II OZ 1259/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. S.A. z siedzibą w [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 1208/18 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S.S.A. z siedzibą w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 21 sierpnia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 1208/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił S. S.A. z siedzibą w [...] wstrzymania wykonania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...]. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że S. S.A. z siedzibą w [...] wraz ze skargą na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2018 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki wolnostojącego nośnika reklamowego w postaci ledowej tablicy o wymiarach ok. 5,12 x 8,96 m, zamocowanej na metalowym słupie o wysokości ok. 3,30 m., osadzonym w płycie fundamentowej wymiarach w rzucie poziomym ok. 2,5 m x 4,5 m, usytuowanego na działce nr ewid. [...]w obrębie 3[...]przy ul. [...]w [...], wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz powstanie nieodwracalnych skutków. Spółka podniosła, że wykonanie decyzji zobowiązującej do demontażu urządzenia spowoduje możliwość wystąpienia zagrożenia mienia, jak i spowodowania strat finansowych. Ponadto demontaż urządzenia może spowodować trwałe uszkodzenia, które nie pozwolą na ponowny jego montaż. Uzasadniając odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca Spółka nie wykazała okoliczności, które stanowiłyby uprawdopodobnienie istnienia warunków do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę ze swej istoty powoduje zmianę stanu rzeczy, co nie oznacza jednak, że każdy nakaz rozbiórki wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Inna jest bowiem sytuacja, gdy nakazowi rozbiórki podlega np. dom mieszkalny, a inna, gdy tak jak w niniejszej sprawie, nakazem objęta jest rozbiórka przedmiotowego obiektu (nośnika reklamowego), która generuje niewątpliwie o wiele mniejsze koszty i stanowi proces logistycznie i technicznie mniej skomplikowany. Zdemontowane prawidłowo elementy składowe nie ulegną uszkodzeniu i będzie możliwe ich ponowne wykorzystanie. W związku z powyższym nie sposób w ocenie Sądu twierdzić, że zostanie utracony przedmiot podlegający rozbiórce, a to między innymi stanowi o powstaniu trudnych do odwrócenia skutków. Powrót do stanu poprzedniego podlegającego rozbiórce nośnika reklamowego jest możliwy i nie wymaga zaangażowania szczególnych sił i środków. Spółka nie uprawdopodobniła też, że wykonanie decyzji rozbiórkowej wpłynie negatywnie na jej funkcjonowanie i wywoła trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę. Ponadto nie wykazała, że w wyniku wykonania nakazu rozbiórki nie będzie możliwe odwrócenie skutków przedmiotowego nakazu. Nie wskazała również jaka konkretnie znaczna szkoda zaistnieje w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji. Zażaleniem S. S.A. z siedzibą w [...] zaskarżyła powyższe postanowienie w całości, zarzucając mu naruszenie: a) art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez: niezasadne uznanie, iż demontaż urządzenia reklamowego nie powoduje niebezpieczeństwa powstania trudnych do odwrócenia skutków; niezasadne uznanie, że powrót do stanu poprzedniego, podlegającego rozbiórce nośnika reklamowego, jest możliwy i nie wymaga zaangażowania szczególnych sił i środków; niezasadne przyjęcie, że Spółka nie uprawdopodobniła, że wykonanie decyzji rozbiórkowej wpłynie negatywnie na jej funkcjonowanie i wywoła trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę; niezasadne uznanie, iż przedłożone dokumenty oraz podniesione we wniosku okoliczności nie uprawdopodobniają niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oraz niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i w konsekwencji niezasadne wydanie postanowienia o odmowie wykonania zaskarżonej decyzji; b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 6 oraz art. 8 Kodeks postępowania administracyjnego poprzez oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, mimo iż skarżąca uprawdopodobniła przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Z uwagi na powyższe wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono m.in., że na wnioskodawcy nie spoczywa obowiązek udowodnienia, a jedynie uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W świetle przedłożonych przez skarżącą wraz z wnioskiem dokumentów oraz wskazanych okoliczności niewątpliwym jest, że skarżąca uprawdopodobniła te niebezpieczeństwa. Sąd w ogóle nie wziął pod uwagę specyfiki urządzenia LED, które przy każdej pracy, a tym samym rozbiórce ekranu i jego transporcie, narażone jest na uszkodzenia, które mogą mieć charakter nieodwracalny - bardzo częste uszkodzenia ledów prowadzą do zniszczenia całości ekranu a jego naprawa jest niemożliwa lub tak kosztowna, że przewyższa wartość nowego urządzenia. Sąd nie odniósł się również do przedłożonej przez Spółkę dokumentacji finansowej, która wykazywała jej złą kondycję finansową. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018, poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże po przekazaniu skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody zachodzi, kiedy wykaże się że grożąca szkoda nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki egzekucji, które - raz zaistniałe - powodują na tyle istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, że powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. spoczywa na wnioskodawcy. Przepis ten zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia, przy czym uprawdopodobnienie nie może z reguły opierać się na samych twierdzeniach strony. Sąd musi opierać się na jakimś materiale pozwalającym zająć stanowisko. Ciężar uprawdopodobnienia spoczywa na stronie, która wywodzi skutki prawne ze swych twierdzeń. Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie oznacza, iż Sąd jest zobligowany w każdym przypadku – niezależnie od okoliczności sprawy – uwzględnić wniosek strony skarżącej. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny Sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie. Mając powyższe uwadze należy podzielić wyrażone w zaskarżonym postanowieniu stanowisko Sądu I instancji, zgodnie z którym skarżąca Spółka nie wykazała, że w sprawie zaistniały okoliczności świadczące o konieczności wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Podnoszone przez Spółkę argumenty skupiły się przede wszystkim na narażeniu przedmiotowego ekranu na uszkodzenia w trakcie wykonywania nałożonego zaskarżoną decyzją, a dokładnej utrzymaną nią w mocy decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]z dnia [...] stycznia 2018 r., nakazu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższa okoliczność związana ze sposobem rozbiórki urządzenia reklamowego typu ekran LED nie mieści się w zakresie przesłanek, o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wskazywane przez skarżącą niebezpieczeństwo uszkodzenia przedmiotowego urządzenia związane jest z ewentualnym nieodpowiednim wykonaniem prac demontażowych, a więc nie należy do normalnych skutków wykonania decyzji. Poza tym z charakteru obiektu budowlanego objętego w tej sprawie nakazem rozbiórki wynika, że jego ponowne zainstalowanie nie jest niemożliwe (por. postanowienie NSA z 17 sierpnia 2012 r., sygn. akt II OZ 664/12). Słuszne jest ponadto stanowisko Sądu I instancji, zgodnie z którym skarżąca Spółka nie uprawdopodobniła, że wykonanie decyzji rozbiórkowej wpłynie negatywnie na jej funkcjonowanie. Przedłożona przez Spółkę dokumentacja finansowa nie przedstawia aktualnej sytuacji finansowej Spółki a jedynie jej stan na koniec 2016 r. Sąd nie może domniemywać, czy wykonanie określonego w zaskarżonej decyzji obowiązku wiąże się z zainwestowaniem kwoty, która będzie dla Spółki znacząca w kontekście jej ogólnej sytuacji majątkowej. Wobec powyższych rozważań i okoliczności niniejszej sprawy należało uznać, że skarżąca nie uprawdopodobniła istnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie odmówił jej wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.