II FZ 507/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : Antoni Hanusz (spr.) Sędziowie : po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P.A. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 września 2008 r. sygn. akt I SA/Po 676/08 w zakresie odrzucenia wniosku w sprawie ze skargi P.A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 19 marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE II FZ 507/08 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 24 września 2008 roku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie o sygnaturze akt I SA/Po 676/08, odrzucił wniosek P.A. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 19 marca 2008 roku w przedmiocie odmowy umorzenia zaległego podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2000-2003 roku, odrzuconej postanowieniem z dnia 5 czerwca 2008 roku, z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia. Postanowienie doręczone zostało skarżącemu 12 czerwca 2008 roku. W dniu 2 lipca 2008 roku skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Referendarz sądowy, postanowieniem z dnia 25 lipca 2008 roku przyznał prawo pomocy we wnioskowanym zakresie. Pismem z dnia 1 sierpnia, doręczonym 6 sierpnia 2008 roku, zawiadomiono adw. A.K. o wyznaczeniu jej pełnomocnikiem z urzędu skarżącego. Pełnomocnictwo zostało udzielone w dniu 18 sierpnia 2008 roku. W dniu 19 września 2008 roku pełnomocnik wniósł o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Wskazał, iż skarżący nie złożył skargi w ustawowym terminie, ponieważ z powodu choroby Alzheimera zapomniał o dacie jej wniesienia. Dodał, iż choroba ta postępuje, obejmując coraz większe połacie mózgu. Sąd wskazał na art. 87 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) dalej u.p.p.s.a. stosownie do którego pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, przy czym wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W ocenie sądu, w rozpoznawanej sprawie, siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu należało liczyć od momentu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, tj. od dnia 2 lipca 2008 roku. W tym dniu, jak wskazał sąd, skarżący mimo trwania choroby, dokonał czynności procesowej. Przyjąć zatem należało, iż tego dnia ustała przyczyna uchybienia terminu. W związku z tym termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upłynął, jak argumentował sąd, 9 lipca 2008 roku. W tej sytuacji sąd zastosował art. 88 u.p.p.s.a oraz orzekł o odrzuceniu wniosku. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego zmianę i przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego poniesionych przez adwokata ustanowionego z urzędu. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że skarżący z uwagi na chorobę nie jest w stanie zachować terminów w sprawach, w których jest stroną postępowania, czego sąd pierwszej instancji nie wziął pod rozwagę wydając rozstrzygnięcie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, a zatem należało je oddalić. Stosownie do art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) dalej jako u.p.p.s.a., sąd może postanowić o przywróceniu terminu do dokonania czynności sądowej na wniosek strony, o ile do uchybienia terminu doszło bez jej winy. Z wnioskiem należy wystąpić w terminie 7 dni od daty ustania przyczyny uchybienia. Termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu biegnie od daty ustania przyczyny uchybienia. Jeśli strona jest zastępowania przez pełnomocnika, co ma miejsce w analizowanym stanie faktycznym, termin siedmiodniowy liczy się od daty, gdy pełnomocnik dowiedział się o uchybieniu terminowi i mógł dokonać zamierzonej czynności procesowej w imieniu i na rzecz skarżącego. W rozpoznawanej sprawie miało to miejsce w dniu 18 sierpnia 2008 roku, a więc w dniu w którym P.A. udzielił adw. A.K. pełnomocnictwa procesowego. Od tego bowiem dnia pełnomocnik był uprawniony do działania w imieniu i na rzecz strony, mógł zapoznać się z aktami i dokonywać wszelkich innych czynności z tym związanych. Z tej przyczyny, nawet gdyby uznać z uwagi na chorobę skarżącego, brak trafności stanowiska sądu, iż przyczyna uchybienia terminu złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wystąpienia z żądaniem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi ustała 2 lipca 2008 roku, to z całą pewnością przyczyna ta ustała w dniu 18 sierpnia 2008 roku, z chwilą udzielenia pełnomocnictwa. Z tego powodu termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, o którym mowa w art. 87 § 1 u.p.p.s.a. upłynął w dniu 25 sierpnia 2008 roku. Należy zatem uznać, iż wniosek w tym przedmiocie złożony w dniu 19 września 2008 roku był spóźniony. Sąd słusznie więc w zaskarżonym postanowieniu zastosował art. 88 u.p.p.s.a. i orzekł o odrzuceniu wniosku. Okoliczność natomiast, iż jak podniesiono w zażaleniu, pełnomocnik dopiero w dniu 17 września 2008 roku zapoznał się z aktami sprawy, nie mogła w żaden sposób przemawiać za tym, że to w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Za zasadnością uchylenia zaskarżonego postanowienia nie mogły przemawiać także podnoszone w zażaleniu trudności w kontaktowaniu się pełnomocnika ze skarżącym, gdyż od chwili udzielenia mu pełnomocnictwa, mógł on samodzielnie dokonywać czynności, którym uchybiony został termin, w tym sporządzenia i wniesienia skargi oraz wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 u.p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.