II Ca 332/13

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt II Ca 332/13</strong> </p> <table> <colgroup> <col width="173"/> </colgroup> <tr> <td/> </tr> </table> <table> <colgroup> <col width="708"/> </colgroup> <tr> <td> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> </div> </td> </tr> <table> <colgroup> <col width="80"/> <col width="211"/> <col width="32"/> <col width="96"/> <col width="331"/> </colgroup> <tr> <td> </td> <td colspan="2"> </td> <td> <p>Dnia</p> </td> <td> <p>11 grudnia 2013r.</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p>Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy</p> <p>w składzie:</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> <p>Przewodniczący</p> </td> <td colspan="3"> <p>SSO Ireneusz Płowaś (spr.)</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> <p>Sędziowie</p> </td> <td colspan="3"> <p>SO Wojciech Borodziuk</p> <p>SO Janusz Kasnowski</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> <p>Protokolant</p> </td> <td colspan="3"> <p>sekr. sądowy Tomasz Rapacewicz</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p>po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2013r. w Bydgoszczy</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p>na rozprawie</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p>sprawy z powództwa <strong> <!-- --> <span class="anon-block">L. P.</span> </strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p>przeciwko <strong> <!-- --> <span class="anon-block">S. P.</span> i <span class="anon-block">J. P.</span> </strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p> <strong> <!-- -->o zapłatę</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p>na skutek apelacji pozwanych</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p>od wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p>z dnia 16 sierpnia 2012r. sygn. akt. I C 1937/12</p> </td> </tr> </table> <p>I oddala apelację,</p> <p>II zasądza od pozwanych na rzecz powoda kwotę 1200 zł (jeden tysiąc</p> <p>dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.</p> <p> Na oryginale właściwe podpisy.</p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt II Ca 332/13</strong> </p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Sąd Rejonowy w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 16.08.2012 roku utrzymał w mocy nakaz zapłaty z dnia 19.12.2011 roku w zakresie żądania zapłaty kwoty 10.662,23 zł i uchylił go w zakresie kosztów procesu oraz zasądził z tytułu kosztów procesu od pozwanych solidarnie na rzecz powoda kwotę 1487,70 zł.</p> <p>W uzasadnieniu wyroku Sąd Rejonowy wskazał, iż powód <span class="anon-block">L. P.</span> domagał się zasądzenia od pozwanych <span class="anon-block">J. P.</span> i <span class="anon-block">S. P.</span> kwoty 13.647,84 zł na podstawie weksla stanowiącego zabezpieczenie czynszu i opłat eksploatacyjnych za lokal użytkowy wynajmowany pozwanej. W dniu 19.12.2011 roku Sąd Rejonowy wydał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym zasądzając dochodzoną pozwem kwotę wraz z kosztami postępowania. Od tego nakazu zapłaty zarzuty wnieśli pozwani, domagając się jego uchylenia i oddalenia powództwa w całości. W uzasadnieniu zarzutów podnieśli, że weksel został wypełniony niezgodnie z deklaracją wekslową, bowiem zaległości w czynszu i opłatach eksploatacyjnych nie są szkodą wynikłą wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania umowy najmu. Ponadto zarzucono, iż powód nie wykonał obligatoryjnych czynności związanych z oprotestowaniem weksla – <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 (art. 85)">art. 85 prawa wekslowego</a>. Nadto stwierdzono, że wysokość roszczenia powoda została wadliwie określona, bowiem w dniu 25.02.2011 roku wpłacono kwotę 2.985,61 zł, co nie zostało wzięte pod uwagę przez powoda. Po wniesieniu zarzutów od nakazu zapłaty powód cofnął pozew, co do kwoty 2985,61 zł, w tym zakresie Sąd Rejonowy uchylił nakaz zapłaty postanowieniem i w tej części umorzył postępowanie.</p> <p>Sąd Rejonowy ustalił, że powód zawarł z pozwaną umowę najmu lokalu użytkowego przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span>. Na mocy tej umowy pozwana winna była uiszczać czynsz i opłaty eksploatacyjne. Na zabezpieczenie roszczeń mogących powstać z tytułu umowy najmu pozwana przekazała powodowi weksel niezupełny z uprawnieniem do jego uzupełnienia zgodnie ze sporządzoną deklaracją wekslową. Weksel został poręczony przez pozwanego <span class="anon-block">S. P.</span>. W treści deklaracji wekslowej w § wskazano, iż wystawca składa do dyspozycji remitenta weksel własny in blanco bez podania kwoty wekslowej i daty płatności na wypadek powstania szkód mogących wyniknąć z tytułu wykonania lub nienależytego wykonania umowy najmu lokalu użytkowego. W związku z powstaniem zaległości w zapłacie czynszu i opłat eksploatacyjnych powód wypełnił weksel i zawiadomił o tym pozwanych. Łącznie zaległości w płatnościach na dzień wystawienia weksla wyniosły 10.662,23 zł.</p> <p>Sąd Rejonowy na podstawie w/o stanu faktycznego uznał, iż powództwo zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 (art. 10)">art. 10 Prawa Wekslowego</a>, jeżeli weksel, niezupełny w chwili wystawienia, uzupełniony został niezgodnie z zawartym porozumieniem, nie można wobec posiadacza zasłaniać się zarzutem, że nie zastosowano się do tego porozumienia, chyba, że posiadacz nabył weksel w złej wierze albo przy nabyciu dopuścił się rażącego niedbalstwa. Zgodnie z tym przepisem dłużnik wekslowy może powoływać się na to, że weksel został wypełniony niezgodnie z zawartym porozumieniem. Jednak zdaniem Sądu Rejonowego określenie szkody – w tym zawarte w deklaracji wekslowej, na która powołują się strony odnosi się do wszelkich uszczerbków w dobrach lub interesach prawnie chronionych, których poszkodowany doznał wbrew własnej woli. Szkodą, w ocenie Sądu Rejonowego, jest, więc różnica między dwoma stanami majątkowymi: tym po wyrządzeniu szkody i tym, który by istniał, gdyby szkody nie wyrządzono. Szkoda majątkowa obejmuje efektywny uszczerbek pomniejszający majątek poszkodowanego. W niniejszej sprawie uszczerbek w majątku powoda polegał na tym, iż w jego majątku nie pojawiły się aktywa w postaci czynszu najmu, a pojawiły się pasywa w postaci opłat eksploatacyjnych dotyczących zajmowanego przez pozwaną lokalu, które poniósł powód, a nie pokryła ich pozwana.</p> <p>Sąd Rejonowy wskazał, że z deklaracji wekslowej wynikało, iż remitent mógł wypełnić weksel do wysokości 4 krotnej stawki czynszu najmu brutto powiększonej o opłaty eksploatacyjne. Powyższe wskazuje, iż weksel został wystawiony również jako zabezpieczenie zaległych opłat czynszowych i eksploatacyjnych. Wysokość zaległości z tego tytułu w zakresie kwoty 10.662,23 zł nie była przez pozwanych kwestionowana, a nadto wynika z przedłożonych przez powoda faktur. Zarzut wypełnienia weksla niezgodnie z deklaracją Sąd Rejonowy uznał za niezasadny.</p> <p>Sąd I instancji stwierdził także, że powód nie był zobowiązany do oprotestowania weksla, ponieważ weksel wystawiony przez pozwaną jest wekslem własnym, co wynika z jej przyrzeczenia zapłaty wekslu a poza tym pozwana jest dłużnikiem głównym powoda zaś pozwany poręczycielem na wekslu.</p> <p>Mając powyższe na uwadze na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 469)">art. 469 kpc</a> Sąd Rejonowy wydał wyrok, w którym nakaz zapłaty wydany w sprawie utrzymał w mocy w zakresie w jakim nie został on uchylony wcześniejszym postanowieniem i uchylił go w zakresie kosztów procesu. O kosztach procesu Sąd orzekł w myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 kpc</a> stosunkowo je rozdzielając.</p> <p>Apelację od powyższego wyroku w części dotyczącej punktu 1 i 3 wnieśli pozwani domagając się jego zmiany poprzez uchylenie nakazu zapłaty w całości i oddalenia powództwa oraz przyznanie pozwanym od powoda kosztów postępowania według norm przepisanych. Jako wniosek ewentualny apelacji pozwani zażądali uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.</p> <p>Pozwani zarzucili naruszenie przepisu prawa materialnego tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 65)">art. 65 kc</a> poprzez jego błędną wykładnię a w rezultacie błędną wykładnię oświadczenia woli złożonego przez pozwanych w deklaracji wekslowej, a także naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 (art. 10)">art. 10 ustawy z dnia 28.04.1936 roku Prawo wekslowe</a> poprzez jego błędną wykładnię.</p> <p>Powód w odpowiedzi na apelację pozwanych wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie na swoją rzecz od pozwanych kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. Zdaniem powoda zarzuty podniesione w apelacji nie są zasadne.</p> <p>W kolejnym piśmie procesowym pozwani wnieśli o dopuszczenie dowodu z dokumentu w postaci opinii biegłego sądowego z dnia 14.05.2013 roku sporządzonej w sprawie I C 3871/12.</p> <p>Na rozprawie apelacyjnej strony podtrzymały swoje w/o stanowiska a nadto pełnomocnik powoda wniósł o pominięcie zgłoszonego przez pozwanych wniosku dowodowego.</p> <p>Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</p> <p>Apelację pozwanych należało uznać za bezzasadną. Sąd Okręgowy podziela jako prawidłowe ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Rejonowy i czyni je podstawą własnych rozważań.</p> <p>Oba podniesione w apelacji zarzuty uznać należało za bezzasadne.</p> <p>W pierwszej kolejności wyjaśnić jednak należy, dlaczego Sąd II instancji oddalił wniosek dowodowy zawarty w piśmie pozwanych z dnia 09.12.2013 roku. Należy zwrócić uwagę na treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 381)">art. 381 kpc</a> zgodnie, z którym nowe fakty i dowody mogą być przedmiotem postępowania dowodowego w postępowaniu apelacyjnym jedynie wówczas gdy potrzeba ich powołania wynikła po wydaniu wyroku przez Sąd I instancji. W niniejszej sprawie taka sytuacja z całą pewnością nie zachodzi albowiem kwestia wielkości wynajętego pozwanej lokalu użytkowego mogła być podnoszona w toku postępowania przed Sądem Rejonowym a nową okolicznością nie jest opinia biegłego sądowego sporządzona na potrzeby innej sprawy sądowej. Pozwana dysponowała przedmiotowym lokalem przez długi czas i nigdy nie kwestionowała określonej w umowie najmu jego powierzchni. Pozwana mogła sama dokonać pomiarów lokalu, czego jednak nie uczyniła i nie przedstawiła takiego zarzutu w postępowaniu przed Sądem Rejonowym. Nadto wniosek dowodowy zgłoszony przez pozwanych w postępowaniu apelacyjnym nie mógłby zostać uwzględniony nawet gdyby nie był sprekludowany w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 381)">art. 381 kpc</a>. Opinia biegłego nie może być zastępowana dowodem z dokumentu. Opinia sporządzona na potrzeby innego postępowania sądowego nie może zostać dopuszczona jako dowód na okoliczności wynikające z wniosków w niej zawartych chyba, że obie strony faktom tym nie zaprzeczają. W niniejszej sprawie pozwany kwestionuje wnioski w/o opinii a oceny tej opinii nie dokonał jeszcze Sąd zlecający jej sporządzenie. W tej sytuacji prawidłowo sformułowany wniosek dowodowy winien dotyczyć dopuszczenia dowodu z opinii biegłego a nie przeprowadzenia dowodu z dokumentu w postaci opinii sporządzonej w innym postępowaniu. Jak jednak w/w również taki wniosek musiałby na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 381)">art. 381 kpc</a> zostać pominięty jako spóźniony. Już tylko na marginesie tej kwestii wskazać należy, że różnica pomiędzy powierzchnią lokalu wskazaną w umowie a ustaloną przez biegłego wynosi jedynie 2,87% a obliczenia biegłego są tak szczegółowe, że przy normalnym użytkowaniu wynajętego lokalu różnica ta może zostać uznana za nieistotną.</p> <p>Odnosząc się do pierwszego zarzutu podniesionego w apelacji stwierdzić należy, że Sąd Rejonowy w jakimkolwiek zakresie nie naruszył przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 65)">art. 65 kc</a> interpretując zapisy deklaracji wekslowej. Sformułowanie użyte w § 1 tej deklaracji są jasne i nie wymagają żadnej interpretacji poza językową. Pojęcie „niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązań wynikających z umowy najmu” jest zarówno dla Sądu jak i dla każdej osoby zajmującej się prowadzeniem jakiejkolwiek działalności gospodarczej oczywiste. Pozwana jako najemca lokalu użytkowego przyjęła na siebie zobowiązanie określone w § 2 umowy najmu – karta 8 akt – polegające m.in. na zapłacie czynszu w umówionej wysokości i czasie oraz pokrywaniu kosztów eksploatacji określonych w § 5 umowy najmu. Brak uiszczania czynszu i opłat eksploatacyjnych jest nienależytym wykonaniem zobowiązań przez pozwaną. Jakiekolwiek wątpliwości interpretacyjne, co do takiego rozumienia w/o sformułowania zawartego w deklaracji wekslowej o ile mogłyby się one pojawić rozwiewa treść punktu 2 § 1 deklaracji wekslowej. Strony w tym punkcie doprecyzowały wysokość kwoty wekslowej tj. sposobu jej obliczenia, wskazując, iż nie może ona przekraczać czterokrotności czynszu najmu brutto powiększonej o koszty eksploatacji za cztery miesiące. Nie ma, zatem żadnych wątpliwości, iż weksel miał zabezpieczać również szkodę wynikłą z braku opłat ze strony pozwanej. Weksel jak słusznie uznał Sąd Rejonowy został wobec tego wypełniony zgodnie z deklaracją wekslową. Pozwani w toku postępowania przed Sądem Rejonowym nie kwestionowali wysokości należności z w/o tytułu w zakresie, w którym nakaz zapłaty został utrzymany w mocy.</p> <p>Również drugi podniesiony w apelacji zarzut jest bezzasadny. Skoro weksel własny został wypełniony zgodnie z deklaracją wekslową nie mogło dojść przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy przez Sąd I instancji do naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 (art. 10)">art. 10 ustawy Prawo wekslowe</a>. Na marginesie wskazać należy, że rację ma powód wskazując w odpowiedzi na apelację, iż orzeczenia Sądu Najwyższego podane w stronie 4 uzasadnienia apelacji nie odnoszą się w żadnej mierze do stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy.</p> <p>Dlatego też na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a> apelację pozwanych jako bezzasadną należało oddalić.</p> <p>Orzeczenie o kosztach postępowania apelacyjnego zawarte w punkcie II wyroku z dnia 11.12.2013 roku oparto na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108)">art. 108 kpc</a> zasądzając wynagrodzenie pełnomocnika w najniższej stawce przy wskazanej w apelacji wartości przedmiotu zaskarżenia.</p> </div> </table>