II OZ 1028/09

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak, , , po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 września 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 71/09 o odrzuceniu zażalenia P. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 12 sierpnia 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 71/09 o odmowie przyznania P. Z. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi P. Z. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2008 r. Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary z tytułu przystąpienia do użytkowania budynku postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 14 września 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 71/09, odrzucił zażalenie P. Z., na postanowienie z dnia 12 sierpnia 2009 r. o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji stwierdził, że doręczenie P. Z. postanowienia z dnia 12 sierpnia 2009 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy nastąpiło w dniu 20 sierpnia 2009 r., a zatem termin do wniesienia zażalenia upłynął z dniem 27 sierpnia 2009 r. Tymczasem zażalenie, jak wynika ze stempla pocztowego, wniesione zostało w dniu 28 sierpnia 2009 r. Oznacza to, że zażalenie zostało wniesione po terminie zakreślonym w art. 194 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący podnosząc, że zwrotne potwierdzenie odbioru postanowienia z dnia 12 sierpnia 2009 r. pokwitowała osoba nieupoważniona przez skarżącego do odbioru jego poczty. Skarżący wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżone postanowienie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Zgodnie z art. 194 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) "Zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia". Dla ustalenia zachowania terminu do wniesienia zażalenia w pierwszej kolejności konieczne jest ustalenie, czy orzeczenie będące przedmiotem zaskarżenia, zostało skarżącemu prawidłowo doręczone. Zgodnie z art. 72 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi: "Jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - administracji domu lub dozorcy, jeżeli osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie i podjęły się oddania mu pisma". Powyższy przepis wskazuje na okoliczności, w których dopuszczalne jest tzw. "doręczenie zastępcze". W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że pojęcie "dorosły" jest tożsame z pojęciem "pełnoletni" użytym w art. 10 § 1 Kodeksu cywilnego. Natomiast przez pojęcie "domownik" należy rozumieć każdego stałego mieszkańca domu czy też mieszkania, nawet gdy nie jest on krewnym adresata (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wydanie 4, s. 228). Ponadto w powołanym przepisie znajduje się zwrot "podjęły się oddania mu pisma". Ustalenie, czy odbiorca przesyłki podjął się jej oddania adresatowi (skarżącemu), ma decydujące znaczenie dla stwierdzenia prawidłowości doręczenia zaskarżonego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru postanowienia w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy (k. 76), osobą odbierającą orzeczenie była siostra skarżącego. Jednak na przedmiotowym potwierdzeniu nie zostało zakreślone, że osoba odbierająca przesyłkę podejmie się jej oddania adresatowi. W związku z powyższym, uznać należy, że w sprawie nie został spełniony wymóg prawidłowego, a więc i skutecznego doręczenia skarżącemu zaskarżonego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy. Skoro zaskarżone postanowienie nie zostało doręczone skarżącemu, to wniesione przez niego zażalenie nie może wywołać skutków procesowych. Nie można zatem stwierdzić, jak czyni to Sąd pierwszej instancji, że przedmiotowe zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Zażalenie skarżącego na postanowienie z dnia 12 sierpnia 2009 r., zostało wniesione przedwcześnie, gdyż termin do jego wniesienia, wskutek niedoręczenia skarżącemu zaskarżonego postanowienia, nie rozpoczął w ogóle biegu. Zatem zażalenie podlegało odrzuceniu jako wniesione przedwcześnie. Powyższe oznacza, że zaskarżone postanowienie z dnia 14 września 2009 r. Sądu pierwszej instancji , mimo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Sąd pierwszej instancji powinien jednak ponownie przesłać skarżącemu postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 12 sierpnia 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 71/09 o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, wskazując w pouczeniu m.in., że na to postanowienie przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w terminie 7 (słownie: siedmiu) dni od daty doręczenia postanowienia, za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a zażalenie złożone po upływie tego terminu zostanie odrzucone. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.