II Ca 1530/24

Суды общей юрисдикции2025-01-14

Номер дела

II Ca 1530/24

Дата решения

2025-01-14

Тип

DECISION

Судьи

Mariusz Broda (PRESIDING_JUDGE)

Правовое основание

Текст решения

Sygn. akt II Ca 1530/24 <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> Dnia 14 stycznia 2025 r. Sąd Okręgowy w Kielcach II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sądu Okręgowego Mariusz Broda po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 stycznia 2025 r. sprawy z wniosku M. C. z udziałem A. K. (1), H. K., M. K. (1), T. K., W. K., J. Ł., E. S., J. W., K. K. (1), M. K. (2), A. K. (2) o dział spadku i podział majątku wspólnego na skutek apelacji wnioskodawcy M. C. od postanowienia wstępnego Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 8 lipca 2024 r. sygn. akt VIII Ns 167/23 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie wstępne. Zarządzenie: odpis postanowienia doręczyć pełnomocnikom i uczestnikom – jak w zarządzeniu k. 994. 14.01.2025 r. Sygn. akt II Ca 1530/24 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Postanowieniem wstępnym z dnia z dnia 8.07.2024 r. Sąd Rejonowy w Kielcach ustalił, że nieruchomość oznaczona jako działka numerze (...), położona w C., objęta (...) z dnia (...)roku, wydanym przez Naczelnika Miasta i Gminy w C., (...), stanowi część gospodarstwa rolnego wchodzącego w skład spadków po M. K. (3) i A. K. (3). Podstawy faktyczne i prawne takiego rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji przedstawił w pisemnym uzasadnieniu (k.938-942). Sąd Rejonowy w szczególności ustalił, że małżonkowie A. i M. K. (3) na nieruchomości nr (...), o pow. 0,0356 położonej w C., objętej (...) z dnia (...)r. prowadzili gospodarstwo rolne aż do swojej śmierci. W związku z tym Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1)">art. 618 § 1 k.p.c.</a> rozstrzygając spór o prawo żądania zniesienia współwłasności lub prawo własności sąd może wydać postanowienie wstępne, a w związku z tym był uprawniony do wydania postanowienia wstępnego, w którym uznał, że powyższa nieruchomość stanowi część gospodarstwa rolnego wchodzącego w skład spadków po M. K. (3) i A. K. (3). Niezależnie od tego, Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w judykaturze przyjmuje się, że wydanie postanowienia wstępnego jest dopuszczalne także w innych kwestiach niż te wymienione w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1)">art. 618 § 1 k.p.c.</a>, chodzi jednak o takie sytuacje, które odpowiadają hipotezie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 318)">art. 318 k.p.c.</a>, co ma miejsce wówczas, gdy w sprawie działowej należy ustalić istnienie określonego stosunku prawnego lub prawa i zasądzić roszczenie, a sporna jest zarówno zasada, jak i wysokość. Postanowienie wstępne zaskarżyła wnioskodawczyni. W wywiedzionej apelacji zarzuciła naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 55(3))">art. 55 3 k.c.</a>; <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a>; <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 684)">art. 684 k.p.c</a>; <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 243(2))">art. 243 2 k.p.c.</a> – w sposób szczegółowo opisany w treści zarzutów (k.949v.-950). W wobec tego wniosła o: - zmianę zaskarżonego postanowienia wstępnego poprzez stwierdzenie w sentencji postanowienia wstępnego, iż działka (...) położona w C., objęta (...) z dnia 30.06.1976 r., (...) nie stanowi części gospodarstwa rolnego wchodzącego w skład spadku po M. K. (3) i A. K. (3); - zasądzenie od uczestników na rzecz wnioskodawczyni kosztów postępowania apelacyjnego. Uczestnik T. K. w odpowiedzi na apelację wniósł o jej oddalenie oraz zasadzenie kosztów postępowania apelacyjnego według norm prawem przepisanych. Pozostali uczestnicy nie zajęli żadnego stanowiska w postępowaniu apelacyjnym. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja o ile doprowadziła do uchylenia zaskarżonego postanowienia wstępnego, okazała się zasadna, chociaż nie z przyczyn z niej wynikających. Z treści pisemnego uzasadniania zaskarżonego postanowienia wstępnego , wynika że Sąd Rejonowy z jednej strony wskazał na dwie jego podstawy prawne, tj. na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1)">art. 618 § 1 k.p.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 318)">art. 318 k.p.c.</a> oraz rozróżnił przesłanki ich stosowania, a z drugiej – obie te podstawy prawne uznał za możliwe do zastosowania „zamiennego”, a więc nie przypisał właściwego znaczenia odmienności obu regulacji dla wnioskowania, czy i która winna mieć w ogóle zastosowanie dla rozstrzygnięcia zagadnienia objętego zaskarżonym postanowieniem wstępnym. Innymi słowy, z treści tego uzasadnienia ostatecznie nie wynika, w której z w/w podstaw prawnych znalazło oparcie zaskarżone postanowienie wstępne. Z tych względów w pierwszej kolejności wyjaśnić należy, jaki jest prawidłowy zakres zastosowania obu w/w przepisów prawnych, a dopiero w następnej kolejności – wnioskować, czy i których z nich mógł mieć w ogóle zastosowanie do wydania postanowienia wstępnego – już co do samej zasady. Warto w związku z tym odwołać się uchwały SN z dnia 16.03.2007 r., III CZP 17/07, którą prawidłowo przywołał także Sąd pierwszej instancji, ale już nie wyprowadził właściwych wniosków, skoro po pierwsze „zamiennie” (dowolnie) potraktował obie w/w podstawy prawne zaskarżonego postanowienia wstępnego, po drugie rozstrzygnął w nim o tym, że przedmiotowa nieruchomość stanowi część gospodarstwa rolnego. W szczególności Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że regulacje zawarte w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 zd. 2;art. 685)">art. 618 § 1 zdanie drugie i art. 685 k.p.c.</a>, jak i w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 567;art. 567 § 2)">art. 567 § 2 k.p.c.</a>, dopuszczające wydanie postanowienia wstępnego w postępowaniu nieprocesowym, o ile dotyczą skonkretyzowanych w nich sytuacji. W <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1)">art. 618 § 1 k.p.c.</a> (mającego – poprzez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 688)">art. 688 k.p.c.</a> - także odpowiednie zastosowanie w postępowaniu o dział spadku dopuszczono możliwość wydania postanowienia wstępnego w postępowaniu o zniesienie współwłasności, co do prawa żądania zniesienia współwłasności oraz co do tego, komu przysługuje prawo własności rzeczy, której dotyczy to postępowanie, jeżeli są to prawa sporne. W <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 685)">art. 685 k.p.c.</a> natomiast ustawodawca dopuścił wydanie postanowienia wstępnego w sprawie o dział spadku w razie sporu między współspadkobiercami o to, czy pewien przedmiot należy do spadku, a postanowienie wstępne rozstrzyga wówczas, czy sporny przedmiot należy do spadku. Z kolei przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 318)">art. 318 k.p.c.</a> stanowi, że sąd, uznając roszczenie za usprawiedliwione w zasadzie, może wydać wyrok wstępny tylko co do samej zasady, co do spornej zaś wysokości żądania zarządzić bądź dalszą rozprawę, bądź jej odroczenie. Wyrok wstępny może być zatem wydany tylko w sprawach o zasądzenie świadczenia albo o ustalenie stosunku prawnego lub prawa i jego wydanie jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy sporna jest zarówno sama zasada roszczenia, jak i jego wysokość. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 1.12. 1999 r., I PKN 401/99, wydanie wyroku wstępnego zmierza do uniknięcia dalszej bezcelowej pracy sądu związanej z wyjaśnianiem wysokości dochodzonych roszczeń w sytuacji, w której sama zasada roszczenia jest też wątpliwa. Celem tej instytucji jest realizacja zawartego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 6)">art. 6 k.p.c.</a> postulatu szybkości i sprawności postępowania oraz zasady ekonomii procesowej, które obowiązują także w postępowaniu nieprocesowym. Wobec tego Sąd Najwyższy rozważył, czy postępowaniu nieprocesowym ma odpowiednie zastosowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 318)">art. 318 k.p.c.</a>, skoro ustawodawca uregulował w przepisach dotyczących tego postępowania sytuacje, w których może być wydane postanowienie wstępne, wskazując je w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 567;art. 567 § 2;art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 zd. 2;art. 685)">art. 567 § 2, art. 618 § 1 zdanie drugie i art. 685 k.p.c.</a>, a z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> wynika, że przepisy o procesie stosuje się odpowiednio do innych rodzajów postępowań unormowanych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kodeksie postępowania cywilnego</a> tylko wówczas, gdy przepisy szczególne nie stanowią inaczej. W następnej kolejności Sąd Najwyższy wyjaśnił, że rozstrzygnięcie tego zagadnienia zależy od oceny, czy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 567;art. 567 § 2;art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 zd. 2;art. 685)">art. 567 § 2, art. 618 § 1 zdanie drugie i art. 685 k.p.c.</a> są, w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a>, przepisami szczególnymi w stosunku do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 318;art. 318 § 1)">art. 318 § 1 k.p.c.</a>. Na tak postawione pytanie udzielił odpowiedzi twierdzącej, argumentując, że wszystkie opisane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 567;art. 567 § 2;art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 zd. 2;art. 685)">art. 567 § 2, art. 618 § 1 zdanie drugie i art. 685 k.p.c.</a>, a z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> sytuacje nie mieszczą się w hipotezie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 318;art. 318 § 1)">art. 318 § 1 k.p.c.</a>, a zatem - jak trafnie wskazano to także w literaturze - postanowienia wstępne wydane w postępowaniu nieprocesowym, mimo podobnej nazwy, mają inny charakter niż wyroki wstępne w procesie, które są częścią rozstrzygnięcia co do istoty sprawy będącej przedmiotem procesu. Postanowienia wstępne mają własny, samodzielny przedmiot orzekania, są samodzielnymi rozstrzygnięciami merytorycznymi zagadnień prejudycjalnych, które w zasadzie mogłyby być przedmiotem oddzielnego postępowania, ale ze względów celowościowych zapadają w postępowaniu, w którym orzeczenie co do jego przedmiotu (podziału majątku wspólnego, zniesienia współwłasności, działu spadku) nie może być wydane przed rozstrzygnięciem wskazanego w powyższych przepisach zagadnienia wstępnego. (...). Reasumując, z tej analizowanej obecnie uchwały Sądu Najwyższego wynika, że po pierwsze przedmiotem postanowienia wstępnego – w postępowaniu o dział spadku może być tylko i wyłącznie rozstrzygnięcie sporu co do prawa żądania zniesienia współwłasności oraz co do tego, komu przysługuje prawo własności rzeczy, której dotyczy postępowanie, jeżeli są to prawa sporne (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 zd. 2)">art. 618 § 1 zd. 2 k.p.c.</a>), a także rozstrzygnięcie sporu co do tego, czy pewien przedmiot należy do spadku (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 685)">art. 685 k.p.c.</a>), te regulacje mają odpowiednie zastosowanie także do postępowania o podział majątku wspólnego (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 567;art. 567 § 3)">art. 567 § 3 k.p.c.</a>), w którym to postępowaniu dodatkowo przedmiotem postanowienia wstępnego może być także rozstrzygnięcie sporu co do wysokości udziałów w majątku wspólnym); po drugie przepisy te mają charakter szczególny w stosunku do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 318)">art. 318 k.p.c.</a>, po trzecie ten ostatni przepis może mieć odpowiednie zastosowanie do postępowania o dział spadku (poprzez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a>), ale tylko i wyłącznie wówczas, gdy w sprawie rozpoznawanej w trybie nieprocesowym sąd musi ustalić istnienie określonego stosunku prawnego lub prawa i zasądzić roszczenie, a sporna jest zarówno sama zasada, jak i wysokość roszczenia, po czwarte, nie ma tu zatem żadnej „dowolności”, czy „zamienności” stosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 zd. 2)">art. 618 § 1 zd. 2 k.p.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 685)">art. 685 k.p.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 567;art. 567 § 2)">art. 567 § 2 k.p.c.</a> – z jednej strony i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 318)">art. 318 k.p.c.</a> – z drugiej strony. Biorąc powyższe pod uwagę, dla udzielenia prawidłowej odpowiedzi na pytanie o dopuszczalność zastosowania, któregokolwiek z w/w przepisów i rozstrzygnięcia postanowieniem wstępnym, fundamentalnego znaczenia nabierało to jakie zagadnienie w niniejszym postępowaniu nieprocesowym istotne dla jego rozstrzygnięcia stało się sporne, bo od tego zależało to, czy już co do samej zasady mogło być rozstrzygnięte postanowieniem wstępnym w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 zd. 2)">art. 618 § 1 zd. 2 k.p.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 685)">art. 685 k.p.c.</a>, a w przypadku braku spełnienia przesłanek z tych przepisów - w oparciu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 318)">art. 318 k.p.c.</a> Równie istotnym było to, o czym Sąd Rejonowy w ogóle orzekł postanowieniem wstępnym i czy takie rozstrzygnięcie – w tej formule spełniało w ogóle przesłanki jednego z w/w przepisów. Nie ulega żadnej wątpliwości to, że w toku dotychczasowego przebiegu postępowania o dział spadków po M. i A. małżonkach K. i podział majątku wspólnego, pomiędzy wnioskodawczynią i uczestnikami zawiązał się spór co do prawa własności nieruchomości położonej w C., stanowiącej działkę o nr ew. (...), a to w związku z tym, czy nieruchomość ta w dacie otwarcia spadków po w/w osobach wchodziła w skład gospodarstwa rolnego, czy też nie i czy w związku z tym krąg jej współwłaścicieli wyznaczają spadkobiercy dziedziczący to wchodzące w skład spadków gospodarstwo rolne, czy też – spadkobiercy dziedziczący ogół <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460600328" title="Dekret z dnia 8 października 1946 r. - Prawo spadkowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 60, poz. 328 ()">praw spadkowych</a>. W tym miejscu przypomnieć jedynie należy, że orzecznictwie wskazuje się, iż każdy spór, w wyniku rozstrzygnięcia którego może okazać się, że osoba występująca jako współwłaściciel rzeczy nie jest w ogóle współwłaścicielem lub przysługujący jej udział we współwłasności ma inną wysokość, jest sporem o własność w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1)">art. 618 § 1 k.p.c.</a> (uchwała SN z 12.01.2010 r., III CZP 114/09). Z treści zaskarżonego postanowienia wstępnego wynika, że Sąd pierwszej instancji ustalił, iż określona nieruchomość stanowi część gospodarstwa rolnego wchodzącego w skład spadków po dwojgu spadkobiercach. To oznacza, że tym postanowieniem wstępnym Sąd Rejonowy nie rozstrzygnął sporu o prawo własności – w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 zd. 2)">art. 618 § 1 zd. 2 k.p.c.</a>, a jedynie orzekł o tym, że ta w/w nieruchomość „stanowi część gospodarstwa rolnego wchodzącego w skład spadków (…)”. Zatem orzekł jedynie w przedmiocie jednej z przesłanek determinujących rozstrzygnięcie sporu własność przedmiotu postępowania o dział spadku, a to nie to samo co rozstrzygnięcie sporu o prawo własności. Są to dwa różne zagadnienia, których utożsamiać nie można. Taka treść postanowienia nie odpowiada na pytanie o aktualny krąg współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości i wysokość przysługujących im udziałów w ramach tak ukształtowanej współwłasności, a tylko i wyłącznie takie rozstrzygnięcie sporu o własność – w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 zd. 2)">art. 618 § 1 zd. 2 k.p.c.</a> – w ramach sentencji wydanego na tej podstawie postanowienia wstępnego, korzystając z prawomocności materialnej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1 k.p.c.</a>) miałoby charakter prejudycjalny w dalszym postępowaniu o dział spadków i podział majątku wspólnego. Jest rzeczą oczywistą, że treść zaskarżonego postanowienia wstępnego nie stanowiła także rozstrzygnięcia sporu o przynależność w/w nieruchomości do spadków – w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 685)">art. 685 k.p.c.</a>, bo abstrahując już od tego - nieruchomość ta bezspornie do nich wchodziła. To wszystko oznacza, że wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji, niedopuszczalnym było wydanie tego zaskarżonego postanowienia wstępnego (o treści z niego wynikającej) – ani na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 zd. 2)">art. 618 § 1 zd. 2 k.p.c.</a>, ani tym bardziej na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 685)">art. 685 k.p.c.</a> Niezależnie od owej niedopuszczalności zwraca uwagę i to, że to zaskarżone postanowienie wstępne wprowadza dodatkową „niepewność” do toczącego się postępowania dział spadków, skoro z jego treści zdaje się wynikać, że ta nieruchomość (działka (...)) w dalszym ciągu wchodzi w stanowi część gospodarstwa rolnego wchodzącego w skład spadków. Tymczasem istota zagadnienia sprowadza się do dwóch oddzielnych kwestii: po pierwsze - raz jeszcze podkreślić to należy – chodzi o to jaki jest krąg współwłaścicieli tej nieruchomości, biorąc pod uwagę uprzednią odpowiedź na pytanie o jej przynależność do gospodarstwa rolnego lub jej brak – w dacie otwarcia spadków oraz porządek dziedziczenia ustawowego co do ogółu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460600328" title="Dekret z dnia 8 października 1946 r. - Prawo spadkowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 60, poz. 328 ()">praw spadkowych</a> i samego gospodarstwa rolnego; po drugie, jeżeli w dacie otwarcia spadków nieruchomość miała charakter rolny i stanowiła część gospodarstwa rolnego, to jaki charakter ma ta nieruchomość obecnie, tj. w dacie dokonywania działu spadków, czy w dalszym ciągu rolny, czy też nie. Oczywistym jest bowiem ten wniosek, że ewentualna zmiana tego charakteru (z rolnego na nierolny) – już po otwarciu spadków, a przed ich działem nie zmieni odpowiedzi na pytanie o stan prawny nieruchomości – ukształtowany w dacie otwarcia spadków, bo jeżeli wówczas stanowiła ona część gospodarstwa rolnego, to krąg jej współwłaścicieli stanowią w dalszym ciągu te osoby, które gospodarstwo rolne nabyły w udziałach przez dziedziczenie. Natomiast ewentualna zmiana przeznaczenia tej nieruchomości – z rolnej na nierolną (już po otwarciu spadku, a przed jego działem) będzie miała jedyne to znaczenie, że ten dział nastąpi z pominięciem przepisów o 619 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> oraz 213 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">i nast. k.c.</a> Treść sentencji zaskarżonego postanowienia wstępnego zdawała się przesądzać to, że ta przedmiotowa nieruchomość aktualnie w dalszym ciągu wchodzi w skład gospodarstwa rolnego. Skoro w postępowaniu o dział spadków zaistniał czytelnie ukształtowany i wyrażony spór o własność – w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 zd. 2)">art. 618 § 1 zd. 2 k.p.c.</a>, to tylko i wyłącznie w oparciu o tę szczególną podstawę prawną winien był być rozstrzygnięty. To – z przyczyn już dostatecznie przez Sąd Okręgowy wyjaśnionych - oznacza, że wykluczone pozostawało jego rozstrzyganie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 318)">art. 318 k.p.c.</a>, bo spór o własność nie jest sporem o zasadę w rozumieniu tego przepisu. Niezależnie od tego, wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji takich kryteriów – rozstrzygnięcia o zasadzie, które to rozstrzygnięcie miałoby stanowić przesłankę już do samego zasądzenia świadczenia, nie spełniała także treść zaskarżonego postanowienia wstępnego. Z tych wszystkich przyczyn, zaskarżone postanowienie wstępne podlegało zmianie poprzez jego uchylenie. Było to jedyne możliwe rozstrzygnięcie w niniejszym postępowaniu apelacyjnym (p. także postanowienie SN z dnia 25.11.1999 r., I CKN 750/98). Całość dotychczasowych rozważań Sądu Okręgowego potwierdza i to, że nie miały żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej w postępowaniu apelacyjnym zarzuty zgłoszone w apelacji. Także ostatecznie nieistotny dla rozstrzygnięcia sprawy w tym postępowaniu apelacyjnym był dowód z informacji Starostwa Powiatowego w K., który ostatecznie została przez Sąd Okręgowy pominięty (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 1;art. 235(2) § 1 pkt. 2)">art. 235 2 § 1 pkt 2 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391;art. 391 § 1)">art. 391 § 1 k.p.c.</a>). W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a> orzekł jak w sentencji. SSO Mariusz Broda (...) (...) </div>