I C 294/24

<p>Sygn. akt I C 294/24</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 7 października 2024 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy w Warszawie</strong>, I Wydział Cywilny w składzie:</p> <p>Przewodniczący: sędzia Rafał Wagner</p> <p>Protokolant: st. sekr. sądowy Monika Górczak</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 9 września 2024 r. w Warszawie</p> <p>na rozprawie sprawy z powództwa <strong> <!-- --> <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą <br/>w <span class="anon-block">W.</span> </strong> </p> <p>przeciwko <strong> <!-- --> <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> </strong> </p> <p>o <strong> <!-- -->zapłatę</strong> </p> <p>I.  zasądza od <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> na rzecz <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> kwotę 180 000 (sto osiemdziesiąt tysięcy) zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od 22 lipca 2020 r. do dnia zapłaty;</p> <p>II.  zasądza od <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> na rzecz <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> tytułem kosztów procesu kwotę 19 817 (dziewiętnaście tysięcy osiemset siedemnaście) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty;</p> <p>III.  przyznaje adwokatowi <span class="anon-block">H. M.</span> tytułem wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla pozwanej kwotę 5 400 (pięć tysięcy czterysta) zł, którą wypłacić w ten sposób, że:</p> <p>1)  2 656,80 (dwa tysiące sześćset pięćdziesiąt sześć i 80/100) zł z zaliczki uiszczonej 4 grudnia 2023 r. i zaksięgowanej pod pozycją <span class="anon-block">(...)</span>,</p> <p>2)  2 743,20 (dwa tysiące siedemset czterdzieści trzy i 20/100) zł tymczasowo ze środków Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Warszawie;</p> <p>IV.  zasądza od <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Warszawie kwotę 2 743,20 (dwa tysiące siedemset czterdzieści trzy i 20/100) zł tytułem nieuiszczonej części wynagrodzenia kuratora.</p> <p>Sygn. akt I C 294/24</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powód <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> pozwem złożonym 20 października 2023 skierowanym przeciwko <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> wniósł o wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym i zasądzenie 180 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 22 lipca 2020 r. do dnia zapłaty wraz z kosztami postępowania oraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie (pozew - k. 3- 10).</p> <p>W uzasadnieniu pozwu wskazano, że powód dochodzi zwrotu nienależnie uzyskanej przez pozwaną kwoty subwencji finansowej w ramach programu rządowego „<span class="anon-block">(...)</span>”.</p> <p>Postanowieniem z 4 stycznia 2024 r., na wniosek powoda, został ustanowiony dla pozwanej na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 69;art. 69 § 1)">art. 69 § 1 k.p.c.</a> kurator z uwagi na braki w organach pozwanej uniemożliwiające jej reprezentację w procesie (postanowienie – k. 42).</p> <p>Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z 17 stycznia 2024 r. Sąd uwzględnił powództwo (nakaz zapłaty –k. 46).</p> <p>Pozwana w sprzeciwie od nakazu zapłaty wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwana spółka w pierwszej kolejności podniosła zarzut przedawnienia roszczeń powoda dochodzonych w niniejszym postępowaniu. Zakwestionowała również, aby reprezentant pozwanej złożył nieprawdziwe oświadczenie w zakresie stanu zatrudnienia w spółce (sprzeciw od nakazu zapłaty - k.55-56).</p> <p>Na rozprawie 9 września 2024 r. strony podtrzymały swoje stanowiska (protokół rozprawy – k. 228).</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>29 czerwca 2020 r. została zawarta pomiędzy powodem a pozwaną umowa subwencji finansowej nr <span class="anon-block"> (...)</span>. W umowie tej pozwana oświadczyła, że jest mikroprzedsiębiorcą zatrudniającym od 1 do 9 pracowników z wyłączeniem właściciela. Osobą, która miała być zatrudniona na podstawie umowy o pracę na koniec 2019 r. u pozwanej spółki była <span class="anon-block">B. Z.</span> (umowa k. 22).</p> <p>Powód dokonał pozytywnej weryfikacji spełnienia przez pozwaną warunków otrzymania subwencji finansowej i w związku z tym podjął decyzję o wypłacie subwencji w kwocie 180 000 zł, będącej całkowitą wnioskowaną przez pozwaną kwotą subwencji finansowej (decyzja w sprawie subwencji – k. 31).</p> <p>Przelew subwencji na konto pozwanej wykonany został 1 lipca 2020 r. (potwierdzenie złożenia dyspozycji przelewu – k. 32).</p> <p>Decyzją z 24 listopada 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">K.</span> stwierdził, że <span class="anon-block">B. Z.</span> jako pracownik u płatnika skłądek <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu oraz wypadkowemu od 1 grudnia 2019 r.</p> <p>Jak wynika z uzasadnienia tej decyzji, zgłoszenia <span class="anon-block">B. Z.</span> do objęcia ubezpieczeniem z datą od 1 grudnia 2019 r. dokonał 15 czerwca 2020 r. wspólnik <span class="anon-block">W. Z.</span> – syn <span class="anon-block">B. Z.</span>. Według ustaleń ZUS umowa o pracę z 30 listopada 2019 r. została zawarta dla pozoru i jest nieważna, a <span class="anon-block">B. Z.</span> nie wykonywała pracy na rzecz spółki (decyzja z 24 listopada 2020 r. – k. 170-172v).</p> <p>Odwołanie od decyzji z 24 listopada 2020 r. Sąd Okręgowy w Koszalinie oddalił wyrokiem z 20 września 2021 r. Wyrok uprawomocnił się 28 września 2021 r. (odwołanie – k. 179, wyrok – k. 178v).</p> <p>24 listopada 2020 r. ZUS wydał również decyzję, w której stwierdził, że <span class="anon-block">W. Z.</span> jako zleceniobiorca u pozwanej nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym oraz wypadkowemu od 1 grudnia 2019 r. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał m.in., że podejmowane w czerwcu 2020 r. działania związane ze zgłoszeniem do ubezpieczenia spowodowane były chęcią uzyskania pomocy z Tarczy Finansowej <span class="anon-block"> (...)</span> (decyzja – k. 199-200v).</p> <p>Decyzjami z 22 kwietnia 2021 r. ZUS stwierdził, że <span class="anon-block">B. K.</span>, <span class="anon-block">P. G.</span> i <span class="anon-block">H. G.</span> jako wykonujący pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> nie podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu. W uzasadnieniach decyzji wskazano, że umowy zlecenia były pozorne (decyzje – k. 212-220).</p> <p>W stosunku do <span class="anon-block">W. Z.</span> prowadzone jest przez Sąd Okręgowy w Szczecinie pod sygnaturą III K 432/21 postępowanie karne o czyn z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286)">art. 286</a> w zb. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297 § 1 k.k.</a> (protokół rozprawy – k. 61-65, zawiadomienie o wszczęciu śledztwa – k. 66).</p> <p> <span class="anon-block">B. Z.</span> zmarła <span class="anon-block">(...)</span> r. (niezakwestionowane oświadczenie powoda zawarte w piśmie procesowym z 28 lutego 2024 r. – k. 59).</p> <p>Pozwana została wezwania do zwrotu subwencji pismem z 26 września 2023 r. (pismo – k. 33).</p> <p>Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie ww. dowodów, które były wystarczające do ustalenia, że pozwana nie spełniała wymogu mikroprzedsiębiorcy, gdyż na 31 grudnia 2019 r. nikogo nie zatrudniała.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył co następuje:</strong> </p> <p>Powództwo było w całości uzasadnione, a pozwana ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą w stosunku do powoda zarówno kontraktową jak i deliktową.</p> <p>Zawnioskowanymi przez stronę powodową dokumentami, które Sądowi przekazał ZUS Oddział w <span class="anon-block">K.</span> przy pismach z 6 września 2024 r. (k. 83 i n.) oraz z 5 września 2024 r. (k. 135 i n.) powód udowodnił, że pozwana spółka nie zatrudniała na koniec 2019 r. żadnego pracownika. W tym zakresie złożyła nieprawdziwe oświadczenia w umowie, a podejmowane przez nią przed ZUS działania zmierzały jedynie do uzyskania środków z Tarczy Finansowej.</p> <p>W ocenie Sądu ustalenia ZUS nie budzą żadnych wątpliwości, są jednoznaczne, a wynikiem poczynionych w postępowaniu administracyjnym ustaleń było wszczęcie postępowania karnego w stosunku do <span class="anon-block">W. Z.</span>.</p> <p>W związku z uzyskaniem subwencji finansowej na podstawie nieprawdziwych oświadczeń pozwana zobowiązana była do zwrotu subwencji z terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania subwencji.</p> <p>Nieuzasadniony był zarzut pozwanej dotyczący przedawnienia roszczenia. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 118)">art. 118 k.c.</a> termin przedawnienia dochodzonego roszczenia wynosi trzy lata, jednakże koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego. Zatem roszczenie powoda przedawniało się z końcem 2023 r., a powództwo zostało wytoczone wcześniej, 20 października 2023 r.</p> <p>Wobec powyższego Sąd na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 471)">art. 471 k.c.</a> uwzględnił powództwo w całości.</p> <p>Odsetki od zasądzonej kwoty Sąd uwzględnił zgodnie z żądaniem pozwu od 22 lipca 2020 r., tj. od 15. dnia roboczego od wypłaty subwencji finansowej.</p> <p>Sąd orzekł o kosztach procesu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>, zasądzając od pozwanej na rzecz powoda koszty procesu, na które składały się: opłata od pozwu (9 000 zł), koszty zastępstwa procesowego (5 400 zł), opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł) i wydatki poniesione przez powoda na wynagrodzenie kuratora (5 400 zł).</p> <p>Przyznając kuratorowi wynagrodzenie w kwocie 5 400 zł Sąd stwierdził, że nie ma podstaw do różnicowania wysokości wynagrodzenia należnego adwokatowi bądź radcy prawnemu w zależności od pełnionej przez niego funkcji kuratora, pełnomocnika z urzędu czy pełnomocnika z wyboru, dlatego koszty te należało podwyższyć do wysokości stawki minimalnej określonej w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, bez obniżenia tej stawki do wysokości 40% na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (por. wyrok SA w Lublinie, 1 sierpnia 2024 r., I Aga 71/24, publ. Legalis).</p> <p>Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.</p> </div>