IV SA/Gl 378/09

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz – Furmanik (spr.) Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant st. ref. Ewa Pasiek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi J.O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] Nr[...] , wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta S., wstrzymano J. O. wypłatę dodatku mieszkaniowego przyznanego decyzją z dnia [...] nr [...] w kwocie 129,69 zł, na okres od 1 października 2008 r. do 31 marca 2009 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia przywołano art. 39 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz. U z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), art. 104 k.p.a. oraz art. 7 ust. 11 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71 poz. 734 ze zm.). W uzasadnieniu opisanej decyzji organ, przywołując brzmienie art. 7 ust.11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, ustanawiającego zasadę, iż w wyniku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wstrzymuje się w drodze decyzji administracyjnej wypłatę tego świadczenia, przy czym w przypadku nie uregulowania zaległości w okresie 3 miesięcy od dnia wydania takiej decyzji, wygasa pierwotna decyzja o przyznaniu tego dodatku. Natomiast w przypadku uregulowania należności w wyżej wskazanym terminie, wypłaca się przyznane świadczenie również za okres, w którym jego wypłata była wstrzymana. Na podstawie pisma zarządcy budynku tj. Miejskiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej z dnia [...], które wpłynęło do organu w dniu [...] organ powziął informację, że J. O. nie dokonywał dopłat do czynszu w okresie otrzymywania dodatku. W uzasadnieniu wydanej decyzji poinformowano stronę o zasadach wypłaty wstrzymanego świadczenia w przypadku terminowego uregulowania należności. W odwołaniu wniesionym przez J. O., wyraził on niezadowolenie z zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia. Jednak poza ogólnym zakwestionowaniem zaskarżonej decyzji, wnoszący odwołanie nie sprecyzował w jego treści żadnych konkretnych zarzutów, ograniczając się wyłącznie do luźnych dywagacji na temat działającego w sprawie organu. Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., po analizie akt sprawy, utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 7 ust. 11 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) oraz art. 17 i art. 138 § 1 k.p.a. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji jest zgodna z obowiązującym porządkiem prawnym, albowiem zgodnie z dyspozycją art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku wstrzymuje się do czasu uregulowania zaległości. Uwzględniając treści pisma Miejskiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej sp. z o.o. w S. z dnia [...], z którego wynika, iż J. O. będąc najemcą mieszkania przy ul. [...] w S. nie regulował dopłat do dodatku mieszkaniowego od miesiąca października 2008 r. do lutego 2009 r., uznano, iż opisana informacja obligowała do wydania zaskarżonej decyzji. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (zatytułowanej jako pozew) J. O. wyraził niezadowolenie z treści rozstrzygnięcia organu odwoławczego i wniósł o przeprowadzenie postępowania sądowego z jego udziałem i ponownym pełnym zbadaniem materiału dowodowego. W ocenie skarżącego, przy wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji mogło dojść do przestępstwa, co należy wyjaśnić w toku postępowania sądowego. Dodatkowo skarżący wyjaśnił (do protokołu sporządzonego w dniu [...] przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K.), że zarzuca zaskarżonej decyzji, iż została wydana na posiedzeniu niejawnym, nie zaś na rozprawie z jego uczestnictwem. W ten sposób, w jego ocenie, doszło do naruszenia jego prawo do osobistego uczestnictwa w postępowaniu. Dodał również, iż istotnym dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy jest ustalenie, czy w toku postępowania przed organem pierwszej instancji nie doszło do zafałszowania dowodów stanowiących podstawę wydanej przez ten organ decyzji, mocą której wstrzymano mu wypłatę świadczenia. Zakwestionował również sposób procedowania w sprawie organu odwoławczego, co w jego ocenie wyrażało się w odstąpieniu przez ten organ od uzupełnienia materiału dowodowego z urzędu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. powtórzyło w całości swoje wywody przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Jednocześnie organ podał, iż wyjaśniono skarżącemu powody wydania zaskarżonej decyzji na posiedzeniu niejawnym. Na zakończenie wskazano, że w sprawie nie zachodziła konieczność przeprowadzenia rozprawy. Na rozprawie skarżący podał do protokołu, że nie regulował czynszu, gdyż lokal nie spełniał w jego ocenie standardów pozwalających mu na zamieszkiwanie oraz wniósł o przywrócenie mu przez Sąd prawa pełnego korzystania z dodatku mieszkaniowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, orzekając w granicach sprawy, nie będąc związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p..p.s.a. Dokonując kontroli legalności decyzji wydanych w niniejszej sprawie Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na jej uwzględnienie. Warunki przyznawania dodatków mieszkaniowych reguluje ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.). Sprawa o przyznanie dodatku mieszkaniowego należy do kategorii spraw indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych, a zatem postępowanie w tym przedmiocie toczy się przy zastosowaniu procedury administracyjnej. Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada praworządności, zgodnie z którą przyznanie stronie postępowania uprawnień lub nałożenie na nią określonych obowiązków musi znaleźć uzasadnienie w obowiązującej normie prawa. Art. 7 ust. 11 cytowanej ustawy stanowi, iż w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. Jeżeli uregulowanie zaległości nie nastąpi w ciągu trzech miesięcy od dnia wydania decyzji o wstrzymaniu wypłaty tego świadczenia, pierwotna decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego wygasa. Jednak w wypadku uregulowania należności w terminie trzech miesięcy od dnia wydania decyzji wstrzymującej wypłatę, świadczenie podlega wypłacie również za okres, za który wypłata była wstrzymana. Decyzję o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego organ administracji publicznej (wójt, burmistrz, prezydent) wydaje w warunkach związania administracyjnego, bowiem w przypadku stwierdzenia, że osoba uprawniona do tego świadczenia nie uiszcza na bieżąco należności za zajmowany przez nią lokal mieszkalny, organ jest zobligowany do wydania decyzji wstrzymującej wypłatę świadczenia. Nie ma zatem możliwości wydania takiej decyzji przy zastosowaniu zasady uznania administracyjnego, która pozwalałaby na rozstrzygnięcie indywidualnej sprawy, z uwzględnieniem inne okoliczności. Okoliczność, że skarżący zaprzestał od miesiąca października 2008 r. uiszczania należności za zajmowany lokal mieszkalny jest zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego bezsporna. Wynika zarówno z treści pisma zarządcy lokalu - Miejskiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w S. z dnia [...] jak i z oświadczenia skarżącego złożonego do protokołu rozprawy. Podniesiony natomiast przez skarżącego zarzut zmierzający w istocie do usprawiedliwienia takiego stanu rzeczy, że stan lokalu uniemożliwia zamieszkiwanie w nim, nie mógł stanowić podstawy innych niż wydane przez orzekające w sprawie organy decyzji. Jeżeli rzeczywiście przedmiot umowy – zajmowany przez skarżącego lokal mieszkalny – nie odpowiada treści umowy, na podstawie której skarżący go zamieszkuje, może on dochodzić swych praw na drodze postępowania cywilnego przed sądem powszechnym. Za nietrafny należy uznać także zarzut skarżącego odnoszący się do sposobu procedowania organu odwoławczego, polegający na rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym, nie zaś na rozprawie jak tego żądał skarżący. Zgodnie z brzmieniem art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), orzeczenia kolegium zapadają po przeprowadzeniu rozprawy lub na posiedzeniu niejawnym i - z wyjątkami określonymi w art. 79 ust. 5, 6 i 9, art. 80 ust. 1 i 3 oraz art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543) - wydawane są w formie decyzji albo postanowień. Organy te rozstrzygają sprawę po przeprowadzeniu rozprawy zazwyczaj wtedy, gdy w rozpoznawanej sprawie istnieją kwestie wymagające zebrania dodatkowego materiału dowodowego, będącego najczęściej w posiadaniu stron postępowania. W przypadkach gdy takich wątpliwości brak, a stan faktyczny jest możliwy do ustalenia na podstawie zgromadzonego przez organy materiału dowodowego, rozstrzygnięcia zapadają na posiedzeniu niejawnym. Skarżący zażądał również przywrócenia mu przez Sąd prawa pełnego korzystanie z dodatku mieszkaniowego. Tak sprecyzowanemu żądaniu nie mogło stać się zadość nawet w sytuacji gdyby jego skarga została uznana za zasadną. Zgodnie bowiem z wyżej przywołanymi przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do brzmienia art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Ar § § 1. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, a kontrola ta obejmuje m. in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Z kolei możliwe do zastosowania środki określone zostały w art. 145 § 1 pkt 1 tej ustawy, który stanowi, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla te orzeczenia w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 k.p.a. lub w innych przepisach, bądź w końcu stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Wobec tego stwierdzić należy, że orzekający w sprawie Sąd nie posiadał kompetencji do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a tylko (jedynie w przypadku uwzględnienia skargi) zastosowania jednego z wyżej wymienionych środków o charakterze kasacyjnym. Skarżący zasugerował również, iż w toku postępowania przed orzekającym w sprawie organem pierwszej instancji doszło do popełnienia przestępstwa na jego szkodę. Jednak ze względów, o których mowa powyżej orzekający w sprawie Sąd nie był również kompetentny do rozpoznania tego rodzaju zarzutów, albowiem stosownie do regulacji zawartych w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555 ze zm.), rozpoznawanie spraw karnych należy do sądów powszechnych. Jeżeli zatem, zdaniem skarżącego, zatrudnieni w organie pierwszej instancji pracownicy dopuścili się w toku postępowania administracyjnego przestępstwa na jego szkodę, to winien on wystąpić na drogę postępowania karnego, a sposób zawiadamiania o przestępstwie uregulowany został przepisami wyżej przywołanej ustawy. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.