I ACa 464/13

<p>Sygn. akt. I ACa 464/13</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 19 grudnia 2013 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Rzeszowie Wydział I Cywilny w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="208"/> <col width="413"/> </colgroup> <tr> <td> <p> <span class="underline"> <!-- -->Przewodniczący</span> </p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->SSA Anna Gawełko (spr.)</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p> <strong> <!-- -->Sędziowie:</strong> </p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->SA Kazimierz Rusin</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->SA Dariusz Mazurek</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>st.sekr.sądowy Justyna Stępień</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2013 r. na rozprawie sprawy <br/>z powództwa <strong> <!-- --> <span class="anon-block">K. N.</span> </strong> </p> <p>przeciwko <strong> <!-- --> <span class="anon-block"> Towarzystwu (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> </strong> </p> <p>o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę</p> <p>na skutek apelacji obu stron</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego w Przemyślu</p> <p>z dnia 27 maja 2013 r., sygn. akt I C 820/11</p> <p>I.  <strong> <!-- -->zmienia</strong> zaskarżony wyrok w pkt III, IV, V i VI w ten sposób, że:</p> <p>1. <strong> <!-- -->zasądza</strong> od pozwanego <span class="anon-block"> Towarzystwa (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block">K. N.</span> dalszą kwotę 20.000zł (dwadzieścia tysięcy) tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia 3 stycznia 2012r. ,</p> <p>2. <strong> <!-- -->zasądza</strong> od pozwanego na rzecz powoda kwotę 16.005zł (szesnaście tysięcy pięć) z ustawowymi odsetkami:</p> <p>- od kwoty 8.480zł od dnia 3 stycznia 2012r.</p> <p>- od kwoty 7.525zł od dnia 13 kwietnia 2013r.</p> <p>3. <strong> <!-- -->ustala</strong> odpowiedzialność pozwanego na przyszłość za skutki wypadku, któremu powód <span class="anon-block">K. N.</span> uległ w dniu 24 marca 2011r.</p> <p>4. <strong> <!-- -->nakazuje</strong> ściągnąć od pozwanego <span class="anon-block"> Towarzystwa (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Przemyślu kwotę 5.583zł (pięć tysięcy pięćset osiemdziesiąt trzy) tytułem części kosztów sądowych, od których powód był zwolniony,</p> <p>5.<strong> <!-- --> zasądza</strong> od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3.617zł (trzy tysiące sześćset siedemnaście) tytułem kosztów zastępstwa procesowego,</p> <p>6. <strong> <!-- -->odstępuje</strong> od obciążenia powoda pozostałymi kosztami sądowymi na rzecz Skarbu Państwa,</p> <p>II. <strong> <!-- -->oddala</strong> apelację powoda w pozostałej części,</p> <p>III.  <strong> <!-- -->oddala</strong> apelację pozwanego w pozostałej części,</p> <p>IV.  <strong> <!-- -->nakazuje</strong> ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Przemyślu kwotę 1000zł (tysiąc) tytułem opłaty sądowej od uwzględnionej części apelacji,</p> <p>V.  <strong> <!-- -->znosi</strong> wzajemnie między stronami koszty postępowania apelacyjnego.</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Wyrokiem z dnia 27 maja 2013r. Sąd Okręgowy w Przemyślu zasądził od pozwanego <span class="anon-block"> Towarzystwa (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block">K. N.</span> kwotę 40.000zł z ustawowymi odsetkami od dnia 2 stycznia 2012r. (tytułem zadośćuczynienia), kwotę 1.388,65zł z ustawowymi odsetkami od kwot szczegółowo wymienionych w wyroku (tytułem odszkodowania), kwotę 18.405zł z ustawowymi odsetkami z czego od kwoty 8.480zł od<br/>2 stycznia 2012r. i od kwoty 9.925zł od 12 kwietnia 2013r., oddalił powództwo w pozostałej części i orzekł o kosztach procesu.</p> <p>Powyższy wyrok Sąd oparł na następujących ustaleniach faktycznych i rozważaniach prawnych:</p> <p>Powód <span class="anon-block">K. N.</span> uległ wypadkowi komunikacyjnemu w dniu 24.03.2011r., którego sprawcą był ubezpieczony u pozwanego ubezpieczyciela. W wyniku doznanych obrażeń (stłuczenia kręgosłupa piersiowego, lędźwiowego i stłuczenia klatki piersiowej) był kilkakrotnie hospitalizowany: w Wojewódzkim Szpitalu w <span class="anon-block">P.</span>, gdzie poddano go diagnostyce i leczeniu farmakologicznemu, następnie w Szpitalu Powiatowym w <span class="anon-block">M.</span>, gdzie poddany został leczeniu operacyjnemu przepukliny dysku, ponownie w Szpitalu Powiatowym w <span class="anon-block">M.</span> – w celu dalszej diagnostyki i w marcu 2012r. - w Szpitalu Powiatowym w <span class="anon-block">M.</span> – gdzie poddany został reoperacji kręgosłupa. Powód był poddawany zabiegom rehabilitacyjnym, przebywał w sanatorium w <span class="anon-block">R.</span>.</p> <p>Na podstawie opinii biegłego neurochirurga Sąd ustalił, że w związku z doznanym wypadkiem powód doznał znacznych cierpień bólowych związanych z zaostrzeniem po wypadku choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa i koniecznością przeprowadzenia zabiegu operacyjnego. Powód przed wypadkiem miał problemy z kręgosłupem, choroba zwyrodnieniowa trwała u powoda wiele lat. Uraz kręgosłupa doznany w wyniku wypadku przyczynił się do szybszego ujawnienia choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa, ale nie doprowadził do jej powstania. Nie jest możliwe określenie przebiegu choroby powoda, gdyby nie uraz doznany w wypadku, gdyż jej przebieg jest różny<br/>u różnych osób.</p> <p>Na podstawie opinii psychologicznej Sąd ustalił, że powód wykazuje objawy zespołu stresu pourazowego i zaburzeń adaptacyjnych. Zaznacza się obniżona samoocena związana z wypadaniem ról życiowych, z pełnionych wcześniej obowiązków domowych, zawodowych i postrzeganiem siebie jako mężczyzny. W sferze biofizjologicznej zaznacza się ból, zaburzenia snu, gorszy apetyt, większa męczliwość i niski poziom energii. U powoda występuje znaczące pogorszenie samopoczucia psychicznego, nie da się wykluczyć dalszych negatywnych następstw wypadku w przyszłości w zakresie jego funkcjonowania psychicznego, emocjonalnego i osobowościowego.</p> <p>Po wypadku i przez okres dalszego leczenia i rehabilitacji, aż do podjęcia przez pracy zawodowej w dniu 19 września 2012r. – powód korzystał z pomocy żony i rodziców. Na podstawie opinii biegłej<br/>z zakresu pielęgniarstwa, którą Sąd podzielił w przeważającej części – Sąd ustalił, że w okresie pobytu powoda w szpitalu w <span class="anon-block">P.</span>,<br/>w domu, a następnie pobytu powoda w szpitalu w <span class="anon-block">M.</span> (a więc za okres od 24.03. do 4.05.2011r. przez 42 dni) czas niezbędnej dla powoda pomocy osoby trzeciej wynosił średnio po 10 godzin dziennie (wliczając w to czas dojazdu żony do szpitala).</p> <p>W kolejnym okresie – tj. od 5.05.2011r. do 15.08.2011r. – 103 dni – powód wymagał pomocy w wymiarze 6 godzin dziennie, co oznacza, że wymiar opieki w tym okresie wynosił 618 godzin. W okresie od 9.09.2011r. do 18.09.2012r. powód nadal wymagał opieki, z tym że zakres świadczonej pomocy nie przekracza 1,5 godzin dziennie.<br/>W sumie w tym okresie niezbędna pomoc wynosiła 562,5 godzin. Sąd przyjął, że rozsądna stawka za 1 godzinę świadczenia pomocy, której wymagał powód wynosi 10 zł Sąd skapitalizował rentę z tytułu zwiększonych potrzeb za okres od 24.04.2009r. do 18.09.2012r.<br/>i zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 18.405 zł z ustawowymi odsetkami, z czego od kwoty 8.480zł od 2.01.2012r. (data doręczenia pozwu pozwanemu) i od kwoty 9.925 zł – od 12.04.2013r. (data rozszerzenie powództwa w tym zakresie).</p> <p>Dalej idące żądanie w tym zakresie (powód ostatecznie domagał się zasądzenia z tytułu skapitalizowanej renty kwoty 40.155 zł) Sąd uznał za bezzasadne i je oddalił. Sąd ustalił również, że powód poniósł szkodę obejmującą koszty dojazdu żony do powoda w Szpitalu<br/>w <span class="anon-block">P.</span> w <span class="anon-block">M.</span>, dojazdu do sanatorium w <span class="anon-block">R.</span> koszt konsultacji medycznej, koszty dojazdu na rehabilitację. Z tego tytułu Sąd zasądził od pozwanego kwotę 1.388,65zł uwzględniając, że kwotę 765,74 zł wypłacono powodowi w postępowaniu likwidacyjnym.</p> <p>W świetle ustaleń faktycznych Sąd uznał, że odpowiednią dla powoda sumą zadośćuczynienia w związku z doznanymi obrażeniami w wypadku jest kwota 50.000 zł Sąd zasądził kwotę 40.00zł, bowiem kwota 10.000zł została wypłacona powodowi w postępowaniu likwidacyjnym.</p> <p>Odsetki – zarówno od kwoty zadośćuczynienia, skapitalizowanej renty i odszkodowania Sąd zasądził od dnia 2 stycznia 2012r., tj. od dnia doręczenia pozwanemu pozwu.</p> <p>Sąd oddalił żądanie zasądzenia renty bieżącej. W ocenie Sądu powód od 18.09.2012r. jest osobą w pełni zdolną do samodzielnej egzystencji. Skoro lekarz dopuścił go do pracy na stanowisku mechanika samochodowego, to nie można uznać, że konieczna jest mu opieka ze strony osób trzecich.</p> <p>Sąd oddalił także żądanie ustalenia odpowiedzialności pozwanego na przyszłość za mogące ujawnić się skutki wypadku, gdyż – jak wynika z opinii biegłego neurochirurga – nie da się przewidzieć rozwoju choroby powoda w przyszłości i u różnych osób przebiega ona w sposób odmienny.</p> <p>O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100</a> zd. pierwsze <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kpc</a>.</p> <p>Powyższy wyrok zaskarżyły obie strony.</p> <p>Powód zaskarżył wyrok w części określonej w pkt. IV tj.<br/>w zakresie oddalonej części powództwa o:</p> <dl> <dt>-</dt> <dd> <p>zadośćuczynienie co do kwoty 30.000zł</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>skapitalizowaną rentę na zwiększone potrzeby z tytułu opieki osób trzecich w wysokości 21.750zł z odsetkami od 12.04.2013r.,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>bieżącą rentę za zwiększone potrzeby z tytułu opieki osób trzecich w wysokości 900zł miesięcznie począwszy od 11.02.2013r.</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>ustalenie odpowiedzialności pozwanego na przyszłość za skutki wypadku, któremu powód uległ w dniu 24.03.2011r. oraz w pkt. V wyroku w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach procesu.</p> </dd> </dl> <p>Skarżący zarzucił:</p> <p>1)  naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445)">art. 445 kc</a> przez przyjęcie, że łączna kwota z tytułu zadośćuczynienia – 50.000zł jest adekwatna, podczas gdy kwota ta stanowi sumę rażąco zaniżoną,</p> <p>2)  naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 kpc</a> – przez brak wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego, dokonanie dowolnej, a nie swobodnej jego oceny, a przede wszystkim oceny opinii biegłej z zakresu pielęgniarstwa i dokonanie ustaleń faktycznych sprzecznie z treścią zebranego materiału dowodowego,</p> <p>3)  naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 kpc</a> zd. drugie w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 kpc</a> poprzez ich niezastosowanie.</p> <p>Wskazując na powyższe – skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez zasądzenie zadośćuczynienia w kwocie 70.000zł,<br/>w miejsce kwoty 40.000zł, zasądzenie kwoty 40.155zł tytułem skapitalizowanej renty za zwiększone potrzeby w związku z opieką osób trzecich w miejsce kwoty 18.405zł, zasądzenie bieżącej renty za zwiększone potrzeby z tytułu opieki osób trzecich w wysokości po 900zł miesięcznie począwszy od 11.02.2013r., ustalenie odpowiedzialności pozwanego na przyszłość za skutki wypadku, któremu uległ powód<br/>w dniu 24.03.2011r., nieobciążanie powoda kosztami sądowymi od oddalonej części powództwa oraz kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej i zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów zastępstwa procesowego stosownie do uwzględnionej części powództwa – ewentualnie – o uchylenie wyroku w części zaskarżonej i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.</p> <p>Pozwany zaskarżył wyrok w części objętej pkt. III co do kwoty 13.437 zł i pkt. V.2. – w całości.</p> <p>Skarżący zarzucił – obrazę przepisów prawa materialnego poprzez zasądzenie ustawowych odsetek od kwot odszkodowania z pkt. III wyroku (kwoty 8.480zł i 9.925zł) odpowiednio od dnia 2 stycznia 2012r. i 14 kwietnia 2013r., a nie od daty wyrokowania – oraz błą‪d<br/>w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że powód wymagał opieki w okresie od 24 marca 2011r. do 18 września 2012r. w wymiarze 1600,5 godziny oraz błędne przyjęcie, że koszt jednej godziny pomocy i opieki członków rodziny wynosi 10 zł za 1 godzinę.</p> <p>Wskazując na powyższe - pozwany wniósł o zmianę wyroku<br/>w zaskarżonej części poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 4.968zł z ustawowymi odsetkami od dnia wyrokowania, tj. od dnia 27 maja 2013r. oraz kosztów procesu za II instancję.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</em> </strong> </p> <p>Na etapie postępowania apelacyjnego spór pomiędzy stronami sprowadzenia się do:</p> <dl> <dt>-</dt> <dd> <p>zweryfikowania, czy kwota zadośćuczynienia zasądzona od pozwanego na rzecz powoda stanowi sumę odpowiednią w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445;art. 445 § 1)">art. 445 § 1 kc</a>,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>zweryfikowania, czy kwota zasądzona od pozwanego na rzecz powoda tytułem skapitalizowanej renty z tytułu zwiększonych potrzeb – opieki osób trzecich jest uzasadniona treścią zebranego materiału dowodowego i dokonanych ustaleń faktycznych,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>zweryfikowania stanowiska Sądu w przedmiocie zasądzenia od pozwanego na rzecz powoda renty bieżącej, ustalenia odpowiedzialności pozwanego na przyszłość za skutki wypadku, któremu powód uległ w dniu 24.03.2011r. oraz odsetek od zasądzonych kwot,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>zweryfikowania stanowiska Sądu w przedmiocie rozstrzygnięcia o kosztach procesu.</p> </dd> </dl> <p>Odnośnie zadośćuczynienia na rzecz powoda :</p> <p>Apelacji powoda w części, gdzie zarzuca ona, iż przyznane zadośćuczynienie jest rażąco zaniżone – nie można odmówić racji.</p> <p>W ocenie Sądu Apelacyjnego kwotę, która stanowi właściwe dla powoda zadośćuczynienie jest kwota 70.000zł. Z uwagi na okoliczność, że w toku postępowania likwidacyjnego powód otrzymał od pozwanego kwotę 10.000zł tytułem zadośćuczynienia – zaskarżony wyrok należało zmienić w pkt. III i zasądzić od pozwanego na rzecz powoda dalszą kwotę zadośćuczynienia w wysokości 20.000zł. Zmiana wyroku w tej części wynikła z następujących względów :</p> <p>Zadośćuczynienie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445)">art. 445 kc</a> jako świadczenie pieniężne ma zrekompensować krzywdę, która została wyrządzona osobie fizycznej czynem niedozwolonym skutkującym uszkodzeniem ciała lub rozstrojem zdrowia (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 444;art. 444 § 1)">art. 444 § 1 kc</a>). Zadośćuczynienie z zasady przyznane jest jeden raz, co oznacza, że ma zrekompensować tę krzywdę, której poszkodowany już doznał, tę którą obecnie odczuwa i tę, którą będzie odczuwał do końca życia. Z ustaleń faktycznych dokonanych<br/>w niniejszej sprawie wynika, że skutki urazu, któremu uległ powód, pozostały. Powód musi kontynuować leczenie.</p> <p>Jest też bezsporne, że powód jeszcze przed wypadkiem miał problemy z kręgosłupem. Jednak normalnie funkcjonował w życiu prywatnym, pracował zawodowo. Doznany uraz okolicy lędźwiowej przyczynił się natomiast do powstania zespołu bólowego kręgosłupa w odcinku lędźwiowym z ograniczeniem ruchomości tego odcinka, szybszego ujawnienia choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa z różnymi jej objawami.</p> <p>Z opinii biegłego neurochirurga wynika, że mimo samoistnej choroby zwyrodnieniowej – powód mógł być jeszcze wiele lat sprawny, choroba mogła się ujawnić w zawansowanym wieku. Choć w istocie trudno przewidzieć, jak ta samoistna choroba przebiegałaby u powoda, gdyby nie uraz w wypadku.</p> <p>Faktem jednak jest, że stan zdrowia powoda uległ gwałtownemu pogorszeniu, skutki są nieodwracalne.</p> <p>Z opinii biegłego psychologa wynika, jak że wskutek ograniczeń związanych z chorobą i jej skutkami – u powoda wystąpiły też negatywne zmiany w sferze psychologicznej.</p> <p>Biorąc pod uwagę, że u powoda ograniczenia życiowe, które opisują biegli wystąpiły w młodym wieku (- powód w chwili wypadku miał 33 lata-) to oznacza, że krzywdę związaną z doznanym w wypadku urazem powód będzie odczuwał przez wiele lat.</p> <p>Podwyższając sumę stosownego dla powoda zadośćuczynienie Sąd Apelacyjny uznał, że Sąd Okręgowy – decydując o wysokość tego świadczenia dla powoda - w niedostatecznym stopniu uwzględnił wiek powoda w chwili wypadku oraz nieodwracalne zmiany w stanie jego zdrowia.</p> <p>Odnośnie kwoty zasądzonej przez Sąd tytułem skapitalizowanej renty z tytułu zwiększonych potrzeb przejawiających się w konieczności korzystania przez powoda z pomocy osób trzecich:</p> <p>W tym zakresie apelacja powoda domaga się podwyższenia świadczenia z tego tytułu, zaś apelacja pozwanego – zmniejszenia przyznanego świadczenia.</p> <p>Sąd Apelacyjny nie podzielił racji powoda w tym zakresie. Odnośnie stawki za 1 godzinę pomocy:</p> <p>Kwota 10 zł za 1 godzinę zasadnie została uznana przez Sąd Okręgowy za rozsądną.</p> <p>Pozwany negując tę stawkę nie przedstawił przekonywujących argumentów uzasadniających jej obniżenie.</p> <p>Powoływanie się przez biegłą na Uchwałę Rady Gminy <span class="anon-block">R.</span>, gdzie ustalono stawkę 15 zł za 1 godzinę usług opiekuńczych – nie obliguje Sądu do przyjęcia takiej stawki. Sąd w tym zakresie kieruje się także doświadczeniem życiowym. Stawka 10 zł jest powszechnie akceptowana przy tego rodzaju świadczenia opieki.</p> <p>Odnośnie zaś zakresu opieki, który biegła przedstawiła w opinii – z jednej strony trzeba rację przyznać biegłej, że czas trwania pomocy, której żona udzielała powodowi w czasie jego pobytu w placówkach leczniczych poza miejscem zamieszkania – siłą rzeczy musi obejmować także czas dojazdu, robieniu zakupów i przygotowania posiłków dowożonych do szpitala. Z drugiej strony – analizując rodzaj czynności, które biegła wlicza w czas świadczenia powodowi pomocy, nie sposób podzielić w całości jej stanowiska. Czynności opiekuńczych cytowanych przez biegłą z ustawy o pomocy społecznej (Dz.U. 2004 nr 64 poz. 593 ze zm.) nie można w całości przenieść do zakresu pomocy udzielonej powodowi przez żonę, chociażby podkreśloną przez biegłą czynność – „mobilizowanie podopiecznego do aktywnego sporządzenia czasu wolnego i rozwijanie jego zainteresowań”.</p> <p>W ocenie Sądu Apelacyjnego – Sąd Okręgowy rozsądnie wyliczył czas niezbędnej pomocy, której potrzebował powód w poszczególnych etapach swego leczenia i rehabilitacji. Trafnie jednak wskazał pozwany w apelacji, że suma godzin pomocy i opieki określona przez Sąd<br/>w uzasadnieniu wyroku, przy przyjętej stawce 10zł za 1 godzinę, nie odpowiada zasądzonej kwocie. Wymagało to zmiany wyroku w pkt. III przez zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 16.005 zł<br/>w miejsce kwoty 18.405 zł.</p> <p>Sąd Apelacyjny nie znalazł natomiast podstaw do uwzględnienia apelacji powoda w tym zakresie, co skutkowało jej oddaleniem w tej części (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a>).</p> <p>Sąd Apelacyjny nie podzielił też stanowiska powoda, który domagał się zasądzenia na jego rzecz renty bieżącej z tytułu zwiększonych potrzeb (konieczność udzielenia powodowi pomocy w wymiarze 2 godzin dziennie). Sąd Okręgowy przekonywująco przedstawił w uzasadnieniu wyroku, z jakich przyczyn uznał żądanie zasądzenia na rzecz powoda renty bieżącej za nieuzasadnione. Sąd Apelacyjny w pełni to stanowisko podziela.</p> <p>Odnośnie żądania ustalenia odpowiedzialności pozwanego na przyszłość za skutki wypadku, któremu uległ powód w dniu 24.03.2011r.:</p> <p>Apelacja powoda w tym zakresie jest trafna. Żądanie to znajduje uzasadnienie zarówno w treści opinii neurochirurga, jak i opinii biegłego psychologa.</p> <p>Odnośnie odsetek od zasądzonych świadczeń:</p> <p>Stanowisko pozwanego, iż odsetki należało zasądzić od daty wyrokowania jest nietrafne, nieaktualne w świetle orzecznictwa.</p> <p>Co do zasady termin spełnienia świadczenia przez ubezpieczyciela określa <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 817;art. 817 § 1)">art. 817 § 1 kc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20031241152" title="Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych - Dz. U. z 2003 r. Nr 124, poz. 1152 (art. 14)">art. 14 ustawy z dnia 22.05.2003r.<br/>o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych</a> (Dz. U. 2013.392.j.t).</p> <p>W pozwie powód domagał się zapłaty odsetek od zadośćuczynienia i odszkodowania od daty wytoczenia powództwa. Prawidłowo należało w okolicznościach tej sprawy zasądzić odsetki od dnia następnego od doręczenia pozwu, bowiem z tą datą pozwany popadł w opóźnienie.</p> <p>Z tych względów apelacja pozwanego w tym zakresie podlegała oddaleniu (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a>).</p> <p>Zmiana wyroku skutkowała koniecznością zmiany rozstrzygnięcia o kosztach procesu.</p> <p>Sąd Apelacyjny rozstrzygnął o kosztach procesu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 kpc</a>, biorąc pod uwagę, że ostatecznie powód wygrał sprawę w 64%.</p> <p>Na koszty sądowe w kwocie 5.583zł objęte pkt. I ust. 4 wyroku składają się: opłata sądowa od uwzględnionej części powództwa, od której powód był zwolniony (3.870zł) i część wydatków na opinie biegłych (1.713zł)</p> <p>Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3.617zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego – stosownie do uwzględnionej części powództwa – na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100</a> zd. drugie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kpc</a>.</p> <p>Sąd odstąpił od obciążenia powoda pozostałymi kosztami sądowymi na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 113 ust. 4 u.k.s.c.</p> <p>O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 kpc</a>.</p> <p>O kosztach w pkt. IV wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 113 ust. 1 u.k.s.c.</p> </div>