I C 393/22
Суды общей юрисдикции2023-11-22
Номер дела
I C 393/22
Дата решения
2023-11-22
Тип
SENTENCE
Судьи
Krzysztof Połomski (PRESIDING_JUDGE)
Текст решения
<p>Sygn. akt: I C 393/22</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 22 listopada 2023 roku</p>
<p>Sąd Rejonowy w Mrągowie I Wydział Cywilny</p>
<p>w składzie następującym:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="186"/>
<col width="525"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>sędzia Krzysztof Połomski</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>sekretarz sądowy Milena Ziętak</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2023 roku w Mrągowie</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">D. J.</span> i <span class="anon-block">T. J.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block"> Krajowemu Ośrodkowi (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>I.
powództwo oddala,</p>
<p>II.
nie obciąża powodów kosztami procesu,</p>
<p>III.
nakazuje ściągnięcie od powodów <span class="anon-block">D. J.</span> i <span class="anon-block">T. J.</span> na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Mrągowie kwoty 332,42 zł (trzysta trzydzieści dwa złote i czterdzieści dwa grosze) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych.</p>
</div>
<div>
<h2>ZARZĄDZENIE</h2>
<p>1.
odnotować,</p>
<p>2.
za 7 dni lub z wnioskiem o uzasadnienie.</p>
<p>
<span class="anon-block">M.</span>, dnia 22 listopada 2023r.</p>
<p>Sygn. akt<strong>
<!-- --> I C 393/22</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Powodowie <span class="anon-block">D. J.</span> i <span class="anon-block">T. J.</span> domagali się zasądzenia <br/>od pozwanego <span class="anon-block"> Krajowego Ośrodka (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> kwoty 18.260 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 5 maja <br/>2022 roku do dnia zapłaty. Nadto wnieśli o zasądzenie do pozwanego na ich rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.</p>
<p>W uzasadnieniu wskazali, że zawarli z pozwanym umowę dzierżawy gruntów, oznaczonych w ewidencji gruntów obrębu <span class="anon-block">S.</span> jako <span class="anon-block">działki nr (...)</span>. Skonkretyzowali przy tym, że umowa została zawarta na czas określony, tj. od dnia jej podpisania do dnia 3 października 2022 roku, przy czym <br/>w § 3. 2 umowy wskazano, że <span class="anon-block">działki nr (...)</span> planowane są na potrzeby budowy <span class="anon-block">drogi ekspresowej (...)</span>. Uzyskanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (<span class="anon-block"> (...)</span>) planowane jest natomiast w IV kwartale 2021 roku. Dookreślono także, <br/>że w przypadku rozpoczęcia inwestycji drogowej nieruchomości określone decyzją <span class="anon-block"> (...)</span> <br/>z mocy prawa przejdą w Zarząd Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad z dniem, kiedy decyzja stanie się ostateczna, a umowa dzierżawy wygaśnie. Podali przy tym, <br/>że Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad pismem z dnia 16 sierpnia 2021 toku, <br/>tj. już w III kwartale 2021 roku poinformowała powodów o wypowiedzeniu ze skutkiem natychmiastowym – na podstawie art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku <br/>o szczególnych zasadach przygotowywania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz decyzji Wojewody <span class="anon-block"> (...)- (...)</span> o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, której został nadany rygor natychmiastowej wykonalności – umowy dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku. Wskazali, że na <span class="anon-block">działkach nr (...)</span> powodowie prowadzili plantację bobiku na nasiona, która na skutek wypowiedzenia umowy oraz rozpoczęcia prac związanych z budową drogi uległa całkowitemu zniszczeniu. Skonkretyzowali, że wartość szkody z tego tytułu – zgodnie z ekspertyzą prywatną – wyniosła 15.760 złotych. Jako podstawę prawną dochodzonego roszczenia wskazali natomiast art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania <br/>i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 471)">art. 471 kc</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 1;art. 361 § 2)">art. 361 § 1 i 2 kc.</a>
</p>
<p>W odpowiedzi na pozew pozwany <span class="anon-block"> Krajowy Ośrodek (...)</span> z siedzibą <br/>w <span class="anon-block">W.</span> wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powodów na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa, według norm przepisanych.</p>
<p>W uzasadnieniu wskazał, że umowa dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku została wypowiedziana zgodnie z prawem i ze skutkiem natychmiastowym przez podmiot trzeci, <br/>a przy tym z przyczyn niezależnych od pozwanego. Z tego też względu w ocenie pozwanego nie mogła w ogóle powstać odpowiedzialność odszkodowawcza (kontraktowa) pozwanego. Podkreślił również, że z treści art. 19 ust. 2 specustawy drogowej, na którą powołują się powodowie, nie wynika, by ewentualna odpowiedzialność odszkodowawcza za straty związane z realizacją inwestycji budowy drogi i wypowiedzeniem umowy dzierżawy obciążała wydzierżawiającego.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił, co następuje: </strong>
</p>
<p>W dniu 5 listopada 2020 roku <span class="anon-block"> Krajowy Ośrodek (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> (wydzierżawiający) zawarł z <span class="anon-block">D. J.</span> i <span class="anon-block">T. J.</span> (dzierżawcy) umowę dzierżawy nieruchomości niezabudowanej, położonej na terminie gminy <span class="anon-block">S.</span>, oznaczonej w ewidencji gruntów obrębu <span class="anon-block">S.</span> jako <span class="anon-block">działki nr (...)</span>. W § 3.1 umowy strony ustaliły, że umowa zostaje zawarta <br/>na czas określony, tj. od dnia jej podpisania do dnia 3 października 2022 roku z możliwością jej przedłużenia, jeżeli dzierżawca najpóźniej na 3 miesiące przed upływem tego terminu wystąpi z wnioskiem o przedłużenie umowy i strony uzgodnią jej istotne postanowienia. <br/>W § 3.2 umowy wskazano zaś, że zgodnie z opracowaną koncepcja programową budowy <span class="anon-block">drogi ekspresowej (...)</span> na odcinku <span class="anon-block">B.</span> – <span class="anon-block">M.</span> <span class="anon-block">działki nr (...)</span> obręb <span class="anon-block">S.</span> planowane są na potrzeby budowy <span class="anon-block">drogi ekspresowej (...)</span>. Doprecyzowano, że linie rozgraniczające dla projektowanej drogi ostatecznie zostaną zatwierdzone decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (<span class="anon-block"> (...)</span>). Podano również, ze uzyskanie decyzji <span class="anon-block"> (...)</span> planowane jest w IV kwartale 2021 roku, a budowa drogi na odcinku <span class="anon-block">B.</span> – <span class="anon-block">M.</span> na lata 2020-2023. W umowie zastrzeżono także, że w przypadku rozpoczęcia inwestycji drogowej, nieruchomości określone decyzją <span class="anon-block"> (...)</span> z mocy prawa przejdą w Zarząd Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad <br/>z dniem, kiedy decyzja <span class="anon-block"> (...)</span> stanie się ostateczna, a umowa dzierżawy wygaśnie. Dzierżawca na powyższe wyraził zgodę.</p>
<p>(dowód: umowa dzierżawy z dnia 5 listopada 2020r. wraz z załącznikami – k. 36-43)</p>
<p>Działki położone na terminie gminy <span class="anon-block">S.</span> oznaczone w ewidencji gruntów obrębu <span class="anon-block">S.</span> jako <span class="anon-block">działki nr (...)</span> zostały objęte decyzją Wojewody <span class="anon-block"> (...)- (...)</span> Nr 08/21 z dnia 18 czerwca 2021 roku o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla zadania budowy <span class="anon-block">drogi (...)</span> odcinek <span class="anon-block">B.</span> – <span class="anon-block">M.</span>. <br/>W związku z nadanym tej decyzji rygorem natychmiastowej wykonalności Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad objęła w posiadanie m.in. położone w obrębie <span class="anon-block">S.</span> <span class="anon-block">działki nr (...)</span> i pismem z dnia 16 sierpnia 2021 roku wypowiedziała ze skutkiem natychmiastowym umowę dzierżawy z dnia 5 listopada <br/>2020 roku zawartą z <span class="anon-block"> Krajowym Ośrodkiem (...)</span>.</p>
<p>(dowód: dokumentacja – k. 49-50 i k. 70)</p>
<p>Pismem z dnia 26 kwietnia 2022 roku <span class="anon-block">D. J.</span> i <span class="anon-block">T. J.</span> wezwali <span class="anon-block"> Krajowy Ośrodek (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> do zapłaty kwoty 18.260 złotych z tytułu odszkodowania za szkody powstałe na plantacji bobiku położonej <br/>w obrębie <span class="anon-block">S.</span> w związku z realizacją inwestycji drogowej dla zadania budowa <span class="anon-block">drogi ekspresowej (...)</span> na odcinku <span class="anon-block">B.</span> – <span class="anon-block">M.</span>. W uzasadnieniu wskazali, <br/>że w związku z wypowiedzeniem umowy dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku oraz rozpoczęciem prac związanych z w/w inwestycją ich plantacja prowadzona na działkach <br/>nr <span class="anon-block">(...)</span> uległa zniszczeniu, a wartość oszacowana z tego tytułu szkody – zgodnie z prywatną ekspertyzą – wynosi 15.760 złotych. Doprecyzowali przy tym, że w skład żądanej kwoty wchodzi także poniesiona przez nich kwota 2.500 złotych z tytułu sporządzenia prywatnej ekspertyzy wyceny szkód.</p>
<p>(dowód: pismo z dnia 26 kwietnia 2022r. – k. 51-52)</p>
<p>
<span class="anon-block">D. J.</span> i <span class="anon-block">T. J.</span> z tożsamym żądaniem zapłaty kwoty 18.260 złotych z tytułu odszkodowania za szkody powstałe na plantacji bobiku położonej <br/>w obrębie <span class="anon-block">S.</span> w związku z realizacją inwestycji drogowej dla zadania budowa <span class="anon-block">drogi ekspresowej (...)</span> na odcinku <span class="anon-block">B.</span> – <span class="anon-block">M.</span> i wypowiedzeniem umowy dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku wystąpili również wobec Skarbu Państwa – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Przedmiotowa korespondencja została odebrana przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w dniu 28 kwietnia 2022 roku.</p>
<p>(dowód: pismo z dnia 26 kwietnia 2022r. – k. 46, potwierdzenie nadania – k. 47, wydruk śledzenia https://emonitoring.poczta-polska.pl – k. 48)</p>
<p>Pismem z dnia 11 maja 2022 roku <span class="anon-block"> Krajowy Ośrodek (...)</span> z siedzibą <br/>w <span class="anon-block">W.</span> poinformował <span class="anon-block">D. J.</span> i <span class="anon-block">T. J.</span>, że w jego ocenie podmiotem obowiązanym do wypłaty odszkodowania za wykazane i udowodnione straty poniesione w wyniku otrzymania od Zarządcy <span class="anon-block"> (...)</span> wypowiedzenia skutkującego natychmiastowym rozwiązaniem umowy dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad.</p>
<p>(dowód: pismo z dnia 11 maja 2022r. – k. 53)</p>
<p>Wysokość szkody polegającej na całkowitej utracie plonów bobiku na działkach położonych w obrębie <span class="anon-block">S.</span> o <span class="anon-block">numerach ewidencyjnych (...)</span> <br/>z uwzględnieniem wartości nieponiesionych kosztów wynosi 17.314,99 złotych.</p>
<p>(dowód: opinia biegłego sądowego z zakres rolnictwa <span class="anon-block">S. D.</span> – k. 103-109)</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Powództwo było niezasadne i jako takie nie zasługiwało na uwzględnienie.</p>
<p>W okolicznościach niniejszej sprawy powodowie domagali się – w oparciu o art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania <br/>i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (<em>
<!-- -->tekst jednolity</em>: Dz. U. z 2023r. poz. 162) w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 471)">art. 471 kc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 1;art. 361 § 2)">art. 361 § 1 i 2 kc</a> – zasądzenia od pozwanego Krajowego <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block"> Ośrodka (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> odszkodowania za szkody powstałe na plantacji bobiku położonej w obrębie <span class="anon-block">S.</span> w związku z realizacją inwestycji drogowej polegającej na budowie <span class="anon-block">drogi ekspresowej (...)</span> na odcinku <span class="anon-block">B.</span> – <span class="anon-block">M.</span> i związanym <br/>z tą inwestycją wypowiedzeniem umowy dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku. Pozwany stał na stanowisku, iż w okolicznościach niniejszej sprawy brak jest podstaw, by uznać, <br/>że strona pozwana nie wykonała lub nienależycie wykonała zobowiązanie. W konsekwencji nie ponosi on także odpowiedzialności odszkodowawczej z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania sytuowanej przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 kc.</a> Uzasadniając swoje stanowisko w tym zakresie wskazywał, że umowa dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku została rozwiązana przez podmiot trzeci zgodnie z prawem i ze skutkiem natychmiastowym, <br/>a pozwany nie podnosi odpowiedzialności za działanie tego podmiotu. Poza tym podkreślał, że z treści 19 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych nie wynika, by dzierżawca posiadał uprawnienie domagania się zapłaty odszkodowania za szkody powstałe w wyniku rozwiązania umowy dzierżawy w związku realizacją inwestycji w zakresie dróg publicznych bezpośrednio od wydzierżawiającego.</p>
<p>Przepis art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych stanowi, że jeżeli przeznaczona na pasy drogowe nieruchomość stanowiąca własność Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego została uprzednio wydzierżawiona, wynajęta lub użyczona, decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stanowi podstawę <br/>do wypowiedzenia przez właściwego zarządcę drogi umowy dzierżawy, najmu lub użyczenia ze skutkiem natychmiastowym. Za straty poniesione na skutek rozwiązania umowy przysługuje odszkodowanie.</p>
<p>Nie ulega wątpliwości, że z przywołanej regulacji prawnej wynika prawo powodów <br/>do domagania się odszkodowania za poniesione na skutek rozwiązania umowy dzierżawy <br/>z dnia 5 listopada 2020 roku straty. Wskazać jednak należy, że konstrukcja językowa i sposób sformułowania przedmiotowego przepisu przez ustawodawcę jednoznacznie wskazuje, <br/>iż strona może domagać się odszkodowania z tytułu poniesionych w związku <br/>z wypowiedzeniem umowy dzierżawy z uwagi na planowaną inwestycję drogową jedynie <br/>od podmiotu wskazanego w zdaniu pierwszym art. 19 ust. 2 specustawy drogowej, a więc właściwego zarządcy drogi, który dokonał wypowiedzenia tej umowy (w okolicznościach niniejszej sprawy – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad).</p>
<p>Poza tym zauważyć należy, że powyższa specustawa drogowa nie reguluje wprost trybu (organu, procedury, zasad) orzekania o wysokości odszkodowania za straty poniesione przez strony stosunków obligacyjnych kończących się ze skutkiem natychmiastowym <br/>na skutek wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W orzecznictwie oraz doktrynie przyjęto jednak, że zakres tego odszkodowania powinien być ustalany przez sąd powszechny (o ile strony nie doszły do porozumienia we własnym zakresie) według przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeksu cywilnego</a>, w tym regulujących te stosunki obligacyjne (por. M. Wolanin, <em>
<!-- -->Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Komentarz</em>, Warszawa 2009, s. 274).</p>
<p>Strona powodowa oparła swoje żądanie na reżimie odpowiedzialności kontraktowej. Na gruncie odpowiedzialności odszkodowawczej <em>
<!-- -->ex contractu</em> statuowanej przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 471)">art. 471 kc</a> dochodzenie przez wierzyciela roszczenia odszkodowawczego wymaga przede wszystkim, aby wykazał on w procesie, że nastąpiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania oraz że spowodowało ono – w ramach adekwatnego związku przyczynowego – szkodę, która winna zostać naprawiona. Według treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 471)">art. 471 kc</a>, dłużnik obowiązany jest bowiem do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Roszczenie o naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania powstaje zatem w chwili, w której aktualizują się wszystkie przesłanki odpowiedzialności z tego tytułu, czyli ma miejsce stan niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania i powstaje szkoda.</p>
<p>W ocenie Sądu strona powodowa nie wykazała zaistnienia <em>
<!-- -->in concreto</em> <br/>w/w przesłanek, od których to zaistnienia uzależniona była odpowiedzialność pozwanego. <br/>Na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego nie sposób było bowiem uznać, by do wypowiedzenia umowy dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku doszło z przyczyn zawinionych przez pozwanego, czy zamierzonego i zawinionego doprowadzenia pozwanego do niewykonania umowy. Zauważyć bowiem należy, że w okolicznościach niniejszej sprawy mamy do czynienia ze specyficzną sytuacją, w ramach której to nie pozwany, a podmiot trzeci, tj. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad – nie będący stroną umowy dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku – dokonał jej wypowiedzenia. Nie ulega przy tym wątpliwości, że w/w podmiot był – w świetle treści art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz treści umowy dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku – uprawniony <br/>do wypowiedzenia powodom umowy dzierżawy ze skutkiem natychmiastowym. Bezspornym w sprawie pozostawało bowiem, że działki położone na terenie gminy <span class="anon-block">S.</span> oznaczone <br/>w ewidencji gruntów obrębu <span class="anon-block">S.</span> jako <span class="anon-block">działki nr (...)</span> zostały objęte decyzją Wojewody <span class="anon-block"> (...)- (...)</span> Nr 08/21 z dnia 18 czerwca 2021 roku <br/>o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla zadania budowy <span class="anon-block">drogi (...)</span> odcinek <span class="anon-block">B.</span> – <span class="anon-block">M.</span>, a decyzja ta stanowiła podstawę do wypowiedzenia przez właściwego zarządcę drogi umowy dzierżawy ze skutkiem natychmiastowym. Niewątpliwym również jest, że powodowie mieli świadomość tego, iż działki stanowiące przedmiot umowy dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku docelowo zostaną wykorzystane w ramach inwestycji polegającej na budowie <span class="anon-block">drogi (...)</span>. Okoliczność ta wprost wynika bowiem z treści umowy dzierżawy, w której powodowie wyrazili zgodę na wygaśnięcie umowy z uwagi na planowaną inwestycję drogową. Inną kwestią pozostaje natomiast fakt, że do wypowiedzenia doszło wcześniej niż przewidywała to umowa dzierżawy.</p>
<p>Mając zatem na względzie powyższe ustalenia oraz rozważania prawne stwierdzić należy, że umowa dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku uległa przedwczesnemu rozwiązaniu na skutek działania podmiotu trzeciego – Generalnego Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, a nadto z przyczyn niezawinionych i niezależnych od pozwanego <span class="anon-block"> Krajowego Ośrodka (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>. Z tego też względu brak było podstaw, by uznać, że powodowie mogli skutecznie domagać się – w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 19;art. 19 ust. 2)">art. 19 ust. 2</a> specustawy drogowej w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 471)">art. 471 kc</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 1;art. 361 § 2)">art. 361 § 1 i 2 kc</a> – zapłaty odszkodowania <br/>z tytułu szkody powstałej w związku realizacją inwestycji drogowej i wypowiedzeniem <br/>ze skutkiem natychmiastowym umowy dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku.</p>
<p>Zauważyć również należy, że <span class="anon-block"> Krajowy Ośrodek (...)</span> z siedzibą <br/>w <span class="anon-block">W.</span> nie jest w żaden sposób powiązany formalnoprawnie z Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad (pomijając strukturę kapitałową). W konsekwencji w realiach niniejszej sprawy nie można było rozpatrywać odpowiedzialności pozwanego także w trybie odpowiedzialności deliktowej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 415)">art. 415 kc</a>).</p>
<p>Jedynie na marginesie wskazać należy, że w ocenie Sądu odpowiedzialności strony pozwanej za szkodę powstałą w wyniku wypowiedzenia umowy dzierżawy z dnia 5 listopada 2020 roku można byłoby ewentualnie upatrywać w przypadku stwierdzenia jej nieważności, przyjmując, że zawarte w umowie dzierżawy oświadczenia woli zostały złożone przez dzierżawców pod wpływem błędu. Powództwo takie zasługiwałoby jednak na uwzględnienie jedynie wówczas, gdyby powodowie wykazali – stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 88;art. 88 § 1;art. 88 § 2)">art. 88 § 1-2 kc</a> – okoliczność odstąpienia od umowy dzierżawy, o której mowa w pozwie, w terminie jednego roku od dnia wykrycia błędu. Wobec treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 321;art. 321 § 1)">art. 321 § 1 kpc</a> Sąd nie był jednak obowiązany <br/>do czynienia z urzędu ustaleń na tą okoliczność. Jednakże już pobieżna analiza okoliczności sprawy wskazuje, że w/w termin na złożenie oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych umowy na tej podstawie już dawno upłynął.</p>
<p>Mając powyższe na uwadze – na podstawie art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 kc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 kc</a> – orzeczono jak w punkcie I wyroku.</p>
<p>Uznając, że w okolicznościach niniejszej sprawy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 kpc</a>, Sąd odstąpił od obciążania powodów kosztami procesu (pkt II wyroku). Kwestia zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 kpc</a> pozostawiona jest sądowi orzekającemu z odwołaniem się do jego kompetencji, bezstronności, doświadczenia <br/>i poczucia sprawiedliwości. Ocena sędziowska ma w tym zakresie charakter dyskrecjonalny, oparty na swobodnym uznaniu, kształtowanym własnym przekonaniem oraz oceną okoliczności (<em>
<!-- -->vide:</em> wyrok Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 15 lipca 2020 roku sygn. akt I ACa 591/18, publ. LEX nr 3395829). W ocenie Sądu za zastosowaniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 kpc</a> <br/>w niniejszej sprawie przemawiały przede wszystkim specyficzne okoliczności przedmiotowej sprawy, w których uznać należało, że <em>
<!-- -->in concreto</em> zachodził wypadek szczególnie uzasadniony w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 kpc</a>, a rozstrzygnięcie o kosztach procesu w realiach sprawy winno odpowiadać poczuciu sprawiedliwości (<em>
<!-- -->vide</em>: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 października 2012 roku sygn. akt I CZ 66/12, publ. LEX nr 1232749).</p>
<p>W punkcie III wyroku – na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113;art. 113 ust. 1)">art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (<em>
<!-- -->tekst jednolity</em>: <em>
<!-- -->tekst jednolity:</em> Dz. U. z 2023r. poz. 1144) – na powodów nałożono obowiązek uiszczenia kwoty 332,42 złotych tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych. Kwota ta stanowi nieuiszczone dotychczas koszty związane ze sporządzeniem opinii biegłego sądowego, które zostały tymczasowo poniesione przez Skarb Państwa. Sąd obciążył obowiązkiem zapłaty w/w kwoty powodów, bowiem <br/>to z ich inicjatywy przeprowadzono dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu rolnictwa, co wygenerowało określone koszty.</p>
<p>/-/ sędzia Krzysztof Połomski</p>
</div>