IV Ka 992/13

<p>Sygn. akt IV Ka 992/13</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 4 grudnia 2013 roku</p> <p>Sąd Okręgowy w Krakowie, Wydział IV Karny Odwoławczy w składzie:</p> <p>Przewodniczący: SSO Sławomir Noga</p> <p>Sędziowie: SO Jadwiga Żmudzka (spr.)</p> <p>SR del. Małgorzata Tyndel</p> <p>Protokolant: st. prot. Teresa Orlik</p> <p>przy udziale Marcina Lichosika Prokuratora Prokuratury Rejonowej del. do Prokuratury Okręgowej,</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2013 roku,</p> <p>sprawy <strong> <!-- --> <span class="anon-block">J. D.</span> </strong> </p> <p>oskarżonej o przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 298;art. 298 § 1)">art. 298 § 1 kk</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 kk</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 11;art. 11 § 2)">art. 11 § 2 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 12)">art. 12 kk</a> </p> <p>na skutek apelacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego</p> <p>od wyroku Sądu Rejonowego dla Krakowa - Nowej Huty w Krakowie</p> <p>z dnia 26 czerwca 2013r. sygn. akt II K 651/12/N</p> <p>zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że z kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonej eliminuje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 k.k.</a> i obniża wymierzoną jej karę do 7 (siedmiu) miesięcy pozbawienia wolności; w pozostałym zakresie przedmiotowy wyrok utrzymuje w mocy; zasądza od oskarżyciela posiłkowego <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> na rzecz Skarbu Państwa kwotę 270 (dwieście siedemdziesiąt) złotych tytułem kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.</p> <p> <em> <!-- -->SSO Jadwiga Żmudzka SSO Sławomir Noga SSR Małgorzata Tyndel </em> </p> <p>Sygn. akt IV Ka 992/13</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <strong> <!-- -->wyroku z dnia 4 grudnia 2013r. </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> <span class="anon-block">J. D.</span> </strong> oskarżona została o to, że:</p> <p>w okresie od dnia 27 października 2002 r. do dnia 2 grudnia 2002 r. w <span class="anon-block">N.</span> i w <span class="anon-block">K.</span>, działając w wykonaniu z góry powziętego zamiaru i w krótkich odstępach czasu, wspólnie i w porozumieniu z innymi ustalonymi i nieustalonymi osobami, co do których prowadzone jest odrębne postępowanie i w celu osiągnięcia korzyści majątkowej z tytułu wypłaty odszkodowania z umowy ubezpieczeniowej, wprowadziła w błąd odpowiedzialnych pracowników <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> Oddział w <span class="anon-block">K.</span> co do faktu i okoliczności powstania uszkodzeń samochodów w ten sposób, iż w dniu 27 października 2002 r. w <span class="anon-block">N.</span> uczestniczyła w zdarzeniu pozorującym kolizję drogową będącą podstawą wypłaty odszkodowania z ubezpieczenia OC i AC z udziałem kierowanego przez nią samochodu m-ki <span class="anon-block">H. (...)</span> <span class="anon-block">nr rej. (...)</span>, oraz zarejestrowanego na <span class="anon-block">I. P.</span> samochodu m-ki <span class="anon-block">R. (...)</span> <span class="anon-block">nr rej. (...)</span>, za którego kierowcę się podał, a następnie posługując się poświadczającymi nieprawdę dokumentami w postaci policyjnej notatki urzędowej nr <span class="anon-block">(...)</span> sporządzonej przez funkcjonariusza KPP w <span class="anon-block">W.</span> o okolicznościach kolizji drogowej, doprowadziła do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w/w firmę ubezpieczeniową z tytułu wypłaty odszkodowań w kwocie łącznej 16 805,38 zł, a to:</p> <p>- za szkody w pojeździe m-ki <span class="anon-block">H. (...)</span> <span class="anon-block">nr rej. (...)</span> w kwocie 7 300 zł z ubezpieczenia OC pojazdu m-ki <span class="anon-block">R. (...)</span> <span class="anon-block">nr rej. (...)</span>,</p> <p>- za szkody w pojeździe m-ki <span class="anon-block">R. (...)</span> <span class="anon-block">nr rej. (...)</span> w kwocie 9 505,38 zł z ubezpieczenia AC tego pojazdu,</p> <p>tj. o przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 298;art. 298 § 1)">art. 298 § 1 kk</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 kk</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 11;art. 11 § 2)">art. 11 § 2 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 12)">art. 12 kk</a> </p> <p>Sąd Rejonowy dla Krakowa- Nowej Huty w Krakowie wyrokiem z dnia 26 czerwca 2013 roku, sygn. IIK 651/12/N orzekł, co następuje:</p> <p>I. oskarżoną <span class="anon-block">J. D.</span> uznaje za winną popełnienia czynu polegającego na tym, że w okresie od dnia 27 października 2002 roku do dnia 02 grudnia 2002 roku w <span class="anon-block">N.</span> i w <span class="anon-block">K.</span>, działając w wykonaniu z góry powziętego zamiaru i w krótkich odstępach czasu, wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, co do których prowadzone jest odrębne postępowanie, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej z tytułu wypłaty odszkodowania z umowy ubezpieczeniowej, wprowadziła w błąd pracowników <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> Oddział w <span class="anon-block">K.</span> co do faktu i okoliczności powstania uszkodzeń samochodów marki <span class="anon-block">H. (...)</span> o <span class="anon-block">numerze rejestracyjnym (...)</span> i <span class="anon-block">R. (...)</span> o <span class="anon-block">numerze rejestracyjnym (...)</span>, w ten sposób, iż w dniu 27 października 2002 roku w <span class="anon-block">N.</span> uczestniczyła w zdarzeniu pozorującym kolizję drogową będącą podstawą wypłaty odszkodowania z ubezpieczenia OC i AC z udziałem kierowanego przez nią samochodu marki <span class="anon-block">H. (...)</span> o <span class="anon-block">numerze rejestracyjnym (...)</span> oraz zarejestrowanego na <span class="anon-block">I. P.</span> samochodu marki <span class="anon-block">R. (...)</span> o <span class="anon-block">numerze rejestracyjnym (...)</span>, za którego kierowcę się podał, a następnie posługując się dokumentem w postaci policyjnej notatki urzędowej nr <span class="anon-block">(...)</span> sporządzonej przez funkcjonariusza KPP w <span class="anon-block">W.</span>, w której przez podstępne wprowadzenie go w błąd wyłudzono poświadczenie przez niego nieprawdy o okolicznościach kolizji drogowej, doprowadziła do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w/w firmę ubezpieczeniową z tytułu wypłaty odszkodowań w łącznej kwocie 16.805,38 złotych, w tym za szkodę w pojeździe marki <span class="anon-block">H. (...)</span> o <span class="anon-block">numerze rejestracyjnym (...)</span> w kwocie 7.300,00 złotych z ubezpieczenia OC pojazdu marki <span class="anon-block">R. (...)</span> o <span class="anon-block">numerze rejestracyjnym (...)</span> oraz za szkodę w pojeździe marki <span class="anon-block">R. (...)</span> o <span class="anon-block">numerze rejestracyjnym (...)</span> w kwocie 9.505,38 złotych z ubezpieczenia AC tego pojazdu, co stanowi występek z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 298;art. 298 § 1)">art. 298 § 1 k.k.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 11;art. 11 § 2)">art. 11 § 2 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 12)">art. 12 k.k.</a> i za to na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> przy zastosowaniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 11;art. 11 § 3)">art. 11 § 3 k.k.</a> wymierza jej karę 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności;</p> <p>II. na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 69;art. 69 § 1;art. 69 § 2)">art. 69 § 1 i 2 k.k.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 70;art. 70 § 1;art. 70 § 1 pkt. 1)">art. 70 § 1 pkt 1 k.k.</a> wykonanie orzeczonej wobec oskarżonej w pkt. I wyroku kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesza na okres próby wynoszący 2 (dwa) lata;</p> <p>III. na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46;art. 46 § 1)">art. 46 § 1 k.k.</a> zobowiązuje oskarżoną <span class="anon-block">J. D.</span> do naprawienia wyrządzonej przestępstwem szkody w części poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonego <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> Oddział w <span class="anon-block">K.</span> kwoty 7.300,00 (siedem tysięcy trzysta) złotych;</p> <p>IV. na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 627)">art. 627 k.p.k.</a> oraz na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820160124" title="Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze - Dz. U. z 1982 r. Nr 16, poz. 124 (art. 29;art. 29 ust. 1)">art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 roku Prawo o Adwokaturze</a> (Dz.U. nr 16 poz. 124 z 1982 roku ze zm.) i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820160124" title="Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze - Dz. U. z 1982 r. Nr 16, poz. 124 (art. 29 § 14;art. 29 § 14 ust. 7)">§ 14 ust. 7</a> w zw. z ust. 2 pkt 3 w zw. z § 16 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku (Dz.U. nr 163 poz. 1348 z 2002 roku) w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu zasądza od oskarżonej <span class="anon-block">J. D.</span> na rzecz oskarżycielka posiłkowego <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> Oddział w <span class="anon-block">K.</span> kwotę 2.091,00 (dwa tysiące dziewięćdziesiąt jeden) złotych tytułem wydatków związanych z ustanowieniem w sprawie pełnomocnika;</p> <p>V. na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 633)">art. 633 k.p.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 627)">art. 627 k.p.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19730270152" title="Ustawa z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych - Dz. U. z 1973 r. Nr 27, poz. 152 (art. 2;art. 2 ust. 1;art. 2 ust. 1 pkt. 3)">art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych</a> (tekst jedn. Dz. U. z 1983 r. Nr 49, poz. 223 ze zm.) zasądza od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa kwotę 254,00 (dwieście pięćdziesiąt) złotych, w tym 180,00 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem opłaty i 74,00 (siedemdziesiąt cztery) złote tytułem wydatków.</p> <p>Apelację od powyższego wyroku złożył pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego, który przedmiotowemu wyrokowi na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 438;art. 438 pkt. 1)">art. 438 pkt 1 k.p.k.</a> zarzucił:</p> <p>obrazę przepisów prawa materialnego, a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46;art. 46 § 1)">art. 46 § 1 k.k.</a> przez zasądzenie jedynie części kwoty należnej i dochodzonej przez oskarżyciela posiłkowego <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w ramach obowiązku naprawienia szkody, w sytuacji gdy wysokość szkody poniesionej przez oskarżyciela posiłkowego jest udokumentowana.</p> <p>W oparciu o powyższe skarżący wniósł o:</p> <p>zmianę zaskarżonego wyroku w punkcie III poprzez orzeczenie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46;art. 46 § 1)">art. 46 § 1 kk</a> wobec oskarżonej <span class="anon-block">J. D.</span> obowiązku naprawienia szkody w całości poprzez zapłatę przez oskarżoną <span class="anon-block">J. D.</span> na rzecz oskarżyciela posiłkowego <span class="anon-block"> (...) SA</span> kwoty 16.805.38 zł (szesnaście tysięcy osiemset pięć złotych trzydzieści osiem groszy) oraz o zasądzenie od oskarżonej <span class="anon-block">J. D.</span> na rzecz oskarżyciela posiłkowego <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> kosztów zastępstwa adwokackiego za postępowanie przed Sądem II instancji w kwocie 750 zł + 23% VAT, tj. 922,50 zł brutto.</p> <p> <strong> <!-- --> Sąd Odwoławczy rozważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zarzut podniesiony w apelacji nie był trafny i apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie, jednakże zaistniały względy wymienione w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 440)">art. 440 k.p.k.</a>, skutkujące koniecznością zmiany wyroku na korzyść oskarżonej.</p> <p>Kontrola instancyjna prowadzi do wniosku, iż Sąd Rejonowy przeprowadził obszerne postępowanie dowodowe, wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności sprawy. Sąd I Instancji dokonał wnikliwej oceny całego zebranego materiału dowodowego. Ocena wszystkich dowodów jest oceną swobodną, pozbawioną cech dowolności. W pisemnych motywach wyroku Sąd odniósł się szczegółowo do wyjaśnień oskarżonej <span class="anon-block">J. D.</span>, zeznań wszystkich świadków oraz pozostałych dowodów, wskazując, którym dowodom i w jakiej części dał wiarę, a którym wiary odmówił, wskazując szczegółowo przyczyny takiego postąpienia. Rozumowanie Sądu, jak idzie o dokonaną ocenę wszystkich dowodów pozbawione jest cech dowolności, sprzeczności, niejasności, wszystkie dowody ocenione zostały z zachowaniem zasad logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego oraz wskazań wiedzy. Tym samym ocena dowodów, jako zgodna z dyspozycją <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a>, z ochrony tego przepisu korzysta.</p> <p>Sąd Rejonowy badał okoliczności korzystne, jak i niekorzystne, zgodnie z wymogiem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 4)">art. 4 k.p.k.</a> przeprowadził bowiem dowody przemawiające zarówno na korzyść, jak i niekorzyść oskarżonej <span class="anon-block">J. D.</span>. Sąd Rejonowy nie dopuścił się przy tym naruszenia treści przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 410)">art. 410 kpk</a>. Sąd meriti poczynił w sprawie prawidłowe ustalenia faktyczne. Ustalenia te nie były zresztą kwestionowane przez strony niniejszego postępowania.</p> <p>Kontrola instancyjna stwierdza, iż wbrew zarzutowi apelacji, środek karny w postaci obowiązku naprawienia szkody w części został prawidłowo orzeczony.</p> <p>Podkreślić należy, iż obowiązek naprawienia szkody ma charakter złożony, albowiem z uwagi na jego kompensacyjną rolę, powoduje daleko idące zbliżenie prawa karnego do prawa cywilnego. Oznacza to konieczność uwzględnienia norm prawa określających zasady kompensacji (np. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 415)">art. 415 k.c.</a>), jak również tego, iż z uwagi na karnoprawny obowiązek naprawienia szkody poza funkcją kompensacyjną, pełni on przede wszystkim funkcję penalną. Jest on bowiem jednym ze środków karnych, orzekanym jako konsekwencja popełnionego przestępstwa, do którego odnoszą się odpowiednio dyrektywy wymiaru kary (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 56)">art. 56</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 53)">art. 53 k.k.</a>).</p> <p>Podkreślić należy, iż żaden z przepisów prawa karnego materialnego nie obliguje - jak chciałby tego pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego - Sądu rozpoznającego sprawę, do orzekania wyłącznie w całości zobowiązania do naprawienia szkody w sytuacji, gdy ustalona jest rzeczywista wysokość szkody. Jak zauważa sam skarżący, przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46;art. 46 § 1)">art. 46 § 1 k.k.</a> obliguje Sąd do orzeczenia obowiązku naprawienia szkody w całości lub w części w przypadku złożenia stosownego wniosku przez pokrzywdzonego oraz skazania oskarżonego. Sąd ma zatem możliwość orzeczenia obowiązku naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem również w części. Skoro zatem ustawa pozwala na orzekanie obowiązku naprawienia szkody "w całości albo w części", a więc w istocie na orzekanie uznaniowe, zależne od oceny okoliczności konkretnej sprawy stosowanie omawianego środka karnego, to wybór sposobu obowiązku naprawienia szkody w wypadku współsprawstwa, w pełni zabezpieczającego w postępowaniu karnym interesy pokrzywdzonego, a zarazem uwzględniającego zasadę odpowiedzialności indywidualnej każdego ze współsprawców, należeć powinien w konkretnym wypadku do Sądu.</p> <p>W realiach niniejszej sprawy, gdzie oskarżona działała w warunkach współsprawstwa, trafnie uznał Sąd Rejonowy, iż uzasadnione jest orzeczenie środka karnego przewidzianego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46;art. 46 § 1)">art. 46 § 1 k.k.</a> zgodnie z zasadą pro rata parte. Gdyby zgodnie z postulatem apelującego zasądzić jedynie od oskarżonej <span class="anon-block">J. D.</span>, której udział w inkryminowanym działaniu był relatywnie mniejszy niż <span class="anon-block">I. P.</span> oraz <span class="anon-block">T. W.</span>, równowartość całej szkody wyrządzonej przestępstwem popełnionym przez oskarżoną oraz dwie inne osoby, to znaczy kwotę 16.805,38 zł, nie odpowiadałoby to istocie karnoprawnego obowiązku naprawienia szkody. Obciążenie oskarżonej obowiązkiem naprawienia szkody w całości pomijałoby bowiem udział każdego ze współsprawców w zaistniałej szkodzie i pozostawałoby w sprzeczności do mającej gwarancyjny charakter zasady indywidualizacji odpowiedzialności karnej wyrażonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 55)">art. 55 k.k.</a> Co więcej, przekraczałoby stopień zawinienia oskarżonej i nie uwzględniało roli oskarżonej w popełnieniu przestępstwa.</p> <p>W tej sytuacji zgodzić należy się z Sądem Rejonowym, iż orzeczenie obowiązku naprawienia szkody zgodnie z zasadą pro rata parte i obciążenie oskarżonej obowiązkiem zapłaty kwoty 7300 zł (stanowiącej ponad 40% łącznej wysokości szkody) najlepiej odpowiada karnoprawnemu obowiązkowi naprawienia szkody. Szczegółowa argumentacja Sądu Rejonowego w tym zakresie znajduje pełną aprobatę Sądu Odwoławczego.</p> <p>Sąd Odwoławczy, kierując się uregulowaniem z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 440)">art. 440 k.p.k.</a> stwierdził, że utrzymanie wyroku w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe, co skutkowało koniecznością jego zmiany. Otóż kontrola instancyjna z urzędu stwierdza, że przyjęta w zaskarżonym wyroku kwalifikacja prawna przypisanego oskarżonej czynu, w realiach niniejszej sprawy musiała zostać zmieniona poprzez wyeliminowanie z niej przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 k.k.</a>, a to z uwagi na przedawnienie karalności czynu opisanego w tym przepisie.</p> <p> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">Art. 273 k.k.</a> stanowi, iż ten, kto używa dokumentu określonego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 271)">art. 271 k.k.</a> lub 272 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 ()">k.k.</a> podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.</p> <p>W myśl zaś <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 101;art. 101 § 1;art. 101 § 1 pkt. 4)">art. 101 § 1 pkt 4 k.k.</a> karalność przestępstwa, które zagrożone jest karą nieprzekraczającą 3 lat pozbawienia wolności (tzw. „pozostałe występki”) ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęło lat 5. Jeśli jednakże w okresie przewidzianym w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 101)">art. 101 k.k.</a> wszczęto postępowanie przeciwko osobie, karalność popełnionego przez nią przestępstwa w tzw. w pozostałych wypadkach – a do takich właśnie, jak już powyżej wskazano, należy występek z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 k.k.</a> - ustaje z upływem 5 lat od zakończenia tego okresu.</p> <p>Czyn przypisany oskarżonej popełniony został w okresie od dnia 27 października 2002 r. do dnia 2 grudnia 2002 r. Zatem z dniem 3 grudnia 2012r. upływa okres 10 lat, gdyby liczyć okres 10-letniego przedawnienia od daty popełnienia przestępstwa.</p> <p>Oskarżonej ogłoszono zarzut dopiero w dniu 23 maja 2012r. (k. 287 t. II), uznać zatem należy, iż karalność inkryminowanego zachowania z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 k.k.</a> uległa przedawnieniu po upływie 5 lat od momentu popełnienia zarzucanego oskarżonej czynu, tj. z dniem 3 grudnia 2007r., jako że karalność czynu opisanego w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 k.k.</a> z uwagi na ogłoszenie oskarżonej zarzutu po upływie terminu, o jakim stanowi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 101;art. 101 § 1;art. 101 § 1 pkt. 4)">art. 101 § 1 pkt 4 k.k.</a>, nie uległa przedłużeniu, po myśli <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 102)">art. 102 k.k.</a>, o okres kolejnych pięciu lat.</p> <p>Sąd Odwoławczy stwierdził jednocześnie, iż pomimo przedawnienia karalności czynu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 k.k.</a>, co w konsekwencji doprowadziło do wyeliminowania tego przepisu z kwalifikacji prawnej przypisanego oskarżonej występku, nie można było wyeliminować z opisu tegoż występku sformułowań dotyczących użycia dokumentu w postaci policyjnej notatki urzędowej. Zważyć bowiem należy, iż w realiach niniejszej sprawy zachowanie oskarżonej polegało m.in. na użyciu dokumentu w postaci policyjnej notatki urzędowej nr <span class="anon-block">(...)</span> sporządzonej przez funkcjonariusza KPP w <span class="anon-block">W.</span>, w której przez podstępne wprowadzenie go w błąd, wyłudzono poświadczenie przez niego nieprawdy o okolicznościach kolizji drogowej, a zatem dokumentu określonego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 272)">art. 272 k.k.</a> To przy użyciu tego dokumentu oskarżona, działając wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami doprowadziła do niekorzystnego rozporządzenia mieniem firmę ubezpieczeniową, tj. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> Oddział w <span class="anon-block">K.</span>, z tytułu wypłaty odszkodowań w łącznej kwocie 16.805,38 złotych, w tym za szkodę w pojeździe marki <span class="anon-block">H. (...)</span> o <span class="anon-block">numerze rejestracyjnym (...)</span> w kwocie 7.300,00 złotych z ubezpieczenia OC pojazdu marki <span class="anon-block">R. (...)</span> o <span class="anon-block">numerze rejestracyjnym (...)</span> oraz za szkodę w pojeździe marki <span class="anon-block">R. (...)</span> o <span class="anon-block">numerze rejestracyjnym (...)</span> w kwocie 9.505,38 złotych z ubezpieczenia AC tego pojazdu. Nie można było zatem wyeliminować z opisu czynu sformułowań odnoszących się do użycia dokumentu w postaci policyjnej notatki, jako że było to jeden z elementów, za pomocą którego oskarżona wprowadziła w błąd pracowników <span class="anon-block"> (...) SA Oddział</span> w <span class="anon-block">K.</span> co do faktu i okoliczności powstania uszkodzeń samochodów, doprowadzając ten podmiot do niekorzystnego rozporządzenia mieniem.</p> <p>Wyeliminowanie z kwalifikacji prawnej przypisanego oskarżonej czynu przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 k.k.</a> skutkować musiało obniżeniem wymierzonej oskarżonej kary do 7 miesięcy pozbawienia wolności.</p> <p>Sąd Odwoławczy uznał, że tak ukształtowana kara jest adekwatna do stopnia winy oskarżonej, stopnia społecznej szkodliwości czynu, będzie karą zdatną do osiągnięcia wszystkich celów kary, określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 53)">art. 53 k.k.</a>, a to celu zapobiegawczego i wychowawczego w odniesieniu do oskarżonej, uwzględniającą także potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa.</p> <p>Zdaniem Sądu Odwoławczego, tak ukształtowana kara stanowić będzie poważne ostrzeżenie dla oskarżonej o konsekwencjach grożących w wypadku popadnięcia przez nią w konflikt z prawem, umocni w niej szacunek dla tak istotnych społecznie dóbr, jakimi są mienie i obrót gospodarczy, zmusi ją do poważnego zastanowienia się nad swoim dotychczasowym postępowaniem, a przez to skłoni do przestrzegania społecznie akceptowanych norm zachowania i w konsekwencji spowoduje, że oskarżona nie popełni w przyszłości nowego przestępstwa. Kara ta uwzględnia również potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa, a więc wymogi prewencji generalnej, wzmacniając przekonanie, że żadne przestępstwo, w tym przestępstwo przeciwko mieniu czy obrotowi gospodarczemu, nie uchodzi bezkarnie i nie popłaca, a wręcz przeciwnie spotyka się ze sprawiedliwą karą. W orzecznictwie trafnie podkreśla się, że „względy na społeczne oddziaływanie kary, jako jeden z celów kary są podyktowane potrzebą przekonania społeczeństwa o nieuchronności kary za naruszenie dóbr chronionych prawem i nieopłacalności zamachów na te dobra, wzmożenia poczucia odpowiedzialności, ugruntowania poszanowania prawa i wyrobienia właściwego poczucia sprawiedliwości oraz poczucia bezpieczeństwa. Nie są one równoznaczne z wymaganiem wymierzenia wyłącznie tylko surowych kar. Oznaczają przede wszystkim potrzebę wymierzenia takich kar, które odpowiadają społecznemu poczuciu sprawiedliwości, dają gwarancje skutecznego zwalczania przestępczości oraz tworzą atmosferę zaufania do obowiązującego systemu prawnego” (teza 3 wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie II AKa 290/05 Lex Nr 168034). Kara w rozmiarze określonym przez Sąd Odwoławczy ten cel realizuje.</p> <p>W sprawie nie zachodzą inne okoliczności (poza uwzględnioną powyżej) wymienione w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 440)">art. 440 k.p.k.</a>, ani żadne względy wymienione w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 439)">art. 439 k.p.k</a>, podlegające uwzględnieniu z urzędu.</p> <p>Z tych przyczyn Sąd Odwoławczy, na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 437;art. 437 § 1;art. 437 § 2)">art. 437 § 1 i 2 kpk</a> zaskarżony wyrok zmienił w ten sposób, że z kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonej wyeliminował <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 273)">art. 273 k.k.</a> i obniżył wymierzoną jej karę do 7 miesięcy pozbawienia wolności. W pozostałym zakresie przedmiotowy wyrok Sąd Odwoławczy utrzymał w mocy. Na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 636;art. 636 § 1)">art. 636 § 1 kpk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19730270152" title="Ustawa z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych - Dz. U. z 1973 r. Nr 27, poz. 152 (art. 13;art. 13 ust. 2)">art. 13 ust. 2 ustawy o opłatach w sprawach karnych</a> Sąd Odwoławczy zasądził od oskarżyciela posiłkowego <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> na rzecz Skarbu Państwa kwotę 270 złotych tytułem kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.</p> <p>Na tak ustalone koszty sądowe złożyło się: opłata w kwocie 200 zł, opłata za udzielenie informacji z Krajowego Rejestru Karnego w wysokości 50 zł i ryczałt za doręczenie zawiadomień i innych pism w postępowaniu odwoławczym w wysokości 20 zł.</p> <p>Brak było podstaw do zasądzenia kosztów sądowych od oskarżonej, jak i zasądzenia od niej wydatków z tytułu zastępstwa procesowego na rzecz oskarżyciela posiłkowego, skoro apelacja pełnomocnika nie została uwzględniona, a wydany wyrok jest na korzyść oskarżonej.</p> <p> <em> <!-- -->SSO Jadwiga Żmudzka SSO Sławomir Noga SSR Małgorzata Tyndel</em> </p> </div>