec uwzględnienia odwołania Strabag w całości. Obecne twierdzenia, sugerujące, że Przystępujący nie skalkulował
wszystkich kosztów wykonania zamówienia należy uznać za niezasadne oraz dalece spóźnione.
Uwagi ogólne dotyczące braku manipulacji cenowej. Brak udowodnienia zarzutów.
36.Niezależnie od powyższej argumentacji potwierdzającej, że oferta Przystępującego nie zawiera ani cen rażąco
wysokich, ani niskich, należy wskazać, iż stanowisko Odwołującego w kwestii rzekomej manipulacji cenowej jest po
pierwsze pozbawione logiki, a po drugie, nieudowodnione.
37.Zwrócenia uwagi wymaga, że Odwołujący sugeruje z jednej strony, iż poprzez zastosowanie niskich cen
jednostkowych, cena całkowita oferty Przystępującego jest niższa o 5 751 125,83 zł brutto niższa od ceny
Odwołującego. Z drugiej jednak strony, dzięki zastosowaniu rzekomej inżynierii cenowej polegającej na manipulowaniu
ilościami i zawyżaniu wybranych cen, ostateczna wartość robót realizowanych przez Przystępującego miałaby ulec
podwyższeniu o 2 602 549,62 zł brutto (tj. 1 590 569,79 zł + 827 729,80 zł +184 250,03 zł). Tym samym, nadal
ostateczna całkowita wartość realizowanych przez Przystępującego świadczeń byłaby niższa o ok. 3 mln zł brutto od
ceny Odwołującego.
38.Powyższe więc przeczy tezie o rzekomej manipulacji cenowej, która – jak zresztą sam wskazywał Odwołujący –
musi po pierwsze polegać na oderwaniu ceny od rzeczywistej wartości realizowanych świadczeń i prowadzić do szkody
po stronie Zamawiającego, a po drugie służyć wyeliminowaniu pozostałych wykonawców z konkurencji.
39.Jak wykazano powyżej, w odniesieniu do oferty Przystępującego, zaoferowane przez niego ceny jednostkowe zostały
skalkulowane należycie i na rynkowym poziomie. Jednocześnie, ewentualna zmiana ilości prac na etapie wykonywania
umowy (na sugerowaną przez Odwołującego) pozostanie bez wpływu na finanse Zamawiającego, gdyż nadal oferta
Przystępującego będzie najtańsza.
40.Na potwierdzenie powyższego, Przystępujący przedstawia tabelaryczne wyliczenie wartości pozycji wskazanych w
odwołaniu z ilościami z kosztorysu oraz z ilościami sugerowanymi przez Odwołującego. Z zestawienia tego wynika
jednoznacznie, iż nawet przy przyjęciu ilości prac sugerowanych przez Odwołującego, oferta Przystępującego nadal
byłaby korzystniejsza o ok. 1 100 000 zł brutto.
dowód: Zestawienie cen ofert Przystępującego i Odwołującego z uwzględnieniem ilości sugerowanych przez
Odwołującego oraz wynikających z kosztorysu - na okoliczność, iż cena Przystępującego byłaby niższa od ceny
Odwołującego niezależnie od tego, jakie ilości zostałyby przyjęte w kosztorysie ofertowym
41.Z powyższego wynika zatem jednoznacznie, iż teza Odwołującego, jakoby oferta Przystępującego nie byłaby
najkorzystniejsza, gdyby nie zastosował on manipulacji cenowej, jest zupełnie gołosłowna. Podobnie niezasadne są
twierdzenia zawarte w pkt II.4. uzasadnienia odwołania, iż sposób kalkulacji ceny ofertowej przyjęty przez
Przystępującego
będzie miał „niedozwolony” wpływ na finanse publiczne. Nadal bowiem, to właśnie oferta Przystępującego jest
najkorzystniejsza dla Zamawiającego – tym samym, Zamawiający nie poniesie żadnego uszczerbku związanego z
wyborem jego oferty.
42.Podsumowując, okoliczności faktyczne sprawy nie potwierdzają, iż Przystępujący miał dopuścić się manipulacji
ilościami i cenami w celu pozyskania niniejszego zamówienia i Strona | 22 narażenia Zamawiającego na szkodę.
Odwołujący w tym względzie nie podołał natomiast spoczywającemu na nim ciężarowi dowodowemu. W niniejszej
sprawie, jako dowody na rzekomą „inżynierię cenową”, Odwołujący przedstawił m. in. porównanie poszczególnych cen
jednostkowych. Tymczasem, zgodnie z ugruntowanym w tym zakresie stanowiskiem wyrażanym w orzecznictwie, samo
odniesienie się do cen zawartych w innych ofertach nie stanowi wystarczającego argumentu uzasadniającego fakt, że
dany wykonawca dokonuje manipulacji cenowej w złożonej ofercie, co potwierdza przykładowo w przywołanym poniżej
wyroku: „Odwołujący poza twierdzeniem, że COLAS dokonał manipulacji kosztami wykonania pozycji 2.2 – 2.5 RCO i
wskazania cen dla tych pozycji nie przedstawia żadnej argumentacji uzasadniającej to, że do manipulacji cenami doszło.
Samo odniesienie się do cen zawartych w innych ofertach nie stanowi wystarczającego argumentu uzasadniającego
fakt, że dany wykonawca dokonuje manipulacji cenowej w złożonej ofercie, Co więcej Odwołujący nie wyjaśnił na czym
miałoby polegać zagrożenie interesu Odwołującego w przypadku manipulacji polegającej na ujmowaniu cen w rożnych
pozycjach (…)” (wyrok KIO z 05.01.2024 r. KIO 3800/23, KIO 3809/23).Podobnie jest w niniejszej sprawie – Odwołujący
nie wykazał na czym miałaby polegać sugerowana inżyniera cenowa, a co więcej, jak już opisano powyżej, przyjęta
przez niego metoda porównywania cen jednostkowych przewidzianych dla różnego rodzaju prac, jest chybiona.
Brak popełnienia czynu nieuczciwej konkurencji przez Przystępującego
43.W konsekwencji powyższego, nie można zatem zgodzić się z twierdzeniem Odwołującego, iż Przystępujący
składając ofertę w postępowaniu popełnił czyn nieuczciwej konkurencji. Warto przy tym wskazać, że powodem, dla
którego Odwołujący upatruje wypełnienia przesłanki z art. 226 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp jest rzekome zaniżenie cen
jednostkowych przez Przystępującego (pkt II.2. ppkt 50 uzasadnienia odwołania).
44.Ponownie należy wskazać na pewną niespójność twierdzeń Odwołującego, który z jednej strony twierdzi, iż
Przystępujący niezasadnie zawyża oraz zaniża ceny i ilości, ale czynu nieuczciwej konkurencji upatruje w zaniżeniu cen
jednostkowych. W ocenie Przystępującego, faktyczna podstawa zarzutu czynu nieuczciwej konkurencji jest zatem ściśle
powiązana z zarzutami dotyczącymi rażąco niskiej ceny, które – jak podkreślano już wielokrotnie – należy uznać za
objęte res iudicata.
45.Twierdzenie Odwołującego jakoby doszło do zaoferowania cen poniżej kosztów zakupu w celu wyeliminowania
pozostałych wykonawców z postępowania jest niezasadne. Przystępujący wykazał prawidłowość kalkulacji cen
jednostkowych w wyjaśnieniach odnośnie rażąco niskiej ceny oraz dodatkowo potwierdził w uwzględnionym przez
Zamawiającego odwołaniu (vide: pkt II ppkt 14 – 53 uzasadnienia odwołania Strabag). Zaznaczenia przy tym wymaga, że
poza gołosłownym stwierdzeniem Odwołującego, jakoby ceny jednostkowe zostały zaniżone i skalkulowane poniżej
kosztów zakupu, brak jest jakichkolwiek argumentów i dowodów potwierdzających ww. okoliczność.
46.Ostatecznie też warto wskazać, że odrzucenie oferty na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp wymaga
wykazania, iż wystąpiły wszystkie przesłanki do uznania danego zachowania za czyn nieuczciwej konkurencji:
47.„(…) czyn nieuczciwej konkurencji musi być popełniony świadomie i z winy umyślnej. Odwołujący stawiając ten zarzut
powinien był udowodnić, że czyn został dokonany celowo i z zamiarem wyeliminowania innych przedsiębiorców z rynku.
Odwołujący nie wykazał okoliczności, potwierdzających podniesiony zarzut co do tego, że złożenie ofert przez
Przystępujących stanowiło czyn nieuczciwej konkurencji. Odwołujący poprzestał w zasadzie na stwierdzeniu, że
działanie Przystępującego zagraża interesom innych wykonawców oraz Zamawiającego, tym samym zarzut naruszenia
art. 89 ust. 1 pkt 3) ustawy Pzp [obecnie art. 226 ust. 1 pkt 7 u.p.z.p. – przyp. Przystępującego] nie potwierdził się.
Zresztą twierdzenia Odwołującego sprowadzają się do argumentacji związanej z brakiem wskazania w ofercie
podwykonawców, co jednak nie może stanowić wystarczającego dowodu na czyn nieuczciwej konkurencji” (wyrok
Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 15 lutego 2021 r., KIO 77/21, LEX nr 3158016).
48.Odnosząc się zaś do twierdzeń zawartych w pkt II.3. uzasadnienia odwołania oraz przywołanego przez Odwołującego
wyroku KIO 2046/14, Przystępujący wskazuje, iż wyrok ten wpisuje się w dawną linię orzeczniczą, upatrującą
nieprawidłowości kalkulacji przy zaoferowaniu cen jednostkowych na poziomie 1 grosza.
Poglądy Krajowej Izby Odwoławczej w tym zakresie uległy jednak zmianie, czego przykładem jest m.in. wyrok KIO z dnia
12 lipca 2021 r., sygn. akt: KIO 1387/21. W sprawie uczestnikiem był Przystępujący, który w postępowaniu (przy
analogicznych postanowieniach dotyczących warunków płatności oraz sposobu wyliczenia ceny) dla poszczególnych
pozycji przewidział ceny jednostkowe na poziomie 0,01 zł. Izba nie dopatrzyła się podstaw do odrzucenia oferty
Przystępującego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 5, 7 i 8 ustawy Pzp, uznając, że zaoferowanie cen jednostkowych na
poziomie 1 grosza nie świadczy ani o manipulacji cenowej, ani o zaoferowaniu cen poniżej kosztów zakupu.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Przystępującego, zarzut naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp w zw. z art.
3 ust. 1 oraz art. 15 ust. 1 uznk w zw. z art. 239 ust. 1 ustawy Pzp jest niezasadny, jak również nieudowodniony przez
Odwołującego.
IV.Brak rażąco niskiej ceny w ofercie Przystępującego.
1.Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut nr 2 odwołania dotyczący rażąco niskiej ceny, tj. naruszenia art. 224
ust. 1 i 2 ustawy Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy Pzp.
2.Analiza pkt II.5. uzasadnienia odwołania prowadzi do wniosku, iż zarzut ten – w ocenie Odwołującego – ma charakter
wynikowy, tj. cenę oferty Strabag należy ocenić jako rażąco niską, co jest konsekwencją zastosowania rzekomej
inżynierii cenowej. Jednocześnie, Odwołujący wymienia pozycje cenowe, które, jako części składowe całej oferty, mają
potwierdzać rażące zaniżenie ceny ofertowej, tj. pozycje nr 4, 7, 14, 15, 16, 24, 25, 26, 54 i 55 kosztorysu dla branży
drogowej. Na potwierdzenie swojej tezy, porównuje cenę ofertową Przystępującego z cenami innych wykonawców
uczestniczących w postępowaniu oraz z cenami jednostkowymi oferowanymi przez Strabag w innych postępowaniach,
a dotyczących podobnego zakresu prac.
3.Przystępujący podkreśla w tym miejscu, że kwestionowane przez Odwołującego pozycje cenowe były szczegółowo
badane przez Zamawiającego, który w ich zakresie wzywał Przystępującego do złożenia wyjaśnień. Co więcej, właśnie
ze względu na te pozycje, Zamawiający dokonał pierwotnie czynności odrzucenia oferty Strabag, która to czynność
została zakwestionowana odwołaniem z dnia 30.12.2024 r. Jak już wskazano powyżej, odwołanie to zawierało zarzut
naruszenia art. 224 ust. 5 i 6 ustawy Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy Pzp w zw. z art. 16 ustawy Pzp
polegającego na błędnej ocenie wyjaśnień Strabag w zakresie rażąco niskiej ceny i błędnym uznaniu, że ceny
jednostkowe pozycji nr 4, 7, 14, 15, 16, 24, 25, 26, 54 i 55 zostały skalkulowane na rażąco niskim poziomie. Odwołanie
to, jak opisano powyżej, zostało w całości uwzględnione przez Zamawiającego, co w konsekwencji oznacza, iż w ocenie
Zamawiającego wyjaśnienia Przystępującego w zakresie rażąco niskiej ceny potwierdziły prawidłowość wyliczenia cen
jednostkowych pozycji nr 4, 7, 14, 15, 16, 24, 25, 26, 54 i 55. Odwołujący nie wniósł sprzeciwu od czynności
uwzględnienia odwołania, co, jak wskazywał Przystępujący, powoduje, iż obecnie formułowane przez niego zarzuty w
tym zakresie należy ocenić jako spóźnione w rozumieniu art. 528 pkt 3 ustawy Pzp.
4.Jednakże nawet gdyby uznać, że Odwołujący mógł w tym zakresie wnieść odwołanie (z czym Przystępujący się nie
zgadza ze względu na res iudicata), to należy uznać, że podstawa faktyczna zarzutu rażąco niskiej ceny jest
niewystarczająca, a sam Odwołujący nie udźwignął ciężaru dowodowego, spoczywającego na nim w związku z
brzmieniem art. 537 ustawy Pzp.
Podkreślenia wymaga, że poza gołosłownym twierdzeniem na s. 2 odwołania w pkt I.2. a), że „Strabag w złożonych
wyjaśnieniach nie wykazał, że cena, jaką zaoferował za wykonanie zamówienia (dla branży drogowej), nie jest rażąco
niska i umożliwia wykonanie zamówienia (nie obalił domniemania rażąco niskiej ceny)” nie przedstawił w uzasadnieniu
odwołania żadnej argumentacji na potwierdzenie ww. niedorzecznej tezy.
5.Odwołujący w żaden sposób nie kwestionuje wyjaśnień złożonych przez Przystępującego w odpowiedzi na wezwanie
Zamawiającego wystosowane na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp w odniesieniu do kwestionowanych pozycji.
Zwrócenia natomiast uwagi wymaga, że, jak wskazuje się w orzecznictwie, przepis art. 537 ustawy Pzp nie modyfikuje w
zupełności ciężaru
dowodowego uregulowanego w art. 534 ust. 1 ustawy Pzp. To oznacza, że nie został
Strona | 25 wyłączony w całości obowiązek dowodowy spoczywający na odwołującym, który dąży do uznania, iż
konkretny wykonawca zaoferował rażąco niską cenę za realizację zamówienia. W takim przypadku odwołujący, zgodnie
z klasycznym rozkładem ciężaru dowodu, powinien wykazać zaistnienie okoliczności, z których wywodzi dla siebie skutki
prawne w postaci np. odrzucenia oferty konkurenta (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 9 marca 2018 r., KIO
343/18, LEX nr 2505341, oraz wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 12 września 2018 r., KIO 1739/18, LEX nr
2581215). Jeżeli więc zamawiający przeprowadził procedurę wyjaśniającą (tak jak było w niniejszym przypadku),
odwołujący się wykonawca nie może ograniczyć się do ogólnego stwierdzenia, że konkurencyjny wykonawca nie złożył
wyczerpujących wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny. Zarzuty odwołującego powinny zostać skonkretyzowane
poprzez wskazanie nieprawidłowości złożonych wyjaśnień (np. poprzez podważenie wiarygodności dowodów,
dostrzeżenie niekonsekwencji lub niezgodności w kalkulacji m.in. w zakresie ujętych ilości materiałów, roboczogodzin
czy deklarowanego użycia sprzętu itp.).
Odwołujący nie może pozostawać bierny i poprzestawać na samych, gołosłownych twierdzeniach, które nie znajdują
żadnego poparcia w materiale dowodowym w sprawie. Jak wskazała Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 16
lutego 2024 r. (KIO 307/24):
„Zgodnie z art. 537 pkt 1 p.z.p., ciężar dowodu, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny, spoczywa na wykonawcy, który
ją złożył, jeżeli jest stroną albo uczestnikiem postępowania odwoławczego, jednak powyższe nie zwalnia odwołującego,
który podnosi okoliczności dotyczące rażąco niskiej ceny, od obowiązku wykazania i udowodnienia okoliczności, które
stanowiły podstawę zarzutu rażąco niskiej ceny, w świetle art. 534 ust. 1 p.z.p., szczególnie, że Zamawiający nie miał
wątpliwości co do realności ceny oferty. Zatem Odwołujący nie mógł poprzestać na samych twierdzeniach dotyczących
procedury wyjaśnienia przez Zamawiającego rażąco niskiej ceny, a także na powoływaniu się na ciężar dowodowy
obciążający uczestnika postępowania, ale jego obowiązkiem było merytoryczne wykazanie zasadności swoich twierdzeń
w powyższym zakresie”.
Ponadto jak wskazała Izba w wyroku z dnia 09 maja 2023 r., KIO 1141/23:
„Odwrócony ciężar dowodu wynika z art. 537 p.z.p. i dotyczy sytuacji, kiedy już wezwano wykonawcę do złożenia
wyjaśnień, co nakłada na niego obowiązek wykazania, że jego oferta nie zawiera ceny rażąco niskiej (art. 224 ust. 5
p.z.p.). W zakresie wszczęcia postępowania wyjaśniającego cenę - czyli wywiązania się z obowiązku udowodnienia, że
zaoferowana cena lub jej istotna część składowa wydaje się rażąco niska w stosunku do przedmiotu zamówienia lub
powinna budzić wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania zamówienia zgodnie z wymaganiami SW Z lub
wynikającymi z odrębnych przepisów - zastosowanie znajduje art. 534 ust. 1 p.z.p., który stanowi, że strony i uczestnicy
postępowania odwoławczego są obowiązani wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki
prawne. Norma ta nakłada na odwołującego obowiązek dostarczenia Izbie wiarygodnych i przekonujących środków
dowodowych, które poprą jego stanowisko procesowe, a z drugiej strony wskazuje, że odwołujący poniesie negatywne
konsekwencje w przypadku braku wywiązania się z nałożonego na niego ciężaru dowodowego - w postaci oddalenia
niewykazanych zarzutów odwołania”. Co więcej, w orzecznictwie przyjmuje się, że w sytuacji, gdy zamawiający uznał
wyjaśnienia w zakresie rażąco niskiej ceny za wyczerpujące, ciężar wykazania, iż nie są one prawidłowe, spoczywa na
odwołującym się wykonawcy. Tak stwierdziła Krajowa Izba Odwoławcza m.in. w wyroku z dnia 6 kwietnia 2021 r., KIO
714/21, LEX nr 3198966, tłumacząc, jak kształtują się w tym względzie obowiązki stron i uczestników postępowania
odwoławczego: „Wyjaśnienia w zakresie rażąco niskiej ceny złożone przez G. zostały uznane przez Zamawiającego jako
wystarczające. Wobec tego ciężar dowodu wykazania, że złożone przez Przystępującego wyjaśnienia wraz z dowodami
nie są wystarczające dla obalenia domniemania rażąco niskiej ceny spoczywa na wykonawcy wnoszącemu odwołanie.
(…) W zakresie zarzutów odnoszących się do rażąco niskiej ceny oferty, należy rozróżnić potrzebę uwiarygodnienia
podnoszonego zarzutu od ciężaru dowodowego wykazania, że zaoferowana w ofercie cena nie jest rażąco niska. Nie
jest wystarczające wskazanie ogólnikowe w odwołaniu tylko zarzutu rażąco niskiej ceny oferty, ale niezbędne jest
wykazanie poprzez opis stanu faktycznego i dokonane wyliczenia, że podniesiony zarzut jest uprawdopodobniony.
Zgodnie z wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 5 listopada 2018 r., sygn. akt XXIII Ga 423/18, który
pozostaje aktualny w obecnym stanie prawnym, na oferencie spoczywa ciężar wykazania, że jego oferta nie zawiera nie
zawiera rażąco niskiej ceny. Odwrócony w ramach oceny zaoferowanej ceny ciężar dowodu nie zwalnia jednak strony
kwestionującej realność ceny konkurenta i jego wyjaśnienia ceny od obowiązku wykazania i udowodnienia okoliczności,
które czyni podstawą swoich zarzutów. Skarżący zaproponował ogólne twierdzenia, natomiast powinien przedstawić
materiał dowodowy, z którego będzie wynikać, że oferta zawierała rażąco niską cenę, a zamawiający błędnie ją ocenił”.
Podobnie o ciężarze dowodu wypowiedziała się Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 30 marca 2022 r., KIO
712/22. Przepis art. 537 pkt 1 ustawy Pzp nie zwalnia Odwołującego, który kwestionuje cenę Strabag, z przedstawienia
dowodów, które winny popierać formułowane przez niego zarzuty. Analiza odwołania i zarzutów dot. rzekomej rażąco
niskiej ceny w ofercie Strabag nie pozwala uznać, żeby Budromost sprostał spoczywającemu na nim ciężarowi
dowodowemu w tym zakresie. Warto w tym miejscu podkreślić, że zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem wyrażanym
w orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej nie jest możliwe rozszerzenie podstawy faktycznej zarzutu na późniejszym
etapie postępowania odwoławczego. Oznacza to więc konieczność wskazania w odwołaniu wszystkich
nieprawidłowości stwierdzonych w stosunku do wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny – ich podanie na późniejszym
etapie, czy to w stosownym piśmie, czy też na rozprawie, w takiej sytuacji zostanie uznane za spóźnione.
W świetle powyższego, Odwołujący nie może już poszerzyć podstawy faktycznej przedmiotowego zarzutu i uzupełnić jej
o twierdzenia odnoszące się do ewentualnych rzekomych uchybień wyjaśnień Przystępującego, które zostały uznane za
wystarczające przez Zamawiającego. Przy czym, podkreślić należy, że tylko skuteczne zakwestionowanie wyjaśnień
złożonych przez wykonawcę w odpowiedzi na wezwanie z art. 224 ust. 1 ustawy Pzp mogłoby pozwolić na
uwzględnienie zarzutu naruszenia art. 224 ust. 1 i 2 ustawy Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 ustawy
Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy Pzp.
6.Całkowicie chybiona jest zatem argumentacja Odwołującego, który upatruje rażącego zaniżenia ceny oferty Strabag
wyłącznie w dostrzeżonych przez niego różnicach cen jednostkowych oferowanych przez Strabag w stosunku do
średnich cen pozostałych ofert lub w stosunku do cen jednostkowych zaoferowanych przez Strabag w innych
postępowaniach. Jak wskazuje się w orzecznictwie, samo porównanie cen zaoferowanych przez wykonawców w danym
postępowaniu, w tym ceny odwołującego się wykonawcy z kwestionowaną ceną konkurenta, nie jest wystarczające do
wykazania wystąpienia rażąco niskiej ceny. Jak bowiem zwraca się uwagę, ceny jednostkowe, ceny lub koszt ofert każdy
z wykonawców kalkuluje uwzględniając indywidualne czynniki i to one w głównej mierze decydują o tym, czy w danym
przypadku doszło do ich rażącego zaniżenia. Z kolei brak jest podstaw do tego, aby uznać, że to właśnie cena, koszt lub
ich istotne elementy składowe zaproponowane przez odwołującego się wykonawcę powinny być uznane za referencyjne
w stosunku do tych zaproponowanych przez konkurencyjnego wykonawcę. Pogląd ten podzieliła Izba m.in. w wyroku z
dnia 27 stycznia 2020 r., KIO 66/20, LEX nr 2809362, gdzie skład orzekający stwierdził, iż:
„Zauważyć należy, że Odwołujący zarzucał rażąco niską cenę oferty Przystępującego w porównaniu do cen rynkowych,
które Odwołujący określił na podstawie kosztów ponoszonych przez jego firmę przy realizacji podobnych prac.
Odwołujący wskazywał na różnicę w cenie oferty Przystępującego i Odwołującego, która nie może stanowić dowodu na
rażąco niską cenę innego wykonawcy. Zarzut bowiem rażąco niskiej ceny należy rozpatrywać w odniesieniu do
konkretnych warunków dostępnych danemu wykonawcy, oferującemu określoną cenę i oceniać w oparciu o indywidualną
sytuację tego wykonawcy”. Odwołujący zaś, jak wskazano powyżej, nie zakwestionował samej metody kalkulacji przyjętej
przez Przystępującego na potrzeby wyliczenia cen jednostkowych – samo więc arytmetyczne ich porównanie z cenami
konkurentów nie może być uznane za wystarczające.
7.Tak samo chybione jest porównanie cen jednostkowych zaoferowanych przez Przystępującego w tym
postępowaniu z cenami zaproponowanymi przez niego w innych procedurach zamówieniowych. Jest oczywistym, że
wykonawca kalkulując cenę ofertową na
potrzeby konkretnego zamówienia bierze pod uwagę jego zakres, specyfikę oraz inne indywidualne czynniki, które
występują w ramach danego kontraktu (np. przyjęte warunki rozliczenia płatności, założenia wykonawcy w zakresie
zaangażowania podwykonawców, oferty dostawców itp.). Porównanie dokonane przez Odwołującego jest ponadto o tyle
nietrafne, iż dotyczy jedynie podobnych, nie zaś tożsamych prac. W konsekwencji, wywodzenie rażącego zaniżenia cen
jednostkowych tylko z tego faktu, iż w innych postępowaniach Przystępujący zaoferował w odniesieniu do podobnych
prac wyższe ceny jest całkowicie bezpodstawne.
8.Zwłaszcza, że Przystępujący w wyjaśnieniach wykazał prawidłowość kalkulacji kwestionowanych cen jednostkowych,
co potwierdził następnie w odwołaniu z dnia 30.12. 2024 r. Argumentacja w tym zakresie została przywołana w pkt II ppkt
14 – 53 uzasadnienia odwołania Strabag, przy czym:
⎯⎯w odniesieniu do poz. 4 – w pkt II ppkt 19 – 23 uzasadnienia odwołania,
w odniesieniu do poz. 7 – w pkt II ppkt 24 – 28 uzasadnienia odwołania,
⎯⎯
w odniesieniu do poz. 14 – w pkt II ppkt 29 – 32 uzasadnienia odwołania,
w odniesieniu do poz. 15 – w pkt II ppkt 33 – 37 uzasadnienia odwołania,
⎯⎯
w odniesieniu do poz. 16 – w pkt II ppkt 38 – 42 uzasadnienia odwołania,
w odniesieniu do poz. 24, 25, 26 – w pkt II ppkt 43 – 47 uzasadnienia odwołania,
⎯
w odniesieniu do poz. 54 i 55 – w pkt II ppkt 48 – 53 uzasadnienia odwołania.
Ponieważ argumentacja ta pozostaje aktualna, Przystępujący nie będzie jej powtarzać w treści niniejszego pisma, a
jedynie odsyła do treści swojego odwołania, wskazując, że podtrzymuje przedstawione tam stanowisko. Jedynie gwoli
podsumowania podnieść należy, że Przystępujący w uzasadnieniu odwołania z dnia 30.12.2024 r. wskazywał, z których
dokumentów składających się na jego wyjaśnienia w zakresie rażąco niskiej ceny wynika sposób kalkulacji danej ceny
jednostkowej oraz podawał powody, dla których przyjętą przez niego metodę ich wyliczenia należy uznać za prawidłową.
W tym zakresie, Przystępujący powoływał się na takie okoliczności jak stosowana przez niego praktyka wyliczania
kosztów wykonania prac, uzyskane przez niego oferty podwykonawców, stosowana przez niego metoda wykonania
określonych prac i zakładane wykorzystanie materiałów przez wykonawcę, umożliwiające na uzyskanie określonego
poziomu oszczędności. Wyjaśnienia te, jak już Przystępujący zwracał uwagę powyżej, poparte odwołaniem, zostały
uznane przez Zamawiającego za wystarczające do potwierdzenia prawidłowości kalkulacji kwestionowanych przez
Odwołującego cen jednostkowych.
9. Jedynie uzupełniająco Przystępujący pragnie dodać, że Odwołujący forsuje tezę, iż to wymienione przez niego ceny
jednostkowe, nie zaś cena całkowita oferty, są rażąco zaniżone. Strona | 29 Tymczasem, jak wynika z brzmienia art. 226
ust. 1 pkt 8) ustawy Pzp oferta podlega odrzuceniu, jeżeli zawiera rażąco niską cenę, co odnosi się do ceny całkowitej
oferty. Zwrócenia uwagi wymaga, że ugruntowana linia orzecznicza Krajowej Izby Odwoławczej przesądziła, iż kwestia
ewentualnej rażąco niskiej ceny odnosi się do całości wynagrodzenia ofertowego, a nie jego poszczególnych elementów
wskazanych w ofercie. Orzecznictwo dopuszcza wprawdzie możliwość badania przez zamawiającego wyceny
poszczególnych elementów składających się na cenę oferty, jednak odrzucenie oferty w związku z zaniżeniem wyceny
jej części może nastąpić wyłącznie w sytuacji, gdy skutkiem tego zaniżenia jest rażące obniżenie ceny całej oferty. Jak
zauważono, „kalkulowanie cen jednostkowych jest uprawnieniem wykonawcy, a zarazem jego obowiązkiem. Wykonawca
nie musi w taki sposób wyliczać cen jednostkowych, aby w każdej z tych cen zapewnić rentowność. Istotne jest aby
cena całkowita oferty za przedmiot zamówienia, pokrywała koszty realizacji usługi budowlanej oraz zapewniała
wykonawcy nawet minimalny poziom zysku” (wyrok KIO z 07.01.2011 r., sygn. KIO 2762/10 oraz z 07.01.2011 r., KIO
2745/10). Jednocześnie istotne jest, że „Wykonawca nie ma obowiązku kalkulacji każdego jednego elementu składowego
wyceny oferty na poziomie rentowności. Cena całkowita oferty ma bowiem być skalkulowana w ten sposób, aby pokryć
koszty wykonanych prac oraz przynieść wykonawcy zysk, dla osiągnięcia którego złożył ofertę i podjął się realizacji
zadania” (wyrok KIO z 19.02.2014 r., KIO 221/14).
Powyższe stanowisko potwierdziła również Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 4.03.2024 r., KIO 403/24: „Izba
uwzględniła także, iż odwołujący w żaden sposób nie podważył całkowitej ceny oferty przystępującego, a skupiono się na
jednym ze składników cenowych, kiedy odrzucenie oferty z powodu zaoferowania rażąco niskiej ceny dotyczy sytuacji,
gdy cena całkowita jest rażąco niska, a nie kiedy jeden z jej elementów może być zaniżony. Istotna część składowa, do
której odniesiono się w odwołaniu, została przez ustawodawcę wskazana w art. 224 ust. 1 p.z.p. odnoszącym się do
podstaw wezwania do złożenia wyjaśnień sposobu kalkulacji ceny. Podstawa do odrzucenia oferty dotyczy konieczności
wyeliminowania z postępowania oferty wykonawcy, który zaoferował nieekwiwalentną cenę całkowitą w stosunku do
przedmiotu zamówienia, a nie wykonawcy, który mógł zaniżyć jeden z jej składników (bez odniesienia się jak wpływa to
na cenę globalną za realizację zamówienia). (…) Odwołanie jest w tym zakresie merytorycznie puste, nie pada w nim
żadna argumentacja pozwalającą na weryfikację jak przedmiotowy składnik cenowy mógł zaniżać cenę globalną oferty,
ponieważ odwołujący w ogóle nie odnosi się do ceny całkowitej przystępującego. Pominięto ten element, co uniemożliwia
zweryfikowanie i uznanie, że całkowita cena oferty jest nierealna, że zamówienie miałoby być realizowane ze stratą, a
zatem cena oferty (a nie jeden ze składników cenowych) jest rażąco niska w stosunku do przedmiotu zamówienia (nie
zaś w stosunku do jednego z elementów przedmiotu zamówienia)”. Odwołujący natomiast w podstawie faktycznej
zarzutu nie wykazał, iż rzekome zaniżenie cen Strona | 30 jednostkowych miało wpływ na całkowitą ceny oferty i także
doprowadziło do jej rażącego zaniżenia, ani nie udowodnił, aby kwestionowane przez niego ceny jednostkowe stanowiły
istotną część składową oferty.
V.Podsumowanie:
1.Odwołanie podlega odrzuceniu na podstawie art. 528 pkt 5) i 3) ustawy Pzp.
2.W zakresie art. 528 pkt 5) ustawy Pzp wskazać należy, że zarzuty Odwołującego odnoszące się do rzekomego
zaniechania odrzucenia oferty Przystępującego na podstawie art. 224 ust. 1 i 2 Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art.
224 ust. 6 Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp (rażąco niska cena i rzekomy brak wyjaśnienia prawidłowości
skalkulowanej ceny) oraz dotyczące rzekomej manipulacji cenowej (zarzut naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp w
zw. z art. 3 ust. 1 oraz art. 15 ust. 1 uznk w zw. z art. 239 ust. 1 Pzp) są objęte res iudicata, gdyż były one przedmiotem
odwołania Przystępującego, wniesionego w dniu. 30.12.2024 r. na czynność odrzucenia jego oferty. Zamawiający
wówczas uwzględnił odwołanie Przystępującego w całości, zaś Odwołujący nie wniósł w odniesieniu do tej czynności
sprzeciwu. Tym samym, należy uznać, iż podzielił on ocenę zaprezentowaną przez Zamawiającego w toku ówczesnego
postępowania odwoławczego i, w konsekwencji, także w odwołaniu Strabag. Aktualnie prezentowanie odmiennego
stanowiska stoi w rażącej sprzeczności w poprzednimi czynnościami Odwołującego i zasadą koncentracji środków
ochrony prawnej.
3.W zakresie art. 528 pkt 3) ustawy Pzp należy wskazać, że bzarzuty odwołania są spóźnione, gdyż ich podstawa
faktyczna dotyczy rzekomych uchybień, których występowanie Odwołujący był w stanie ustalić na moment pierwotnej
czynności Zamawiającego, dokonanej w dniu 19.12.2024 r. Odwołanie nie dotyczy nowych czynności podjętych w
postępowaniu przez Zamawiającego. Jeżeli w ocenie Odwołującego występowały wobec oferty Przystępującego inne
podstawy odrzucenia niż wskazane w informacji Zamawiającego z dnia 19.12.2024 r., zgodnie z zasadą koncentracji
środków ochrony prawnej Odwołujący winien był kwestionować czynność Zamawiającego w tym zakresie.
4.Niezależnie od podstaw odrzucenia odwołania jest ono również niezasadne.
5.Odwołujący twierdzi, iż Przystępujący miał rzekomo dopuścić się manipulacji cen jednostkowych. Twierdzenie to
jednak Odwołujący opiera się o nadinterpretację postanowień SW Z, oderwaną od ich treści oraz intencji Zamawiającego.
Z treści SW Z nie wynika bowiem, że Zamawiający ograniczył możliwość przenoszenia kosztów wykonaniarobót
pomiędzy poszczególnymi pozycjami kosztorysowymi. O tym, że Odwołujący prezentuje błędną interpretację SW Z w
tym zakresie świadczy również stanowisko Zamawiającego, który podzielił na etapie postępowania odwoławczego
wykładnię Przystępującego.
6.Ponadto, Odwołujący upatruje rzekomej manipulacji cenami i ilościami w oparciu o Strona | 31 porównanie wybranych
przez siebie cen jednostkowych ze średnimi cenami oferowanymi przez innych wykonawców. Odwołujący pomija jednak
całokształt kosztorysu ofertowego, z którego wynika, iż Przystępujący uwzględnił wszystkie koszty niezbędne do
poniesienia w związku z realizacją zamówienia (co zostało potwierdzone w toku wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej
ceny i potwierdzone odwołaniem z dnia 30.12.2024 r.). Porównując ceny jednostkowe oferowane przez samego
Przystępującego, Odwołujący nie uwzględnia również szeregu innych czynników mających wpływ na ich kalkulację, m.in.
stosowania odmiennej technologii wykonania robót, wykorzystywania różnego rodzaju sprzętu, czy osiąganie różnych
poziomów jego wydajności. W zakresie ilości twierdzenia Odwołującego również są nietrafne – Odwołujący próbuje
wywodzić większy, niż rzeczywiście wynika to z dokumentacji projektowej, zakres prac.
7.Odwołujący nie wykazał więc popełnienia przez Przystępującego czynu nieuczciwej konkurencji. W szczególności nie
zostało wykazane, że Przystępujący dopuścił się manipulacji cenami i ilościami w kosztorysie ofertowym, a ponadto, iż
przyjęty przez niego sposób kalkulowania cen jednostkowych zmierzał do eliminacji konkurentów w postępowaniu.
Okoliczności faktyczne sprawy tymczasem wskazują, iż niezależnie od tego, jakie ilości pracy zostałyby przyjęte przez
Przystępującego (czy wskazane w kosztorysie ofertowym, czy sugerowane przez Odwołującego), oferta ta byłaby nadal
najkorzystniejsza.
8.W zakresie rzekomego rażącego zaniżenia cen jednostkowych, Odwołujący ogranicza się wyłącznie do gołosłownych
twierdzeń, iż Przystępujący zaoferował ceny poniżej kosztów zakupu i zdecydowanie poniżej warunków rynkowych.
Odwołujący jednak w żaden sposób nie podważył wyjaśnień Przystępującego odnośnie rażąco niskiej ceny. Nie wykazał
także, aby rzekomo rażąco zaniżone ceny jednostkowe miały wpływ na cenę całkowitą oferty i prowadziły do jej
rzekomego rażącego zaniżenia. Ponadto należy zauważyć, że poza gołosłownym twierdzeniem na s. 2 odwołania w pkt
I.2. a), że „Strabag w złożonych wyjaśnieniach nie wykazał, że cena, jaką zaoferował za wykonanie zamówienia (dla
branży drogowej), nie jest rażąco niska i umożliwia wykonanie zamówienia (nie obalił domniemania rażąco niskiej ceny)”
Odwołujący nie przedstawił w uzasadnieniu odwołania żadnej argumentacji na potwierdzenie ww. niedorzecznej tezy.
Odwołujący w piśmie procesowym z dnia 19.03. 2025 r. ustosunkowując się do stanowiska procesowego
Zamawiającego oraz Strabag Sp. z o.o. („Przystępujący”, „Strabag”) w ramach złożonych przez te podmioty pism
procesowych o zasadności odrzucenia odwołania złożonego przez Odwołującego w dniu 3 marca 2025 roku wskazując
na błędność ich twierdzeń oraz orzecznictwo Krajowej Izby Odwoławczej podał w szczególności:
I.1.Wstęp
1 . (...) Zamawiający jak i Przystępujący w ramach złożonych przez siebie pism procesowych wnieśli o odrzucenie
odwołania złożonego przez Odwołującego w dniu 3 marca 2025 roku. Jako podstawę odrzucenia odwołania w obu
wypadkach wskazano art. 528 pkt 3 i 5 Pzp, który w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania. (...)
I.2. Związanie podstawą prawną i faktyczną odrzucenia oferty wykonawcy w postępowaniu o udzielenie zamówienia
publicznego.
(...)
9.Zamawiający wprost wskazał, co potwierdza treść uzasadnienia, że oferta została sporządzona niezgodnie z
warunkami zamówienia, co miało wpływ na jej wycenę. Zamawiający w żadnym miejscu wzmiankowanej decyzji nie
stawia zarzutów związanych z rażąco niską cenę.
10.Z powyższego wynika więc, że u podstaw decyzji Zamawiającego o odrzuceniu oferty Przystępującego leżała
wyłącznie niezgodność oferty z warunkami zamówienia, która (z uwagi na warunki określone w dokumentach
zamówienia) miała oddziaływać na (wy)cenę ofertową. Uzasadnienie odrzucenia oferty było lakoniczne i sporządzone w
niedbały sposób, który de facto sprowadzał się do zacytowania określonych pozycji kosztorysu ofertowego Strabag bez
jakiegokolwiek komentarza ze strony Zamawiającego – jest to również argumentacja Strabag, która miała przemawiać za
brakiem zasadności odrzucenia złożonej przezeń oferty.
11.Z całą pewnością bezspornym między wszystkimi podmiotami uczestniczącymi w niniejszym postępowaniu jest to,
że przedmiotem odrzucenia oferty Strabag nie było zastosowanie w ofercie przez tego wykonawcę tzw. inżynierii
cenowej (co kwalifikowane jest jako czyn nieuczciwej konkurencji).
(...)
12.Zakres odrzucenia oferty określony przez zamawiającego ma wpływ na sytuację procesową pozostałych
wykonawców ubiegających się o udzielenie zamówienia, a także dobór przez nich argumentów przemawiających za
zasadnością decyzji instytucji zamawiającej. Powyższe zostało całkowicie pominięte przez Zamawiającego i
Przystępującego w zaprezentowanych przez nich stanowiskach.
I.3.Zakres przystąpienia do postępowania odwoławczego.
(...)
16. (...) Odwołujący przystępując do postępowania odwoławczego w postępowaniu prowadzonym przed Krajową Izbą
Odwoławczą pod sygnaturą akt KIO 5027/24 nie miał prawa wychodzić poza zakres odrzucenia oferty nakreślony przez
Zamawiającego w treści decyzji z dnia 19 grudnia 2024 roku o odrzuceniu oferty Strabag. Zresztą jak wskazano w treści
odwołania z dnia 3 marca 2025 roku Odwołujący nie miałby interesu w złożeniu dodatkowego odwołania na odrzucenie
oferty Strabag.
(...)
20. Zamawiający odrzucając ofertę Strabag pismem z dnia 19 grudnia 2024 roku jako podstawę odrzucenia, mającą
wpływ na wycenę oferty, podał jedynie niezgodność z warunkami zamówienia. Przedmiotem Jego decyzji nie była
natomiast rażąco niska cena, a tym bardziej zastosowanie inżynierii cenowej (czyn nieuczciwej konkurencji) przez
wykonawcę Strabag. Odwołujący nie stawia zarzutu związanego z niezgodnością oferty z warunkami zamówienia, nie
ma więc żadnych podstaw do uznania, że odwołanie zasługuje na odrzucenie. (...)
Skład Orzekający Krajowej Izby Odwoławczej (KIO lub Izba) wyznaczony do rozpoznania odwołania ustalił
i zważył, co następuje:
Odwołanie podlega odrzuceniu na podstawie art. 528 pkt 5) i 3) ustawy Pzp.
W odwołaniu z dnia 30 grudnia 2024 r. (sprawa o sygn. akt: KIO 5207/24) wykonawca Strabag w związku z
odrzuceniem jego oferty decyzją z dnia 19 grudnia 2025 r. na podstawie art. 226 ust.1 pkt 5 ustawy Pzp wskazał na
naruszenie następujących przepisów ustawy Pzp:
1)art. 223 ust. 1 Pzp w zw. z art. 16 i art. 17 Pzp z uwagi na niezasadnie zaniechanie wezwania Odwołującego do
złożenia wyjaśnień co do treści oferty w sytuacji, gdy Zamawiający powziął wątpliwość co do jej zgodności z warunkami
zamówienia, i wskutek którego zaniechania Zamawiający błędnie ustalił, iż oferta nie spełnia określonych przez niego
wymagań, co doprowadziło do jej odrzucenia;
2)art. 226 ust. 1 pkt 5) Pzp w zw. z art. 16 Pzp polegające na uznaniu oferty STRABAG jako niezgodnej z warunkami
zamówienia, w sytuacji, gdy oferta ta została prawidłowo opracowana, tj. zgodnie z warunkami zamówienia i przepisami
prawa, odpowiada zakresowi wynikającemu z udostępnionej przez Zamawiającego dokumentacji i obejmuje całość
przedmiotu zamówienia;
3)art. 253 ust. 1 pkt 2 Pzp w zw. z art. 16 i art. 17 Pzp z uwagi na dokonanie odrzucenia oferty Odwołującego bez
uzasadnienia faktycznego, określającego szczegółowo okoliczności uzasadniające uznanie oferty Odwołującego jako
niezgodnej z warunkami zamówienia, co dodatkowo uniemożliwia Odwołującemu weryfikację poprawności czynności
dokonanej przez Zamawiającego i skuteczne skorzystanie ze środków ochrony prawnej;
4)z daleko posuniętej ostrożności procesowej - art. 224 ust. 5 i 6 Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp w zw. z art. 16
Pzp polegające na błędnej ocenie wyjaśnień Odwołującego z dnia 31.10.2024 r. i błędnym uznaniu, że STRABAG
nierealnie nisko wycenił ceny jednostkowe pozycji nr 4, 7, 14, 15, 16, 24, 25, 26, 54 i 55 w Formularzu Ofertowym i w
swoich wyjaśnieniach potwierdził, iż nie zawierają wszystkich czynników cenotwórczych wyszczególnionych w
SSTWiORB, co mogło doprowadzić do uznania przez Zamawiającego, że z uwagi na rzekomo nierealnie niską wycenę
ww. pozycji cena oferty Odwołującego jest rażąco niska w stosunku do przedmiotu zamówienia, a w konsekwencji ww.
zarzutów:
5)art. 239 ust. 1 Pzp w zw. z art. 16 Pzp z uwagi na wybór jako najkorzystniejszej w Postępowaniu oferty złożonej przez
Budromost w sytuacji, gdy jako najkorzystniejsza powinna zostać wybrana oferta STRABAG, a dokonany wybór stanowi
konsekwencję jej nieuzasadnionego odrzucenia;
6)art. 16 Pzp z uwagi na bezpodstawne odrzucenie oferty STRABAG, która miałaby pierwsze miejsce w rankingu ofert,
gdyby Zamawiający nie dopuścił się rażącego naruszenia przepisów ustawy Pzp, co skutkowało przeprowadzeniem
Postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców,
proporcjonalności i przejrzystości.
Z uwagi na powyższe zarzuty wykonawca Strabag wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu
dokonania następujących czynności: (1) unieważnienie czynności odrzucenia oferty STRABAG; (2) unieważnienie
czynności wyboru oferty złożonej przez Budromost jako oferty najkorzystniejszej, (3) powtórzenie czynności badania i
oceny ofert wykonawców biorących udział w Postępowaniu z uwzględnieniem oferty Odwołującego.
W decyzji z dnia 19.12. 2024 r. Zamawiający wskazując na art. 226 ust.1 pkt 5 ustawy Pzp podał jednocześnie,
że: „Treść oferty w zakresie części pozycji kosztorysowych dla branży drogowej jest niezgodna z warunkami
zamówienia”. W uzasadnieniu stanowiska wskazał na pozycje na wyjaśnienia wykonawcy z dnia 31.10. 2024 r. podając
m.in.: (...) Wykonawca został wezwany w trybie art. 224 ust. 2 ww. ustawy do złożenia wyjaśnień w zakresie wysokości cen
jednostkowych przyjętych do wyceny branży drogowej, w szczególności w pozycjach nr: 4, 7, 14, 15, 16, 24, 25, 26, 54 i
55. Zamawiający wymagał, aby wyjaśnienia zawierały wykazanie - czy i w jaki sposób zaoferowane ceny jednostkowe w
ww. pozycjach, spełniają wymagania Zamawiającego dotyczące podstaw płatności określone w pkt 9 właściwej STWiORB
(dalej także SST) dla Branży Drogowej (OPZ – Załącznik nr 7 do SW Z), tj. dla każdej z pozycji rozliczanej obmiarowo,
należało podać szczegółowe kalkulacje ceny jednostkowej, zgodne z pkt 9 (Podstawa płatności) odpowiadającej jej SST
dla Branży Drogowej. Badanie wyjaśnień złożonych przez Wykonawcę wykazało, iż zostały one ustalone w sposób
niezgodny z wymaganiami postawionymi w Specyfikacji Warunków Zamówienia (SW Z), w tym w OPZ (Załącznik nr 7) –
Szczegółowej Specyfikacji Technicznej Wykonania i Odbioru Robót Budowlanych (SSTWiORB) i we Wzorze umowy
(Załącznik nr 6). Zaoferowane ceny jednostkowe w tych pozycjach wskazują na brak ujęcia w nich wszystkich elementów
składających się na podstawę wyceny danych pozycji kosztorysowych przez co są kilkaset, a nawet kilka tysięcy procent
niższe od cen jednostkowych zaoferowanych przez 4 kolejnych wykonawców (...) W podsumowaniu stanowiska podał:
(...) Z uwagi na specyfikę przedmiotu zamówienia skalkulowanie cen jednostkowych, zgodnie z określonymi dla każdej
pozycji wymaganiami, ma kluczowe znaczenie, ponieważ Zamawiający przewidział rozliczenie kontraktu wynagrodzeniem
kosztorysowym. Ponadto, w § 8 wzoru umowy, opisany został sposób rozliczania robót dodatkowych oraz zaniechanych,
tj. w oparciu o ceny jednostkowe zawarte w kosztorysach ofertowych, a w przypadku wystąpienia robót tam nie ujętych – w
oparciu o SEKOCENBUD. Tymczasem Wykonawca nierealnie nisko wycenił ceny jednostkowe ww. pozycji i w swoich
wyjaśnieniach potwierdził, iż nie zwierają wszystkich czynników cenotwórczych wyszczególnionych w SSTWiORB. W
żadnym z dokumentów zamówienia Zamawiający nie dopuścił możliwości kalkulowania przez wykonawców cen
jednostkowych wg własnych zasad, niezgodnych czy sprzecznych z warunkami zamówienia. Przyjęcie zatem za
prawidłowy sposób wyliczania cen jednostkowych na poziomie nierealnie niskim, wręcz symbolicznym, gdzie koszty
przerzucane są do innych pozycji, których obmiar w ostatecznym rozliczeniu inwestycji może wzrosnąć w znacznym
stopniu, lub uwzględnianie w cenach jednostkowych przychodów ze zdarzeń przyszłych i niepewnych (odsprzedaż
materiałów, uzyskanie decyzji o przetwarzaniu odpadów), skutkowałoby uniemożliwieniem Zamawiającemu dokonywania
prawidłowych rozliczeń inwestycji po rzetelnych, rynkowych cenach jednostkowych, a w konsekwencji mogłoby by dojść
do znacznego zwiększenia kosztów kontraktu. Uznanie wyjaśnień Wykonawcy naraziłoby Zamawiającego na zarzut
naruszenia fundamentalnych zasad prowadzenia postępowań wskazanych w art. 16 ustawy Prawo zamówień publicznych,
w szczególności równego traktowania wykonawców i uczciwej konkurencji.(...)
Zamawiający w piśmie z dnia 23.01.2025 r. oświadczył: (...) W oparciu o treść art. 521 ustawy z dnia 11 września
2019 r. Prawo zamówień publicznych, ustosunkowując się do treści wniesionego odwołania oraz do postawionych
zarzutów i żądań, informuję, iż odwołanie zostaje przez Zamawiającego uwzględnione w całości i wykonane zostaną
czynności zgodnie z żądaniami Odwołującego”.
Uczestnik po stronie zamawiającego, wykonawca BUDROMOST STARACHOW ICE” w piśmie z dnia 27.01.2025
r. podał: (...) w związku z wezwaniem Prezesa KIO z dnia 24.01.2025 r. do złożenia oświadczenia w przedmiocie wniesienia
sprzeciwu w przedmiotowym postępowaniu, niniejszym wskazujemy, że w ocenie Przystępującego, Zamawiający nie
naruszył przepisów ustawy pzp w zakresie dokonanych czynności badania i oceny ofert, a także w zakresie odrzucenia
oferty Odwołującego i w konsekwencji wyboru oferty „BUDROMOST-STARACHOW ICE” Sp. z o.o. z siedzibą w
Wąchocku jako najkorzystniejszej. Niemniej jednak, z uwagi na stanowisko Zamawiającego uwzględniające zarzuty
przedstawione w odwołaniu, oświadczamy, że nie wnosimy sprzeciwu co do tej czynności”.
Krajowa Izba Odwoławcza postanowieniem z dnia 7 lutego 2025 r. w tej sprawie (oznaczonej sygn. akt: KIO
5207/24) umorzyła postępowanie odwoławcze wskazując w uzasadnieniu na następujące okoliczności: „W dniu 23
stycznia 2025 r. Zamawiający przesłał do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej pismo w którym oświadczył, że uwzględnia
w całości zarzuty zawarte w odwołaniu. W dniu 27 stycznia 2025 r. wykonawca "Budromost-Starachowice" Sp. z o.o. z
siedzibą w Wąchocku złożył oświadczenie, że w jego ocenie Zamawiający nie naruszył przepisów ustawy pzp, jednakże
nie wnosi sprzeciwu wobec czynności Zamawiającego co do uwzględnienia odwołania. Wobec powyższych ustaleń,
Krajowa Izba Odwoławcza stwierdziła, że zachodzą przesłanki do wydania postanowienia o umorzeniu postępowania
odwoławczego na podstawie art. 522 ust. 2 ustawy Pzp”.
Zamawiający w piśmie z 21 lutego 2025 r. poinformował wykonawców, że dokonał wyboru najkorzystniejszej
oferty, którą jest oferta wykonawcy Strabag.
W odwołaniu z dnia 3 marca 2025 r. wykonawca "BUDROMOST STARACHOW ICE” (Odwołujący Budromost)
kwestionując wybór oferty wykonawcy Strabag jako najkorzystniejszej podniósł naruszenie następujących przepisów
ustawy Pzp:
(1) art. 226 ust. 1 pkt 7 Pzp w zw. z art. 3 ust. 1 oraz art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 roku o zwalczaniu
nieuczciwej konkurencji („Uznk”) w zw. z art. 239 ust. 1 Pzp z uwagi na zaniechanie odrzucenia oferty Strabag, która
zdaniem wykonawcy została złożona w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji w rozumieniu przepisów Uznk, z
uwagi na zastosowanie przez tego wykonawcę w wycenie oferty tzw. inżynierii cenowej przy wycenie wykonania
przedmiotu zamówienia w zakresie dotyczącym: warstwy wiążącej z betonu asfaltowego (poz. 50 i 51 kosztorysu
ofertowego dla branży drogowej), przebudowy z kruszywa łamanego stabilizowanego mechanicznie (poz. 27 kosztorysu
ofertowego dla branży drogowej), zdjęcia warstwy humusu i/lub darniny oraz umocnienia skarp (poz. 4 i 57 kosztorysu
ofertowego dla branży drogowej) oraz w zakresie wymiany gruntów (poz. 16 kosztorysu ofertowego dla branży
drogowej).
(2) art. 224 ust. 1 i 2 Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp z uwagi na
zaniechanie odrzucenia oferty Strabag z powodu rażąco niskiej ceny, pomimo tego że:
(a) Strabag w złożonych wyjaśnieniach nie wykazał, że cena, jaką zaoferował za wykonanie zamówienia (dla branży
drogowej), nie jest rażąco niska i umożliwia wykonanie zamówienia (nie obalił domniemania rażąco niskiej ceny);
(b) cena ofertowa Strabag nie pozwala na zrealizowanie zamówienia w sposób zgodny z oczekiwaniami Zamawiającego;
a w konsekwencji:
(3) art.16 Pzp z uwagi na przeprowadzenie Postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej konkurencji,
równego traktowania wykonawców, proporcjonalności i przejrzystości.
Wskazując na powyższe zarzuty Odwołujący Budromost wniósł o uwzględnienie odwołania oraz nakazanie
Zamawiającemu: (1) unieważnienie czynności wyboru najkorzystniejszej oferty; (2) uznanie, że oferta Strabag została
złożona przez ten podmiot w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji; (3) uznanie, że oferta Strabag zawiera rażąco
niską cenę; (4) odrzucenie oferty Strabag; (5) dokonanie ponownego badania i oceny ofert (z pominięciem oferty złożonej
przez Strabag).
Odwołujący Budromost wskazał, że ma interes w uzyskaniu zamówienia będącego przedmiotem Postępowania
oraz może ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów prawa. Wskazał ponadto, że
okoliczność uwzględnienia odwołania przez Zamawiającego (24.01.2025 r.) do której to czynności wykonawca jako
Uczestnik po stronie Zamawiającego nie wniósł sprzeciwu pozostaje indyferentna dla przedmiotowej sprawy, bowiem w
ramach niniejszego postępowania odwoławczego Odwołujący opiera swoje twierdzenia na innych okolicznościach
faktycznych oraz prawnych niż te wskazane przez Zamawiającego w ramach postępowania zawisłego pod sygn. KIO
5027/24.
Izba przede wszystkim zwraca uwagę, że decyzja Zamawiającego z dnia 19 grudnia 2024 r. o odrzuceniu oferty
wykonawcy Strabag, jak i odwołanie tego wykonawcy z dnia 30 grudnia 2024 r. oraz podobnie jak i odwołanie z dnia 3
marca 2025 r. wykonawcy BUDROMOST STARACHOW ICE” oparte zostały na okolicznościach wynikających z
wyjaśnień wykonawcy Strabag z dnia 31 października 2024 r., a dotyczące pozycji z Formularza Ofertowego: 4, 7, 14,
15, 16, 24, 25, 26, 54 i 55. Ponadto wykonawca Strabag w odwołaniu z 30.12. 2024 r. podniósł zarzut naruszenia nie tylko
art. 226 ust. 1 pkt 5) Pzp ale także art. 224 ust. 5 i 6 Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp w zw. z art. 16 Pzp
domniemując błędną ocenę wyjaśnień z dnia 31.10. 2024 r. i błędne uznanie, że wykonawca nierealnie nisko wycenił
ceny jednostkowe tych pozycji w Formularzu Ofertowym i w tych wyjaśnieniach potwierdził, że nie zawierają wszystkich
czynników cenotwórczych wyszczególnionych w SSTWiORB, co mogło doprowadzić do uznania przez Zamawiającego,
że z uwagi na rzekomo nierealnie niską wycenę ww. pozycji cena oferty wykonawcy jest rażąco niska w stosunku do
przedmiotu zamówienia.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Izba zgodziła się z Zamawiającym i Uczestnikiem, że zarzuty
Odwołującego odnoszące się do rzekomego zaniechania odrzucenia oferty Przystępującego na podstawie art. 224 ust. 1
i 2 Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp (rażąco niska cena i rzekomy
brak wyjaśnienia prawidłowości skalkulowanej ceny) oraz dotyczące rzekomej manipulacji cenowej (zarzut naruszenia
art. 226 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp w zw. z art. 3 ust. 1 oraz art. 15 ust. 1 uznk w zw. z art. 239 ust. 1 Pzp) są objęte res
iudicata, gdyż były one przedmiotem odwołania wykonawcy Strabag z dnia 30 grudnia 2024 r. wniesionego na czynność
odrzucenia jego oferty. Zamawiający w sprawie KIO 5027/24 uwzględnił odwołanie wykonawcy Strabag w całości, a
Odwołujący – wówczas Uczestnik po stronie Zamawiającego nie wniósł w odniesieniu do tej czynności sprzeciwu,
godząc się na przywrócenie oferty Strabag do postępowania i w konsekwencji jej wybór, bo do tego zmierzało żądanie
wnoszącego odwołanie wykonawcy Strabag.
Tym samym to oznacza, że w tej sprawie ma zastosowanie art. 528 pkt 5 ustawy Pzp, albowiem z oświadczenia
Zamawiającego z 24.01.2025 r. jednoznacznie wynika, że odwołanie zostało uwzględnione w całości, a zatem także co
do zarzutu podniesionego w punkcie 4 (naruszenia art. 224 ust. 5 i 6 Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp w zw. z art.
16 Pzp), do której to decyzji Uczestnik po jego stronie nie wniósł sprzeciwu.
W myśl wskazanego art. 528 pkt 5 ustawy Pzp: „Izba odrzuca odwołanie, jeżeli stwierdzi, że: (...) 5) odwołanie
dotyczy czynności, którą zamawiający wykonał zgodnie z treścią wyroku Izby lub sądu lub, w przypadku uwzględnienia
zarzutów przedstawionych w odwołaniu, którą wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu;(...), który związany jest
z zasadą koncentracji środków ochrony prawnej w postępowaniu odwoławczym przed Krajową Izbą Odwoławczą. W tej
sprawie Zamawiający uwzględnił w całości odwołanie i wykonał czynności zgodnie z jego żądaniem, a mianowicie:
unieważnił czynność odrzucenia oferty wykonawcy Strabag oraz czynność wyboru oferty wykonawcy Budromost jako
oferty najkorzystniejszej i powtórzył czynności badania i oceny ofert wykonawców biorących udział w postępowaniu z
uwzględnieniem oferty Odwołującego. W konsekwencji tych czynności za najkorzystniejszą uznał ofertę wykonawcy
Strabag. Izba zwraca także uwagę, że czynność Zamawiającego z dnia 21 lutego 2025 r. nie dotyczy nowych
okoliczności ustalonych na podstawie nowej (czy dodatkowej) czynności – czynności wezwania wykonawcy Strabag do
wyjaśnień spornych pozycji. Podstawa faktyczna wskazywanych w odwołaniu z dnia 3.03.
2025 r. uchybień wynika z wyjaśnień wykonawcy z dnia 31.10.2024 r., które stanowiły odpowiedź wykonawcy na
wezwania Zamawiającego z 18.10.2024 r. i 22.10.2024 r. skierowane do wykonawcy Strabag na podstawie art. 224 ust.1
ustawy Pzp. Izba również podzieliła stanowisko Uczestnika i Zamawiającego,że żądanie odwołania Strabag z dnia
30.12. 2024 r. nie obejmowało wniosku o nakazanie wezwania wykonawcy do złożenia wyjaśnień treści oferty na
podstawie art. 223 ust. 1 ustawy Pzp, natomiast w punkcie 4) odwołania wykonawca wskazywał na błędną ocenę
wyjaśnień z dnia 31.10.2024 r. wnosząc o ponowną ocenę, w tym jego oferty. Tym samym wskazywany w odwołaniu
zarzut odnoszący się do art. 223 ust. 1 ustawy Pzp nie mógł gwarantować wykonawcy Budromost możliwości
wniesienia odwołania na czynność ponownej oceny oferty wykonawcy Strabag w związku z przesłanką z art. 528 pkt 5
ustawy Pzp.
Tak jak Izba wskazała powyżej ustalenia Zamawiającego zakończone decyzją z dnia 21 lutego 2025 r. o wyborze
oferty wykonawcy Strabag oparte zostały na informacjach wynikających z wyjaśnień tego wykonawcy z 31.10. 2024 r.
Tym samym należało zgodzić się ze stanowiskiem Zamawiającego i Uczestnika, że w przypadku gdy wykonawca
Budromost dostrzegał inne okoliczności faktyczne i prawne, które powinny stanowić podstawę odrzucenia oferty
wykonawcy Strabag, a których nie obejmowała decyzja z dnia 19.12.
2024 r. (te o których mowa w odwołaniu z 3 marca 2025 r.) miał prawo wnieść również odwołanie, co dało by z kolei
wykonawcy Strabag prawo do przystąpienia po stronie Zamawiającego, a w przypadku uwzględnienia przez
Zamawiającego odwołania – prawo do wniesienia sprzeciwu. W tym przypadku Izba zwracając uwagę na obowiązującą
w postępowaniu odwoławczym zasadę koncentracji środków dowodowych wskazuje na art. 515 ust.1 ustawy Pzp.
Także wskazuje na art. 505 ust.1 ustawy Pzp nie podzielając stanowiska wykonawcy Budromest, że wnosząc odwołanie
do decyzji z dnia 19.12.2024 r. nie miałby możliwości wykazania szkody w rozumieniu tego przepisu. Żądania
wykonawcy Strabag zmierzały do wyboru jego oferty jako najkorzystniejszej, co niewątpliwie wiązałoby się ze szkodą po
stronie wykonawcy Budromost, którego oferta była uprzednio wybrana. Powyższe stanowisko odzwierciedla także
wskazywane przez Uczestnika Strabag stanowisko Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 16. 04. 2013 r. (sygn. akt V
Ca 2142/12), który w uzasadnieniu zwrócił uwagę na możliwość skarżenia przez wykonawcę także zaniechań, jakich
dopuścił się zamawiający w postępowaniu dla wykazania potencjalnego zagrożenia szkodą. Zatem wykonawca
Budromost chcąc chronić wybór jego oferty posiadał legitymację do wniesienia odwołania wymaganą art. 505 ustawy
Pzp. Niewątpliwie wykonawcy zobowiązani są do terminowego korzystania z przysługujących im środków ochrony
prawnej, a zasada koncentracji wnoszenia i rozpatrywania środków ochrony prawnej wymaga, na co wskazuje m.in. art.
515 ust.1 ustawy Pzp, aby możliwe zarzuty były podnoszone wobec pierwszej decyzji dotyczącej oceny ofert i wyboru
najkorzystniejszej oferty. W myśl wskazanego art. 528 pkt 3 ustawy Pzp: „Izba odrzuca odwołanie, jeżeli stwierdzi, że: (...)
3) (...)zostało wniesione po upływie terminu określonego w ustawie”.
W konkluzji Izba zgadzając się ze stanowiskiem Zamawiającego i Uczestnika stwierdza, że zarzuty podnoszone w
odwołaniu z dnia 3.03.2025 r., a oparte na wyjaśnieniach wykonawcy z dnia 31.10. 2024 r. i do których odnosił się
wykonawca Strabag w odwołaniu z dnia 30.12. 2024 r. należało uznać za spóźnione, co wskazuje także na przesłankę o
której mowa w art. 528 pkt 3 ustawy Pzp.
O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku na podstawie art. 575 ustawy - Prawo zamówień
publicznych oraz w oparciu o § 8 ust.1 poz. 2437).
Mając powyższe na uwadze, Krajowa Izba Odwoławcza orzekła jak sentencji wyroku.
....................................................