VIII U 2369/14
Суды общей юрисдикции2014-12-17
Номер дела
VIII U 2369/14
Дата решения
2014-12-17
Тип
SENTENCE
Текст решения
<p>
<strong>
<!-- -->ODPIS</strong>
</p>
<p>Sygn. akt VIII U 2369/14</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->W IMIENIU</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</strong>
</p>
<p>Dnia 17 grudnia 2014 r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Poznaniu VIII Wydział Ubezpieczeń Społecznych</p>
<p>w składzie : Przewodniczący del. SSR Maciej Nawrocki</p>
<p>Protokolant st. prot. sąd. Anna Narożna</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2014 r. w Poznaniu</p>
<p>odwołania <span class="anon-block">W. M.</span>
</p>
<p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span>
</p>
<p>z dnia 15 maja 2014r., znak: ENMS/25/026044456</p>
<p>w sprawie <span class="anon-block">W. M.</span>
</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span> <span class="anon-block">W.</span>.</p>
<p>o emeryturę</p>
<p>
<strong>
<!-- --> zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje odwołującemu prawo do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych poczynając od dnia 16 marca 2014r. </strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->Decyzją z dnia 15 maja 2014 r.</strong>, znak <span class="anon-block"> (...)</span>, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span>, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> (Dz. U. 83.8.43 ze zm.) oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 ()">ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń społecznych</a> (t.j. Dz. U. 13.1440 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku złożonego w dniu 19 marca 2014 r., odmówił <span class="anon-block">W. M.</span> przyznania prawa do emerytury.</p>
<p>W uzasadnieniu wskazał, iż wnioskodawca nie udowodnił co najmniej 15 lat wykonywania pracy w szczególnych warunkach oraz nie rozwiązał stosunku pracy. Organ rentowy uwzględnił do stażu pracy w szczególnych warunkach 11 lat + 6 m-cy + 15 dni z okresu zatrudnienia w <span class="anon-block">E.</span> Operator spółka o.o. od dnia 01.03.1987 r. do dnia 31.12.1998 r. Natomiast nie uznał za pracę w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia w <span class="anon-block">E.</span> od dnia 01.12.1977 r. do dnia 28.02.1987 r. Nadto organ rentowy wskazał, iż przyjął za udowodnione 25 lat + 11 m-cy + 26 dni okresów składkowych oraz 0 lat + 3 m-ce + 17 dni okresów nieskładkowych (łącznie 26 lat + 3 m-ce + 13 dni) /vide decyzja w aktach ZUS/</p>
<p>Dnia 26 maja 2014 r., w formie i terminie przewidzianym prawem, <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">W. M.</span> </strong>złożył odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej zmianę i przyznanie prawa do emerytury. Odwołujący wskazał na świadków, z którymi w spornym okresie pracował w szczególnych warunkach /vide odwołanie k. 2 akt/</p>
<p>W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, przytaczając argumentację prawną i faktyczną zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji /vide odpowiedź na odwołanie k. 3-4 akt/</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>Odwołujący <span class="anon-block">urodził się dnia (...)</span> Nie jest członkiem OFE.</p>
<p>Odwołujący legitymuje się okresem ubezpieczenia wynoszącym łącznie 26 lat + 3 m-ce + 13 dni, w tym 25 lat + 11 m-cy + 26 dni okresów składkowych oraz 0 lat + 3 m-ce + 17 dni okresów nieskładkowych.</p>
<p>W dniu 19 marca 2014 r. odwołujący złożył wniosek o przyznanie prawa do emerytury i z tytułu pracy w warunkach szczególnych. Do wniosku odwołujący dołączył m.in. świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 29 czerwca 2004 r. wystawione przez <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo Budownictwa (...) S.A.</span>, w którym wskazano, iż w okresie od dnia 1 grudnia 1977 r. do dnia 28 lutego 1987 r. <span class="anon-block">W. M.</span> stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał pracę <em>
<!-- -->przy montażu i remoncie urządzeń elektroenergetycznych </em>(wykaz A dział II rozporządzenia z dnia 07.02.1983 r.)<em>
<!-- -->, </em>na stanowisku <em>
<!-- -->elektromonter budowy stacji elektroenergetycznych </em>(dział II poz. 1 pkt. 18 wykazu stanowiącego załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 17 Ministra Górnictwa i Energetyki z dnia 12 sierpnia 1983 r. w sprawie określenia stanowisk pracy w resorcie górnictwa i energetyki, na których wykonywane są prace w szczególnych warunkach).</p>
<p>Decyzją z dnia 15 maja 2014 r. organ rentowy odmówił odwołującemu przyznania prawa do emerytury, ze względu na niewykazanie 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Organ rentowy uznał za wykazane 11 lat + 6 m-cy + 15 dni stażu pracy w warunkach szczególnych w <span class="anon-block"> (...) spółka z o.o.</span> Nie uznał natomiast za wykazany staż pracy w warunkach szczególnych w <span class="anon-block">E.</span> w okresie od dnia 1 grudnia 1977 r. do dnia 28 lutego 1987 r., gdyż w przedłożonym świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach posłużono się inną nazwą stanowiska pracy, niż wynika z przywołanego działu II, poz. 1 pkt. 18 wykazu A zarządzenia resortowego.</p>
<p>
<em>
<!-- -->bezsporne; nadto dowód: wniosek o emeryturę, świadectwo wykonywania prac w warunkach szczególnych, decyzja – w aktach emerytalnych odwołującego </em>
</p>
<p>W okresie od dnia 1 grudnia 1977 r. do dnia 28 lutego 1987 r. odwołujący był zatrudniony w <span class="anon-block"> Zakładzie (...)</span> (po przekształceniach działającym później pod nazwą <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie Budownictwa (...) S.A.</span>; dalej: <span class="anon-block"> (...)</span>) jako elektromonter.</p>
<p>Odwołujący pracował wraz z <span class="anon-block">R. G.</span> (zatrudnionym w <span class="anon-block"> (...)</span> w latach 1970-1977 oraz 1978-2008), <span class="anon-block">T. M. (1)</span> (zatrudnionym w <span class="anon-block"> (...)</span> od 1977 r. do nadal) i <span class="anon-block">W. Ł.</span> (zatrudnionym w <span class="anon-block"> (...)</span> od 1977 r. do nadal). Odwołujący i wymienieni świadkowie – elektromonterzy wykonywali wszystkie prace związane z budową linii elektroenergetycznych, począwszy od prac ziemnych przy budowie kanałów kablowych z prefabrykatów, poprzez montaż i demontaż słupów wysokiego napięcia, układanie kabli, montaż i szynowanie transformatorów i aparatury na stacjach transformatorowych 110, 220 i 400 kV, instalowanie izolatorów przepustowych, układów chłodzenia, aż do rozruchu zamontowanych urządzeń, a później ich napraw. Wszyscy wykonywali te prace w ramach zatrudnienia na pełen etat, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Odwołujący nie miał dłuższych absencji w pracy.</p>
<p>
<span class="anon-block">R. G.</span>, <span class="anon-block">T. M. (1)</span> i <span class="anon-block">W. Ł.</span> otrzymali świadectwa wykonywania prac w szczególnych warunkach, zawierające co do charakterystyki pracy sformułowanie <em>
<!-- -->przy montażu, remoncie i eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych, </em>a co do określenia zajmowanego stanowiska pracy sformułowanie <em>
<!-- -->elektromonter urządzeń rozdzielczych i stacyjnych</em>. Odwołujący natomiast otrzymał świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach, zawierające co do charakterystyki pracy sformułowanie <em>
<!-- -->przy montażu i remoncie urządzeń elektroenergetycznych, </em>a co do określenia zajmowanego stanowiska pracy sformułowanie <em>
<!-- -->elektromonter budowy stacji elektroenergetycznych</em>.</p>
<p>
<em>
<!-- -->dowód: dokumenty w aktach osobowych odwołującego – k. 18 (koperta); świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach – akta emerytalne <span class="anon-block">R. G.</span> – k. 30 (koperta); zeznania świadków: <span class="anon-block">R. G.</span> – k. 38v, <span class="anon-block">T. M. (2)</span> – k. 38v-39, <span class="anon-block">W. Ł.</span> – k. 39; zeznania odwołującego – k. 39v</em>
</p>
<p>Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zgromadzonych dokumentów, zeznań świadków i zeznań odwołującego.</p>
<p>Oceniając powyższy stan faktyczny Sąd uznał za wiarygodne w całości <strong>
<!-- -->dokumenty </strong>zawarte w aktach pozwanego organu rentowego, albowiem zostały one sporządzone przez kompetentne organy, w zakresie przyznanych im upoważnień i w przepisanej formie. Ponieważ nie były one kwestionowane przez strony postępowania i nie wzbudziły wątpliwości Sądu co do ich autentyczności bądź prawdziwości zawartych w nich twierdzeń, nie było podstaw, ażeby odmówić im wiary. W szczególności sąd uznał za w pełni wiarygodne dokumenty dotyczące zatrudnienia odwołującego w <span class="anon-block"> (...)</span>. Strona pozwana dokumentów tych nie zakwestionowała.</p>
<p>Za spójne i konsekwentne należało uznać <strong>
<!-- -->zeznania świadków</strong> <span class="anon-block">R. G.</span>, <span class="anon-block">T. M. (1)</span> i <span class="anon-block">W. Ł.</span>, którzy potwierdzili fakt i charakter pracy odwołującego w latach 1977-1987. Ich zeznania były jasne, rzeczowe, przekonywujące. Sąd nie dopatrzył się okoliczności przemawiających za tym, aby przyjąć, że świadkowie podawali nieprawdę chcąc zeznać na korzyść odwołującego.</p>
<p>Za w pełni wiarygodne Sąd uznał zeznania <strong>
<!-- -->odwołującego</strong>, które tworzyły zwartą i logiczną całość oraz korespondowały z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w niniejszej sprawie, w tym z dokumentami oraz zeznaniami przesłuchanych świadków. W sposób przekonywujący i rzeczowy odwołujący wyjaśnił na czym polegała jego praca jako elektromontera.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Przyznawanie emerytur dla osób urodzonych tak jak odwołujący po 31 grudnia 1948 r. reguluje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 184)">art. 184 ustawy z 17 grudnia 1998 r. <em>
<!-- -->o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</em>
</a> (Dz. U. z 2013 r., poz. 1440).</p>
<p>Zgodnie z tym przepisem emerytura przy obniżonym wieku przysługuje ubezpieczonym, którzy łącznie spełnią poniższe wymogi :</p>
<dl>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>mężczyzna osiągnie wiek lat 60,</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>w dniu wejścia w życie ustawy, czyli na dzień 1.01.1999 r. posiada:</p>
<p>a)
okres składkowy i nieskładkowy w ilości co najmniej 25 lat,</p>
<p>b)
z czego co najmniej przez 15 lat wykonywał pracę w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze</p>
</dd>
</dl>
<dl>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego, a jeżeli przystąpił – złoży wniosek o przekazanie zgromadzonych środków na rachunku za pośrednictwem Zakładu na dochody budżetu państwa.</p>
</dd>
</dl>
<p>Bezsporne w niniejszej sprawie było to, iż:</p>
<p>1.
odwołujący w dniu 16 marca 2014 r. ukończył 60 lat,</p>
<p>2.
na dzień 1.01.1999 posiada ponad 25 lat stażu ubezpieczeniowego,</p>
<p>3.
nie przystąpił do OFE.</p>
<p>Sporne natomiast w sprawie było to, czy odwołujący legitymuje się 15 letnim stażem pracy w warunkach szczególnych – organ rentowy nie uwzględnił bowiem okresu od dnia 1 grudnia 1977 r. do dnia 28 lutego 1987 r. z tytułu zatrudnienia w <span class="anon-block"> (...)</span>.</p>
<p>Zatrudnienie w szczególnych warunkach czy w szczególnym charakterze interpretuje się tak, jak to było wymagane w przepisach dotychczasowych do nabycia emerytury w obniżonym wieku. Przepisami dotychczasowymi w rozumieniu art. 184 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. <em>
<!-- -->w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze</em> (Dz. U. Nr 8, poz.43 ze zm.) wraz z załącznikiem do tego rozporządzenia.</p>
<p>Na podstawie § 2 powoływanego rozporządzenia okresami pracy, uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu, są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy.</p>
<p>Zgodnie z § 1 ust. 1 cyt. rozporządzenia – rozporządzenie stosuje się do pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, wymienione w § 4-15 rozporządzenia oraz w wykazach stanowiących załącznik do rozporządzenia, zwanych dalej "wykazami". W wykazie tym są wymienione m. in.:</p>
<p>w dziale II <em>
<!-- -->W energetyce</em>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->Prace przy wytwarzaniu i przesyłaniu energii elektrycznej i cieplnej oraz przy montażu, remoncie i eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych i cieplnych.</em>
</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 (§ 2;§ 2 ust. 2)">§ 2 ust. 2 rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. <em>
<!-- -->w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</em>
</a> (Dz. U. 1983 Nr 8 poz. 43 ze zm.) okresy pracy w szczególnych warunkach, na podstawie posiadanej dokumentacji, stwierdza zakład pracy w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach lub w świadectwie pracy. Jednakże judykatura pozwala na dowodzenie w inny, niż wskazany w § 2 ust. 2 cytowanego rozporządzenia, że praca była wykonywana w szczególnych warunkach. Jak bowiem wskazał Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 27 maja 1985 r. <em>
<!-- -->III UZP 5/85, LEX nr 14635</em> w postępowaniu przed okręgowymi zakładami pracy i ubezpieczeń społecznych w sprawach o świadczenia emerytalno-rentowe dopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków na okoliczność zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, jeżeli zainteresowany wykaże, że nie może przedstawić zaświadczenia z zakładu pracy z powodu likwidacji zakładu pracy lub zniszczenia dokumentów dotyczących takiego zatrudnienia. Przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków nie jest dopuszczalne w postępowaniu przed organem rentowym (teza powołanej uchwały SN). W uzasadnieniu uchwały z dnia 27 maja 1985 r. Sąd Najwyższy wskazał, że Sąd jest uprawniony do przeprowadzenia dowodu ze świadków na okoliczność takiego zatrudnienia – jeżeli okaże się, że jest to konieczne dla wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy. Dowód z zeznań świadków podlega ocenie Sądu na tle okoliczności sprawy i treści zebranego materiału dowodowego. Nie można bowiem – podkreśla SN – przypisać ustawodawcy zamiaru, ażeby tak istotne kwestie, mające wpływ na ustalenie prawa do świadczeń emerytalno – rentowych, powierzył tyko zakładom pracy, skoro jest notoryjnie znane, że zakłady pracy często nie posiadają dokumentacji z uwagi na upływ czasu, reorganizację lub zniszczenie z innych przyczyn. Prowadziłoby to w wielu przypadkach do przyznania pracownikom, którzy byli zatrudnieni w warunkach szczególnych lub szczególnym charakterze, zaniżonych świadczeń, a nawet pozbawienia świadczeń. Podobny pogląd wyraził Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 21 września 1984 r. <em>
<!-- -->III UZP 48/84, LEX nr 14630</em> oraz w uchwale z dnia 10 marca 1984 r., <em>
<!-- -->III UZP 6/84, LEX nr 14625:</em>
</p>
<p>„okresy zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przewidziane <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> mogą być ustalane w postępowaniu odwoławczym także innymi środkami dowodowymi niż dowód z zaświadczenia zakładu pracy.”</p>
<p>Przenosząc powyższe rozważania Sądu Najwyższego na grunt sprawy niniejszej należy stwierdzić, że odwołujący przedstawił dowody na wykonywanie pracy w szczególnych warunkach w rozmiarze większym niż to wynika z ustaleń organu rentowego. Do okresu pracy w szczególnych warunkach należało zaliczyć okres zatrudnienia w <span class="anon-block"> (...)</span> i stałego, w pełnym wymiarze czasu wykonywania pracy <em>
<!-- -->przy montażu, remoncie i eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych, </em>na stanowisku <em>
<!-- -->elektromontera urządzeń rozdzielczych i stacyjnych</em> od dnia 1 grudnia 1977 r. do dnia 28 lutego 1987 r. [= 9 lat + 3 m-ce + 0 dni – wszystko okresy składkowe, czyli efektywnego świadczenia pracy – vide: karta przebiegu zatrudnienia w aktach emerytalnych odwołującego].</p>
<p>Oznacza to, że odwołujący spełnił trzeci z warunków przyznania prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym, czyli 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Uwzględniając do uznanych przez organ rentowy okresów wykonywania pracy elektromontera pogotowia elektroenergetycznego w <span class="anon-block"> (...) spółka z o.o.</span> [= 11 lat + 6 m-cy + 15 dni], także okres pracy w <span class="anon-block"> (...)</span> od dnia 1 grudnia 1977 r. do dnia 28 lutego 1987 r. [= 9 lat + 3 m-ce + 0 dni], odwołujący przepracował w warunkach szczególnych łącznie <strong>
<!-- -->20 lat + 9 m-cy + 15 dni</strong>.</p>
<p>Przy ustaleniu, że odwołujący wykazał 15 lat pracy w warunkach szczególnych orzeczono jak w wyroku na podstawie w/w przepisów i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art. 477<sup>
<!-- -->14 </sup>§ 2 k.p.c.</a> i przyznano odwołującemu prawo do wcześniejszej emerytury od dnia 16 marca 2014 r., tj. od dnia spełnienia kryterium ukończenia 60 lat w miesiącu, w którym odwołujący złożył wniosek o emeryturę.</p>
<p>/-/ Maciej Nawrocki</p>
</div>