IV SAB/Po 47/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędziowie WSA Tomasz Grossmann WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi A. N. na bezczynność Wojewody w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy postanawia odrzucić skargę UZASADNIENIE IV SAB/Po 47/22 Uzasadnienie A. N. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na przewlekłość postępowania i bezczynność Wojewody, wnosząc o : 1. zobowiązanie Wojewody do wydania decyzji w terminie 1 miesiąca, 2. stwierdzenie, że organ I instancji dopuścił się bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy z dnia [...].08.2021 r., która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. na podstawie art. 154 § 6 p.p.s.a. przyznanie od organu I instancji sumy pieniężnej w wysokości [...] zł ([...] 4. zasądzenie od organu I instancji kosztów postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że w dniu [...].08.2021 r. skarżąca złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w związku z pozostawaniem w związku małżeńskim z obywatelem RP. Związek małżeński z Ł. W. zawarła w dniu [...] r. Do chwili obecnej, pomimo upływu pół roku od złożenia wniosku sprawa nie została rozpoznana, Organ I instancji nie podjął żadnych czynności w sprawie, nawet nie wskazał terminu jej zakończenia, nie powiadomił dlaczego sprawa nie została rozpoznana w ustawowym terminie. Organ administracji nie dokonał wstępnej oceny formalnej wniosku, nie stwierdził żadnych braków formalnych złożonego wniosku lub konieczności uzupełnienia materiału dowodowego. W dniu [...].02.2022r. skarżąca złożyła w sprawie ponaglenie. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, a w przypadku wszczęcia postępowania sądowego o oddalenie skargi. W uzasadnieniu Wojewoda wyjaśnił, że w myśl art. 53 § 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2022r., poz. 329 z późn. zm.) skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. A. N. w dniu [...].02.2022r. wniosła ponaglenie na przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę postępowania w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Polski. W toku postępowania o udzielenie Skarżącej zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, ponaglenie na bezczynność w sprawie nie zostało wniesione. Ponaglenie z [...].02.2022r. dotyczyło przewlekłego prowadzenia postępowania. W świetle powyższego skarga na bezczynność Wojewody w postępowaniu o udzielenie skarżącej zezwolenia na pobyt czasowy podlega odrzuceniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę na bezczynność organu należało odrzucić. Sądy administracyjne, stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) - dalej zwanej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a ww. przepisu. Zgodnie z art. 52 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§ 1). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2). Przepis art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi zaś, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W przypadku przewlekłości organu w sprawie administracyjnej, strona, przed wniesieniem skargi obowiązana jest wyczerpać środek zaskarżenia przewidziany w art. 37 k.p.a., który aktualnie w § 1 stanowi, że stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność), względnie – jeżeli postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). W § 3 tego artykułu przewidziano, że ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie albo do organu prowadzącego postępowanie – jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Tym samym skargę do sądu administracyjnego, stosownie do art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., musi poprzedzać wezwanie organu odwoławczego do usunięcia naruszenia prawa. Brak ponaglenia czyni skargę niedopuszczalną. W konsekwencji, jeżeli strona skarżąca przed wniesieniem skargi nie wyczerpie przysługującego środka zaskarżenia, to skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 28 października 2016 r. sygn. akt I OSK 125/15). Z powołanych wyżej przepisów wynika zatem, że wniesienie ponaglenia stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej. Jak wynika z akt administracyjnych, skarżąca przed wniesieniem niniejszej skargi nie wyczerpała służących mu środków zaskarżenia w zakresie skargi na bezczynność organu, gdyż nie wniosła w tym zakresie do właściwego organu ponaglenia, o którym mowa w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. W związku z powyższym Sąd uznał, że wniesienie skargi na bezczynność organu było niedopuszczalne, a skarga podlega odrzuceniu. W dniu [...].02.2022 r. pełnomocnik strony wniósł ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie, tj. na przewlekłe prowadzenie postepowania przez Wojewodę Wlkp. Z treści w/w ponaglenia nie można wywnioskować, by dotyczyło ono bezczynności organu. Należy podkreślić, że strona skarżąca była w niniejszej sprawie reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, który powinien potrafić rozróżnić, że pojęcia bezczynności i przewlekłości nie są tożsame i dla każdego z tych przedmiotów postępowania należy wnieść osobne ponaglenie. Brak ponaglenia na bezczynność organu prowadzącego postępowanie czyni skargę na bezczynność niedopuszczalną. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć zarówno jej przesłanki przedmiotowe, tj. określenie, od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, tj. określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Z kolei warunkami formalnymi skutecznego wniesienia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu, wniesienie jej po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one skarżącemu w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z nich prowadzi do uznania, że skarga jest niedopuszczalna, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy.