VI Ca 843/16

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt VI Ca 843/16</strong> </p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 9 grudnia 2016r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Częstochowie VI Wydział Cywilny Odwoławczy</p> <p>w składzie następującym :</p> <p>Przewodniczący-Sędzia SSO Janina Ignasiak</p> <p>Sędziowie SSO Jolanta Janas (spr.)</p> <p>SSO Hanna Morejska</p> <p>Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Cieślak</p> <p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2016r.</p> <p>sprawy z wniosku Gminnego Ośrodka <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">K.</span> </p> <p>z udziałem <span class="anon-block">W. G.</span> </p> <p>o umieszczenie <span class="anon-block">W. G.</span> w zakładzie opiekuńczo-leczniczym bez jego zgody</p> <p>na skutek apelacji wnioskodawcy Gminnego Ośrodka <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">K.</span> </p> <p>od postanowienia Sądu Rejonowego w Lublińcu z dnia 2 września 2016r.</p> <p>sygn. akt III RNs 501/16</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->postanawia</em> </strong>: <strong> <!-- -->oddalić apelację.</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt VI Ca 843/16</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Postanowieniem z dnia 2 września 2016 roku Sąd Rejonowy w Lublińcu oddalił wniosek Gminnego Ośrodka <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">K.</span> o umieszczenie <span class="anon-block">W. G.</span> w zakładzie opiekuńczo-leczniczym bez jego zgody</p> <p>W motywach postanowienia Sąd Rejonowy wskazał, że dnia 27 lipca 2016 roku wnioskodawca Gminny Ośrodek <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">K.</span> wniósł o umieszczenie <span class="anon-block">W. G.</span> w zakładzie opiekuńczo – leczniczym bez jego zgody, z uzasadnieniem, że uczestnik jest osobą w podeszłym wieku, schorowaną, porusza się na wózku inwalidzkim jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności. <span class="anon-block">W. G.</span> utrzymuje się z emerytury, zamieszkuje we własnym domu jednorodzinnym, jego warunki mieszkaniowe są skromne. Do grudnia 2015 roku opiekę nad uczestnikiem postepowania sprawował syn <span class="anon-block">P.</span>. Po jego śmierci opiekę nad nim przejął syn <span class="anon-block">J.</span>, który również posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ze względu na upośledzenie. Zdarzało się, że pracownicy socjalni zastali syna uczestnika pod wpływem alkoholu. W ramach podjętych przez wnioskodawcę działań, proponowano uczestnikowi usługi opiekuńcze oraz pomoc pielęgniarki środowiskowej – naprzemiennie zgadzał się na te usługi, a następnie z nich rezygnował. W związku z tym w ocenie wnioskodawcy syn uczestnika nie jest w stanie zapewnić ojcu odpowiedniej opieki w miejscu zamieszkania.</p> <p>Zarządzeniem z dnia 4 sierpnia 2016 roku Sąd Rejonowy wezwał wnioskodawcę do sprecyzowania wniosku poprzez wskazanie, czy dotyczy on żądania umieszczenia uczestnika w zakładzie opiekuńczo-leczniczym psychiatrycznym, czy w domu pomocy społecznej bez jego zgody, w terminie 7 dni pod rygorem zwrotu wniosku. Wnioskodawca w odpowiedzi wskazał, iż wniosek inicjujący niniejsze postępowanie dotyczy żądania umieszczenia uczestnika w zakładzie opiekuńczo – leczniczym ogólnym bez wskazań psychiatrycznych.</p> <p>Sąd Rejonowy skonstatował, że w myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 514;art. 514 § 2)">art. 514 § 2 k.p.c.</a> sąd może, bez wzywania zainteresowanych do udziału w sprawie, oddalić wniosek na posiedzeniu niejawnym, jeżeli z treści wniosku wynika oczywisty brak uprawnienia wnioskodawcy. Bowiem zgodnie z regulacją zawartą w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19941110535" title="Ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego - Dz. U. z 1994 r. Nr 111, poz. 535 (art. 29;art. 39)">art. 29 oraz 39 Ustawy o ochronie zdrowia psychicznego</a> organy do spraw pomocy społecznej uprawnione są do zgłoszenia wniosku o przyjęcie określonych w Ustawie osób do szpitala psychiatrycznego, rozumianego również jako oddział psychiatryczny w szpitalu ogólnym, kliniki psychiatrycznej , sanatorium dla osób z zaburzeniami psychicznymi oraz inny zakład leczniczy podmiotu leczniczego w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, sprawujący całodobową opiekę psychiatryczną lub odwykową, w tym zakładzie opiekuńczo – leczniczym psychiatrycznym jak również domu pomocy społecznej.</p> <p>Sąd Rejonowy podkreślił, iż ustawodawca nie przyznał ośrodkom pomocy społecznej legitymacji do wystąpienia z wnioskiem o umieszczenie w zakładzie opiekuńczo – leczniczym ogólnym.</p> <p>Apelacją powyższe postanowienie zaskarżył Gminny Ośrodek <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">K.</span>, zarzucając:</p> <p>1.  Naruszenie przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest naruszenie:</p> <p> <strong> <!-- --> a.</strong> przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 514;art. 514 § 2)">art. 514 § 2 k.p.c.</a>, poprzez uznanie, iż w sprawie zachodzi oczywisty brak uprawnienia Gminnego Ośrodka <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">K.</span> do występowania w niniejszej sprawie w charakterze wnioskodawcy i na tej podstawie oddalenie wniosku, podczas gdy wnioskodawca – wbrew stanowisku sądu – legitymowany był do skutecznego wystąpienia o umieszczenie <span class="anon-block">W. G.</span> w zakładzie opiekuńczo-leczniczym bez jego zgody, a wniosek ten – jako uzasadniony – podlegał uwzględnieniu;</p> <p> <strong> <!-- -->b.</strong> przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 321;art. 321 § 1)">art. 321 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a>, poprzez zaniechanie przez sąd pierwszej instancji rozpoznania istoty sprawy, to jest ustalenia stanu faktycznego sprawy z punktu widzenia zaistnienia (lub braku) przesłanek uzasadniających wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie umieszczenia <span class="anon-block">W. G.</span> w zakładzie opiekuńczo-leczniczym bez jego zgody i poprzestanie na stwierdzeniu, iż „Ustawodawca nie przyznał ośrodkom pomocy społecznej legitymacji do wystąpienia z wnioskiem o umieszczenie w zakładzie opiekuńczo-leczniczym ogólnym”;</p> <p> <strong> <!-- -->c.</strong> przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 328;art. 328 § 2)">art. 328 § 2</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c. k.p.c.</a>, poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia, wydanego wyłącznie na podstawie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19941110535" title="Ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego - Dz. U. z 1994 r. Nr 111, poz. 535 ()">ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego</a> (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 546 – dalej jako „<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19941110535" title="Ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego - Dz. U. z 1994 r. Nr 111, poz. 535 ()">ustawa o ochronie zdrowia psychicznego</a>) z jednoczesnym pominięciem przepisów prawa materialnego, które winny stanowić o podstawie wniosku z dnia 27 lipca 2016 r., tj. przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 ()">ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a> (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 581 z późn. zm.) oraz obowiązującego w tym zakresie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 czerwca 2012 r. w sprawie kierowania do zakładów opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych Dz. U. z 2012 r., poz. 731 – dalej jako „rozporządzenie z 2012 r.”), to jest popełnienie naruszenia świadczącego o wydaniu zaskarżonego postanowienia wyłącznie w oparciu o przepisy prawa mające w niniejszej sprawie zastosowanie wyłącznie w oparciu o przepisy prawa mające w niniejszej sprawie zastosowanie jedynie posiłkowe (akcesoryjne), związane z niepełnym uregulowaniem procedury dot. sposobu i trybu kierowania osób do zakładu opiekuńczo-leczniczego i pielęgnacyjno-opiekuńczego – to jest instytucji uregulowanej, co do zasady w przepisach rozporządzenia z 2012 r.</p> <p> <strong> <!-- -->2.</strong> Naruszenie przepisów prawa materialnego a to jest naruszenie przepisu § 6 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 czerwca 2012 roku w sprawie kierowania do zakładów opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych ( Dz.U z dnia 28 czerwca 2012 roku) poprzez jego niezastosowanie i niewydanie przez sąd opiekuńczy postanowienia o umieszczeniu <span class="anon-block">W. G.</span> w zakładzie opiekuńczym, w sytuacji gdy było to uzasadnione okolicznościami faktycznymi sprawy, jak również zgodne z dobrem i interesem faktycznym świadczeniobiorcy.</p> <p>W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wskazując na przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 4)">art. 386 § 4 k.p.c.</a> w zw. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> - mając na uwadze fakt nierozpoznania przez sąd pierwszej stancji istoty sprawy, jak również w związku z zaistniałą koniecznością przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.</p> <p> <strong> <!-- -->Rozpoznając apelację Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja nie jest zasadna. Sąd Okręgowy uznając ustalenia Sądu Rejonowego za własne podzielił argumenty tego Sądu, które legły u podstaw rozstrzygnięcia. Sąd Rejonowy nie naruszył powołanych w apelacji przepisów zarówno prawa materialnego jak i procesowego.</p> <p>Sąd Rejonowy stosując <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 514;art. 514 § 2)">art. 514 § 2 k.p.c.</a> oddalił wniosek na posiedzeniu niejawnym a w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyjaśnił aspekt braku uprawnień skarżącego wnioskodawcy do złożenia wniosku o wskazanej w niniejszej sprawie treści - w oparciu o przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19941110535" title="Ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego - Dz. U. z 1994 r. Nr 111, poz. 535 ()">ustawy o ochronie zdrowia psychicznego</a> (u.o.z.p.). Tymczasem skarżący zarzucał pominięcie przez Sąd Rejonowy przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 czerwca 2012 r. w sprawie kierowania do zakładów opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych (Dz. U. z 2012r., poz. 731), w szczególności naruszenie przepisu § 6 tego rozporządzenia. Jednakże zarzut ten nie może odnieść zamierzonego skutku.</p> <p>Odnosząc się do powyższego wskazania wymaga, iż jednostki organizacyjne niebędące osobami prawnymi mogą uzyskać zdolność sądową na podstawie ustawy przyznającej im zdolność prawną (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 64;art. 64 § 1(1))">art. 64 § 1^{<!-- -->1} k.p.c.</a>). Takie „byty” czy też „struktury” prawne na podstawie przepisów szczególnych uzyskują kompetencję do występowania z określonymi żądaniami (wnioskami) lub do uczestniczenia w postępowaniu cywilnym, z tym że zdolność sądowa nie przysługuje im generalnie, a jedynie wycinkowo, ściśle w zakresie określonym w przepisie. Taki charakter ma uprawnienie przyznane organowi do spraw pomocy społecznej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 38)">art. 38</a> u.o.z.p. Jednostki organizacyjne, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 64;art. 64 § 1(1))">art. 64 § 1^{<!-- -->1} k.p.c.</a>, dokonują czynności procesowych przez swoje organy albo przez osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Określenie właściwego dla danego podmiotu organu lub osoby uprawnionej do działania w jego imieniu opiera się na przepisach regulujących ich strukturę i działalność, które mogą odsyłać w tym zakresie do statutów tych podmiotów.</p> <p>Z art. 8 ust. 1 u.o.z.p. wynika, że organami do spraw pomocy społecznej w ujęciu tej ustawy są jednostki organizacyjne i inne podmioty działające na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20040640593" title="Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - Dz. U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 ()">ustawy o pomocy społecznej</a>. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20040640593" title="Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - Dz. U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 ()">Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej</a> (jedn. tekst: Dz.U. z 2015 r., poz. 163 ze zm.) stanowi, że zadania pomocy społecznej w gminie wykonują m.in. jednostki organizacyjne -ośrodki pomocy społecznej. Powyższa ustawy w zakresie legitymacji sądowej przyznaje kierownikowi ośrodka pomocy społecznej tylko uprawnienie do wytoczenia powództwa o roszczenia alimentacyjne na rzecz obywateli. ( vide artykuł 110 pkt 5 ). Gmina tworzy jednostki organizacyjne w celu realizacji swoich zadań, w tym zadań własnych w sprawach pomocy społecznej, z tym że formy wykonywania tych zadań określa odrębna ustawa (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19900160095" title="Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym - Dz. U. z 1990 r. Nr 16, poz. 95 (art. 7;art. 7 ust. 1;art. 7 ust. 1 pkt. 6;art. 9;art. 9 ust. 1;art. 9 ust. 3)">art. 7 ust. 1 pkt 6 oraz art. 9 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym</a>, jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.). Zasady i formy gospodarki komunalnej jednostek samorządu terytorialnego określa <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970090043" title="Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej - Dz. U. z 1997 r. Nr 9, poz. 43 ()">ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej</a> (jedn. tekst: Dz.U. z 2011 r. Nr 45, poz. 236 ze zm.), a zakres i zasady działania oraz organizację jednostek budżetowych gminy reguluje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20091571240" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - Dz. U. z 2009 r. Nr 157, poz. 1240 ()">ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych</a> (jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 885 ze zm.), zgodnie z którą organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego tworzą gminne jednostki budżetowe i nadają im statut, na podstawie którego jednostki te działają (art. 11 ust. 1 i 2 oraz art. 12 ust. 1 ustawy). W przepisach wymienionych ustaw najczęściej jest mowa o kierownikach jednostek organizacyjnych, działających jednoosobowo (por. w szczególności <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19900160095" title="Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym - Dz. U. z 1990 r. Nr 16, poz. 95 (art. 47)">art. 47 ustawy o samorządzie gminnym</a>) (por. - uzasadnienie postanowienie Sądu Najwyższego, z dnia 19 listopada 2015 r. IV CSK 379/15)</p> <p>Zatem formalnie skarżący ma uprawnienie do złożenia wniosku o umieszczenie uczestnika w domu pomocy społecznej ze wskazań psychiatrycznych – czyli w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19941110535" title="Ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego - Dz. U. z 1994 r. Nr 111, poz. 535 (art. 38;art. 39)">art. 38 i 39 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego</a>. Jednakże - jak wynika z treści apelacji -skarżący wnosi o umieszczenie uczestnika w innej placówce leczniczej (zakładzie opiekuńczo – leczniczym lub pielęgnacyjno – opiekuńczym) bez jego zgody.</p> <p>Jak wynika z treści apelacji skarżący uprawnienie to wywodził z § 6 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 czerwca 2012 r. w sprawie kierowania do zakładów opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno - opiekuńczych (Dz. U. z 2012r., poz. 731), § 2 tegoż rozporządzenia stanowi, że „z wnioskiem o wydanie skierowania do zakładu opiekuńczego, zwanym dalej "wnioskiem", występuje do lekarza ubezpieczenia zdrowotnego świadczeniobiorca”. Do wniosku załącza się wywiad pielęgniarski oraz zaświadczenie lekarskie (§ 3). Natomiast § 6 na który powołuje się skarżący stanowi, że „wniosek , skierowanie oraz wywiad pielęgniarski i zaświadczenie lekarskie, o których mowa w § 3, nie są wymagane, w przypadku gdy sąd opiekuńczy wyda orzeczenie o umieszczeniu świadczeniobiorcy w zakładzie opiekuńczym. W takiej sytuacji orzeczenie sądu opiekuńczego stanowi podstawę do umieszczenia świadczeniobiorcy w zakładzie opiekuńczym”.</p> <p>Powołane rozporządzenie wydane zostało na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 (art. 33 a;art. 33 a ust. 2)">art. 33a ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a> (Dz. U. z 2016r, poz. 1793) zatem 33a ust. 2 tej ustawy dotyczy delegacji ministra zdrowia do wydania rozporządzenia w sprawie kierowania do określonych zakładów, zaś art. 54 ust. 3 wyżej wymienionej ustawy stanowi o kierowaniu osób wymagających wzmożonej opieki medycznej do w/w zakładów.</p> <p>Obecnie jest to rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 25 czerwca 2012 r. w sprawie kierowania do zakładów opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych (Dz. U. poz. 731). Zgodnie z przepisami tego rozporządzenia to świadczeniobiorca – w niniejszej sprawie <span class="anon-block">W. G.</span> - występuje do lekarza ubezpieczenia zdrowotnego z wnioskiem o wydanie skierowania do zakładu opiekuńczego. Jak wyżej wskazano do wniosku załącza się wywiad pielęgniarski oraz zaświadczenie lekarskie. Lekarz ubezpieczenia zdrowotnego wydaje skierowanie do ZOL/<span class="anon-block"> (...)</span>, w przypadku gdy świadczeniobiorca spełnia kryteria objęcia świadczeniami gwarantowanymi udzielanymi w warunkach stacjonarnych, które realizowane są w zakładach opiekuńczych dla osób dorosłych lub dla dzieci i młodzieży do ukończenia 18. roku życia, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20091401147" title="Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 30 sierpnia 2009 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej - Dz. U. z 2009 r. Nr 140, poz. 1147 ()">rozporządzeniu w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej</a>. Wzory wniosku, wywiadu pielęgniarskiego, zaświadczenia lekarskiego oraz skierowania określają załączniki do w/w rozporządzenia.</p> <p>Jak wynika z powołanego powyżej § 6 rozporządzenia do wniosku świadczeniobiorca obowiązany jest dołączyć ponadto dokumenty stwierdzające wysokość swojego dochodu. Wniosek, skierowanie oraz wywiad pielęgniarski i zaświadczenie lekarskie nie są wymagane w przypadku, gdy sąd opiekuńczy wyda orzeczenie o umieszczeniu świadczeniobiorcy w zakładzie opiekuńczym. W takiej sytuacji orzeczenie sądu opiekuńczego stanowi taką podstawę. Z cytowanego przepisu nie wynika ,że ustawodawca przyznał organowi do spraw pomocy społecznej uprawnienie do wystąpienia do sądu opiekuńczego z wnioskiem o przyjęcie do zakładu opiekuńczo-leczniczego lub pielęgnacyjno-opiekuńczego obywatela .Takie uprawnienie nie wynika również z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 ()">ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a> (Dz. U. z 2016r, poz. 1793) z której wynika delegacja ministra zdrowia do wydania rozporządzenia w sprawie kierowania do określonych zakładów.</p> <table> <colgroup> <col width="7"/> </colgroup> <tr> <td> </td> </tr> </table> <p>Tymczasem z §6 Rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie kierowania do zakładów opiekuńczo –leczniczych i pielęgnacyjno- opiekuńczych - jak się zdaje - wnioskodawca wywodzi podstawę prawną do umieszczania osób w określonych placówkach medycznych bez ich zgody na podstawie orzeczenia sądu opiekuńczego. Jednakże należy pamiętać, że w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 41)">art. 41 Konstytucji</a> stwierdzono, że każdemu zapewnia się nietykalność osobistą i wolność osobistą. Pozbawienie lub ograniczenie wolności może nastąpić tylko na zasadach i w trybie określonych w ustawie.</p> <p>Czyli podstawą do zezwolenia przez sąd na umieszczenie w placówce leczniczej którym jest zakład opiekuńczo – leczniczy ,bez zgody uczestnika postępowania nie może być rozporządzenie ministra, lecz tylko akt prawny rangi ustawowej. Konkludując stwierdzenia wymaga, iż taka podstawa prawna rangi ustawowej nie istnieje. Natomiast <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19941110535" title="Ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego - Dz. U. z 1994 r. Nr 111, poz. 535 ()">ustawa o ochronie zdrowia psychicznego</a> reguluje umieszczanie osób bez ich zgody za zgodą sądu opiekuńczego tylko w szpitalach psychiatrycznych, jeżeli zostają spełnione przesłanki z art. 22 ust. 2 ustawy. Definicja szpitala psychiatrycznego zawarta jest zaś w art. 3 pkt2 w/w ustawy i zakłady opiekuńczo –lecznicze i profilu nie psychiatrycznym nie mieszczą się w tej definicji. .</p> <p>Z kolei z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970280152" title="Ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodzie lekarza - Dz. U. z 1997 r. Nr 28, poz. 152 (art. 32;art. 32 ust. 1)">art. 32 ust 1 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty</a> (Dz. U. 2015.464) lekarz może przeprowadzić badanie lub udzielić innych świadczeń zdrowotnych, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie, po wyrażeniu zgody przez pacjenta. Natomiast jeżeli pacjent jest małoletni lub niezdolny do świadomego wyrażenia zgody, wymagana jest zgoda jego przedstawiciela ustawowego, a gdy pacjent nie ma przedstawiciela ustawowego lub porozumienie się z nim jest niemożliwe - zezwolenie sądu opiekuńczego. Do tych przepisów odsyła także <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20090520417" title="Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta - Dz. U. z 2009 r. Nr 52, poz. 417 (art. 19)">art. 19 ustawy z 6 listopada 2008 o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta</a> (Dz.U. 2016, poz. 186).</p> <p>Wracając na grunt niniejszej sprawy uczestnik nie jest osobą dotkniętą schorzeniem natury psychicznej – co wynika z uzupełnienia wniosku poczynionej przez skarżącego – zatem w dominium Sądu nie leży rozważanie czy zachodzą przesłanki umieszczenia go w odpowiedniej placówce bez jego zgody. Z akt sprawy wynika ,że uczestnik postępowania <span class="anon-block">W. G.</span> nie jest osobą niezdolną do świadomego wyrażenia zgody . Wnioskodawca naprzemiennie zgadzał się na usługi opiekuńcze , a następnie nie wyrażał zgody . Nie jest on również osobą ubezwłasnowolnioną całkowicie lub częściowo co obligowałoby sąd opiekuńczy do podjęcia czynności z urzędu.</p> <p>Mając na uwadze przytoczone okoliczności faktyczne i prawne stwierdzić należy brak podstaw do uwzględnienia apelacji. Ponieważ w obowiązującym systemie prawnym żadne przepisy ustawy nie daje Gminnemu Ośrodkowi <span class="anon-block">(...)</span> kompetencji do wystąpienia z wnioskiem o umieszczenie obywatela zdolnego do wyrażenia swojej woli w zakładzie opiekuńczo-leczniczym Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa. W następstwie powyższego Sąd Okręgowy w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> oddalił apelację.</p> </div>