I OSK 1440/10

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Wiśniewska Sędziowie sędzia NSA Janina Antosiewicz (spr.) sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Protokolant asystent sędziego Anna Pośpiech - Kłak po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 maja 2010 r. sygn. akt III SA/Lu 82/10 w sprawie ze skargi E.P. na decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na I rok studiów oddala skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 10 maja 2010 r. III SA/Lu 82/10 (wydanym po uchyleniu poprzedniego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie I OSK 1252/09) oddalił skargę E.P. na decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie przyjęcia na pierwszy rok studiów. Powyższy wyrok zapadł w sprawie zainicjowanej skargą E.P. na decyzję Rektora Akademii Medycznej w Lublinie z dnia [...] lipca 2005 r. odmawiającą przyjęcia skarżącej na pierwszy rok studiów medycznych. Decyzja odmowna została wydana wobec tego, iż skarżąca w postępowaniu rekrutacyjnym uzyskała liczbę 185 punktów, podczas gdy minimalna liczba punktów – kwalifikująca do przyjęcia na pierwszy rok studiów dziennych na kierunku lekarskim w roku akademickim 2005/2006 wynosiła 186. Decyzję Rektora uchylił WSA w Lublinie wyrokiem z dnia 26 stycznia 2006 r. sygn. akt III SA/Lu 503/05, jak również następna decyzja Rektora z dnia [...] maja 2006 r., oraz kolejna z [...] marca 2008 r. były uchylone przez WSA w Lublinie (wyroki III SA/Lu 323/06 i III SA/Lu 196/08) z uwagi na brak udziału strony i niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego. W wyroku z dnia 7 października 2008 r. WSA stwierdził, że z uwagi na charakter sporu, w którym skarżąca kwestionowała poprawność sformułowania pytania nr 20 z chemii należało wnikliwie przeprowadzić postępowanie dowodowe. W sprawie zostały wydane opinie biegłych prof. J. K., oraz opinie prof. A. W. i prof. F.K., do których strona zgłosiła umotywowane zastrzeżenia. Wydając decyzję z dnia [...] marca 2008 r. Rektor oparł się w całości na tych opiniach, mimo iż strona składała wnioski o powołanie innego biegłego dołączając do wniosku stanowiska trzech ekspertów z Uniwersytetu Warszawskiego prezentujących pogląd, iż pytanie nr 20 zostało sformułowane błędnie i udzielona odpowiedź nie powinna być uwzględniona w wyniku egzaminu na niekorzyść kandydata na studenta. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji po wyroku WSA z dnia 7 października 2008 r. Rektor Uniwersytetu Medycznego w Lublinie pismem z dnia 20 listopada 2008 r. poinformował stronę o dopuszczeniu w charakterze dowodu opinii ekspertów prof. J. K., A. W., F. K., A. C., J. M. i dr hab. A. M., a ponadto poinformował stronę o przysługujących jej uprawnieniach do wglądu w akta, sporządzania z nich notatek i odpisów w celu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w sprawie. Strona nie skorzystała z tego uprawnienia. Oceniając zebrany materiał organ stwierdził, iż dowodom w postaci dwóch opinii prof. J. M. i dr hab. A. M. z UW oraz opinii prof. A. C. odmówił wiarygodności z uwagi na fakt, iż autorzy tych opinii nie dokonali analizy merytorycznej pytania w jego całokształcie, nie sprawdzili go doświadczalnie, nie wskazali podręczników dopuszczonych do nauczania chemii na poziomie szkoły średniej, które wzięli pod uwagę przy wydawaniu opinii. Opinie te nie mogą zostać uznane za miarodajne. Za miarodajne natomiast uznano opinie dr hab. J. K., dr hab. F. K. i prof. dr hab. W.. Zdaniem organu opinie te należało uznać jako sporządzone rzetelnie, wyczerpująco, sprawdzone doświadczalnie, i jako takie wiarygodne oraz dające podstawę do uznania pytania nr 20 za prawidłowe. Uzyskana przez stronę w postępowaniu rekrutacyjnym liczba 185 punktów, podczas gdy minimalna liczba punktów – kwalifikująca do przyjęcia na I rok studiów dziennych na kierunku lekarskim w roku akademickim 2005/06 – wynosiła 186, nie stanowiła podstawy do przyjęcia na I rok studiów dziennych kierunek lekarski. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosła E.P., zaskarżając ją w całości i zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia: – art. 7, art. 8, art. 75 § 1, art. 77, art. 78, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. WSA w Lublinie wyrokiem z dnia 26 maja 2009 r., akt: III SA/Lu 101/09 ponownie uchylił decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego i wskazał, iż naruszenie przez organ, w niniejszej sprawie, art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zw. P.p.s.a., spowodowało konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu Sąd powołał się na uzasadnienie wyroku WSA w Lublinie z dnia 7 października 2008 r., sygn. akt III SA/Lu 196/08, którym uchylił poprzednią decyzję organu i odniósł się do postępowania dowodowego organu. Sąd stwierdził, że wydane w sprawie postanowienia odmawiające przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych, są wadliwe. Dokonując oceny postępowania dowodowego, sąd uznał to postępowanie za niewystarczające i wskazał, że ze względu na charakter sporu prowadzonego przez strony, organ powinien był uwzględnić już pierwszy wniosek strony z dnia [...] listopada 2007 r. o przeprowadzenie dowodu z opinii innego biegłego. Jeśli tego nie zrobił, to jego obowiązkiem było uwzględnić kolejny wniosek strony z dnia [...] marca 2008 r., skoro przedmiotem dowodu była okoliczność mająca znaczenie dla sprawy, a łącząca się z oceną prawidłowości spornego pytania nr 20 z chemii. Ponadto Sąd stwierdził, że rozpatrując ponownie sprawę, organ nie przeprowadził dowodu z opinii biegłego, mimo że był zobowiązany zaakceptować i wykonać zalecenia sądu, tym samym powinien dokonać określonych czynności dowodowych, bez względu na własną ocenę ich przydatności. Zatem WSA w Lublinie w uzasadnieniu wyroku z dnia 26 maja 2009 r. stwierdził, iż niepodporządkowanie się przez organ wskazaniu co do dalszego postępowania, powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji. Ponadto organ ponownie rozpoznając sprawę powinien się zastosować do wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku WSA z dnia 7 października 2008 r. Od tego wyroku skargę kasacyjną wniósł Rektor Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: – art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 2 P.p.s.a., poprzez wadliwe wykonywanie funkcji kontrolnej przez sąd co spowodowało naruszenie przepisów: – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., polegające na uwzględnieniu skargi i uchyleniu zaskarżonej decyzji w związku z błędnym przyjęciem, że organ (Rektor) naruszył przepisy postępowania, tj. art. 153 P.p.s.a., podczas gdy do naruszenia tych przepisów nie doszło; – art. 153 P.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że organ orzekał bez uwzględnienia oceny prawnej i wskazań, co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku WSA w Lublinie z dnia 7 października 2008 r., sygn. akt III SA/Lu 196/08, podczas gdy zalecenia dowodowe wydane w tym wyroku zostały zrealizowane przez organ; – art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez przyjęcie błędnych ustaleń co do stanu faktycznego polegające na tym, że Sąd w niniejszej sprawie uznał, iż potrzebna jest kolejna opinia biegłego, podczas gdy organ wykonał zlecenia dowodowe zawarte w wyroku z dnia 7 października 2008 r. poprzez dopuszczenia dwóch prywatnych opinii wniesionych do sprawy przez stronę; – art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nieodniesienie się przez Sąd I instancji i niewzięcie pod uwagę istotnego faktu, jakim jest posiadanie przez organ czterech opinii podpisanych przez sześciu biegłych, podczas gdy miało to istotne znaczenie dla oceny całości w sprawie zebranego materiału dowodowego, a tym samym miało istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd odwoławczy podzielił zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 153 ustawy P.p.s.a. i podniósł iż na gruncie tej regulacji przyjmuje się, że pojęcie ocena prawna oznacza wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Ocena ta może się odnosić do przepisów prawa materialnego i procesowego. WSA w Lublinie we wcześniejszym wyroku wskazał, że rzeczą organu było uwzględnić złożony wniosek strony. Wytyczne i motywy zawarte w wyroku WSA w Lublinie z dnia 7 października 2008 r., miały uchronić organ przed powtórzeniem błędów w zakresie niewyjaśnienia należytego sprawy. Zdaniem NSA organ wydając decyzję, dokonał wszechstronnej analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie oraz wskazał konkretne motywy swojego stanowiska. Wobec tak szczegółowej analizy materiału dowodowego i uznania sprawy za dostatecznie wyjaśnioną nie można zarzucić organowi, iż nie zastosował się do wytycznych zawartych w wyroku z dnia 7 października 2008 r. Tym samym błędne jest stanowisko WSA w Lublinie, iż organ nie wykonał zaleceń sądu zawartych w powołanym orzeczeniu. NSA uznał za uzasadniony zarzut naruszenia art. 153 P.p.s.a., bowiem wskazane zalecenia w zakresie postępowania dowodowego zostały wykonane przez Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie. Po uchyleniu wyroku WSA rozpatrując skargę na decyzję Rektora UM w Lublinie z dnia [...] stycznia 2009 r. –nie uznał jej za zasadną. Zarzuty skargi dotyczą naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 77, 80 k.p.a.) polegające na niepodjęciu wszystkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dowolnej ocenie dowodów. Niedopuszczono dowodu z innego biegłego w sytuacji gdy zgromadzone w sprawie opinie 6 biegłych nie są jednolite, bowiem dokonał nienależytej oceny postępowania innych uczelni medycznych w kraju w kwestii poprawności pytania egzaminacyjnego nr 20 z chemii. Ponadto zarzucono naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez niejednoznaczne sformułowanie treści pytań egzaminacyjnych co naruszyło prawo strony do jednakowej oceny oraz naruszenie art. 75 § 1 i art. 78 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii innego biegłego, niedopuszczenie dowodu z informacji, czy uczelnie, w których nie zapadły decyzje o unieważnieniu przedmiotowego pytania prowadziły postępowanie w przedmiocie jego poprawności, niedopuszczenie dowodu z przesłuchania biegłych, których opinie uznano w pełni wiarygodne, w charakterze świadka w trybie określonym w k.p.a. oraz naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji wbrew wymogom powołanego przepisu. Zarzuty te strona podtrzymała na rozprawie w dniu 5 maja 2010 r. Ustosunkowując się do zarzutów skargi Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stwierdził, iż wszystkie zarzuty dotyczą oceny poprawności pytania nr 20 z chemii zawartego w teście egzaminacyjnym na rok akademicki 2005/2006. Skarżąca nie kwestionuje w aktualnym stanie sprawy zarzutu podnoszonego wcześniej, tj. naruszenia przez Sąd art. 153 ustawy P.p.s.a. w toku postępowania w tej sprawie, co wynika z załącznika do rozprawy. Sąd powołał się na postanowienie Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie z dnia 20 listopada 2008 r., z którego wynika, że dopuszczono w charakterze dowodu opinie wszystkich biegłych, które znajdowały się w aktach sprawy, w tym opinie biegłych przedstawione przez stronę. W decyzji odniesiono się również do informacji udzielonej przez 11 uczelni medycznych, z których wynika, że dwie uczelnie uchyliły to pytanie, zaś w ośmiu uczelniach oraz w Uniwersytecie Medycznym w Lublinie uznano pytanie za prawidłowo sformułowane. Organ odniósł się do złożonych opinii bardzo szczegółowo, wskazując dlaczego poglądom zawartym w danej opinii daje wiarę oraz dlaczego wywodów zawartych w innej opinii nie podziela. Rektor podzielił opinię przedstawioną przez dr hab. Jana K. z Politechniki Rzeszowskiej oraz dr hab. F.K. i prof. dr hab. Andrzeja W. z Uniwersytetu Gdańskiego, ponieważ biegli ci przeanalizowali wnikliwie treść pytania, uwzględnili wiedzę do nauczania chemii w szkołach ponadgimnazjalnych, uwzględnili posiadaną własną wiedzę z zakresu chemii organicznej oraz pozytywny wynik eksperymentu (laboratoryjnego doświadczenia chemicznego). Opinie pozostałych biegłych nie zawierają wszystkich przymiotów wskazanych powyżej. W szczególności autorzy tych opinii nie dokonali wnikliwej analizy pytania, nie wskazali podręczników dopuszczonych do nauczania chemii na poziomie szkoły średniej (na której to materii powinno znajdować oparcie zarówno pytania jak i odpowiedzi na nie). Powyższe uwagi organu w tym zakresie szerzej przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji świadczą o wnikliwej ocenie tych opinii. Nie jest to ocena dowolna, bowiem znajduje potwierdzenie w logicznej argumentacji organu. Organ samodzielnie ocenia wszystkie zebrane w sprawie dowody, zaś strona ma możliwość wypowiedzenia się na temat każdego dowodu w trybie postępowania. Organ informował stronę na różnych etapach postępowania o dokonywanych czynnościach, które przeprowadza z własnej inicjatywy, bądź na wniosek strony reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika. Sąd przyznał, iż niektórych czynności wnioskowanych przez stronę organ nie akceptował, ale te okoliczności nie świadczą o braku wnikliwości w przeprowadzeniu całego postępowania z uwzględnieniem sugestii Sądu na poszczególnych etapach postępowania. Odmienna ocena dowodów zgromadzonych w sprawie, prezentowana przez stronę, nie dyskwalifikuje oceny dowodów dokonanych przez organ, zwłaszcza że strona nie przedstawia merytorycznych zarzutów. Z tego też względu Sąd uznał, że zarzuty przedstawione skardze nie mają uzasadnienia faktycznego ani prawnego. Za przyjęciem takiego poglądu przemawia również treść fragmentu uzasadnienia wyroku NSA I OSK 1252/09 z dnia 27 stycznia 2010 r., w którym Sąd ten wskazał na szczegółową analizę zgromadzonego materiału dokonaną przez organ oraz dostatecznie wyjaśnienie przedmiotowej sprawy. Wniesioną skargę Sąd oddalił. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła E.P., reprezentowana przez adw. U.Z. i zaskarżając wyrok w całości, skargę kasacyjną oparła o podstawę z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zarzucając naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: – art. 3 § 1 i 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 151 P.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi, pomimo naruszenia przez organ art. 7, 8, 77, 75 § 1, 78 § 1, 80, 84 § 1 k.p.a. polegającego na niepełnym zebraniu materiału dowodowego przez niedopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego, w sytuacji gdy opinie biegłych przeprowadzone w toku postępowania pozostają w sprzeczności z tezą strony, popartą dołączonymi, złożonymi na piśnie "prywatnymi opiniami", jak również nieprzeprowadzenie innych dowodów (w tym przesłuchania biegłych), mających na celu wyjaśnienie sprzeczności pomiędzy stanowiskami, tym samym przeprowadzenie postępowania z pominięciem zasady, iż treść pytań na egzaminie umożliwiającym nabycie stronie określonych uprawnień ma być jasna i jednoznaczna, – art. 141 § 4 P.p.s.a. polegającego na przyjęciu przez Sąd stanu faktycznego, a mianowicie poprawności pytania nr 20 z chemii, który ustalił organ bez wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i jego właściwej oceny. Skarga kasacyjna domaga się uchylenia zaskarżonego wyroku, przekazania sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiając przebieg postępowania dowodowego oraz składane przez skarżącą wnioski dowodowe strona w odniesieniu do złożonych przez siebie "prywatnych opinii" uwiarygodniła swe zarzuty co do poprawności pytania egzaminacyjnego nr 20. Powołała się także na stanowisko Uniwersytetu Medycznego w Warszawie, który pytanie to zakwestionował. Skarżąca podważa uzasadnienie opinii naukowców z Uniwersytetu Gdańskiego oraz polemiczny sposób w jaki były one formułowane, stanowiąc polemikę ze stanowiskiem pełnomocnika strony. Taki sposób opiniowania uniemożliwia należyte wyjaśnienie sprawy, co miało miejsce. Zdaniem strony skarżącej dodatkowym argumentem przemawiającym za powoływaniem w toku postępowania biegłych z danej dziedziny specjalistycznej jest to, że ubiegający się o nabycie określonych uprawnień ma prawo oczekiwać, aby treść pytań była jasna i jednoznaczna, a niewątpliwie – co wynika z już z dotychczas przeprowadzonych dowodów – nie była. Nie ma nadto znaczenia ile konkretnie uczelni uchyliło przedmiotowe pytania (wystarczy już, że co najmniej jedna), gdyż – wobec nieuwzględnienia wniosku strony – brak ustaleń, czy w uczelniach, które nie uchyliły przedmiotowego pytania, było ono kwestionowane. Autor skargi kasacyjnej podkreśla także brak inicjatywy organu przy zbieraniu materiału dowodowego, gdyż wszystkie dowody co do oceny kwestionowanego pytania były przeprowadzone na wniosek strony. Organ nie uwzględnił wniosku dowodowego strony o zażądanie informacji, czy uczelnie, w których nie zapadły decyzje o unieważnieniu przedmiotowego postępowania w ogóle przeprowadzały postępowanie w przedmiocie oceny jego poprawności, jak również wniosku o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania biegłych. Nie ulega wątpliwości, iż brak tych dowodów (poza wyżej wskazanym brakiem dowodu z opinii innego biegłego) jest istotną wadliwością tego postępowania, co czyni zarzut niewyjaśnienia stanu faktycznego w pełni zasadnym. Powoływanie więc przez Sąd stwierdzeń o wnikliwości w przeprowadzeniu całego postępowania ... nie może być uznane za zasadne. Nie znajduje oparcia w zebranym materiale dowodowym stwierdzenie Sądu, iż odmienna ocena dowodów zgromadzonych w sprawie prezentowana przez stronę nie dyskwalifikuje oceny dowodów dokonanych przez organ, zwłaszcza że strona nie przedstawia merytorycznych zarzutów. Skoro strona zarzuca organowi, iż wobec nieuwzględnienia wniosku strony nie przeprowadził dowodu z opinii innego biegłego (przyjmując jako opinie biegłych, opinie "prywatne" powołane dla uzasadnienia stanowiska strony o powołaniu innego biegłego), nie przeprowadził także wyżej wnioskowanych dowodów, jak również nie wykazał własnej inicjatywy w wyjaśnieniu sporu, to nie dokonał oceny dowodów, bo tych dowodów brak. Dowody z opinii naukowców z Uniwersytetu Gdańskiego i Politechniki Rzeszowskiej były przedmiotem oceny strony (jak również Sądu ), który uznając zarzut o ich wadliwości decyzje uchylał. Zarówno do opinii biegłego prof. K., jak i prof. K. i W. strona przedstawiła merytoryczne zarzuty i Sąd – podzielając zarzuty skargi – decyzje uchylał. Stąd stwierdzenie Sądu, iż strona nie przedstawia merytorycznych zarzutów nie zasługuje na aprobatę. Sąd nie zwrócił uwagi na to, że organ w zaskarżonej decyzji stwierdził, że za miarodajne należało uznać opinie wydane przez J. K. oraz F. K. i A. W.. Nie uwzględnił więc tego, że Sąd uchylił uprzednie decyzje wydane przez organ w oparciu o wymienione opinie biegłych. To właśnie wadliwość tych opinii (merytoryczna) legła u podstaw rozstrzygnięć Sądów uprzednio dwukrotnie rozpoznających sprawę (wyroki: z dnia 12 października 2006 r. i 7 października 2008 r.). WSA akceptując postępowanie przeprowadzone przez organ i oddalając skargę dopuścił się naruszenia wyżej wskazanych przepisów postępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rektor Uniwersytetu Medycznego w Lublinie wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Rozpoznając niniejszą skargę należy mieć na uwadze okoliczność, iż zaskarżony wyrok został wydany w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, po uprzednim uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 stycznia 2010 r. sygn. akt I OSK 1252/09 poprzedniego wyroku WSA z dnia 26 maja 2009 r. (III SA/Lu 101/09). Ten ostatni wyrok uchylał niekorzystną dla strony decyzję Rektora z dnia [...] stycznia 2009 r. z uwagi na niewystarczające postępowanie dowodowe, przez niedopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego mimo dwukrotnych wniosków strony, jak również wskutek nierespektowania wytycznych WSA, zawartych w wyroku z dnia 7 października 2008 r., które zobowiązywały organ do dokonania tych czynności. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie nie stwierdził naruszenia prawa przez organ wydający decyzję z dnia [...] stycznia 2009 r. Odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej Rektora naruszenia przez WSA w wyroku z dnia 26 maja 2009 r. przepisu art. 153 ustawy P.p.s.a. Sąd odwoławczy dokonał wykładni tego przepisu i ocenił prawidłowość jego stosowania przez organ administracji. Sąd ten stwierdził, iż pojęcie "ocena prawna", użyte w art. 153 ustawy P.p.s.a. oznacza wyjaśnienie istotnej treści przepisów i sposobu ich zastosowania w konkretnym przypadku. Ocena ta może odnosić się zarówno do przepisów prawa materialnego jak i procesowego. Zdaniem Sądu odwoławczego ocena prawna wyrażona w wyroku WSA z dnia 7 października 2008 r. (III SA/Lu 196/08) nie została należycie uwzględniona przez ten Sąd w jego późniejszym wyroku z dnia 26 maja 2009 r. Organ bowiem realizując wytyczne Sądu postanowieniem z dnia 20 listopada 2008 r. dopuścił w charakterze dowodu znajdujące się w aktach opinie ekspertów, dołączone do akt sprawy przez stronę. Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie I OSK 1252/09 dokonał analizy zgromadzonego materiału dowodowego i stwierdził, że organ dokonał jego wszechstronnej oceny oraz wskazał motywy takiego stanowiska, uzasadniając, którym opiniom i dlaczego odmówił wiarygodności. Zdaniem Sądu kasacyjnego wobec dostatecznego wyjaśnienia sprawy nie można zarzucić organowi, że nie zastosował się do wytycznych zawartych w wyroku z dnia 7 października 2008 r., a stanowisko o niewykonaniu przez Rektora zaleceń Sądu zostało ocenione jako błędne, gdyż organ ten wykonał zalecenia WSA w zakresie postępowania dowodowego. Skarga kasacyjna E.P. rozpoznawana przez Sąd odwoławczy w tej sprawie, oparta o podstawę z art. 174 pkt 2 ustawy P.p.s.a. zarzuca naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 ustawy P.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 77, 75, 78 § 1, art. 80 § 1 i art. 84 § 1 k.p.a. przez nieuwzględnienie skargi pomimo naruszenia wymienionych wyżej przepisów k.p.a., polegające na niepełnym zebraniu materiału dowodowego przez niedopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego oraz art. 141 § 4 ustawy P.p.s.a., polegające na przyjęciu poprawności pytania egzaminacyjnego bez wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Z przytoczonego uzasadnienia wyroku NSA z dnia 27 stycznia 2010 r. I OSK 1252/09 wynika, że Sąd ten dokonując kontroli instancyjnej poddał ocenie prawidłowość zastosowania wytycznych WSA z wyroku z dnia 7 października 2008 r. i stwierdził, iż został zebrany kompletny materiał dowodowy, dokonano jego wszechstronnej oceny, a szczegółowe uzasadnienie stanowiska nie budziło zastrzeżeń Sądu. Sąd odwoławczy w omawianym wyroku zaakceptował stanowisko organu, stwierdzając, że nie można mu także zarzucić niezastosowania się do wytycznych Sądu pierwszej instancji. Wyrok z dnia 26 maja 2009 r. został zaś uchylony z uwagi na błędną ocenę w tym przedmiocie. Powyższe stanowisko ma istotne znaczenie z uwagi na treść art. 190 ustawy P.p.s.a. Przepis ten zawiera zasadę, w myśl której Sąd, któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w dniu 10 maja 2010 r., będąc związany wykładnią wyroku NSA nie mógł dokonać odmiennych ocen nie naruszając prawa. Związanie z art. 190 ustawy obowiązywało także z tego względu, iż stan faktyczny sprawy nie uległ zmianie, co mogłoby nastąpić tylko wówczas gdyby sytuacja taka zaistniała. Zważyć także należy, iż wskazane w skardze kasacyjnej podstawy pozostają w wyraźnej sprzeczności z wykładnią dokonaną przez NSA w wyroku I OSK 1252/09. Omawiany przepis art. 190 zawiera wyraźny zakaz oparcia skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z tych względów na podstawie art. 184 ustawy P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.