KIO 703/25

Sygn. akt: KIO 703/25 Sygn. akt: KIO 704/25 POSTANOWIENIE Warszawa, dnia 5 marca 2025 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodnicząca:Katarzyna Poprawa na posiedzeniu niejawnym bez udziału stron w dniu 5 marca 2025 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 26 lutego 2025 roku przez wykonawcę DREW-KOS Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą ​w Koszalinie (sygn. akt: KIO 703/25) oraz odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 26 lutego 2025 roku przez wykonawcę DREW-KOS Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Koszalinie (sygn. akt: KIO 704/25) w postępowaniach prowadzonych przez zamawiającego Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie ​z siedzibą w Warszawie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gdańsku postanawia: 1.umorzyć postępowanie odwoławcze o sygn. akt: KIO 703/25 oraz postępowanie odwoławcze o sygn. akt: KIO 704/25 2.nakazuje zwrot z rachunku bankowego Urzędu Zamówień Publicznych na rzecz wykonawcy DREW-KOS Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą ​ w Koszalinie kwoty 30 000 zł 00 gr (słownie: trzydzieści tysięcy złotych zero groszy), uiszczonej tytułem wpisu od odwołania o sygn. akt: KIO 703/25 oraz od odwołania ​ o sygn. akt: KIO 704/25. Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych. Przewodnicząca:……………………….……. Sygn. akt: KIO 703/25 Sygn. akt: KIO 704/25 Uzasadnienie Zamawiający – Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie z siedzibą ​w Warszawie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gdańsku prowadzi postępowanie ​o udzielenie zamówienia publicznego na zadanie pn.: „Utrzymanie i obsługa oraz konserwacja urządzeń wodnych na terenie ZZ Tczew” - nr referencyjny nadany przez Zamawiającego: G.ROZ.2710.71.2024 oraz postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na zadanie ​pn.: „Utrzymanie i obsługa oraz okresowe konserwacje urządzeń hydrotechnicznych na terenie RZGW Gdańsk – ZZ Gdańsk – obiekt Żuławy” - nr referencyjny nadany przez Zamawiającego: G.ROZ.2710.76.2024, zwane dalej „Postępowaniem/ami”. Postępowania prowadzone są w trybie przetargu nieograniczonego, zgodnie z ustawą ​z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1320) dalej: „Pzp”. Ogłoszenie o zamówieniu nr G.ROZ.2710.71.2024 zostało opublikowane w dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej pod numerem 761797-2024 z dnia 12 grudnia 2024 roku. Ogłoszenie o zamówieniu nr G.ROZ.2710.76.2024 zostało opublikowane w dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej pod numerem 762325-2024 z dnia 12 grudnia 2024 roku. W dniu 26 lutego 2025 roku do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej zostały wniesione przez wykonawcęDREW- KOS Sp. z o.o. z siedzibą w Koszalinie zwanego dalej „Odwołującym”, dwa odwołania od niezgodnych z przepisami Pzp czynności Zamawiającego w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego na zadanie pn.: „Utrzymanie i obsługa oraz konserwacja urządzeń wodnych na terenie ZZ Tczew”, nr referencyjny: G.ROZ.2710.71.2024 w zakresie części zamówienia nr 1 (sygn. akt: KIO 703/25), oraz ​w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego na zadanie pn.: „Utrzymanie i obsługa oraz okresowe konserwacje urządzeń hydrotechnicznych na terenie RZGW Gdańsk – ZZ Gdańsk – obiekt Żuławy” nr G.ROZ.2710.76.2024, w zakresie części nr 1 zamówienia ( sygn. akt: KIO 704/25). Odwołujący zarzucił Zamawiającemu w obu ww. Postępowaniach naruszenie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b Pzp w zw. z art. 118 ust. 2, 3 i 4 Pzp w zw. z art. 128 ust. 1 Pzp w zw. z art. 239 ust. 1 Pzp - poprzez zaniechanie odrzucenia oferty wykonawcy Przedsiębiorstwo Przemysłu Drzewnego Sp. z o.o. z siedzibą w Śliwicach (dalej jako „PPD”), względnie wezwania wykonawcy PPD do uzupełnienia podmiotowych środków dowodowych w zakresie części zamówienia nr 1 poprzez wezwanie do wykazania własnego doświadczenia, mimo ​iż wykonawca „PPD” zaoferował samodzielne wykonanie zamówienia a z oferty oraz zobowiązania nie wynikało wykonanie usług przez podmiot posiadający wiedzę ​i doświadczenie, do realizacji których wymagane są zdolności opisane w warunku udziału ​w postępowaniu, – czego skutkiem był bezpodstawny wybór jako oferty najkorzystniejszej w zakresie części zamówienia nr 1 oferty wykonawcy „PPD” (dotyczy obu odwołań). Mając na uwadze powyższe, Odwołujący w zakresie obu ww. Postępowań wniósł ​o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu: 1)unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej w zakresie części zamówienia nr 1, 2)przeprowadzenia ponownego badania i oceny ofert w zakresie części zamówienia nr 1 ​ i odrzucenia, względnie wezwania do uzupełnienia dokumentów w zakresie doświadczenia własnego wykonawcy PPD, 3)dokonania ponownego wyboru oferty najkorzystniejszej w zakresie części nr 1. Skład orzekający Krajowej Izby Odwoławczej, wyznaczony do rozpoznania niniejszej sprawy odwoławczej ustalił i zważył, co następuje: Izba stwierdziła, że odwołanie o sygn. akt: KIO 703/25 oraz KIO 704/25 czyni zadość wymogom proceduralnym zdefiniowanym w Dziale IX ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych, tj. odwołanie nie zawiera braków formalnych oraz został uiszczony od niego wpis. Izba ustaliła, że nie zaistniały przesłanki określone w art. 528 ustawy Pzp, które skutkowałyby odrzuceniem odwołania. Izba ustalił, że w obu postępowaniach odwoławczych po stronie Zamawiającego nie zgłosił przystąpienia żaden wykonawca. W dniu 4 marca 2025 roku do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej, w sprawie o sygn. akt: KIO 703/25 oraz KIO 704/25 wpłynęły wnioski Zamawiającego o umorzenie obu postępowań odwoławczych na podstawie art. 568 ust. 2 ustawy Pzp. W uzasadnieniu dla obu wniosków, Zamawiający wskazał, że w dniu 28 lutego 2025 roku dokonał on unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej w postępowaniu ​o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego pn. „Utrzymanie i obsługa oraz konserwacja urządzeń wodnych na terenie ZZ Tczew” do którego zostało wniesione odwołanie o sygnaturze KIO 703/25, oraz dokonał unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego pn. „Utrzymanie i obsługa oraz okresowe konserwacje urządzeń hydrotechnicznych na terenie RZGW Gdańsk - ZZ Gdańsk - obiekt Żuławy” do którego zostało wniesione odwołanie o sygnaturze KIO 704/25. Wobec powyższego Zamawiający wniósł na podstawie art. 568 ust 2) Ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz.U.2024.1320) o umorzenie obu postępowań odwoławczych w związku z tym, że dalsze postępowanie stało się zbędne. Do wniosków o umorzenie ww. postępowań odwoławczych Zamawiający załączył Zawiadomienia o unieważnieniu czynności wyboru najkorzystniejszej oferty z dnia 28 lutego 2025 roku, potwierdzenie publikacji ww. zawiadomień na stronie internetowej oraz potwierdzenie przesłania zawiadomień wykonawcom. W powyższych okolicznościach, w ocenie Izby nie budzi wątpliwości, iż w związku ​z unieważnieniem czynności wyboru oferty najkorzystniejszej w zakresie zadania nr 1, w obu postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego, zastosowanie może znaleźć ​art. 568 pkt 2 ustawy Pzp, w myśl którego Izba umarza postępowanie odwoławcze ​w przypadku stwierdzenia, że dalsze postępowanie stało się z innej przyczyny zbędne. Zgodnie ze stanowiskiem doktryny „podstawą do umorzenia postępowania jest również stwierdzenie przez Izbę, że postępowanie stało się z innej przyczyny zbędne lub niedopuszczalne. Ustawodawca nie doprecyzował, o jakie sytuacje chodzi. Z pewnością dyspozycją przepisu objęte będą sytuacje utraty bytu prawnego przez stronę odwołania, ​na skutek likwidacji lub śmierci odwołującego. Wydaje się również, że podstawa umorzenia zaistnieje, jeśli zamawiający przed zakończeniem rozprawy unieważni postępowanie, wówczas spór stanie się bezprzedmiotowy, a ewentualnemu zaskarżeniu w drodze odwołania będzie podlegała nowa czynność zamawiającego.” (Komentarz Prawo Zamówień Publicznych, pod red. Marzeny Jaworskiej, Wydawnictwo C. H. Beck, W-wa 2021, str. 1236). Ponadto, jak wynika z uchwały Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 18 stycznia 2019 r. III CZP 55/18, w którym SN analizował rozbieżność orzeczniczą skutku procesowego następczej utraty interesu prawnego: przyczyna umorzenia postępowania określona w art. 355 § 1 kpc jako zbędność postępowania stanowi ogólny przejaw uznania przez ustawodawcę, ​że nie jest dopuszczalne kontynuowanie postępowania w sytuacji, w której jego cel został osiągnięty w inny sposób. W rezultacie wydanie wyroku stało się zbędne. Pojęcie zbędności wydania wyroku jako przyczyny umorzenia postępowania wiązane jest najczęściej z szeroko pojętą następczą bezprzedmiotowością postępowania. Stanowi ona jej swoisty korelat (zbędność wydania wyroku jako następstwo odpadnięcia przedmiotu postępowania ewentualnie inne przypadki niecelowości wydawania wyroku). Dalej Sąd wywiódł, że skoro wskutek zgaśnięcia interesu prawnego powoda - zazwyczaj w rezultacie uzyskania ochrony prawnej poszukiwanej w toczącym się postępowaniu poza jego ramami - proces cywilny nie może doprowadzić do oczekiwanego przez powoda rezultatu (choćby powództwo to w chwili wniesienia było całkowicie zasadne), to dalsze procedowanie w kierunku wydania wyroku oddalającego to powództwo staje się zbyteczne i bezcelowe. W konsekwencji trzeba przyjąć, że w sytuacji, w której potrzeba udzielenia żądanej przez strony ochrony prawnej uległa dezaktualizacji, wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie o charakterze procesowym w postaci umorzenia procesu jest w pełni wystarczające dla uczynienia zadość prawu stron do sądu i rzetelnego procesu. W ocenie Izby powyższe rozważania prawne mają zastosowanie w niniejszych postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego oraz postępowaniach odwoławczych. Zamawiający po wniesieniu odwołań unieważnił zaskarżone czynności w obu postępowaniach. W konsekwencji powyższego, na dzień rozpoznania odwołania na posiedzeniu niejawnym nie istniały czynności Zamawiającego wobec których zostało wniesione odwołanie. Oznacza to, że w momencie orzekania przez Izbę nie istniał substrat zaskarżenia, będący podstawą korzystania ze środków ochrony prawnej przez Odwołującego. Ostatecznie przedmiotowe spory stały się bezprzedmiotowe. Aby Izba mogła rozpoznać wniesione odwołania – muszą ono dotyczyć kwestionowanej czynności Zamawiającego. Zatem na moment wniesienia odwołania musi istnieć substrat zaskarżenia, będący podstawą dla wykonawcy do wniesienia środka ochrony prawnej. W niniejszych sprawach niewątpliwie substratem zaskarżenia była zaskarżona czynność Zamawiającego, polegająca na dokonaniu wyboru jako najkorzystniejszej w zakresie Zadania nr 1 w obu postępowaniach o udzielnie zamówienia publicznego oferty wykonawcy Przedsiębiorstwo Przemysłu Drzewnego Sp. z o.o. z siedzibą w Śliwicach pomimo tego, ​że wykonawca ten zaoferował samodzielne wykonanie ww. zamówień, a z oferty oraz ​z zobowiązania nie wynikało wykonanie usług przez podmiot posiadający wiedzę ​i doświadczenie, do realizacji których wymagane były zdolności opisane w warunku udziału ​w postępowaniu. Następnie dostrzeżenia wymaga, iż zgodnie z treścią art. 552 ust. 1 ustawy Pzp Izba wydając orzeczenie bierze pod uwagę stan rzeczy ustalony na moment zamknięcia postępowania odwoławczego. Ustawodawca przewidział zatem sytuację, w której może dojść do zmian w toku postępowania o udzielenie zamówienia – co Izba zobowiązana jest uwzględnić wydając orzeczenie w sprawie w toku postępowania przed Izbą. Zauważenia również wymaga, że przepisy ustawy nie zobowiązują Zamawiającego do zawieszenia postępowania o udzielenie zamówienia, wobec wniesionego odwołania. Izba wskazuje, że treść art. 552 ust. 1 ustawy Pzp, podobnie jak w przypadku ​art. 316 § 1 kpc, w myśl którego podstawą wydania przez sąd wyroku jest stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy – nakazuje uwzględnienie aktualnego stanu faktycznego ​w postępowaniu o udzielenie zamówienia. Ponadto stan rzeczy - o którym mowa jest ​w przepisie art. 552 ust. 1 ustawy Pzp - należy analogicznie - jak w art. 316 § 1 kpc - interpretować jako okoliczności faktyczne ustalone przed zamknięciem rozprawy oraz stan prawny, tj. obowiązujące przepisy, które mogą stanowić podstawę rozstrzygnięcia (wyrok SN z 25.06.2015 r., sygn. akt: V CSK 535/14, wyrok Sądu Apelacyjnego ze Szczecina ​z 13.09.2018 r., sygn. akt: I Aga 159/18). Celem ustalenia stanu rzeczy na moment zamknięcia postępowania odwoławczego jest uwzględnienie aktualnego stanu faktycznego ​w postępowaniu o udzielenie zamówienia. Izba jest więc w takim przypadku zobowiązana uwzględnić czynności Zamawiającego, które miały miejsce po wniesieniu odwołania, do czasu wydania orzeczenia w sprawie. Skoro Zamawiający unieważnił zaskarżone czynności, tym samym czynności stanowiące podstawę wniesienia środka ochrony prawnej przestały istnieć. Zaskarżenie czynności, która już nie istnieje, nie daje podstaw Izbie do stwierdzenia naruszenia przepisów przez Zamawiającego i nie może być podstawą do wydania orzeczenia merytorycznego. Uznać w takiej sytuacji w ocenie składu orzekającego Izby należy, ​iż prowadzenie dalszego postępowania odwoławczego jest bezcelowe, czyli jak stanowi przepis ustawy Pzp – zbędne. Jest to przesłanka umożliwiająca umorzenie postępowania odwoławczego i zdaniem Izby może być ona wykorzystywana właśnie w podobnych sytuacjach. W innym wypadku bowiem odwołania podtrzymywane przez Odwołującego podlegałoby oddaleniu jako bezzasadne wobec nieistniejących czynności Zamawiającego. Orzekanie przez Izbę wobec nowej czynności Zamawiającego w postępowaniu ​o udzielenie zamówienia publicznego nie może mieć miejsca w rozpoznawanym postępowaniu odwoławczym, gdyż wykraczałoby poza jego ramy, które zawsze wyznacza treść wniesionego odwołania. W konsekwencji mając na względzie okoliczności niniejszej sprawy, orzeczono jak ​w sentencji, na podstawie przepisu art. 568 pkt 2 ustawy Pzp, umarzając postępowanie odwoławcze. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do jego wyniku ​na podstawie art. 557 i 575 ustawy Pzp w zw. z § 9 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ​ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania z dnia 30 grudnia 2020 r. (Dz.U. z 2020 r., poz. 2437) z którego wynika, że w przypadku umorzenia postępowania odwoławczego przez Izbę na skutek stwierdzenia, że dalsze postępowanie stało się z innej przyczyny zbędne lub niedopuszczalne, koszty o których mowa w § 5 pkt 2, znosi się wzajemnie. Na podstawie art. 574 ustawy Pzp Izba orzekła o dokonaniu zwrotu Odwołującemu uiszczonego wpisu w obu postępowaniach odwoławczych w wysokości ​30 000 zł 00 gr, o czym orzeczono w pkt 2 sentencji orzeczenia. Mając na uwadze powyższe postanowiono jak w sentencji. Przewodnicząca:……………………………..…. ........