I ACa 1028/13

Суды общей юрисдикции2013-12-10

Номер дела

I ACa 1028/13

Дата решения

2013-12-10

Тип

SENTENCE

Судьи

Andrzej Szewczyk (PRESIDING_JUDGE)Grzegorz KrężołekTeresa Rak

Правовое основание

art. 647 kc

Текст решения

Sygn. akt I ACa 1028/13 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 10 grudnia 2013 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny w składzie: <table> <colgroup> <col width="219"/> <col width="398"/> </colgroup> <tr> <td> Przewodniczący: </td> <td> SSA Andrzej Szewczyk </td> </tr> <tr> <td> Sędziowie: </td> <td> SSA Grzegorz Krężołek (spr.) SSA Teresa Rak </td> </tr> <tr> <td> Protokolant: </td> <td> st. prot. sądowy Marta Matys </td> </tr> </table> po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2013 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa P. P. (1) przeciwko (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. o zapłatę na skutek apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Gospodarczego w Krakowie z dnia 24 kwietnia 2013 r. sygn. akt IX GC 315/12 1. oddala apelację; 2. zasądza od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 2.700 zł (dwa tysiące siedemset złotych) tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. Sygn. akt : I ACa 1028/13 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> P. P. (1) w pozwie złożonym w postępowaniu nakazowym , skierowanym przeciwko spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (...) w Ł. domagał się zapłaty kwoty łącznej 112 178, 96 złotych z ustawowymi odsetkami od kwoty 110 556, 72 zł od dnia 8 maja 2011r a od pozostałej , począwszy od dnia wniesienia powództwa. Domagał się również obciążenia przeciwniczki procesowej kosztami sporu. W uzasadnieniu zgłoszonego żądania wskazał , iż łączyła go ze stroną pozwaną umowa roboty budowlane , na podstawie której miał wybudować na rzecz zamawiającej salon samochodowy. Pierwotnie zamawiającą była jedynie pozwana ale już w trakcie realizacji umowy , z inicjatywy spółki (...) rolę tę , w zakresie robót przy części serwisowej przyszłego salonu , przejęła spółka cywilna (...). Ta zmiana, spowodowała , że ogólna wartość prac mających być zrealizowanymi na rzecz pozwanej uległa ograniczeniu nie wpływając jednak w żaden sposób na realizację prac budowlanych . Powód pomimo , że swoje obowiązki umowne wykonał właściwie nie otrzymał wynagrodzenia w pełnej wysokości , dochodząc pozwem tych należności , które będąc stwierdzone fakturami nr (...) jedynie w części zostały przez zamawiającą (...)zaspokojone. Nie zapłacona ich część zamyka się , uwzględniając zapłatę w wysokości 109 259, 58 zł oraz wynikające z umowy stron uprawnienie zamawiającej do potracenia sumy 31 812 , 61 zł tytułem kaucji gwarancyjnej na poczet zaspokojenia przyszłych roszczeń z tytułu wad zrealizowanych prac , zamyka się w kwocie 110 556, 11 zł. Ponadto powód podnosił , że należności objęte wcześniej wystawionymi przez niego dokumentami rozliczeniowymi nie były płacone przez inwestora w terminie wobec czego należne jest mu świadczenie z tytułu skapitalizowanych , na datę wniesienia pozwu, odsetek wysokości 1 622, 24 zł. Nakazem zapłaty z dnia 6 lutego 2012r Sąd Okręgowy w Krakowie uwzględnił żadanie pozwu w całości. Składając od tego orzeczenia zarzuty spółka (...) , objęła nimi wydany nakaz w całości i domagała się oddalenia powództwa oraz obciążenia P. P. (1) kosztami procesu. W swoim stanowisku procesowym przyznając , że strony były związane umową o roboty budowlane obejmującej wzniesienie salonu samochodowego w Ł. , zaprzeczyła jednak aby w trakcie jej realizacji doszło do rozdzielenia prac w następstwie którego zamawiającym w zakresie tych , które dotyczyły części serwisowej , stała się spółka cywilna pod ta samą, co pozwana, nazwą. Spółka ta jedynie , o czym zdaniem pozwanej , świadczą dokumenty rozliczeniowe dokonała zapłat za poszczególne elementy prac , zwalniając ja tym samym z długu wobec P. P. (1). Pozwana nie przeczyła , że na podstawie faktur nr (...) wykonawcy przysługiwało wynagrodzenie za wykonane roboty w łącznej sumie 251 628, 30 zł [194 005, 26 zł i 57 623, 04 zł ale wskazała , że dokonała zapłaty na rzecz powoda kwoty 109 259 , 58 zł.. Z pozostałą częścią niezaspokojonej należności powoda pozwana po pierwsze potraciła tę , która służyła jej jako zabezpieczenie roszczeń z tytułu gwarancji właściwej jakości prac. Potracenie to objęło wielkość 67 496 zł , stanowiąc 5% łącznego wynagrodzenia P. P. za całość prac. Uprawnienie do niego wynikło z umowy stron. Po wtóre kolejne potracenie ma swoją podstawę w dysponowaniu przez spółkę (...) wobec wykonawcy wierzytelności wzajemnej z tytułu kary umownej wobec niewłaściwego wykonania przez niego przyjętego na siebie zobowiązania. Wynikała ona z przekroczenia umownego- terminu zakończenia robót, które to opóźnienie pozwana określiła jako datujące się od 15 listopada 2010r do 25 marca 2011. Kwota tej wierzytelności , zważywszy na wskazany czas opróżnienia wynosi, zdaniem pozwanej 250 880 zł i została ona potrącona z wierzytelnością powoda , prowadząc do wygaśnięcia wierzytelności dochodzonej pozwem przez P. P. (1) . Wobec takiego stanowiska procesowego zamawiającej wykonawca podniósł , że nietrafnie określiła ona okres opóźnienia w zakończeniu prac , za które należy uznać datę wpisu do dziennika budowy o zgłoszeniu robót do odbioru czyli 17 lutego 2011r. Ponadto wskazywał , że opóźnienie to nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych za które odpowiada inwestor. Powołał się przy tym na dokonaną na jego życzenie zmianę pierwotnych założeń projektowych w zakresie wysokości posadowienia budynku, , brak możliwości wykonania , dla braku właściwego projektu przyłącza wody, oraz przeszkody związane z ułożeniem rur drenarskich. , brak zasilania elektrycznego dla miejsca wykonywania prac , oraz konieczność , wykonania w czasie trwania umowy nowych wykopów wobec zmiany posadowienia stóp w obrębie zbiornika kanalizacyjnego , a także nie dostarczenie na czas przez inwestora konstrukcji stalowej , co dodatkowo opóźniło ostateczne wykonanie prac , wobec nie zapewnienia ich frontu dla powoda przez znaczny okres czasu. Na wypadek nie uwzględnienia zarzutów zmierzających do podważenia istnienia po stronie pozwanej wobec niego wierzytelności z tytułu kary umownej P. P. (1) wniósł o dokonanie przez Sąd jej miarkowania taki sposób , iżby jej rozmiar nie przekroczył 5 000 złotych. Wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2013r Sąd Okręgowy w Krakowie : - utrzymał w mocy w całości wydany w dniu 6 lutego 2012r nakaz zapłaty, - zasądził od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 3600 złotych tytułem należnych , a dotąd nie przyznanych od przeciwniczki procesowej kosztów postępowania. Sąd I instancji ustalił następujące fakty istotne dla rozstrzygnięcia : Strony zawarły umowę o roboty budowlane na podstawie której P. P. (1) miał wznieść dla inwestora salon samochodowy w Ł.. W toku realizacji doszło do wyłączenia z zakresu prac powierzonych umownie powodowi ich części obejmującej realizację części serwisowej salonu. Zmiana ta doprowadziła do sytuacji , iż wykonawca nadal realizował nie zmieniony zakres prac , które na siebie przyjął , natomiast jako zamawiający , w tej ich części , która obejmowała cześć serwisową występowała spółka cywilna (...). Powód wykonał powierzone mu prace w tym te , które opisane zostały w fakturach numer (...). Należności wskazane w tych dokumentach rozliczeniowych zostały pomniejszone przez P. P. (1) o łączną kwotę 31 812, 61 zł , odpowiadająca 5 % ogólnej wartości zamówionych przez (...)- spółka z ograniczoną odpowiedzialnością robót , po opisanym wyżej ich rozdzieleniu, pomiędzy dwa podmioty zamawiającej. Kwoty tej wykonawca w sporze nie dochodził. W czasie realizacji inwestycji miały miejsce zdarzenia , za których powstanie wykonawca nie odpowiada , a które spowodowały wydłużenie czasu zakończenia robót. Spółka (...) nie zapewniła dostawy na plac budowy tak wody jak i energii elektrycznej. Na polecenie inwestora zmieniono posadowienie całego salonu, podwyższając go w porównaniu z założeniami projektowymi . Podsobnie z jego inicjatywy, inaczej niż wskazywały te założenia, usytuowano przyłącz kanalizacyjny. O około trzy miesiące opóźniła się dostawa elementów konstrukcyjnych podnośnika, którego część elementów była ponadto wadliwa. Dostawa na plac budowy realizowanej przez innego wykonawca konstrukcji stalowej salonu , także wymagała dostosowania harmonogramu prac P. P. (1) do tego w jakim czasie ten element rzeczywiście na placu budowy się pojawił i został zamontowany Ponadto Sąd I instancji ustalił , że strona pozwana pozostawała w opóźnieniu w zapłacie należności określonych przez pozostałe faktury wystawione przez wykonawcę . Kwota odpowiadająca skapitalizowanym , na datę wniesienia pozwu odsetkom , wskazana przez powoda na kwotę 1622, 24 zł została przez niego określona prawidłowo , a przedstawione przez P. P. (1) dokumenty dostatecznie, w ocenie Sądu Okręgowego potwierdzają prawidłowość przedstawionego przezeń do akt sprawy rozliczenia , którego wynikiem jest dochodzona z tego tytułu suma. Rozważania prawne rozpoczął Sąd I instancji od wyrażenia oceny , opartej na analizie treści złożonych do akt dokumentów rozliczeniowych związanych z przebiegiem prac przy salonie w Ł. , iż w trakcie wykonywania prac doszło do ich rzeczowego rozdzielenia na cześć serwisową i związaną z nim zmianą podmiotu zamawiającego prace przy budowie części przeznaczonej na serwis. Tym nowym zamawiającym była spółka cywilna (...). Z kolei przechodząc do oceny zasadności samego roszczenia powoda uznał je Sąd za usprawiedliwione , a ocena wynika , jego zdaniem nie tylko z przedłożonych w sporze dokumentów ale także stanowiska przeciwniczki procesowej , która nie negowała , że P. P. (1) wykonał prace opisane w fakturach nr (...) oraz że części wynagrodzenia , określonej żądaniem pozwu , wykonawcy nie zapłaciła. Powoływane przez stronę pozwaną przyczyny odmowy spełniania dochodzonego pozwem świadczenia Sąd I instancji uznał za nieuzasadnione. Rozpoczynając od zagadnienia związanego z potrąceniem pięcioprocentowej kaucji gwarancyjnej od należności stwierdzonej w każdym z tych dokumentów uznał , że spółka z o.o. (...) nie może skutecznie dokonać potrącenia z tego tytułu sumy 67 496 zł , a trafnie oznaczył ją powód na poziomie 31 812 zł [ nie dochodząc jej w postępowaniu.] Takie stanowisko Sądu było konsekwencją zapatrywania zgodnie z którym doszło w sposób skuteczny pod względem prawnym do rozdzielenia prac pomiędzy spółkę z o.o. i spółkę cywilną, funkcjonujących pod tymi samymi nazwami (...) . Wobec tego , uwzględniwszy ten zakres rzeczowy robót jaki P. P. (1) realizował na rzecz pozwanej w niniejszym sporze spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i będącą jego konsekwencją wartość wykonanych na rzecz tego inwestora prac wskazanie skali tego potrącenia przez wykonawcę , a nie to w jaki sposób oznaczyła je pozwana, było prawidłowe. Niezasadnie także - w ocenie Sądu Okręgowego - spółka z Ł. powołuje się na zarzut potrącenia z wierzytelnością dochodzoną pozwem wierzytelności z tytułu kary umownej należnej jej wobec P. P. wobec opóźnienia w zakończeniu prac. Przyjmując ,że okres opóźnienia zamyka się w przedziale czasowym od 15 listopada 2010 do 17 lutego 2011r , któremu powód nie przeczył , wyraził stanowisko , iż zarzut ten nie jest zarzutem skutecznym albowiem przyczyny , które zdecydowały o tym opóźnieniu nie są takimi , za które wykonawca byłby odpowiedzialny. Nie podzielił także Sąd zarzutów strony pozwanej podważających zasadność dochodzenia przez powoda należności z tytułu skapitalizowanych odsetek. Uznał , że złożone do akt dokumenty rozliczeniowe są wystarczające do tego by potwierdzić , że suma 1622, 24 zł jest z tego tytułu P. P. (1) należna. Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach sporu była norma <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 §1 i 3 kpc</a> i wynikająca z niej reguła odpowiedzialności za wynik sprawy. Apelację pod tego wyroku złożyła strona pozwana i zaskarżając rozstrzygniecie Sądu Okręgowego w całości, domagała się w pierwszej kolejności jego zmiany i w jej następstwie uchylenia nakazu zapłaty z dnia 6 lutego 2012r i oddalenia powództwa , przy przyznaniu apelującej od przeciwnika procesowego kosztów postępowania za obydwie instancje . Jako wniosek ewentualny spółka (...) sformułowała żądanie uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania . Środek odwoławczy został oparty na następujących zarzutach : - naruszenia prawa materialnego wobec nie zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 76)">art. 76 kc</a> a także <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 356;art. 356 § 2;art. 356 § 648;art. 356 § 1)">art. 356 §2 i 648 §1 kc</a> i w konsekwencji uznania , że pomiędzy stronami doszło do, skutecznej pod względem prawnym , zmiany pierwotnie zawartej umowy stron polegającej na rozdzieleniu rzeczowym prac pomiędzy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i spółkę cywilną , mino , że tego rodzaju zmiana wymagała zachowania formy pisemnej zastrzeżonej pod rygorem nieważności, Realizacji tego samego rodzajowo zarzutu tyle tylko , że mającego być zrealizowanym poprzez nieprawidłowe zastosowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 354;art. 354 § 1)">art. 354 §1 kc</a> oraz 483 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 354 § 1)">§1</a> w zw z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 477)">art. 477 kc</a> , upatrywała apelująca po pierwsze w nietrafnym uznaniu przez Sąd niższej instancji , że to P. P. (1) miał, zgodnie z postanowieniami umownymi wnieść zabezpieczenie w postaci kaucji gwarancyjnej , gdy tym czasem kaucja była funkcja ogólnej wartości robót stanowiąc iloczyn 5 % i tej właśnie wielkości, po wtóre wobec wyrażenia przez Sąd meriti nie wadliwej oceny zapisu umownego o karze umownej przysługującej zamawiającemu wobec wykonawcy i zidentyfikowanie możliwości jej naliczenia ze zwłoką w spełnieniu świadczenia umnownego przez P. P. (1) , nie natomiast , jak należało uczynić, właściwie wykładając ten zapis , iż jest to klauzula gwarancyjna mająca zastosowanie w sytuacji opóźnienia w spełnieniu świadczenia umownego przez wykonawcę., - naruszenia prawa procesowego w sposób mający wpływ na wynik sprawy , a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 kpc</a> w zw z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 328;art. 328 § 1)">art. 328 §1 kpc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 476)">476 kc</a> wobec wyrażenia oceny , iż powód nie ponosi winy w sposobie wykonania umowy , która została zakończona z opóźnieniem mimo , że wszechstronna analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie winna prowadzić do oceny odmiennej. Zdaniem apelującej zarzut naruszenia wskazanych wyżej norm procesowych zrealizowany jest także wobec stanowiska Sądu I instancji zgodnie z którym P. P. (1) udowodnił zasadność swojego roszczenia o ile dotyczy ono należności z tytułu skapitalizowanych odsetek. W motywach apelacji spółka (...) powołała tę samą argumentację jaką prezentowała w zarzutach od nakazu zapłaty oraz dalszych pismach procesowych w ramach postępowania rozpoznawczego . Jedyną nowością była, po raz pierwszy w uzasadnieniu środka odwoławczego powołana , kwalifikacja zastrzeżonej w umowie stron kary umownej jako mającej charakter klauzuli gwarancyjnej uprawniającej pozwaną do jej naliczenia niezależnie od winy wykonawcy za powstałe opóźnienie w realizacji jego obowiązków umownych. Odpowiadając na apelację powód domagał się jej oddalenia jako pozbawionej usprawiedliwionych podstaw i wniósł o obciążenie pozwanej kosztami postępowania apelacyjnego . Także i on powtórzył te same zapatrywania i oceny prawne jakie powoływał w toku postępowania rozpoznawczego przed Sądem I instancji. Rozpoznajac apelację Sad Apelacyjny rozważył : Środek odwoławczy spółki (...) nie jest uzasadniony i podlega oddaleniu. Nie może być uznany za usprawiedliwiony żaden z zarzutów jaki został powołany dla uzasadnienia trafności wniosków sformułowanych w apelacji. Jako nietrafne należy oceni zarzuty procesowe naruszenia , w sposób mający wpływ na wynik sprawy , norm <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 328;art. 328 § 2)">art. 328 §2 kpc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">233 §1 kpc</a>. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury Sądu Najwyższego ukształtowanym na tle wykładni <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 328;art. 328 § 2)">art. 328 §2 kpc</a> strona powołująca go musi wykazać , że pisemne motywy orzeczenia poddanego kontroli instancyjnej są tak konstrukcyjnie wadliwe , iż uniemożliwiają Sądowi II instancji przeprowadzenie jej. Innymi słowy wady uzasadnienia , z punktu widzenia elementów wymienionych w tym przepisie jako koniecznych w każdym uzasadnieniu , są tej ranbgi , iż nie sposób stwierdzić na podstawie analizy jego tekstu czy prawo materialne i procesowe zostały przez Sąd I instancji prawidłowo zastosowane . Tego rodzaju podstawowych nieprawidłowości uzasadnienie wyroku z dnia 24 kwietnia 2013r nie zawiera , a kontrola tak motywowanego rozstrzygnięcia jest możliwa. W konsekwencji zarzut ten należy odeprzeć. / por. w tej materii , powołane przykładowo, orzeczenia Sądu Najwyższego , zachowujący nadal aktualność wyrok z dnia 19 stycznia 1957r , sygn,. 3 CR 187/56 , publ. OSPi KA z 1957 z. 2 poz. 36 , postanowienie z dnia 21 listopada 2001r , sygn. 185/01 , publ. zbiór Lex nr 52726 i wyrok z dnia 5 października 2005 , sygn.. I UK 49/5 , publ. Monitor Prawniczy z 2006r , nr 4 s. 214/ Podobanie nietrafnie spółka z Ł. zarzuca wadliwe zastosowanie przez Sąd Okręgowy normy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 kpc</a>. Również odwołując się do utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego i wynikającego z niego sposobu jej wykładni strona odwołująca się do tego zarzutu musi dowieść, iż zindywidualizowane przez nią jego motywach dowody , zostały ocenione przez Sąd w sposób dowolny naruszając kryteria zgodnie z którymi ma się odbywać ocena swobodna. Inaczej rzecz ujmując ma ona wykazać powody dla których ocena konkretnego dowodu / dowodów / zaprezentowana przez Sąd nie da się pogodzić czy to z regułami doświadczenia życiowego , czy też zasadami logicznego rozumowania albo też jest ona nietrafna gdyż pomija treść zgromadzonego w rozstrzyganej sprawie materiału dowodowego w jego całokształcie. Zgodnie z tym stanowiskiem , które Sąd Apelacyjny aprobuje , zarzut ten nie jest trafny nawet wówczas , gdy przedstawiona przez apelującego niego własna wersja zdarzeń , którą uznaje on za prawdziwą jest równie możliwa do konstatacji na podstawie dowodów przeprowadzonych w postępowaniu rozpoznawczym jak ta, [odmienna ] którą Sąd uczynił podstawą faktyczną wydanego przez siebie wyroku. Oto bowiem swobodna ocena dowodów jest jednym z podstawowych atrybutów uprawnień jurysdykcyjnych Sadu , który bezpośrednio je przeprowadza i o ile ich ocena nie wykracza poza ramy tej oceny wyznaczone kryteriami wskazanymi w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 kpc</a> jej wyniki dla ustalonych, doniosłych dla rozstrzygnięcia faktów , muszą zostać zaaprobowane także przez Sąd Odwoławczy. / por. bliżej wskazany także przykładowo judykat Sadu Najwyższego z dnia 6 lipca 2005r , sygn.. III CK 3/05 , powołany za zbiorem Lex nr 180925 oraz wyrok SA w Poznaniu z dnia 27 listopada 2007r , sygn.. I ACa 882/07 , powołany za zbiorem Lex nr 466439 / Analiza motywów ocenianego zarzutu daje podstawę do sformułowania wniosku, iż stawiając go strona pozwana przeciwstawia faktom ustalonym w sprawie własną wersję zdarzeń , w jej ocenie zgodną z rzeczywistym stanem rzeczy, wersję opartą na relacji świadka M. G. / k. 17-18 akt sygn.. V GCps 35/12 Sądu Rejonowego w Tarnowie - w załączeniu - oraz relacji prezesa zarządu pozwanej Z. C. / protokół skrócony k. 305- 306 oraz zapis na płycie CD /, podważając źródła dowodowe uznane przez Sąd I instancji za w pełni wiarygodne. Nie prowadzi natomiast rzeczowej polemiki z przeprowadzona oceną z punktu widzenia kryteriów oceny swobodnej. Tego rodzaju sposób argumentowania , z przyczyn powołanych wyżej , nie może być uznany za wystarczający do uznania , że stawiany zarzut jest usprawiedliwiony. Nietrafność omówionych zarzutów powoduje , że ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Okręgowy jako niewadliwe Sad II instancji aprobuje i przyjmuje za własne. Wymagają one jednak uzupełnienia o następujące fakty : - w czasie kiedy strony zawarły umowę z dnia 23 kwietnia 2010 nr 1/III/ 2010 na podstawie której powód realizował roboty budowlane przy wznoszeniu salonu jak i późniejszej datowanej na 1 lipca 2010r nr 2/VII / 2010 , obejmującej m. in wykonanie przezeń na rzecz powódki przebudowy drogi dojazdowej z poszerzeniem wjazdu, nadto w okresie kiedy miała miejsce ich realizacja oraz rozliczenia finansowe pomiędzy stronami funkcję prokurenta w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (...) w Ł. pełniła A. G.. Zgodnie z treścią wpisów w rejestrze przedsiębiorców KRS dotyczących spółki zakres jej uprawnień wynikającej z prokury, mającej charakter prokury samoistnej, obejmował m. in. jednoosobową reprezentację podmiotu korporacyjnego na zewnątrz oraz uprawnienie do składania oświadczeń dotyczących praw i obowiązków majątkowych i niemajątkowych spółki. Zgodnie z postanowieniem §5 umowy z dnia 23 kwietnia 2010r wynagrodzenie P. P. (1) zostało określone jako ryczałtowe na kwotę 880 000 złotych / netto/ . Natomiast po myśli §5 umowy z 1 lipca 2010r wynagrodzenie , także o charakterze ryczałtowym , zostało określone przez strony na kwotę 171 700 zł /netto/ / dowód : odpis z rejestru przedsiębiorców KRS dotyczący pozwanej k. 62- 64 akt, potwierdzone za zgodność z oryginałami kopie umów z dnia 23 kwietnia i 1 lipca 2010r k. 65- 72 akt/ Każde rozliczenie wykonanej części robót na podstawie umowy z 23 kwietnia 2010 obejmowało zarówno fakturę określającą należne powodowi wynagrodzenie oraz protokół częściowego odbioru robót , który to odbiór był podstawą wystawienia finansowego dokumentu rozliczeniowego. Treść tych protokołów obejmowała zawsze odniesienie się co wartości całości powierzonych robót oraz tę wartość , która aktualnie została zrealizowana i odebrana protokołem częściowym. W każdym przypadku dokument taki był podpisany także przez samoistnego prokurenta pozwanej. Taka sama zasada obowiązywała przy rozliczaniu robót na podstawie umowy z 1 lipca 2010r oraz tych , które zostały uznane przez strony za dodatkowe. Protokół końcowy odbioru robót datowany na 30 kwietnia 2011 , , który został także przez prokurenta podpisany , potwierdził wykonie wszystkich powierzonych P. P. (1) prac. Ich wartość , od początku realizacji umowy, została zgodnie w tym dokumencie określona na sumę 386 239, 42 zł netto , brutto 472 597, 56 zł. Na taką też ich wartość wskazywały również częściowe protokoły odbioru robót. / dowód : potwierdzone za zgodność z oryginałami kopie: faktur nr (...) wraz załącznikami w postaci protokołów częściowych odbiorów robót k. 23- 27 akt , protokołu odbioru z dnia 30 kwietnia 2011r k. 151 akt, protokołu odbioru robót dodatkowych k. 157 akt / W tym samym czasie kiedy była realizowane umowy o wykonanie robót budowlanych na rzecz spółki z ograniczona odpowiedzialnością (...) były sporządzane dokumenty potwierdzające częściowe odbiory robót , których wykazanym w nich inwestorem / zamawiającym / była (...) spółka cywilna . Ich realizację potwierdzał podpisany pod nimi w miejscu przeznaczonym dla inspektora nadzoru wspólnik spółki cywilnej , obecnie także prezes zarządu (...) spółki z o. o. Z. C. (2). Wskazana w tych wszystkich dokumentach, gdzie jako inwestor występowała spółka cywilna, wartość robót podlegających wykonaniu zamykała się w kwocie netto 571 996, 80 zł , 697 836, 10 zł brutto a po zmianie ustawy o VAT, począwszy od 1 stycznia 2011r; 699 674 brutto. / dowód : potwierdzone za zgodność z oryginałami protokoły odbioru wykonanych robót ze wskazaniem (...) jako inwestora / k. 198- 203 akt , częściowo zeznanie w charakterze strony Z. C. (2) k. 304 akt oraz zapis dźwiękowy na płycie CD przebiegu rozprawy z dnia 10 kwietnia 2013r k. 307 akt/ Fakty o które Sąd Apelacyjny uzupełnił okoliczności ustalone przez Sąd Okręgowy wynikają z brzmienia dokumentów , których wiarygodności żadna ze stron nie kwestionowała oraz z tej części zeznań Z. C. (2) , które znajdują potwierdzenie w treści innych dowodów, które Sąd I instancji zasadnie obdarzył walorem wiarogodności. Przechodząc do oceny zasadności zarzutów materialno prawnych w pierwszej kolejności należy się odnieść do tego spośród nich , który neguje nie zastosowanie przez Sąd Okręgowy normy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 76)">art. 76 kc.</a> Zarzut ten zmierza do podważenia przyjętej przez Sąd koncepcji prawnej zgodnie z którą w czasie trwania umowy z dnia 23 kwietnia 2010r doszło do jej , skutecznej pod względem prawnym , zmiany w wyniku której część prac [ w odniesieniu do części serwisowej przyszłego salonu] powód wykonywał na rzecz spółki cywilnej (...). Pozwana w toku sporu nie tylko przeczyła takiemu faktycznemu rozdziałowi , ale nadto wskazywała , że spółka cywilna jedynie zapłaciła wykonawcy cześć zobowiązań pieniężnych związanych z umową , zwalniając tym samym spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością , w zakresie dokonanych zapłat, z długu wobec P. P. (1). Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie i poczynione na jego podstawie ustalenia faktyczne nie stanowią potwierdzenia dla stanowiska pozwanej w tej kwestii. Trafnie Sad I instancji ocenił to stanowisko pozwanej jako dowolne. Rzeczywiście , zgodnie z postanowieniem zawartym w §16 ust 3 umowy z dnia 23 kwietnia 2010r , wszelkie jej zmiany i uzupełnienia wymagały zachowania formy pisemnej pod rygorem nieważności. / k. 68 v akt/ Wbrew omawianemu zarzutowi nie można jednak uznać stanowiska prawnego Sądu I instancji zgodnie z którym umowa stron została zmieniona w części dotyczącej zakresu robót jakie miał wykonać powód na rzecz pozwanej w konsekwencji uzgodnienia , że inwestorem w zakresie ich części będzie spółka cywilna pod tą samą nazwą [ w istocie wspólnicy prowadzący działalność gospodarczą w tej formie ] , za nietrafne , bo sformułowane bez uwzględnienia konsekwencji prawnych wskazanego wyżej zapisu umowy oraz normy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 76)">art. 76 kc.</a> Wprawdzie Sąd Okręgowy nie poświęca tej kwestii uwagi w motywach ocenianego rozstrzygnięcia , tym nie mniej należy zauważyć ,że ustalone w sprawie fakty pozwalają stwierdzić , że zmiana taka miała miejsce przy zachowaniu formy zastrzeżonej przez strony. O takiej ocenie prawnej decyduje analiza treści oraz wewnętrznej konstrukcji dokumentów rozliczeniowych dotyczących poszczególnych części robót jak i w szczególności dokumentu odbioru datowanego na 30 kwietnia 2011r. Z ustaleń poczynionych w sprawie wynika , iż zgodnie z umową z 23 kwietnia 2010r ogólna wartość robót jakie miał na rzecz pozwanej zrealizować powód została ustalona na 880 000 złotych / netto / , mając stanowić odpowiednik zryczałtowanego wynagrodzenia wykonawcy. W dokumentach rozliczeniowych poszczególnych etapów robót aprobowanych zarówno przez wykonawcę jak i inwestora - pozwaną spółkę- za którą działała upoważniona do jednoosobowej jej reprezentacji , prokurent samoistny A. G., wartość ta , bez równoczesnej korekty w porównaniu z postanowieniami umownymi , zakresu rzeczowego prac [ roboty architektoniczno - budowlane, place i drogi oraz tereny zielone , przyłącz wody , wewnętrzna instalacja gazowa ] ich wartość była konsekwentnie określana na kwotę łączną 386 239 42 zł / netto /. Różnice w zakresie kwoty podatku VAT wynikały jedynie ze zmiany stawki tego podatku , obowiązującej od 1 stycznia 2011r.- protokole z 30 kwietnia 2011 jest to wielkość 472 597, 56 zł Właśnie w tym ostatnim z protokołów odbioru, obydwie strony nie tylko ponownie potwierdziły umowną wartość robót o takiej wyrskości ale co więcej, złożonymi pod tym dokumentem podpisami uznały , że wszystkie prace zostały wykonane. / por. ostatnia z rubryk znajdującej się w nim tabeli , oznaczona sformułowaniem” pozostało do wykonania „ i wpisane tam 0,00 , k. 151 akt/ Gdy do tego dodać , że równocześnie , w trakcie trwania umowy stron odbywały się odbiory robót realizowanych przez P. P. (1) , dokumenty z których wskazywały jako inwestora spółkę cywilna (...) , a określany w nich rzeczowy zakres robót był tożsamy z tym o jakim stanowiły dokumenty odbiorowe wystawiane ze wskazaniem jako inwestora (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i przy tym wskazana w nich umowna wartość tych robót oznaczona była na kwotę 571 996, 80 zł / netto / i 697 836, 10 zł / brutto / lub kwotę nieco wyższą , wynikającą ze wspomnianej zmiany stawki podatku/ por. k. 198-201 akt/ ; to należy uznać , że zgodnie z wolą obu stron , jak trafnie przyjmuje Sąd I instancji doszło do zmiany umowy z dnia 23 kwietnia 2010r poprzez rozdzielenie prac wykonywanych przez P. P. (1) w następstwie którego część ich realizował on na rzecz spółki cywilnej (...). Treść omówionych wyżej dokumentów odbiorowych prac , których inwestorem była (...) - spółka z o. o. zaaprobowanych poprzez złożenie pod nimi podpisu przez jej prokurenta samoistnego daje podstawę do wniosku prawnego , iż zmiana ta nastąpiła w formie zastrzeżonej ad solemnitatem na podstawie postanowienia §16 ust. 3 umowy z dnia 23 kwietnia 2010r. Ta zmiana spowodowała , że wbrew stanowisku apelującego zastrzeżona umownie możliwość potrącania 5 % kaucji gwarancyjnej liczonej od umownej wartości robót uprawniała do jego dokonania w zakresie sumy jaką wskazuje powód [ 31 812, 61 zł ] i o którą , nie dochodząc jej w sporze z pozwaną, ograniczył on swoją do zamawiającej pretensję finansową , a nie tej na jaką wskazuje spółka [ 67 496 zł ] czyniąc z niej pierwszą podstaw do oceny , że roszczenie P. P. (1) dochodzone pozwem nie jest usprawiedliwione. Niezasadny jest ten zarzut materialno prawny za pośrednictwem którego pozwana stara się podważyć pogląd prawny Sądu I instancji zgodnie z którym zarzut potracenia wierzytelności wzajemnej spółki (...) mającej swoje źródło w karze umownej naliczonej wobec wykonawcy jako konsekwencji nieterminowego wykonania zobowiązania jest nieusprawiedliwiony . W pierwszej kolejności zauważyć należy , że w apelacji po raz pierwszy pojawił się pogląd pozwanej , iż zapis umowny §11 ust. 1 kreujący podstawę do naliczenia kary umownej za przekroczenie ustalonego terminu wykonania robót , jest w istocie klauzulą umowną o charakterze gwarancyjnym , która uprawniała apelantkę do domagania się świadczenia od wykonawcy zupełnie niezależnie od przyczyn , które spowodowały , że termin zakończenia prac nie został dochowany. Pogląd o takiej kwalifikacji tego postanowienia umownego nie jest trafny. Pomijając już nawet , że taka kwalifikacja omawianego postanowienia umownego pojawia się dopiero w środku odwoławczym , gdy uprzednio konsekwentnie, także w oświadczeniu materialno prawnym o potrąceniu k. 180 i 374 v akt/ strona pozwana identyfikuje własna wierzytelność wobec powoda jako wynikającą z kary umownej, co zdaje się wskazywać na to iż zmiana ta jest konsekwencją wniosku prawnego Sądu I instancji o niezasadności zarzutu potracenia , należy zwrócić uwagę ,że przeciwko trafności poglądu prawnego pozwanej przemawia sama treść analizowanego zapisu. Zgodnie utrwalonym stanowiskiem przedstawicieli doktryny prawa cywilnego dopuszczalna jest , odwołaniu się do zasady swobody umów , możliwość umownego zastrzegania tego rodzaju klauzul gwarancyjnych w ramach których dłużnik bierze na siebie obowiązek spełnienia określonego świadczenia pieniężnego za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania w każdym przypadku , niezależnie od przyczyn , które do tego stanu doprowadziły. Normatywną podstawą przyjścia tej rozszerzonej odpowiedzialności jest przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 473;art. 473 § 1)">art. 473 §1 kc</a> Tym nie mniej ponieważ zastrzeżenie tego rodzaju klauzuli stanowi odstępstwo od ogólnych, przewidzianych przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeks cywilny</a> reguł kształtujących odpowiedzialność kontraktową koniecznym jest aby treść umowy w sposób nie budzący wątpliwości wskazywała , że dłużnik tego rodzaju , rozszerzoną odpowiedzialność za opisany skutek , w zakresie węzła obligacyjnego wiążącego strony na siebie przyjął. / por. bliżej w tej kwestii stanowiska T. Wiśniewskiego w : Komentarz do kodeksu cywilnego , księga trzecia , zobowiązania , powołane za lex Polonica nr 3887135, Z. Gawlika w : Komentarz do kodeksu cywilnego , uwagi do art. 483 oraz artykuł J. Jastrzębskiego „ Odsetki za opóźnienie a kara umowna „ , publ. Palestra z 2004 z. 7-8 s. 54/ Analiza treści umowy stron , w tej jej części , w której zawiera ona postanowienia o karze umownej dowodzi , iż nie można mówić o tym , że P. P. (1) przyjął na siebie tego rodzaju odpowiedzialność. Ustalenia poczynione w sprawie potwierdzają , że umówiony termin zakończenia prac został określony jako upływający w 160 dniu od daty protokolarnego przekazania wykonawcy placu budowy. [ §4 pkt 2 umowy / Przekazanie to , co nie było pomiędzy stronami sporne , miało 5 czerwca 2010r , a zakończenie prac , potwierdzone wpisem w dzienniku budowy , nastąpiło 17 lutego 2011r. Zatem termin umowny nie został zachowany. Co do zasady zatem pozwana mogła się powoływać na to , że wobec wykonawcy przysługuje jej wierzytelność z tytułu kary umownej za opóźnienie. Jednakowoż P. P. (1) , w odwołaniu się do ogólnych reguł odpowiedzialności kontraktowej , które mają także zastosowanie w przypadku dochodzenia kary umownej za niewłaściwe wykonanie zobowiązania mógł wykazywać , że nastąpiło ono z przyczyn za które nie ponosi on odpowiedzialności. Na podstawie niewadliwie dokonanych w tym zakresie przez Sąd I instancji ustaleń faktycznych , wbrew odmiennemu zapatrywaniu wyrażonemu w apelacji , jego stanowisko prawne sprowadzające się do wniosku , że powstanie przyczyn decydujących o opóźnieniu nie można przypisać wykonawcy , jest stanowiskiem poprawnym. O ile strona pozwana uznawała , że wskazane przez powoda, a uznane przez Sąd I instancji za dowiedzione przyczyny nie wykonania przez wykonawcę zobowiązania w terminie nie były takimi , które nie usprawiedliwiały opóźnienia drugiej strony , względnie ich ranga była tego rodzaju , że nie mogły prowadzić do opóźnienia w takim wymiarze jaki rzeczywiście miał miejsce , a tego rodzaju zapatrywanie pojawia się [ także po raz pierwszy ] w motywach apelacji , to rzeczą strony pozwanej było wykazanie inicjatywy dowodowej by za pośrednictwem opinii biegłego przeprowadzić tego rodzaju weryfikację powodów nie wykonania zobowiązania w terminie wskazywanych m przez P. P. (1). Inicjatywa dowodowa zmierzająca do osiągnięcia tego celu nie była przez spółkę (...) podejmowana ani w postępowaniu rozpoznawczym przez Sądem I instancji ani w środku odwoławczym. Zatem , wbrew omawianemu zarzutowi należy podzielić ocenę prawną Sądu Okręgowego , że podniesiony przez pozwaną zarzut potrącenia nie był uzasadniony. Nietrafnie także neguje pozwana , stawiając kolejny zarzut materialno prawny , przyznanie przez Sąd I instancji powodowi od niej kwoty 1 622, 24 zł z tytułu skapitalizowanych na dzień wniesienia pozwu odsetek za opóźnienie w zapłacie wynagrodzenia za roboty stwierdzone fakturami VAT Nr (...) z dnia 30 czerwca 2010r, Nr (...) z dnia 31 sierpnia 2010 r , Nr (...) z dnia 31 sierpnia 2010r i Nr (...) z tej samej daty. Wbrew jej stanowisku zawartemu w motywach zarzutu opartym na konstatacji , iż powód nie dowiódł dat doręczeń pozwanej poszczególnych faktur , dołączone przez niego do akt dokumenty rozliczeniowe w postaci wskazanych wyżej faktur oraz protokołów częściowych odbiorów robót , należność za wykonanie których została w nich ujęta / por . k 15- 22 akt/ jednoznacznie wskazują , że faktury te były wystawiane przez P. P. (1) w dniu przeprowadzenia odbiorów częściowych, a co więcej były podpisane jako odebrane w tej dacie przez ówczesnego prezesa zarządu pozwanej M. G.. Skoro tak to zgodnie z postanowieniem §5 ust. 4 umowy stron , od daty, tożsamej z wystawieniem faktury zaczął biec siedmiodniowy termin w którym pozwana była zobowiązana zapłacić należności wskazane w tych dokumentach. Czyniąc to po jego upływie popadała w opóźnienie uprawniające wykonawcę do naliczenia odsetek ustawowych , które P. P. był uprawniony skapitalizować w sposób przez siebie wskazany i trafnie zaaprobowany przez Sąd niższej instancji. Z podanych wyżej przyczyn w uznaniu , iż żaden z podniesionych zarzutów nie jest trafny, opartą na nich apelację Sąd Apelacyjny oddalił , na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a>. O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd II instancji orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 §1 kpc</a> w zw z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art. 108 §1 kpc</a> i 391 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108 § 1)">§1</a> i wynikającej z niej , dla ich rozliczenia pomiędzy stronami zasadzie odpowiedzialności za wynik sprawy. Kwota należna powodowi z tego tytułu od przeciwniczki procesowej została ustalona na podstawie § 6 pkt 6 w zw z §13 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia MS w sprawie opłat za czynności adwokackie [ …] z dnia 28 września 2002r [ jedn. tekst DzU z 2013r poz. 461] </div>