I GZ 198/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 28 sierpnia 2008 r. sygn. akt III SA/Po 439/06 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi K. P. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 1 marca 2006 roku, sygnatura akt 3/I SA/Po 1939/03 w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] w przedmiocie wartości celnej towaru postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE W dniu [...] lutego 2008 roku K. P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi K. P. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 1 marca 2006 roku, wydanym w sprawie sygnatura akt 3/I SA/Po 1939/03 w przedmiocie wartości celnej towaru. W uzasadnieniu K. P. powołała się na postanowienie z dnia 18 listopada 2003 roku wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Po 1939/03, w którym została zwolniona w całości od ponoszenia kosztów sądowych. Ponadto podała, że nie posiada żadnego majątku ani dochodów, a pozostaje na utrzymaniu męża, z którym ma ustanowioną rozdzielczość majątkową. Wnioskodawczyni podniosła, że w międzyczasie jej stan zdrowia uległ pogorszeniu, a stan majątkowo-dochodowy nie uległ poprawie. W ocenie K. P. zasadne jest zwolnienie jej od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, względnie adwokata. Wskazała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, który uzyskuje miesięczny dochód z działalności usługowej w wysokości 900 złotych brutto. Oprócz mieszkania komunalnego nie posiadają innych nieruchomości, nie posiadają też żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani lokat bankowych. Wnioskodawczyni podkreśliła, że posiadają zadłużenie w wysokości przekraczającej 18.000 złotych z tytułu składek na rzecz ZUS Oddział w O. W.. Zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 2008 roku referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. wezwał K. P. do uzupełnienia w terminie 10 dni wniosku o przyznanie prawa pomocy pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o dotychczas zgromadzony materiał dowodowy. Krystyna Pospiech wezwanie pozostawiła bez odpowiedzi. Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2008 roku wydanym w sprawie III SA/Po 439/06 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. odmówił przyznania prawa pomocy K. P. K. P. wniosła od postanowienia z dnia 13 czerwca 2008 roku sprzeciw, domagając się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wnioskodawczyni powołała się na sprawę o sygn. akt I SA/Po 1939/03, w której została zwolniona od kosztów sądowych postanowieniem z dnia 18 listopada 2003 roku i wskazała, że jej warunki materialne i bytowe nie uległy żadnej poprawie, a stan zdrowia znacznie się pogorszył. Zarządzeniem z dnia [...] lipca 2008 roku skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie 7 dni pod rygorem uznania, że wnioskodawczyni nie wykazała okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy. W piśmie nadanym w dniu [...] sierpnia 2008 roku skarżąca wniosła o nadanie sprawie biegu, powołując się na pouczenie, iż wniesienie sprzeciwu jest wolne od opłat sądowych. Postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2008 roku wydanym w sprawie o sygn. akt III SA/Po 439/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. postanowił odmówić skarżącej K. P. przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. podkreśla, że w każdej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy jest rozpoznawany indywidualnie i to z uwzględnieniem aktualnej sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych wnioskodawcy. W ocenie Sądu postanowienie w sprawie o sygn. akt I SA/Po 1939/03 zostało wydane w dniu 18 listopada 2003 roku, a więc również ze względu na znaczny upływ czasu okoliczności istotne dla rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy winny zostać zaktualizowane. Zażaleniem na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 28 sierpnia 2008 roku K. P. wniosła o jego uchylenie i przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu K. P. powołała się na postanowienie z dnia 18 listopada 2003 roku wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Po1939/03, w której Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. przyznał skarżącej prawo pomocy. Ponadto K. P. stwierdza, że jej stan majątkowo-dochodowy nie uległ żadnej poprawie. Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionej podstawy. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy uznać za trafne stanowisko Sądu pierwszej instancji dotyczące wykładni ustawowego określenia "gdy osoba ta wykaże", a sprowadzające się do przyjęcia, że to na ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Orzeczenie sądu w tej kwestii zależy zatem od tego, czy strona wykaże - udowodni przesłanki, o których mowa w/w przepisie prawa. Skoro K. P. nie wykazała w złożonym przez siebie wniosku, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania i nie uzupełniła wniosku w zakreślonym przez Sąd terminie, to jej wniosek o przyznanie prawa pomocy należało oddalić. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w postanowieniu.