II Cz 986/13
Суды общей юрисдикции2013-12-23
Номер дела
II Cz 986/13
Дата решения
2013-12-23
Тип
DECISION
Судьи
Barbara MokrasJanusz RoszewskiWojciech Vogt (PRESIDING_JUDGE)
Правовое основание
Текст решения
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt II Cz 986/13</strong>
</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p> <span class="anon-block">K.</span>, dnia 23 grudnia 2013 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy</strong>
</p>
<p>w składzie następującym:</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Przewodniczący:</strong> S.S.O. Wojciech Vogt – spr.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sędziowie</strong>: S.S.O. Barbara Mokras</p>
<p>S.S.O. Janusz Roszewski</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2013 r. w Kaliszu</p>
<p>na posiedzeniu niejawnym</p>
<p>sprawy z wniosku wierzyciela <span class="anon-block"> (...) Spółka z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span>
</p>
<p>z udziałem <span class="anon-block">H. T.</span>
</p>
<p>o nadanie klauzuli wykonalności na rzecz następcy wierzyciela</p>
<p>w przedmiocie zażalenia wierzyciela <span class="anon-block"> (...) Spółka z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span>
</p>
<p>na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 29 listopada 2013 r., sygn. akt I Co 3825/13</p>
<p>
<strong>
<!-- -->postanawia:</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->oddalić zażalenie</strong>
</p>
<p>Sygn. akt II Cz 986/13</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Postanowieniem z dnia 29 listopada 2013 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu nie znalazł podstaw do nadania klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty wydanemu w postępowaniu upominawczym przez Sąd Rejonowy w Kaliszu z dnia 16 kwietnia 2009 r. w sprawie VII Nc 1063/09 oddalając wniosek <span class="anon-block"> (...) Spółka z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span>.</p>
<p>W uzasadnieniu ustalił, że do wniosku wnioskodawca załączył kserokopię umowy przelewu wierzytelności z dnia 4 czerwca 2012 r. zawartą pomiędzy pierwotnym wierzycielem <span class="anon-block">(...)</span>Kasą <span class="anon-block">(...)</span>im. <span class="anon-block">Z. C.</span>w <span class="anon-block">L.</span>a <span class="anon-block">(...) S.a.</span>r.l. z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span> wraz z kserokopią <span class="anon-block">aneksu nr (...)</span>z dnia 25 stycznia 2013 r. . Dołączono także kserokopię umowy z dnia 4 czerwca 2012 r. dotyczącą obsługi wierzytelności 21B w odniesieniu do segmentu 21 wraz z kserokopią <span class="anon-block">aneksu nr (...)</span>z dnia 25 stycznia 2013 r. zawartą pomiędzy pierwotnym <span class="anon-block">(...) Spółka z o.o.</span>. z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span>a <span class="anon-block">(...) S.a.</span>r.l. z siedziba w <span class="anon-block">L.</span> Ponadto w aktach sprawy znajdują się dołączone do każdego z wymienionych dokumentów kserokopie notarialnych poświadczeń podpisów osób działających w imieniu zawierających poszczególne umowy podmiotów oraz kserokopie notarialnych poświadczeń zgodności z oryginałem poszczególnych kserokopii dokumentów. Wszystkie przedłożone kserokopie dokumentów zostały poświadczone za zgodność z oryginałem przez fachowego pełnomocnika działającego w sprawie.</p>
<p>Rozstrzygając w przedmiocie wniosku o nadanie klauzuli wykonalności Sąd Rejonowy powołał przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 788;art. 788 § 1)">art. 788 § 1 k.p.c.</a> zauważając, że przejście uprawnień musi być wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem notarialnie poświadczonym. Co jest dokumentem urzędowym określa <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 244)">art. 244 k.p.c.</a> a przedłożone w sprawie dokumenty mające potwierdzić przejście uprawnień na nowego wierzyciela nie są dokumentami urzędowymi w rozumieniu tego przepisu. Sąd Rejonowy wskazał nadto, że dokumenty prywatne stanowią dowód tego, że osoba która go podpisała złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 245)">art. 245 k.p.c.</a>). Podpis pod dokumentem prywatnym, aby mógł rodzić skutki wynikające z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 788)">art. 788 k.p.c.</a> musi zostać urzędowo poświadczony przez powołane do tego podmioty.</p>
<p>Przedłożone przez wnioskodawcę dokumenty nie mogą stanowić podstawy nadania klauzuli wykonalności zgodnie z żądaniem wniosku. Umowy przelewu wierzytelności, których kserokopie przedłożył wnioskodawca zawierane były w dniu 4 czerwca 2012 r., aneksy do nich podpisano w dniu 25 stycznia 2013 r., natomiast notarialne poświadczenia podpisów pod powyższymi dokumentami miało miejsce 31 stycznia 2013 r. Zatem podpisy stron pod powyższymi dokumentami nie były faktycznie składane w obecności notariusza.</p>
<p>W myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910220091" title="Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie - Dz. U. z 1991 r. Nr 22, poz. 91 (art. 79;art. 79 pkt. 1)">art. 79 pkt 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie</a> (Dz.U. z 2008r., Nr 189, poz. 1158 ze zm.), jedną z czynności wykonywanych przez notariusza jest sporządzanie poświadczeń. Podpisy na poświadczonych dokumentach składane są w obecności notariusza. Jeżeli podpis na poświadczonym dokumencie był złożony nie w obecności notariusza, osoba która podpisała, powinna uznać przed notariuszem złożony podpis za własnoręczny. Okoliczność tę notariusz zaznacza w sporządzonym dokumencie (art. 88 ustawy). Przepis ten nie przewiduje możliwości ponownego podpisania umowy w obecności notariusza, również żadne inny przepis prawa nie przewiduje możliwości dwukrotnego podpisania tej samej umowy. Umowa zostaje zawarta w momencie podpisania jej przez strony. Dyspozycja <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 788;art. 788 § 1)">art. 788 § 1 k.p.c.</a> dotyczy potwierdzania urzędowego podpisów kreujących przejście uprawnień wynikających z danego tytułu egzekucyjnego na nowego wierzyciela. W przedmiotowej sprawie miałoby to dotyczyć zawarcia umów przelewu wierzytelności i aneksów do nich. Notariusz poświadczając własnoręczność podpisów osób reprezentujących strony umowy w innej dacie niż data jej zawarcia potwierdza jedynie , że podpisy złożone w dniu ich potwierdzenia zostały złożone w obecności notariusza, a więc tylko tych podpisów może dotyczyć walor urzędowego poświadczenia. Nie rozciąga się on jednak na podpisy stron złożone w dniu zawarcia umowy, gdyż te nie były składane w obecności notariusza, co przyznaje we wniosku wnioskodawca. Co za tym idzie nie można przyjąć, że podpisy osób reprezentujących strony skutkujące zawarciem umowy zostały urzędowo poświadczone. Ponowne złożenie podpisu pod dokumentem w obecności notariusza nie jest bowiem równoznaczne z uznaniem wcześniej złożonego podpisu za własnoręczny.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Zażalenie</strong> od tego rozstrzygnięcia złożył wierzyciel zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 788;art. 788 § 1)">art. 788 § 1 k.p.c.</a> przez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego, a w konsekwencji odmowę nadania klauzuli wykonalności z przejściem uprawnień mimo spełnienia przesłanek opisanych w tym przepisie.</p>
<p>W oparciu o ten zarzut wniósł o zmianę postanowienia przez uwzględnienie wniosku o nadanie tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności z przejściem uprawnień i zasądzenie kosztów a ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje</strong>:</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie</strong>
</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910220091" title="Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie - Dz. U. z 1991 r. Nr 22, poz. 91 (art. 96)">art. 96 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie</a> (Dz.U. z 2008 r., Nr 189, poz. 1158 ze. zm.) notariusz poświadcza między innymi własnoręczność podpisu. Zgodnie natomiast z art. 88 cytowanej ustawy podpisy na aktach notarialnych i poświadczonych dokumentach są składane w obecności notariusza. Jeżeli podpis na poświadczonym dokumencie był złożony nie w obecności notariusza, osoba, która podpisała powinna uznać przed notariuszem złożony podpis za własnoręczny. Okoliczność tę notariusz zaznaczy w sporządzonym dokumencie.</p>
<p>Wnioskodawca w zażaleniu wskazuje, że w niniejszej sprawie stawający u notariusza ponownie podpisali podpisane przez nich wcześniej umowy przelewu wierzytelności i dotyczące obsługi wierzytelności a także aneksy do tych umów, a notariusz potwierdził własnoręczność tych podpisów. Twierdzi więc, że w niniejszej sprawie notariusz poświadczył własnoręczność złożonych w jego obecności podpisów. Z tej przyczyny, w ocenie skarżącego, w niniejszej sprawie wykazano przejście uprawnień w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 788;art. 788 § 1)">art. 788 § 1 k.p.c.</a> dokumentem prywatnym z podpisem notarialnie poświadczonym.</p>
<p>Powyższe twierdzenia nie znajdują oparcia w obowiązujących przepisach prawa. Wskazać trzeba, że skarżący w swych rozważaniach zupełnie pominął treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910220091" title="Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie - Dz. U. z 1991 r. Nr 22, poz. 91 (art. 88)">art. 88 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie</a>, który nie przewiduje możliwości ponownego podpisania umowy w obecności notariusza ani poświadczania podpisów, które w istocie nie kreowały zawartych między stronami umów. Również żaden inny przepis prawa nie przewiduje możliwości dwukrotnego podpisywania tej samej umowy. W <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910220091" title="Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie - Dz. U. z 1991 r. Nr 22, poz. 91 (art. 88)">art. 88 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie</a> wskazano jasno dwie i tylko dwie sytuacje. Pierwszą, gdy podpis pod umową składany jest w obecności notariusza, a drugi gdy umowa została podpisana wcześniej. Wówczas osoba, która ją podpisała, powinna uznać przed notariuszem złożony podpis za własnoręczny. Okoliczność tę notariusz winien zaznaczyć w sporządzonym dokumencie.</p>
<p>Skoro z twierdzeń wnioskodawcy i dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że umowy i aneksy zostały podpisane wcześniej obowiązkiem stawających przed notariuszem było uznanie znajdujących się na umowie podpisów za własnoręczne, co notariusz winien zaznaczyć w sporządzonym dokumencie.</p>
<p>W ocenie Sądu Okręgowego nie ma żadnych podstaw dla przyjęcia, iż <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910220091" title="Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie - Dz. U. z 1991 r. Nr 22, poz. 91 (zd. 1;art. 88)">zdanie pierwsze art. 88 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie</a> ma zastosowanie do umów już wcześniej podpisanych bez obecności notariusza, gdyż oczywistym jest, że dotyczy on tylko pierwszy raz podpisywanej umowy, co ma mieć miejsce w obecności notariusza. Przepisy nie przewidują żadnej innej możliwości poświadczenia podpisów, a uznanie za słuszne twierdzeń skarżącego prowadziłoby w istocie do ominięcia przepisów i stworzenia nowych zasad poświadczania podpisów, nie znajdujących oparcia w przepisach prawa.</p>
<p>Trafnie więc Sąd Rejonowy uznał, że przedłożony dokument prywatny nie zawiera podpisów urzędowo poświadczonych. Twierdzenia skarżącego są bowiem zupełnie dowolne i sprzeczne z obowiązującymi przepisami. Z tych przyczyn nie ma podstaw do nadania klauzuli wykonalności wobec nie spełnienia przesłanek wymaganych przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 788;art. 788 § 1)">art. 788 § 1 k.p.c.</a>
</p>
<p>Mając na uwadze powyższe okoliczności należało zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> orzec jak w sentencji.</p>
</div>