II AKa 382/13

<p>Sygn. akt II AKa 382/13</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 5 grudnia 2013 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny we Wrocławiu w II Wydziale Karnym w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="219"/> <col width="398"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Stanisław Rączkowski (spr.)</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SSA Robert Wróblewski</p> <p>SSO del. Klara Łukaszewska</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>Beata Sienica</p> </td> </tr> </table> <p>przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Beaty Lorenc - Kociubińskiej</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2013 r.</p> <p>sprawy <strong> <!-- --> <span class="anon-block">R. P.</span> </strong> </p> <p>wnioskodawcy o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niesłuszne skazanie w sprawie Sądu Rejonowego w Legnicy, sygn. II K 579/06</p> <p>z powodu apelacji wniesionej przez wnioskodawcę</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy</p> <p>z dnia 12 września 2013 r. sygn. akt III Ko 32/13</p> <p> <strong> <!-- -->I. uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17;art. 17 § 1;art. 17 § 1 pkt. 7)">art. 17§1 pkt 7 k.p.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 439;art. 439 § 1;art. 439 § 1 pkt. 8)">art. 439§1pkt 8 k.p.k.</a> umarza postępowanie, </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. <span class="anon-block">P. K.</span> 120 złotych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wnioskodawcy przed sądem odwoławczym oraz 27,60 tytułem zwrotu VAT,</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->III. stwierdza, iż wydatki za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa.</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">R. P.</span> skierował do Sądu Okręgowego w Warszawie pozew przeciwko Skarbowi Państwa o odszkodowanie i zadośćuczynienie. Pozew wpłynął do tego sądu 31 sierpnia 2011 r. Z treści uzasadnienia pozwu wynika, iż <span class="anon-block">R. P.</span> swoje roszczenia wywodzi z niesłusznego skazania przez Sąd Rejonowy w Legnicy w sprawie II K 579/06/ k. 7-10/. <span class="anon-block">R. P.</span> wymienił podmioty reprezentujące Skarb Państwa oraz prokuratora go oskarżającego i sędziów : Sądu Rejonowego w Legnicy oraz Sądu Okręgowego w Legnicy, którzy brali udział w wydaniu wyroku Sądu Rejonowego w Legnicy o sygn. akt II K 579/06 oraz Sądu Okręgowego w Legnicy o sygn. IV Ka 198/08/ k. 12-16/.</p> <p>Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2013 r.- sygn. XVIII Ko 307/12 - Sąd Okręgowy w Warszawie w XVIII Wydziale Karnym stwierdził swą niewłaściwość miejscową do rozpoznania sprawy w przedmiocie wniosku <span class="anon-block">R. P.</span> o odszkodowanie za niesłuszne skazanie i sprawę w tym zakresie przekazał Sądowi Okręgowemu w Legnicy/ k. 50/. W uzasadnieniu swego postanowienia sąd odwołał się do treści art. 554§1k.p.k., w myśl którego to przepisu żądanie odszkodowania za niesłuszne skazanie należy zgłosić w sądzie okręgowym, w którego okręgu wydano orzeczenie w pierwszej instancji/ k. 52/.</p> <p>Na powyższe postanowienie zażalenie złożył <span class="anon-block">R. P.</span>/ k. 57/. Sąd Apelacyjny w Warszawie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie/ k. 65/.</p> <p>Na rozprawie przed Sądem Okręgowym w Legnicy w dniu 12 września 2013 r. wnioskodawca sprecyzował, iż domaga się odszkodowania w kwocie 50 000 zł oraz zadośćuczynienia w kwocie 200 000 zł. Jednocześnie wnioskodawca podał, iż pozew oraz wcześniej złożony wniosek dotyczą tego samego wyroku Sądu Rejonowego w Legnicy o sygn. akt II K 579/06 i niesłusznego skazania tym wyrokiem.</p> <p>Sąd Okręgowy w Legnicy wyrokiem z dnia 12 września 2013 r. o sygn. akt III Ko 32/13 oddalił żądanie wnioskodawcy <span class="anon-block">R. P.</span>. Od Skarbu Państwa sąd zasądził na rzecz adw. <span class="anon-block">P. K.</span> kwotę 144 zł powiększoną o 23% VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej wnioskodawcy z urzędu. Sąd stwierdził, iż koszty postępowania ponosi Skarb Państwa.</p> <p>Powyższy wyrok w części oddalającej żądanie zaskarżył pełnomocnik wnioskodawcy. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, a to naruszenie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17;art. 17 § 1;art. 17 § 1 pkt. 7)">art. 17§1 pkt 7 k.p.k.</a> przez bezzasadne przyjęcie, iż istnieje przeszkoda formalna do prowadzenia postępowania w niniejszej sprawie z uwagi na tożsamość przedmiotu postępowania w sprawach już prawomocnie zakończonych przez Sąd Okręgowy w Legnicy o sygn. akt III Ko 257/08 oraz III Ko 32/12.</p> <p>Stawiając powyższy zarzut pełnomocnik wnioskodawcy wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.</p> <p>Wnioskodawca skierował do sądu pismo zatytułowane „apelacja”. Wniósł o „ uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania celem rozpoznania istoty sprawy i przeprowadzenie postępowania dowodowego i uchylenie wyroku z powodu bezwzględnych przyczyn odwoławczych – <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 439)">art. 439 k.p.k.</a>”.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył:</strong> </p> <p>Apelacja jest bezzasadna. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, iż zachodzi negatywna przesłanka procesowa, o której mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17;art. 17 § 1;art. 17 § 1 pkt. 7)">art. 17§1pkt 7 k.p.k.</a> Apelacja pełnomocnika wnioskodawcy oraz „apelacja” osobista wnioskodawcy nie zawierają żadnych argumentów, które podważałyby ocenę sądu pierwszej instancji.</p> <p> <span class="anon-block">R. P.</span> został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Legnicy z dnia 24 stycznia 2008 r. o sygn. akt IIK 579/06 za czyn z art. 164§2k.k. w zw. z art. 31§2k.k. oraz za czyn z art. 270§1k.k. w zw. z art. 12k.k. w zw. z art. 31§2k.k. na karę łączną roku i dwóch miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania tej kary na okres próby trzech lat/ k. 131-132/. Sąd Okręgowy w Legnicy po rozpoznaniu apelacji <span class="anon-block">R. P.</span> i jego obrońcy, wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2008 r. o sygn. akt IVK 198/09, utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Legnicy/ k. 147/. Oba wyroki zostały uchylone a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Legnicy po rozpoznaniu kasacji wniesionej przez obrońcę <span class="anon-block">R. P.</span>. Sąd Najwyższy uchylił wyroki ze względów formalnych, a mianowicie obrazę <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 439;art. 439 § 1;art. 439 § 1 pkt. 11)">art. 439§1 pkt 11 k.p.k.</a> Oskarżony nie był obecny na rozprawie w dniu 19 września 2007 r. Sąd kontynuował postępowanie korzystając z uprawnień <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 376;art. 376 § 2 k)">art. 376§2k</a>.p.k. W pisemnym uzasadnieniu swego wyroku Sąd Najwyższy wskazał, iż sąd nie miał wiedzy, że <span class="anon-block">R. P.</span> 18 września 2007 r. został zatrzymany przez Policję, osadzony w Areszcie Śledczym w <span class="anon-block">O.</span>, a następnie przetransportowany do szpitala psychiatrycznego na obserwację do sprawy toczącej się przed Sądem Rejonowym w Gnieźnie. W zaistniałej sytuacji Sąd Najwyższy ocenił, iż nieobecność <span class="anon-block">R. P.</span> na wskazanej rozprawie nie była nieusprawiedliwiona.</p> <p>Rozpoznając ponownie sprawę Sąd Rejonowy w Legnicy umorzył postępowanie karne prowadzone przeciwko <span class="anon-block">R. P.</span> na podstawie art. 414§1k.p.k. i art. 17§1pkt 3k.p.k./ k. 162/. Wskazane postanowienie zostało utrzymane w mocy przez Sąd Okręgowy w Legnicy postanowieniem z dnia 26 lutego 2010 r. o sygn. akt IV Kz 22/10/ k. 167/.</p> <p>W związku z wyrokiem Sądu Rejonowego w Legnicy z dnia 24 stycznia 2008 r. o sygn. akt IIK 579/06 <span class="anon-block">R. P.</span> złożył wniosek o odszkodowanie i zadośćuczynienie w dniu 16 grudnia 2008 r. w Sądzie Okręgowym w Legnicy. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. III Ko 257/08. Sąd Okręgowy w Legnicy wyrokiem z dnia 14 maja 2012 r. o sygn. akt III Ko 257/08 oddalił wniosek <span class="anon-block">R. P.</span>. Sąd w pisemnym uzasadnieniu swego wyroku wskazał, iż podstawą roszczeń może być art. 552k.p.k. Zgodnie z tym przepisem oskarżonemu, który w wyniku wznowienia postępowania lub kasacji został uniewinniony lub skazany na łagodniejszą karę, służy od Skarbu Państwa odszkodowanie za poniesioną szkodę oraz zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, wynikłe z wykonania względem niego w całości lub części kary, której nie powinien był ponieść. Podstawą odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę z tytułu niesłusznego skazania nie jest samo wydanie wyroku skazującego lecz dopiero wykonanie w całości lub w części kary, której skazany nie powinien ponieść.</p> <p>Sąd Apelacyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 19 września 2012 r. o sygn. akt II AKa 245/12 utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 14 maja 2012 r. o sygn. akt III Ko 257/08 oddalający wniosek <span class="anon-block">R. P.</span> o odszkodowanie i zadośćuczynienie w związku ze skazaniem wynikającym z wyroku Sądu Rejonowego w Legnicy z 24 stycznia 2008 r. o sygn. akt II K 579/06.</p> <p>Z zestawienia powyższych faktów jednoznacznie wynika, iż <span class="anon-block">R. P.</span> ponownie domagał się odszkodowania i zadośćuczynienia wywodząc swe roszczenia z faktu skazania go przez Sąd Rejonowy w Legnicy wyrokiem z dnia 24 stycznia 2008 r. o sygn. akt II K 579/06. O tych roszczeniach Sąd Okręgowy w Legnicy rozstrzygnął już w wyroku z dnia 14 maja 2012 r. Wyrok stał się prawomocny wobec utrzymania go w mocy przez Sąd Apelacyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 19 września 2012 r. o sygn. akt II AKa 245/12.</p> <p>W zaistniałej sytuacji mamy powagę rzeczy osądzonej. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17)">art. 17</a>§1pkt7k.p.k. w takiej sytuacji nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza. Sąd Okręgowy w Legnicy nie powinien zatem orzec o oddaleniu żądania wnioskodawcy lecz umorzyć postępowanie. Podstawę takiego rozstrzygnięcia daje wskazany <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17)">art. 17</a>§1pkt7k.p.k. w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 414;art. 414 § 1 k)">art. 414§1k</a>.p.k. Treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 437;art. 437 § 2 k)">art. 437§2k</a>.p.k. w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 439;art. 439 § 1;art. 439 § 1 pkt. 8)">art. 439§1pkt 8 k.p.k.</a> obligowała sąd odwoławczy do uchylenia zaskarżonego wyroku i umorzenia postępowania.</p> <p>Poza uchybieniem treści art. 439§1pkt8k.p.k. Sąd Apelacyjny nie znalazł podstaw do oceny, iż zachodzą inne bezwzględne przyczyny odwoławcze, do których odwołuje się wnioskodawca w swym piśmie zatytułowanym „apelacja”.</p> <p>W związku z „apelacją” wnioskodawcy oraz jego „pozwami” Sąd Apelacyjny wskazuje, że roszczenia, z którymi wystąpił wnioskodawca mogą być adresowane wyłącznie do Skarbu Państwa a nie jego funkcjonariuszy. Wynika to wprost z treści art. 552§1k.p.k. Z kolei treść art. 554§1k.p.k.przesądza o tym w jakim sądzie zgłasza się roszczenia. Sąd okręgowy, w którego okręgu wydano orzeczenie w pierwszej instancji jest też statio fisci.</p> <p>A zatem mając na uwadze powyższe orzeczono jak na wstępie. Orzeczenie o kosztach uzasadnia treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (art. 554;art. 554 § 2 k)">art. 554§2k</a>.p.k. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (§ 14;§ 14 pkt. 6;§ 2;§ 2 pkt. 3)">§14 pkt 6 oraz §2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu</a>/ Dz. U. Nr 163,poz.1348 ze zm./. rozstrzygnięto o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej wnioskodawcy z urzędu przed sądem odwoławczym.</p> </div>