IV Ua 29/14
Суды общей юрисдикции2014-12-17
Номер дела
IV Ua 29/14
Дата решения
2014-12-17
Тип
SENTENCE
Судьи
Hanna Wujkowska (PRESIDING_JUDGE)Katarzyna AugustyniakMałgorzata Paździerska
Правовое основание
Резюме
Dla zastosowania art. 57 ust. 6 ustawy zasiłkowej niezbędne jest sprawdzenie prawidłowości doręczenia wezwania na badanie zgodnie z art 44 k.p.a.
Текст решения
<p>
<strong>
<!-- -->
<span class="underline">
<!-- -->Sygnatura akt IV Ua 29/14</span>
</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 17 grudnia 2014r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy we Włocławku IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych </strong>
</p>
<p>w składzie :</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Przewodniczący: SSO Hanna Wujkowska</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sędziowie: SO Małgorzata Paździerska ( spr)</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- --> SO Katarzyna Augustyniak</strong>
</p>
<p>Protokolant: st. sekr. sądowy Marlena Budzyńska</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2014 r. we Włocławku</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z wniosku <span class="anon-block">E. M.</span>
</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">T.</span>
</p>
<p>o zasiłek chorobowy</p>
<p>na skutek apelacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">T.</span>
</p>
<p>od wyroku Sądu Rejonowego we Włocławku - IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p>
<p>z dnia 17 września 2014r. sygn. akt IV U <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>
<strong>
<!-- --> oddala apelację.</strong>
</p>
<p>sygn. akt IV Ua 29/14</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<span class="anon-block">E. M.</span> wniosła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">T.</span> z dnia 16.07.2014r. o odmowie przyznania prawa do zasiłku chorobowego za okres od 24.06.2014r. do 26.06.2014r. Ubezpieczona podniosła, że nie stawiła się na badanie, nie wiedząc o przesyłce pocztowej zawierającej wezwanie. Ubezpieczona powołała się bowiem na fakt uszkodzenia skrzynki pocztowej i związane z tym trudności z doręczeniem przesyłek, co w przeszłości miało niejednokrotnie miejsce.</p>
<p>Organ rentowy w odpowiedzi na odwołani wniósł o jego oddalenie, podtrzymując w całości argumentację stanowiącą podstawę wydania zaskarżonej decyzji ponosząc, że lekarz orzecznik ZUS przeprowadził kontrolę orzekania o czasowej niezdolności do pracy oraz wystawiania zaświadczeń lekarskich. Opisywana kontrola dotyczyła zaświadczenia lekarskiego <span class="anon-block">serii (...)</span> stwierdzającego niezdolność do pracy ubezpieczonej w okresie od dnia 03.06.2014 r. do dnia 26.06.2014 r. Ubezpieczona została wezwana na badanie lekarskie w dniu 23.06.2014 r. i nie stawiła się w wyznaczonym przez organ rentowy terminie. W tej sytuacji zaświadczenie lekarskie dotyczące niezdolności do pracy wnioskodawczyni utraciło ważność we wskazanej dacie.</p>
<p>Wyrokiem z dnia 17.09.2014r. Sąd Rejonowy we Włocławku IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał ubezpieczonej prawo do zasiłku chorobowego w okresie od 24.06.2014r. do 26.06.2014r. Swoje orzeczenie Sąd oparł na następujących ustaleniach i rozważaniach:</p>
<p>W okresie od dnia 23.07.2012r. do dnia 12.04.2014 r. ubezpieczona pozostawała w stosunku pracy z <span class="anon-block"> (...) sp. z.o.o.</span> we <span class="anon-block">W.</span>. Od dnia 1.04.2014 r. ubezpieczona była niezdolna do pracy z powodu choroby. Za okres trwania stosunku pracy pracodawca wypłacił wnioskodawczyni wynagrodzenie za czas choroby, a za dalszy okres przekazał dokumentację do organu rentowego celem ustalenia prawa i wypłaty zasiłku chorobowego za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia. Od 01.04.2014r. lekarz orzekał o nieprzerwanej niezdolności wnioskodawczyni do pracy. W dniu 02.06.2014 r. lekarz specjalista wystawił zaświadczenie lekarskie serii <span class="anon-block">(...)</span>o numerze <span class="anon-block"> (...)</span>. Dokument ten stwierdzał niezdolność do pracy ubezpieczonej w okresie od dnia 03.06.2014 r. do dnia 26.06.2014 roku.</p>
<p>Na dzień 23.06.2014 r. o godz. 8.00 organ rentowy wyznaczył kontrolę prawidłowości wystawienia powyższego zaświadczenia lekarskiego. Przesyłka zawierająca wezwanie na badanie została awizowana w dniu 06.06.2014 r., w związku z nie zastaniem przez doręczyciela adresata w miejscu zamieszkania. Kolejna awizacja przesyłki nastąpiła w dniu 16.06.2014 r., zaś w dniu 23.06.2014 r. zarządzono zwrot przesyłki do nadawcy w związku z nie podjęciem jej w terminie przez adresata.</p>
<p>Stan faktyczny Sąd Rejonowy ustalił na podstawie dokumentacji zgromadzonej w aktach organu rentowego oraz zeznania ubezpieczonej. Sąd ten zważył, że organ rentowy w prowadzonym postępowaniu administracyjnym w oparciu o treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990600636" title="Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz. U. z 1999 r. Nr 60, poz. 636 (art. 59)">art. 59 ustawy z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa</a> dokonał kontroli zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego niezdolność wnioskodawczyni do pracy w spornym okresie. Organ rentowy wyznaczył termin badania ubezpieczonej i działając w trybie art. 59 ust. 5 ustawy wysłał ubezpieczonej za zwrotnym poświadczeniem odbioru wezwanie, pouczając o konsekwencjach niestawiennictwa. Bezspornie również wnioskodawczyni nie odebrała przesyłki po jej dwukrotnym awizowaniu przez doręczyciela w dniach 6 i 16.06.2014r. Pozbawiając ubezpieczoną prawa do zasiłku chorobowego organ rentowy zastosował dyspozycję art. 59 ust. 6 ustawy chorobowej. Ocenę zasadności zaskarżonej decyzji, jak i przyczyn niestawiennictwa ubezpieczonej Sąd Rejonowy rozpoczął od ustalenia prawidłowości wezwania ubezpieczonej na badanie lekarskie lekarza orzecznika ZUS. Kwestia doręczania wezwań i zawiadomień podlega regułom procedury administracyjnej, w którym to trybie prowadzone jest postępowanie przez organ rentowy. Z treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 180)">art. 180 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego</a> (tekst jednolity Dz.U. 2013 rok, poz. 267) wynika, iż w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach. Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 42;art. 42 § 1)">art. 42 § 1 k.p.a.</a> pisma w postępowaniu administracyjnym doręcza się osobom fizycznym co do zasady w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. W przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 43)">art. 43 k.p.a.</a>). Bezspornie jednak ten przypadek nie wystąpił w niniejszej sprawie. W tej sytuacji tj. niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 42;art. 43)">art. 42 i 43 k.p.a.</a> operator pocztowy zawiadomił ubezpieczoną o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie 7 dni, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 44;art. 44 § 1;art. 44 § 1 pkt. 1)">art. 44§1 pkt. 1 k.p.a.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 44;art. 44 § 2)">art. 44§2 k.p.a.</a>).</p>
<p>W tak ustalonych okolicznościach faktycznych i przy prezentowanym stanie prawnym nie można zdaniem Sądu Rejonowego przyjąć, że o terminie badania ubezpieczona została powiadomiona odpowiednio w dniu 23.06.2014 r. (koniec dnia). Z przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 44;art. 44 § 4)">art. 44 § 4 k.p.a.</a> nie wynika, aby ustawodawca normując doręczenie zastępcze przyjął domniemanie jego dokonania już w dniu pozostawienia awiza. Przepis ten wskazuje bowiem, że doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Z tego też względu Sąd Rejonowy uznał, że przesyłka zawierająca wezwanie na badanie została skutecznie doręczona ubezpieczonej dopiero w dniu 23.06.2014 r. o godzinie 23:59. Mając na względzie to, że termin badania ustalono na godzinę 8:00 w tym dniu nie sposób dowodzić skutecznego prawnie powiadomienia ubezpieczonej. Sąd Rejonowy podniósł, że w postępowaniu administracyjnym, jakie prowadził organ rentowy niezbędne było pierwotne ustalenie prawidłowości doręczenia. Dopiero ustalenie w tym przedmiocie daje podstawę do merytorycznej oceny, czy osoba ubezpieczona uniemożliwiła badanie. Okoliczność powyższa stanowi bowiem przesłankę pozbawienia jej prawa do zasiłku chorobowego (art. 59 ust. 6 ustawy chorobowej). Sformułowanie powyższa zakłada złą wolę osoby ubezpieczonej ukierunkowaną na zniweczenie procedury badania. Trudno jej się jednak dopatrzyć w indywidualnej sytuacji wnioskodawczyni, która o terminie badań została powiadomiona z opóźnieniem, a przede wszystkim obiektywnie nie posiadała wiedzy o fakcie badania, gdyż nie zapoznała się z treścią przesyłki. Nie wszystkie więc sytuacje niestawiennictwa na badanie kontrolne automatycznie winny być więc kwalifikowane jako uniemożliwiające dokonanie tej kontroli. W rozpoznawanej sprawie ubezpieczona istotnie nie stawiła się na termin badania, ale celem jej działania nie było uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli przez lekarza orzecznika. Szczególnie, że o wyznaczonym terminie badania <span class="anon-block">E. M.</span> dowiedziała się dopiero po jego terminie, a jej wcześniejszy brak wiedzy nie był przez nią zawiniony. Sąd Rejonowy uznał więc, że brak było podstaw do zastosowania unormowania art. 59 ust. 6 ustawy z dnia 25.06.1999 r. co przesądza to o bezzasadności zaskarżonej decyzji organu rentowego.</p>
<p>Apelację od powyższego wyroku wniósł Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">T.</span> zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów prawa procesowego tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 44)">art. 44 k.p.a.</a> poprzez przyjęcie, że ubezpieczona nie została prawidłowo powiadomiona o terminie badania. Organ rentowy wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie odwołania. Uzasadniając apelację organ rentowy argumentował, że ubezpieczona została prawidłowo powiadomiona o terminie badania kontrolnego przez lekarza orzecznika ZUS a tym samym jej nieusprawiedliwione niestawiennictwo uzasadniało wydanie decyzji o odmowie prawa do zasiłku chorobowego od dnia następnego po dacie wyznaczonego badania. Organ rentowy wskazał, że z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 44;art. 44 § 1)">art. 44 § 1 k.p.a.</a> wynika, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 42;art. 43)">art. 42 i 43</a> operator pocztowy przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; lub, pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Z kolei zgodnie z § 4 art. 44 doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 44 § 1;§ a)">§ 1, a</a> pismo pozostawia się w aktach sprawy.</p>
<p>Organ rentowy podniósł, ze doręczenie w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 44)">art. 44 k.p.a.</a> stanowi tzw. fikcję prawną polegającą na uznaniu doręczenia za skuteczne mimo, że strona postępowania faktycznie nie zapoznała się z treścią korespondencji. Aby doręczenie zastępcze było skuteczne muszą łącznie zostać spełnione wymienione w tym przepisie przesłanki. Wszystkie okoliczności związane z doręczeniem powinny bezspornie wynikać z pocztowego potwierdzenia odbioru, które odgrywa istotną rolę przy stwierdzeniu skuteczności doręczenia. W dokumencie tym powinna być zawarta między innymi jednoznaczna informacja, w którym miejscu doręczyciel pozostawił zawiadomienie. Apelujący wskazał, że spełniono wszystkie warunki niezbędne do uznania doręczenia za skuteczne tj.</p>
<p>- wezwanie zostało wysłane na prawidłowy adres ubezpieczonej,</p>
<p>- pismo było przechowywane przez okres 14 dni w placówce pocztowej,</p>
<p>- listonosz umieścił awizo oraz powtórne awizo w skrzynce pocztowej adresata.</p>
<p>Pierwsze awizo zostało złożone w skrzynce ubezpieczonej w dniu 06.06.2014r., zatem 14 dniowy termin o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 44;art. 44 § 3)">art. 44 § 3 k.p.a.</a> upłynął dnia 20.06.2014r. a nie 23.06.23014r. jak przyjął Sąd Rejonowy. Ponadto organ rentowy podniósł, że fakt uszkodzenia skrzynki pocztowej nie został w żaden sposób udowodniony w toku postępowania.</p>
<p>Zdaniem Sądu Okręgowego apelacja organu rentowego jest nieuzasadniona, co skutkowało jej oddaleniem a wyrok sądu I instancji odpowiada prawu, chociaż z innych przyczyn niż wskazane w uzasadnieniu tego wyroku.</p>
<p>Sad Rejonowy dokonał prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, nie dopuszczając się naruszenia przepisów postępowania określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 k.p.c.</a> Ustalenia te Sąd Okręgowy podziela i czyni własnymi. Ustalenia te Sąd Okręgowy uzupełnił jednak w oparciu o dokument znajdujący się w aktach zasiłkowych na K 8 w postaci zwrotnego poświadczenia odbioru wezwania, z którego wynika, że doręczyciel nie zaznaczył w tym dokumencie, w którym miejscu zostawił zawiadomienie o przesyłce ( awizo).</p>
<p>Sąd Rejonowy dokonał nieprawidłowej wykładni przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">k.p.a.</a> w zakresie doręczeń, mających zastosowanie w stanie faktycznym sprawy. W tym zakresie zarzut apelującego organu rentowego, w którym zarzucono Sądowi Rejonowemu naruszenie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 44;art. 44 § 4)">art. 44 § 4 k.p.a.</a> okazał się skuteczny. Sąd Okręgowy uznał, że obliczenie daty skutecznego powiadomienia ubezpieczonej o terminie badania dokonane przez Sąd Rejonowy nie było prawidłowe. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 44 § 4;art. 44)">§ 4 art. 44</a> doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Ze zwrotnego poświadczenia odbioru wezwania przesyłki ( K 8 akt zasiłkowych) wynika, że pierwsze awizo doręczyciel pozostawił w dniu 06.06.2014r. a tym samym, zgodnie z dyspozycją cytowanego wyżej przepisu doręczenie powinno zostać uznane za skutecznie z upływem 14-go dnia tj. 20.06.2014r.</p>
<p>Jednakże podkreślić należy, że doręczenie to nie spełniło innych warunków dla uznania go za prawidłowe. Apelujący organ rentowy w swojej apelacji podniósł, że aby doręczenie zastępcze było skuteczne muszą łącznie zostać spełnione wymienione w tym przepisie przesłanki, m. in. w zwrotnym poświadczeniu odbioru wezwania powinna być zawarta jednoznaczna informacja, w którym miejscu doręczyciel pozostawił zawiadomienie. Apelujący ( podobnie Sąd Rejonowy) nie dostrzegł jednak, że w przedmiotowej sprawie warunek ten nie został spełniony, gdyż doręczyciel nie wskazał gdzie pozostawił zawiadomienie ( awizo), czy w oddawczej skrzynce pocztowej adresata, czy na drzwiach adresata czy innego pomieszczenia lub w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Tym samym organ rentowy uznając, że wezwanie ubezpieczonej na badanie było prawidłowe i pozbawiając ją prawa do zasiłku chorobowego na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990600636" title="Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz. U. z 1999 r. Nr 60, poz. 636 (art. 59;art. 59 ust. 6)">art. 59 ust. 6 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa</a> Dz.U.2014.159 j.t. dopuścił się naruszenia przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 44;art. 44 § 2)">art. 44 § 2 k.p.a.</a> co skutkować musi zmianą zaskarżonej decyzji i przyznaniem ubezpieczonej prawa do tego zasiłku za okres objęty decyzją.</p>
<p>Z powyższych względów Sąd Okręgowy, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 385)">art. 385 k.p.</a>.c. oddalił apelację organu rentowego jako nieuzasadnioną.</p>
</div>