II FZ 1055/13

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, , , po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia E. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Bk 210/13 w sprawie ze skargi E. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia 19 marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenie zaległości podatkowych postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 3 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Bk 210/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odmówił E. D. (dalej: skarżący, podatnik) przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. w przedmiocie odmowy umorzenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2011 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że przyjął, iż skarżący zachował 7-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, uznając, że rozpoczął on bieg z doręczeniem podatnikowi odpowiedzi na skargę. Przyjęto również, że skarżący spełnił warunek w postaci dokonania czynności, której nie dokonał w terminie, gdyż wniósł skargę do Sądu. Sąd zauważył jednak, że podatnik nie wskazał żadnej okoliczności usprawiedliwiającej fakt nie złożenia, mimo prawidłowego pouczenia, skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., w ustawowym terminie. Sąd wskazał, że takiej okoliczności niewątpliwie nie może stanowić błąd skarżącego, na który powołał się on w piśmie skierowanym do Sądu. Na powyższe postanowienie skarżący złożył zażalenie wnosząc o uchylenie w całości postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia skargi, przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata z urzędu. Podatnik wskazał, że posiada dochód z gospodarstwa rolnego, nie posiada zeznania podatkowego, rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych, rachunków i faktur poświadczających i dokumentujących, dopłat unijnych, żadnego sprzętu rolniczego i inwentarza żywego, wody bieżącej (brak łazienki), gazu, centralnego ogrzewania (dom wymaga remontu). Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu lub odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Natomiast w myśl art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Stosownie do § 2 powołanego przepisu, w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Z kolei art. 87 § 4 p.p.s.a. stanowi, że równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Zdaniem Sądu konieczną i podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy po stronie dokonującego czy też zamierzającego dokonać określoną czynność procesową. Według poglądu doktryny "kryterium braku winy" jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W przypadku gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, przywrócenie nie jest dopuszczalne (B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz 2003, UNIMEX Oficyna Wydawnicza, wyd. 1). Sposób rozumienia pojęcia "brak winy w uchybieniu terminu" w praktyce nie budzi wątpliwości. W orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie to nastąpiło wskutek przeszkody, której strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2007 r., II OSK 479/07, LEX nr 344095). Naczelny Sąd Administracyjny w pełni popiera stanowisko Sądu pierwszej instancji, że podatnik nie uprawdopodobnił braku swej winy w uchybieniu terminu. Sąd nie dopatrzył się w działaniu podatnika należytej staranności jakiej można oczekiwać od strony dbającej należycie o swoje interesy i która jest niezbędnym elementem przemawiającym za możliwością przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Przejawem braku należytej staranności było w niniejszej sprawie to, że skarżący nie próbował w żaden sposób udowodnić braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, ograniczając się tylko do stwierdzenia, że prawdopodobnie wystąpił błąd. Sąd pragnie zauważyć, że to na skarżącym leży obowiązek udowodnienia braku swojej winy w uchybieniu terminu. Sąd w tym wypadku nie ma obowiązku dochodzić o jaki błąd chodziło i czy miał on jakikolwiek wpływ na uchybienie przez podatnika terminu. Odnosząc się do treści zażalenia należy wskazać, że powołane przez skarżącego okoliczności mogą być brane pod uwagę w odrębnym postępowaniu dotyczącym przyznania prawa pomocy, które jest inicjowane odrębnym wnioskiem strony. Natomiast zakresem niniejszej sprawy, zainicjowanej zażaleniem podatnika na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, objęta jest wyłącznie ocena czy skarżący spełnił przesłankę umożliwiającą przywrócenie mu terminu do wniesienia skargi. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. oddalił zażalenie.