I C 1843/13

<p>Sygn. akt <strong> <!-- -->IC 1843/13</strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 12 grudnia 2013r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Płocku Wydział Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <p>Przewodniczący SSO Renata Szatkowska</p> <p>Protokolant: sekretarz sądowy Anna Bogacz</p> <p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013r. w <span class="anon-block">P.</span> </p> <p> <strong> <!-- -->sprawy z powództwa <span class="anon-block">A. G. (1)</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->przeciwko Polskiemu Biuru Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w <span class="anon-block">W.</span> </strong> </p> <p>o<strong> <!-- --> zapłatę</strong> </p> <p>1.  zasądza od Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz <span class="anon-block">A. G. (1)</span> kwotę 80 000 zł (osiemdziesiąt tysięcy złotych) z ustawowymi odsetkami od dnia 24.08.2013r. do dnia zapłaty oraz kwotę 3617 zł (trzy tysiące sześćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu,</p> <p>2.  oddala powództwo w pozostałej części.</p> <p> <em> <!-- -->I C 1843/13 </em> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <em> <!-- --> <span class="anon-block">A. G. (1)</span> wystąpiła przeciwko Polskiemu Biuru Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w <span class="anon-block">W.</span> o zapłatę kwoty 100.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 24 maja 2013r. do dnia zapłaty tytułem zadośćuczynienia zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448)">art. 448 kc</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 24;art. 24 § 1)">art. 24§1 kc.</a> </em> </p> <p> <em> <!-- -->W uzasadnieniu pozwu podała, iż w wyniku wypadku drogowego, zmarła jej matka, człowiek najważniejszy w jej życiu. </em> </p> <p> <em> <!-- -->W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu. Wskazał, iż nie kwestionuje swojej legitymacji biernej; jednak w jego ocenie żądanie pozwu są niezasadne. Podniósł, iż dopiero wprowadzenie z dniem 3 sierpnia 2008r. do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 446;art. 446 § 4)">art. 446 § 4</a> dało podstawę prawną dla żądania zadośćuczynienia za krzywdę moralną wywołaną śmiercią osoby bliskiej, a wywodzenia takiego roszczenia z przepisów o ochronie dóbr osobistych jest nieuzasadnione. Nadto wskazał, iż wysokość żądanego zadośćuczynienia jest zawyżona. </em> </p> <p> <em> <!-- -->Na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013r. powódka cofnęła pozew w zakresie żądania odsetek ustawowych za okres od 24 maja 2013r. do 23 sierpnia 2013r. - ze zrzeczeniem się roszczenia w tym zakresie. </em> </p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Sąd ustalił, co następuje: </em> </strong> </p> <p> <em> <!-- -->W dniu 20 marca 2004r. w wyniku wypadku drogowego zmarła <span class="anon-block">E. G.</span>, matka powódki. Sprawca wypadku, <span class="anon-block">R. S.</span> został za ten czyn skazany przez Sąd Rejonowy w Żyrardowie na karę 2 lat pozbawienia wolności ( v. k. 55-56 wyrok Sądu Rejonowego w Żyrardowie z dnia 28 marca 2006r. w sprawie II K 108/05). <span class="anon-block">R. S.</span>, obywatel Ukrainy, w dacie wypadku ubezpieczony był z tytułu odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w ukraińskim <span class="anon-block"> zakładzie (...)</span>-UKRAINA ( v. pismo <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 25 lipca 2007r. k. 52-53). </em> </p> <p> <em> <!-- -->W dacie śmierci matki <span class="anon-block">A. G. (2)</span> miała 15 lat. Powódka mieszkała tylko z matką, tylko matka zajmowała się jej wychowaniem, ojciec powódki nie mieszkał z nimi, miał problemy z alkoholem i nie angażował się w opiekę i wychowanie córki. Siostra powódki wyprowadziła się z domu rodzinnego, kiedy powódka miała 12 lat. <span class="anon-block">A. G. (2)</span> była mocno związana z mamą, która ją wspierała, pomagała we wszystkim, kochała ją, spędzała z nią wolny czas, dbała o nią, troszczyła się o nią, troszczyła się o leczenie jej słuchu. O wypadku mamy powódka dowiedziała się od lekarza, była wtedy z wizytą u babci w szpitalu, lekarz podał jej leki uspakajające. Po śmierci mamy opiekę nad powódką przejęła babcia, która została jej rodziną zastępczą. <span class="anon-block">A. G. (2)</span> nie radziła sobie z nauką po śmierci mamy, nie mogła pogodzić się z tym, że mama zmarła. Przez dwa lata bardzo mocno przeżywała jej śmierć, np. nie chciała uczestniczyć w uroczystościach szkolnych, na których inne dzieci były z rodzicami. Babcia zaniedbała leczenie słuchu powódki, obecnie na leczenie to jest już za późno. Nie radziła sobie także z nauką szkolną wnuczki; oddała ją do szkoły sióstr zakonnych. Powódka nie korzystała z pomocy psychiatry, ani psychologa po śmierci mamy, wspierały ją psychicznie siostry zakonne, u których kontynuowała naukę. Jest przekonana, że gdyby mama żyła pomagałaby jej w opiece nad dzieckiem, dzięki czemu ona mogłaby podjąć pracę zarobkową. Obecnie powódka samotnie wychowuje 4 letnie dziecko, nie pracuje, utrzymuje się z alimentów dziecka, zasiłku rodzinnego i pomocy opieki społecznej, pomaga jej babcia ( v. zeznania powódki, <span class="anon-block">A. G. (2)</span> k. 64-65). </em> </p> <p> <em> <!-- -->W dniu 25 lipca 2007r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> przyznał <span class="anon-block">A. G. (1)</span> odszkodowanie w kwocie 42.000 zł z tytułu pogorszenia sytuacji życiowej na skutek śmierci matki ( v. pismo <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 25 lipca 2007r. k. 52). </em> </p> <p> <em> <!-- -->Pismem z dnia 22 kwietnia 2013r. powódka wystąpiła do <span class="anon-block"> (...) Zakładu (...)</span> o przyznanie na jej rzecz zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w związku ze śmiercią matki w kwocie 100.000 zł ( v. pismo powódki z 22 kwietnia 2013r. k. 42-50). Pismo powyższe ubezpieczyciel odebrał w dniu 26 kwietnia 2013r. ( v. potwierdzenie odbioru pisma powódki z 22 kwietnia 2013r. k. 51). </em> </p> <p> <em> <!-- --> <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> odmówił wypłaty zadośćuczynienia, uznając, iż zadośćuczynienie pieniężne za krzywdę w skutek śmierci najbliższych nie przysługuje, jeśli do zdarzenia doszło przed 3 sierpnia 2008r. ( v. pismo <span class="anon-block"> (...)</span> z 23 maja 2013r. k. 38-39). </em> </p> <p> <em> <!-- -->Powyższy stan faktyczny ustalony został na podstawie zeznań powódki, <span class="anon-block">A. G. (2)</span> ( k. 64-65) oraz dokumentów w postaci : wyroku Sądu Rejonowego w Żyrardowie z dnia 28 marca 2006r. w sprawie II K 108/05 ( k. 55-56), pisma <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 25 lipca 2007r. ( k. 52-53), pisma powódki z 22 kwietnia 2013r. ( k. 42-50), potwierdzenia przyjęcia przez <span class="anon-block"> (...)</span> pisma powódki z 22 kwietnia 2013r. ( k. 51), pisma <span class="anon-block"> (...)</span> z 23 maja 2013r. ( k. 38-39). </em> </p> <p> <em> <!-- -->Sąd oddalił wniosek powódki o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego psychologa, uznając, iż okoliczności sprawy są na tyle jednoznaczne, że jest w stanie samodzielnie ustalić rozmiar krzywd i bólu powódki w związku ze śmiercią matki. </em> </p> <p> <em> <!-- -->Dowód z przesłuchania stron ograniczono do przesłuchania powoda, uznając, iż przedstawiciel pozwanego nie ma żadnych wiadomości na temat krzywdy, jakiej doznała powódka. </em> </p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Sąd zważył, co następuje: </em> </strong> </p> <p> <em> <!-- -->W okolicznościach niniejszej sprawy nie ma zastosowania przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 446;art. 446 § 4)">art. 446§ 4 kc</a>, przewidujący dla najbliższych członków rodziny możliwość ubiegania o zadośćuczynienie związane krzywdą, doznaną na skutek śmierci osoby bliskiej. Przepis ten bowiem dotyczy wyłącznie tych przypadków, gdy śmierć osoby bliskiej, wynikająca z deliktu, miała miejsce po 3 sierpnia 2008 r., tj. po dacie wejścia w życie powyższego przepisu. </em> </p> <p> <em> <!-- -->Nie oznacza to jednak, że jeśli śmierć poszkodowanego nastąpiła przed tą datą, bliskim nie służy w ogóle zadośćuczynienie. W aktualnym orzecznictwie Sądu Najwyższego, podzielanym w pełni przez sąd orzekający w niniejszej sprawie, przyjęta została koncepcja, iż więź emocjonalna łącząca osoby bliskie jest dobrem osobistym, a więc doznany na skutek śmierci osoby bliskiej uszczerbek może polegać nie tylko na osłabieniu jej aktywności życiowej i motywacji do przezwyciężania trudności, lecz także następstwem naruszenia tej relacji między osobą zmarła, a jej najbliższymi. Jeśli zatem zerwanie więzi rodzinnych na skutek śmierci poszkodowanego powoduje ból, cierpienie i rodzi poczucie krzywdy u jej bliskich, to mogą oni dochodzić zadośćuczynienia pieniężnego na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448)">art. 448 kc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 24;art. 24 § 1)">art. 24 § 1 kc</a>, gdy śmierć nastąpiła na skutek deliktu, mającego miejsce przed 3 sierpnia 2008r. ( v. wyrok z 11 maja 2011r., I CSK 621/10, wyrok z 25 maja 2011r., II CSK 537/10, uchwała z 13 lipca 2011r., III CZP 32/11, wyrok z 15 marca 2012r., I CSK 314/11). </em> </p> <p> <em> <!-- -->Dlatego też powództwo <span class="anon-block">A. G. (2)</span> należało uznać za usprawiedliwione co do zasady. Niewątpliwie powódka była związana uczuciowo z matką, z którą mieszkała, spędzała czas, która jako jedyna opiekowała się powódką, wychowywała ją, dbała o nią, troszczyła się o nią; ojciec bowiem, nadużywający alkoholu, nie brał udziału w opiece nad nią. Mocno przeżyła śmierć matki, nie mogła poradzić sobie z tym, że zmarła, nie radziła sobie z nauką. Pozbawiona została uczucia i troski jedynej osoby, która o nią dbała. Należy podkreślić, że utraciła tę bliską osobę, kiedy była w wieku 15 lat, a więc w wieku, kiedy pomoc i wsparcie najbliższych jest nastolatkowi bardzo potrzebne. Śmierć matki zupełnie zmieniła jej życie; straciła dom rodzinny, musiała zmienić miejsce zamieszkania i dotychczasowe środowisko, trafiła pod opiekę babci, następnie do szkoły prowadzonej przez siostry zakonne. Zabrakło w jej życiu osoby, która troszczyłaby się o jej naukę i zdrowie, która pomagałaby jej w codziennych sprawach, wspierała, darzyła uczuciem. </em> </p> <p> <em> <!-- -->Jednakże żądana przez powódkę kwota zadośćuczynienia jest wygórowana. <span class="anon-block"> (...)</span> rekompensata służyć ma nie tylko wyrównaniu krzywdy, jaką jest z pewnością gwałtowane zerwanie więzi pomiędzy rodzicami, a dzieckiem, lecz także powinna umożliwić powrót do normalnego życia. Krzywda, jakiej doznała powódka na skutek śmierci matki, z pewnością była przez nią mocno odczuwalna w początkowym okresie żałoby, z czasem jednak – jak wynika z doświadczenia życiowego- cierpienie i ból malało. Stąd też zasadne jest, by ustalić wysokość zadośćuczynienia na kwotę 80.000 zł, jako adekwatną do rozmiaru doznanej przez powódkę krzywdy. </em> </p> <p> <em> <!-- -->W pozostałej części powództwo oddalono jako niezasadne. </em> </p> <p> <em> <!-- -->Pozwany nie kwestionował, iż jest legitymowany biernie w niniejszym procesie na podstawie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20031241152" title="Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych - Dz. U. z 2003 r. Nr 124, poz. 1152 (art. 122;art. 123)">art. 122i 123 ustawy z dnia 22 maja 2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych</a>. </em> </p> <p> <em> <!-- -->O odsetkach orzeczono zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20031241152" title="Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych - Dz. U. z 2003 r. Nr 124, poz. 1152 (art. 14;art. 125)">art. 14 i art. 125 ustawy z dnia 22 maja 2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych</a>. Zgodnie z powyższymi przepisami Biuro zobowiązane jest wypłacić odszkodowanie w terminie 30 dni od dnia ustalenia państwa, w którym sprawca szkody jest zarejestrowany lub w terminie 30 dni od ustalenia ważności umowy ubezpieczenia sprawcy szkody, przy czym obowiązek ustalenia powyższych danych liczyć należy od zgłoszenia szkody. </em> </p> <p> <em> <!-- -->Żądanie zadośćuczynienia powódka zgłosiła zakładowi ubezpieczeń, który zajmował się likwidacją szkody, w dniu 26 kwietnia 2013r. Z pisma <span class="anon-block"> (...)</span> z 25 lipca 2007r. wynika, że już wówczas zakład ubezpieczeń posiadał wszelkie informacje niezbędne do likwidacji szkody, jako że przyznał wtedy powódce odszkodowanie z tytułu pogorszenia sytuacji życiowej na skutek śmierci matki. Zatem wypłata świadczenia winna nastąpić ciągu 30 dni od zgłoszenia szkody, czyli 26 maja 2013r. Dlatego też odsetki, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481)">art. 481 kc</a>, należą się powódce od dnia następnego, tj. od 27 maja 2013r. Powódka zażądała jednak odsetek od 24 sierpnia 2013r. Dlatego też zasądzono odsetki od tej daty. </em> </p> <p> <em> <!-- -->O kosztach procesu rozstrzygnięto na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 kpc</a>, obciążając nimi pozwanego w całości z uwagi na fakt, iż określenie należnej powódce sumy zależało od oceny sądu. </em> </p> </div>