IV Ca 619/13
Суды общей юрисдикции2013-12-20
Номер дела
IV Ca 619/13
Дата решения
2013-12-20
Тип
SENTENCE
Судьи
Andrzej JastrzębskiElżbieta Jaroszewicz (PRESIDING_JUDGE)Mariola Watemborska
Правовое основание
Текст решения
<p>Sygn. akt IV Ca 619/13</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 20 grudnia 2013 r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Słupsku IV Wydział Cywilny Odwoławczy</p>
<p>w składzie:</p>
<p>Przewodniczący SSO Elżbieta Jaroszewicz</p>
<p>Sędziowie SO: Andrzej Jastrzębski (spr.), Mariola Watemborska</p>
<p>Protokolant: sekr. sądowy Barbara Foltyn</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2013 r. w Słupsku</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">M. W. (2)</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block">E. S.</span>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego <br/>w Lęborku z dnia 19 lipca 2013r., sygn. akt I C 226/12</p>
<p>1.
oddala apelację,</p>
<p>2.
zasądza od powoda <span class="anon-block">M. W. (2)</span> na rzecz pozwanej <span class="anon-block">E. S.</span> kwotę 1200 (jeden tysiąc dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego pozwanej w postępowaniu apelacyjnym.</p>
<p>Sygn. akt IV Ca 619/13</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->Powód <span class="anon-block">M. W. (2)</span>
</strong> wniósł <em>
<!-- -->(początkowo)</em> o zasądzenie od <span class="anon-block">E. S.</span> kwoty 11.000 zł z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia <em>
<!-- -->(zwrotu nienależnego świadczenia)</em>. Następnie rozszerzył swoje powództwo i domagał się ostatecznie zasądzenia kwoty 27.000 zł oraz zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu swojego żądania podniósł, że przez kilka lat pozostawał z <span class="anon-block">E. S.</span> w konkubinacie, ze świadomością trwałości tego związku. Z tego też powodu zakupił mieszkanie, umożliwiając wpisanie <span class="anon-block">E. S.</span> do księgi wieczystej, jako współwłaściciela. Obecnie zaś domaga się zwrotu połowy wartości tej nieruchomości.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Pozwana <span class="anon-block">E. S.</span> </strong>w odpowiedzi na pozew wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie stosownych kosztów procesu. W uzasadnieniu zaprzeczyła, jakoby wskazana w pozwie nieruchomość została zakupiona wyłącznie ze środków <span class="anon-block">M. W. (2)</span>. Wyjaśniła, że żyła z powodem w konkubinacie w latach <span class="anon-block">(...)</span>, a ww. nieruchomość została nabyta przez strony na współwłasność, lecz w odrębnych udziałach po ½, zaś kupno swojego udziału sfinansowała samodzielnie ze środków pochodzących z wynagrodzeń za pracę i pożyczek. Podniosła dodatkowo, że rzeczywista cena za nabyty przez nią udział w prawie własności lokalu wyniosła 10.000 zł, a żądanie pozwu jest bezzasadne i sprzeczne z zasadami współżycia społecznego z uwagi na zachowanie powoda. Ponadto oświadczyła, iż przedłożona przez powoda umowa dotycząca zbycia nakładów nosi datę późniejszą, niż data uiszczenia ceny za lokal.</p>
<p>Wyrokiem z dnia <span class="anon-block">(...)</span>Sąd Rejonowy w Lęborku oddalił powództwo (punkt 1 sentencji) i zasądził od powoda <span class="anon-block">M. W. (2)</span> na rzecz pozwanej <span class="anon-block">E. S.</span> kwotę 2.417 zł tytułem zwrotu kosztów procesu (punkt 2 sentencji). Nadto nakazał ściągnąć od powoda <span class="anon-block">M. W. (2)</span> na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Lęborku kwotę 800 zł tytułem wydatków w sprawie.</p>
<p>Przedmiotowy wyrok został oparty na następujących ustaleniach. <span class="anon-block">M. W. (2)</span> i <span class="anon-block">E. S.</span> żyli w konkubinacie w latach <span class="anon-block">(...)</span>. W<span class="anon-block">(...)</span> roku z tego związku urodziła się córka <span class="anon-block">D. W.</span>.</p>
<p>W latach <span class="anon-block">(...)</span>
<span class="anon-block">E. S.</span> przebywała wraz z córką oraz <span class="anon-block">M. W. (2)</span> naprzemiennie w swoim domu rodzinnym w <span class="anon-block">C.</span> <em>
<!-- -->
(gdzie znajdowało się jej stałe centrum życiowe)</em> oraz w domu rodzinnym <span class="anon-block">M. W. (2)</span> w <span class="anon-block"> (...)</span>. Jednocześnie w latach <span class="anon-block">(...)</span>
<span class="anon-block">E. S.</span> pracowała w sezonie letnim w <span class="anon-block">Ł.</span>, a przez pozostałą część roku odpłatnie – choć nieregularnie - pomagała <span class="anon-block">J. W.</span> <em>
<!-- -->
(matce <span class="anon-block">M. W. (2)</span>)</em> w prowadzeniu sklepu i działalności ogrodniczej. Utrzymywała się wtedy w większości z zarobionych w ten sposób pieniędzy, a dodatkowo korzystała z pomocy najbliższej rodziny oraz <span class="anon-block">J. W.</span>. Natomiast <span class="anon-block">M. W. (2)</span> w latach <span class="anon-block">(...)</span>trudnił się m.in. okresową pracą przy inwestycjach budowlanych w <span class="anon-block">(...)</span>, skąd uzyskiwał środki na pomoc w utrzymaniu swoim, córki oraz <span class="anon-block">M.</span> <span class="anon-block">S.</span>.</p>
<p>W okresie od dnia <span class="anon-block">(...)</span>roku do dnia <span class="anon-block">(...)</span>roku <span class="anon-block">E. S.</span> była zatrudniona na pełen etat w <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">Ł.</span>, gdzie uzyskiwała wynagrodzenie według stawki <span class="anon-block">(...)</span>zł za godzinę pracy.</p>
<p>W dniu <span class="anon-block">(...)</span>roku <span class="anon-block">M. W. (2)</span> oraz <span class="anon-block">E. S.</span> zakupili wspólnie - w udziałach po ½ dla każdego z nich - <span class="anon-block">lokal mieszkalny nr (...)</span> położony w <span class="anon-block">C.</span> nr <span class="anon-block">(...)</span> <em>
<!-- -->
(KW nr <span class="anon-block"> (...)</span>)</em>, w którym zamieszkali. Łączna cena zakupu wyniosła <span class="anon-block">(...)</span>zł <em>
<!-- -->
(tj. po <span class="anon-block">(...)</span>zł za udział wynoszący ½ dla każdego z nabywców – bez kosztów notarialnych)</em> i została zapłacona w całości w momencie transakcji. Ostatecznie <span class="anon-block">M. W. (2)</span> sprzedał swój udział w opisanej nieruchomości w dniu <span class="anon-block">(...)</span>roku za cenę <span class="anon-block">(...)</span>zł, zaś <span class="anon-block">E. S.</span> w dniu <span class="anon-block">(...)</span>roku za cenę <span class="anon-block">(...)</span>zł <em>
<!-- -->
(obydwoje dokonali sprzedaży na rzecz tych samych nabywców)</em>.</p>
<p>
<span class="anon-block">M. W. (2)</span> i <span class="anon-block">E. S.</span> dokonali zakupu udziałów w prawie własności ww. nieruchomości w ten sposób, że każde z nich sfinansowało tę transakcję ze środków własnych. Przy tym <span class="anon-block">E. S.</span> pozyskała konieczne środki z oszczędności <em>
<!-- -->
(<span class="anon-block">(...)</span>zł)</em> oraz z pożyczek <em>
<!-- -->
(tj. bankowej w kwocie <span class="anon-block">(...)</span>zł oraz od siostry <span class="anon-block">M.</span> <span class="anon-block">S.</span> w kwocie <span class="anon-block">(...)</span>zł)</em>.</p>
<p>W dniu <span class="anon-block">(...)</span>roku <span class="anon-block">M. W. (2)</span> sprzedał swojej matce <span class="anon-block">J. W.</span> nakłady w postaci położonego w <span class="anon-block">L.</span> pawilonu <span class="anon-block">(...)</span>”. Cena zakupu wyniosła <span class="anon-block">(...)</span> zł i była płatna w chwili zawarcia umowy. Odbiór tej kwoty <span class="anon-block">M. W. (2)</span> pokwitował w dniu zawarcia umowy.</p>
<p>
<span class="anon-block">M. W. (2)</span> w okresie od <span class="anon-block">(...)</span> roku do lutego <span class="anon-block">(...)</span> roku znęcał się psychicznie i fizycznie nad <span class="anon-block">E. S.</span>, a ponadto w tym samym okresie znęcał się psychicznie nad swoją córką <span class="anon-block">D. W.</span>. Dodatkowo w okresie od dnia <span class="anon-block">(...)</span>roku do dnia 21<span class="anon-block">(...)</span>roku uporczywie uchylał się od ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego wobec córki <span class="anon-block">D. W.</span>, czym naraził ją na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Za opisane czyny <span class="anon-block">M. W. (2)</span> został prawomocnie skazany w postępowaniu karnym.</p>
<p>Sąd I instancji zauważył, że bezsporne między stronami pozostawały okoliczności dotyczące ich pozostawania w konkubinacie w latach <span class="anon-block">(...)</span>, posiadania przez nich córki, podjęcia przez pozwaną stałej, pełnowymiarowej pracy jeszcze przed zakupem mieszkania w <span class="anon-block">C.</span>, jak i okoliczności momentu oraz warunków cenowych zakupu wspólnej nieruchomości. Zasadniczo bezsporna była także okoliczność sprzedaży przez powoda należących do niego nakładów w postaci pawilonu handlowego, choć strona powodowa i powołani przez nią świadkowie nie do końca konsekwentnie określali tu moment płatności w tej transakcji czy przeznaczenie środków ze sprzedaży. Poza sporem - i już w ramach związania Sądu ustaleniami procesu karnego - należało oceniać niewątpliwy fakt znęcania się przez powoda nad pozwaną w okresie trwania konkubinatu <em>
<!-- -->(prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w Lęborku z dnia 22 czerwca 2011 roku wydany w sprawie II K 252/11).</em>
</p>
<p>Kluczowymi dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy było w jego ocenie ustalenie, czy doszło do bezpodstawnego wzbogacenia pozwanej kosztem powoda, a w przypadku pozytywnej odpowiedzi na powyższe pytanie ustalenie, czy żądanie zwrotu owego świadczenia mieściłaby się w ramach zasad współżycia społecznego.</p>
<p>Sąd Rejonowy na podstawie zgromadzonego w sprawie i uznanego za wiarygodny materiału dowodowego w postaci dokumentów przedłożonych przez <span class="anon-block">E. S.</span>, zeznań świadków powołanych przez stronę pozwaną <em>
<!-- -->
(w większości) </em>oraz przesłuchania samych stron pozwalających na rekonstrukcję stanu faktycznego – doszedł w pierwszej kolejności do przekonania, iż w przedmiotowej sprawie nie było podstaw dla uznania, aby miało miejsce bezpodstawne wzbogacenia po stronie pozwanej<em>
<!-- -->
. </em>Powód nie wykazał bowiem, aby w istocie świadczył na rzecz pozwanej zarówno kwotę faktycznej ceny zakupu udziału we wspólnym lokalu mieszkalnym, jak i jakąkolwiek inną kwotę z tego tytułu. Co więcej, to pozwana udowodniła, iż na zakup ww. udziału w chwili jego nabycia posiadała już stosowne środki pieniężne, które pozyskała zarówno w ramach oszczędności z wynagrodzenia za pracę, jak i ze źródeł zewnętrznych <em>
<!-- -->
(pożyczka od siostry oraz pożyczka bankowa)</em>. Nie umknęła uwadze Sądu również ściśle określona – i podważająca przy tym zasadność dochodzonego roszczenia - sekwencja czasowa transakcji, na które strona powodowa powoływała się w toku sprawy. Otóż z przedłożonych umów wynikało niezbicie, iż nabycie przez strony na współwłasność lokalu w <span class="anon-block">C.</span> miało miejsce w dniu <span class="anon-block">(...)</span>roku, a cena zakupu została zapłacona w całości w momencie tej transakcji. Natomiast zbycie nakładów w postaci <span class="anon-block">(...)</span>- na które konsekwentnie powoływał się powód określając to zdarzenie jako źródło finansowania zakupu ww. lokalu – odbyło się dopiero w dniu <span class="anon-block">(...)</span> roku, gdzie cena zakupu była płatna w chwili zawarcia tej umowy, a jej odbiór kwitował powód osobiście. W połączeniu z niekonsekwentnymi w tym zakresie zeznaniami <span class="anon-block">J. W.</span> <em>
<!-- -->
(tj. matki powoda) </em>nie umiejącej precyzyjnie wskazać ani kwot ani dat ich zapłaty czy przekazania uznać należało, iż transakcja ta nie mogła być źródłem finansowania nabycia lokalu w <span class="anon-block">C.</span>, a przynajmniej nie mogła być z całą pewnością elementem rozliczeń pomiędzy <span class="anon-block">E. S.</span>, a zbywcami mieszkania. Zeznania zaś pozostałych świadków o zakupie lokalu przez powoda samodzielnie <em>
<!-- -->
(tj. <span class="anon-block">M. W. (3)</span> k. 65-66, <span class="anon-block">K. Ż.</span> k. 67-67v, <span class="anon-block">S. M.</span> k. 156v-157, <span class="anon-block">B. Ł.</span> k. 157-157v i <span class="anon-block">B. W.</span> k. 194-194v) </em>oparte były wyłącznie na nieweryfikowalnych informacjach zasłyszanych bądź od powoda i jego najbliższej rodziny bądź od nieokreślonego kręgu „sąsiadów” lub „współmieszkańców” z rodzinnej miejscowości. Z tego też względu zostały uznane za nieprzekonujące na tle innych dowodów, a przez to niewiarygodne w tym zakresie.</p>
<p>Sąd I instancji stwierdził ponadto, że nawet przy założeniu, iż doszło do spełnienia przez powoda na rzecz pozwanej opisanego wyżej świadczenia pieniężnego w celu zakupu wspólnego lokalu, roszczenie o jego zwrot należało by uznać za nieuzasadnione prawnie i jednocześnie głęboko niesłuszne. <span class="anon-block">M. W. (2)</span> został bowiem prawomocnie skazany za przestępstwa polegające na tym, iż w okresie trwania konkubinatu <em>
<!-- -->
(tj. od <span class="anon-block">(...)</span>do <span class="anon-block">(...)</span>roku) </em>znęcał się psychicznie i fizycznie nad pozwaną i dodatkowo psychicznie nad wspólnym dzieckiem, zaś w okresie od dnia <span class="anon-block">(...)</span>roku do dnia <span class="anon-block">(...)</span>roku uporczywie uchylał się od ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego wobec swojej córki <span class="anon-block">D. W.</span>. Ewentualne uwzględnienie żądania zawartego w pozwie godziłoby w zasady współżycia społecznego, albowiem to <span class="anon-block">M. W. (2)</span> ponosił główną odpowiedzialność za rozpad związku z <span class="anon-block">E. S.</span> <em>
<!-- -->
(z powodu trwającej do jego zakończenia fizycznej oraz psychicznej przemocy)</em>, jak i spowodował komplikacje bytowe swojej byłej partnerki i ich wspólnego dziecka uchylając się od obowiązku alimentacyjnego.</p>
<p>O kosztach procesu poniesionych bezpośrednio przez strony Sąd Rejonowy orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>
</p>
<p>O poniesionych w sprawie wydatkach orzeczono zaś na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113;art. 113 ust. 1)">art. 113 ust. 1 Ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>, zasądzając je od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Lęborku z uwagi na rozszerzenie powództwa w toku sprawy.</p>
<p>Powód zaskarżył powyższy wyrok apelacją, domagając się jego zmiany poprzez uwzględnienie powództwa, ewentualnie jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. Nadto wniósł o zasądzenie od pozwanej na swoją rzecz zwrotu kosztów postepowania za obie instancje. Skarżonemu orzeczeniu zarzucił:</p>
<dl>
<dt>⚫</dt>
<dd>
<p>naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 410;art. 410 § 2)">art. 410 § 2 k.c.</a>, poprzez jego niezastosowanie w konsekwencji uznania, że roszczenie powoda jest nieuzasadnione prawnie;</p>
</dd>
<dt>⚫</dt>
<dd>
<p>naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a>, poprzez uznanie roszczenia pozwu na głęboko niesprawiedliwe i niesłuszne z uwagi na uprzednią karalność powoda za znęcanie się psychiczne i fizyczne nad pozwaną oraz małoletnią córką stron i uporczywe uchylanie się od alimentacji;</p>
</dd>
<dt>⚫</dt>
<dd>
<p>naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a>, poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zebranego materiału dowodowego, polegającą na przyjęciu, że cena sprzedaży nakładów była płatna w chwili zawarcia umowy, podczas gdy kwota ta została uregulowana jeszcze przed zakupem udziałów w przedmiotowej nieruchomości przez strony, tj. jeszcze przed 20 października 2006 roku;</p>
</dd>
<dt>⚫</dt>
<dd>
<p>naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 207;art. 207 § 3)">art. 207 § 3 k.p.c.</a>, poprzez objęcie wniosków dowodowych strony powodowej prekluzją dowodową;</p>
</dd>
<dt>⚫</dt>
<dd>
<p>naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217)">art. 217 k.p.c.</a>, poprzez pozbawienie powoda prawa do powoływania dalszych wniosków dowodowych, w sytuacji gdy w toku postepowania pojawiła się potrzeba odparcia wniosków dowodowych i twierdzeń strony przeciwnej, a istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności nie zostały wyjaśnione;</p>
</dd>
<dt>⚫</dt>
<dd>
<p>naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 227)">art. 227 k.p.c.</a>, poprzez oddalenie wniosków dowodowych dotyczących okoliczności finansowania zakupu udziału przez pozwaną;</p>
</dd>
<dt>⚫</dt>
<dd>
<p>błędne ustalenie, że pozwana dokonała zakupu udziału ze środków własnych;</p>
</dd>
<dt>⚫</dt>
<dd>
<p>błędne ustalenie, że powód otrzymał kwotę z tytułu sprzedaży nakładów w postaci pawilonu handlowego dopiero w dniu 2 listopada 2006 roku.</p>
</dd>
</dl>
<p>Pozwana w odpowiedzi na apelację wniosła o jej oddalenie i zasądzenie od powoda na swoją rzecz zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie.</p>
<p>W pierwszej kolejności wskazać należy, że bacząc na treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 382)">art. 382 k.p.c.</a>, sąd II instancji ma nie tylko uprawnienie, ale wręcz obowiązek rozważenia na nowo całego zebranego w sprawie materiału oraz dokonania własnej, samodzielnej i swobodnej oceny, w tym oceny zgromadzonych dowodów <em>
<!-- -->(uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 17 kwietnia 1998 r., II CKN 704/97 - za pośrednictwem Systemu Informacji Prawnej Lex).</em> Sąd II instancji nie ogranicza się zatem tylko do kontroli sądu I instancji, lecz bada ponownie całą sprawę, a rozważając wyniki postępowania przed sądem I instancji, władny jest ocenić je samoistnie. Postępowanie apelacyjne jest więc przedłużeniem procesu przeprowadzonego przez pierwszą instancję, co oznacza, że nie toczy się on na nowo.</p>
<p>Zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwolił Sądowi rozpoznającemu apelację na konstatację, że dokonane przez Sąd Rejonowy ustalenia stanu faktycznego stanowiące podstawę wydania zaskarżonego wyroku były prawidłowe. Sąd I instancji właściwie ocenił zebrany materiał dowodowy, kierując się przy tym zasadami logicznego rozumowania. Dokonał także prawidłowej oceny merytorycznej zgłoszonego przez powoda roszczenia. W konsekwencji zarzuty podniesione w treści apelacji, w ocenie Sądu II instancji, należało uznać za nieuzasadnione.</p>
<p>Zważyć należy, że pozwany oparł apelację na zarzucie naruszenia prawa procesowego, poprzez dokonanie przez Sąd I instancji błędnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i w konsekwencji nieuzasadnione zasądzenie od niego żądanej przez powoda kwoty.</p>
<p>Należy mieć na uwadze, iż zgodnie z treścią - wyrażającego obowiązującą w polskiej procedurze cywilnej zasadę swobodnej oceny dowodów - <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a>, sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału - swobodna ocena dowodów odnosi się do wyboru określonych środków dowodowych i do sposobu ich przeprowadzenia. Mają być one ocenione konkretnie i w związku z całym zebranym materiałem dowodowym. Jest to podstawowym zadaniem sądu orzekającego, wyrażającym istotę sądzenia, a więc rozstrzygania kwestii spornych w warunkach niezawisłości, na podstawie własnego przekonania sędziego przy uwzględnieniu całokształtu zebranego materiału <em>
<!-- -->(orzeczenie Sądu Najwyższego z 16 lutego 1996 r., II CRN 173/95, nie publ.).</em> W orzeczeniu z 10 czerwca 1999 roku, wydanym w sprawie II UKN 685/98 <em>
<!-- -->(OSNAPiUS 2000, nr 17, poz. 655)</em> Sąd Najwyższy stwierdził, że normy swobodnej oceny dowodów wyznaczone są wymaganiami prawa procesowego, doświadczenia życiowego oraz regułami logicznego myślenia, według których sąd w sposób bezstronny, racjonalny i wszechstronny rozważa materiał dowodowy jako całość, dokonuje wyboru określonych środków dowodowych i ważąc ich moc oraz wiarygodność, odnosi je do pozostałego materiału dowodowego.</p>
<p>Jednocześnie przysługujące sądowi prawo swobodnej oceny dowodów musi być tak stosowane, aby prawidłowość jego realizacji mogła być sprawdzona w toku instancji. Dlatego skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sąd <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> wymaga wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania, lub doświadczenia życiowego, to bowiem jedynie może być przeciwstawione uprawnieniu sądu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie strony o innej niż przyjął sąd wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie niż ocena sądu <em>
<!-- -->(uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 1998 r., II CKN 4/98; uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 10 kwietnia 2000 r., V CKN 17/00; uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 5 sierpnia 1999 r., II UKN 76/99 – za pośrednictwem Systemu Informacji Prawnej Lex).</em>
</p>
<p>Zdaniem Sądu II instancji, zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do przyjęcia, iż Sąd Rejonowy uchybił zasadom logicznego rozumowania, lub doświadczenia życiowego. To z kolei czyni zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 k.p.c.</a> gołosłownym.</p>
<p>W świetle przedłożonych przez pozwaną <span class="anon-block">E. S.</span> dokumentów dotyczących jej sytuacji finansowej w okresie poprzedzającym zakup udziału w nieruchomości (których autentyczność i wiarygodność nie została przez powoda zakwestionowana), zeznań świadków (<span class="anon-block">M.</span> <span class="anon-block">S.</span>, <span class="anon-block">M. F.</span>) oraz informacji uzyskanych podczas przesłuchania samych stron, stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do uznania, że w rozpoznawanej sprawie doszło do bezpodstawnego wzbogacenia pozwanej kosztem powoda<em>
<!-- -->
. </em>
<span class="anon-block">M. W. (2)</span> nie wykazał bowiem, że kwota stanowiąca cenę zakupu przez strony udziałów w lokalu mieszkalnym, została zapłacona wyłącznie z jego własnych środków. Powód w toku procesu utrzymywał, że pieniądze na zakup opisanych wyżej udziałów w prawie własności, otrzymał od swojej matki <span class="anon-block">J. W.</span> w ramach rozliczenia za sprzedaż nakładów, w postaci <span class="anon-block">(...)</span>, wzniesionego na gruncie należącym do Gminy Miejskiej <span class="anon-block">L.</span>. Sąd I instancji słusznie zakwestionował powyższe twierdzenia, zwracając uwagę na korelację czasową między zawarciem przez strony umowy zakupu udziałów w prawie własności lokalu mieszkalnego <span class="anon-block">(...)</span>a zawarciem przez powoda i jego matkę umowy sprzedaży wymienionych nakładów <span class="anon-block">(...)</span>Skoro bowiem z treści umowy z dnia <span class="anon-block">(...)</span>roku jednoznacznie wynika, iż cena sprzedaży nakładów, tj.<span class="anon-block">(...)</span>zł, była płatna w dniu jej zawarcia (punkt 4 umowy), a powód potwierdził jej odbiór (punkt 5 umowy) w tym samym dniu składając podpis na dokumencie umowy, to nie sposób przyjąć, by kwotę tą - wbrew postanowieniom niniejszego kontraktu - posiadał już w dniu <span class="anon-block">(...)</span>roku, kiedy to zgodnie z postanowieniami § 5 aktu notarialnego Rep. A nr <span class="anon-block">(...)</span>została zapłacona cena za nabyte udziały. Co więcej, to pozwana udowodniła, iż w dniu <span class="anon-block">(...)</span>roku, posiadała środki pieniężne na zakup ww. udziału w prawie własności lokalu mieszkalnego (oszczędności z wynagrodzenia za pracę, pożyczka od siostry oraz pożyczka bankowa).</p>
<p>Niekonsekwentne zeznania matki powoda <span class="anon-block">J. W.</span>
<em>
<!-- -->, </em>nie umiejącej precyzyjnie określić ani kwoty, ani daty przekazania synowi środków pieniężnych stanowiących rzekomo jedyne źródło finansowania zakupu udziałów w lokalu mieszkalnym, a także nieskrywana niechęć do pozwanej, w połączeniu z zeznaniami <span class="anon-block">M. W. (2)</span> nie mogły stanowić na tyle wiarygodnych dowodów, by uznać twierdzenia powoda za prawdziwe. Podobnie należało ocenić zeznania pozostałych powołanych przez powoda świadków (tj. <span class="anon-block">M. W. (3)</span>, <span class="anon-block">K. Ż.</span>, <span class="anon-block">S. M.</span>, <span class="anon-block">B. Ł.</span>, <span class="anon-block">B. W.</span>)<em>
<!-- -->. </em>Oparte bowiem zostały - jak słusznie zauważył Sąd I instancji - wyłącznie na nieweryfikowalnych informacjach zasłyszanych bądź od powoda i jego najbliższej rodziny bądź od nieokreślonego kręgu „sąsiadów” lub „współmieszkańców” z rodzinnej miejscowości.</p>
<p>Z tego też względu należało uznać, iż powód nie wykazał, że samodzielnie sfinansował zakup należącego do pozwanej udziału w prawie własności opisanego wyżej lokalu mieszkalnego, w oparciu o środki otrzymane z tytułu sprzedaży nakładów w postaci pawilonu handlowego. W konsekwencji brak było podstaw do przyjęcia, iż w związku z zakupem spornego udziału, <span class="anon-block">E. S.</span> otrzymała jakiekolwiek świadczenie od <span class="anon-block">M. W. (2)</span>, a tym samym, że wzbogaciła się jego kosztem.</p>
<p>Wobec powyższego zarzuty pozwanego dotyczące naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 410)">art. 410 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> Sąd Okręgowy uznał za bezprzedmiotowe.</p>
<p>Odnosząc się zarzutów dotyczących naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 207)">art. 207 k.p.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217)">art. 217 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 227)">art. 227 k.p.c.</a>, Sąd II instancji choć nie podziela argumentacji która legła u podstaw wszczęcia swoistego <em>
<!-- -->postępowania dowodowego </em>odnoszącego się do badania terminu złożenia pisma procesowego z dnia <span class="anon-block">(...)</span>r., to jednak zauważa, że wniosek o przesłuchanie świadka <span class="anon-block">B. W.</span> został zrealizowany. Odnosząc się do pozostałych wniosków dowodowych zawartych w przywołanym piśmie to w ocenie sądu II instancji dowodowa, w realiach rozpoznawanego sporu była co najwyżej znikoma. Na fakt ten wskazuje już sama treść pkt 2 pisma w którym wnosząc o przeprowadzenie dowodu ze złożonych dokumentów pełnomocnik powoda tezę dowodowa określił <em>
<!-- -->na okoliczność ich treści,</em> co w żaden sposób nie może być utożsamiane z wnioskowaniem dowodów na uzasadnienie swoich wniosków w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217)">art. 217 k.p.c.</a>, a zatem trudno przyjąć, że tak wnioskowane dowodu miały znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 227)">art. 227 k.p.c.</a> Co więcej pomijając że dokumenty w języku niemieckim nie zostały przetłumaczone na język polski, to złożone kserokopie tych dokumentów nie zostały poświadczone w sposób określony w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820190145" title="Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - Dz. U. z 1982 r. Nr 19, poz. 145 (art. 6;art. 6 ust. 3)">art. 6 ust 3 ustawy <em>
<!-- -->o radcach prawnych</em>
</a>
<em>
<!-- -->.</em> Równie krytycznie należy odnieść się do wniosku dowodowego zawartego w pkt 3 przywołanego wyżej pisma w którym wniosek o dopuszczenie dowodu z akt o alimenty uzasadniony był tezą dowodową – na okoliczność sytuacji majątkowej stron i możliwości zarobkowych pozwanego (?).</p>
<p>Z uwagi na powyższe Sąd Okręgowy, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a>, oddalił apelację jako bezzasadną (punkt 1 sentencji).</p>
<p>O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd II instancji orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631349" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 (§ 6;§ 6 pkt. 5;§ 12;§ 12 ust. 1;§ 12 ust. 1 pkt. 1)">§ 6 pkt 5 i § 12 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielanej prze radcę prawnego ustanowionego z urzędu</a> (punkt 2 sentencji).</p>
</div>