II OSK 3183/19

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 15 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E.C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 712/19 odrzucające skargę E.C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2019 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić skargę kasacyjną UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 18 czerwca 2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 712/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę E.C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2019 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Z treści uzasadnienia wynika, iż skarga została odrzucona z uwagi na jej niedopuszczalność. Podstawę prawną orzeczenia stanowił art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". Niedopuszczalność skargi wynika z tego, iż skarżąca skorzystała z prawa złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2019 r. Skoro tak, to nie mogła, w ocenie Sądu, złożyć równocześnie skargi na tę decyzję z dnia [...] stycznia 2019 r. Skarga do sądu przysługiwała skarżącej na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2019 r. – wydanej na skutek wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy – utrzymującej w mocy decyzję z dnia [...] stycznia 2019 r. Innymi słowy Sąd uznał, iż skoro skarżąca skorzystała ze środka odwoławczego, jakim jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, to tym samym pozbawiła się prawa do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Stosownie do treści art. 52 § 3 p.p.s.a. skarżąca mogłaby wnieść skargę na decyzję z dnia [...] stycznia 2019 r., gdyby nie skorzystała z prawa zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniosła skarżąca, zaskarżając to rozstrzygnięcie w całości i domagając się jego uchylenia w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 52 § 3 p.p.s.a. poprzez uznanie, że stronie przysługuje tylko jeden sposób zaskarżenia i że skorzystanie z tego jednego sposobu zaskarżenia wyklucza możliwość skorzystania z drugiego sposobu. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że względy gwarantowane Konstytucją muszą przeważyć w kierunku dopuszczenia łącznego stosowania obu środków odwoławczych, jeśli tylko stronie zapragnie z nich skorzystać. Podniosła także, że przepisy dotyczące środków odwoławczych winny być interpretowane rozszerzająco. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, że na postanowienie sądu wojewódzkiego odrzucające skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie (art. 173 § 1 p.p.s.a.). A zatem pismo zatytułowane "zażalenie", wobec spełnienia warunków, zostało potraktowane jako skarga kasacyjna. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W związku z tym, że w sprawie niniejszej żadna z przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do jej rozpoznania w granicach podniesionego zarzutu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego podniesiony zarzut naruszenia art. 52 § 3 p.p.s.a. w sposób opisany w skardze kasacyjnej nie zasługiwał na uwzględnienie. Zasadą jest, iż skarga może zostać wniesiona do sądu po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich (art. 52 § 1 p.p.s.a.). Jednakże w sytuacji gdy stronie przysługuje prawo zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa. Wyjątek ten przewiduje art. 52 § 3 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935). Z brzmienia art. 52 § 3 p.p.s.a. jasno zatem wynika, iż w sytuacji gdy stronie przysługuje środek zaskarżenia w postaci wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, to ma ona możliwość wyboru środka ochrony prawnej z którego chce skorzystać. Mianowicie strona może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, czego skutkiem będzie ponowne rozstrzygnięcie sprawy przez właściwy organ, bądź może wnieść skargę na taką nieostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję do sądu administracyjnego. Jednakże, w takiej sytuacji, warunkiem skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest rezygnacja z możliwości złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przedmiotowy przepis art. 52 § 3 p.p.s.a. jest sformułowany w sposób jasny, niewymagający skomplikowanych zabiegów interpretacyjnych. Nadto decyzja z dnia [...] stycznia 2019 r. zawierała prawidłowe pouczenie, iż strona może zwrócić się do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, a w sytuacji gdy z tego prawa nie chce skorzystać to może wnieść skargę na tę decyzję do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W sprawie niniejszej, jak wynika z akt sprawy, skarżąca złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. i nie czekając na zakończenie postępowania zainicjowanego tym wnioskiem, wniosła skargę do sądu administracyjnego. W takiej sytuacji Sąd pierwszej instancji trafnie uznał, że skarga na decyzję z dnia [...] stycznia 2019 r. jest niedopuszczalna z innych przyczyn w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. i jako taka podlegała odrzuceniu. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela stanowiska strony co do tego, że złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wykluczając złożenie skargi do sądu administracyjnego na taką nieostateczną w toku instancji decyzję, stanowi naruszenie praw strony. Skorzystanie przez stronę z możliwości złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy powoduje, że właściwy organ ma obowiązek ponownie rozpatrzyć i rozstrzygnąć sprawę. I tak też się stało w sprawie niniejszej. Na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] stycznia 2019r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję z dnia [...] lutego 2019 r. którą utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] stycznia 2019 r. Przy czym dokonując wyboru złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona nie zostaje pozbawiona prawa do rozpoznania jej sprawy przez sąd, gdyż skarga do sądu będzie przysługiwała na decyzję ostateczną, wydaną na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Reasumując, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, stąd na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.