II OW 119/12

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Hauser /spr./ Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 16 października 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Sieradzu a Prezydentem Miasta Sieradza w sprawie wskazania organu właściwego do rozpoznania wnioski M. K. z dnia 5 czerwca 2012 r. postanawia: wskazać Prezydenta Miasta Sieradza jako organ właściwy do rozpoznania wniosku M. K. o przeniesienie na jej rzecz decyzji Prezydenta Miasta Sieradza z dnia [...]. maja 2011 r. Nr [...]. UZASADNIENIE Wnioskiem opatrzonym datą 27 czerwca 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu (zwane dalej "SKO") wystąpiło do Naczelnego Sądu Administracyjnego (zwanego dalej "NSA") o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego pomiędzy Prezydentem Miasta Sieradza (zwanym dalej "prezydentem") a SKO w zakresie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku M. K. o przeniesienie na jej rzecz decyzji prezydenta z dnia [...] maja 2011 r., znak: [...] o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na montażu instalacji przemysłowej do produkcji mas bitumicznych o wydajności 160 t/h, przewidzianej do realizacji na działce nr ewid. [...] (obręb [...]) przy ul. [...] w S. W uzasadnieniu ww. wniosku podano, że w dniu 5 czerwca 2012 r. M.K. wystąpiła do prezydenta o przeniesienie na jej rzecz ww. decyzji z dnia [...] maja 2011 r., wydanej na rzecz J. K. Prezydent, na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zmianami - zwanej dalej "kpa") pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. (data wpływu 14 czerwca 2012 r.), znak: [...]przekazał ww. wniosek M. K. do SKO. W piśmie prezydent argumentował, że skoro jego decyzja o warunkach zabudowy została utrzymana w mocy przez SKO w postępowaniu odwoławczym, to organem właściwym do wydania decyzji o przeniesieniu na podstawie art. 63 ust. 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (ówczesny tekst pierwotny ustawy: Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zmianami - zwanej dalej "upzp") jest SKO. SKO stwierdziło z kolei, że stosownie do powołanego przepisu upzp organem właściwym do przeniesienia decyzji o warunkach zabudowy jest organ, który wydał tę decyzję. Skoro decyzja z dnia [...] maja 2011 r., znak: [...] została wydana na wniosek J. K. przez prezydenta, a nie przez SKO, to ten pierwszy organ jest organem właściwym do przeniesienia decyzji o warunkach zabudowy. Zdaniem SKO przedstawiona w piśmie prezydenta z dnia [...] czerwca 2 012 r. interpretacja art. 63 ust. 5 upzp (pochodząca najprawdopodobniej z komentarza do ww. ustawy pod redakcją prof. Z. Niewiadomskiego), według której właściwy do przeniesienia decyzji o warunkach zabudowy jest organ wyższego stopnia, który wydał decyzję w drugiej instancji jest słuszna, jednakże z tym zastrzeżeniem, że tylko wówczas, gdy decyzja wydana w drugiej instancji jest decyzją ustalającą warunki zabudowy (organ odwoławczy orzekł reformatoryjnie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa). Jedynie bowiem w takim przypadku można powiedzieć, że samorządowe kolegium odwoławcze było organem, który wydał decyzję o warunkach zabudowy, tj. tak, jak określa to art. 63 ust. 5 upzp. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i sporów o właściwość. Czynią to wedle kryterium zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zmianami\). Oznacza to, że wszelkie działania tych Sądów, nawet te, które nie są dosłownie kontrolą administracji, powinny być wykonywane przy założeniu, że podstawowym kryterium jest legalność kontrolowanych działań administracji. Przesądza o tym przede wszystkim art. 166 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ze zmianami), który stanowi, że spory kompetencyjne między organami samorządu terytorialnego i administracji rządowej rozstrzygają sądy administracyjne. Wskazaną normę konstytucyjną uzupełnia przepis art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - zwanej dalej "ppsa"), zgodnie z którym, o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej, to sądy administracyjne - a w zasadzie NSA (art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ppsa) - są właściwe do rozpoznawania sporów kompetencyjnych i sporów o właściwość pomiędzy: 1) organami jednostek samorządu terytorialnego, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej; 2) samorządowymi kolegiami odwoławczymi; 3) organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Ww. sporami są sytuacje prawne, w których co do zakresu działania organów zachodzi rozbieżność, która powinna być usunięta na skutek podjęcia środków prawnych. Spór ma miejsce wtedy, gdy rozbieżność poglądów co do zakresu działania organów zachodzi w odniesieniu do rozpatrywania i rozstrzygania tej samej sprawy, czyli gdy mamy do czynienia z tożsamością sprawy, którą zajmują się co najmniej dwa organy. A zatem wtedy, gdy w postępowaniu przed organami chodzi o rozstrzygnięcie tożsamej sprawy administracyjnej pod względem podmiotowym (tożsamość strony), przedmiotowym (tożsamość żądania), przy zastosowaniu tej samej podstawy prawnej. Innymi słowy pod pojęciem sporu o właściwość (kompetencyjnego) należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy albo każdy z nich uważa się za organ niewłaściwy do załatwienia tej sprawy, prezentując pogląd, że organem właściwym jest ten drugi. Przy czym, do sporu może dojść tylko w powiązaniu ze sprawą indywidualną, która realnie istnieje i w której toczy się postępowanie. W rozpoznawanej sprawie istota sporu sprowadza się do wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku M. K. o przeniesienie na jej rzecz decyzji prezydenta z dnia [...] maja 2011 r. o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na montażu instalacji przemysłowej do produkcji mas bitumicznych, przewidzianej do realizacji na działce nr ewid. [...] (obręb [...]) przy ul. [...] w S. Zarówno SKO, jak i prezydent uznali się w obowiązującym obecnie stanie prawnym za organy niewłaściwe do wydania wnioskowanej decyzji. NSA wskazuje więc, że prezydent dokonuje błędnej interpretacji przepisów upzp. Tak jak słusznie SKO wskazało we wniesionym wniosku, stosownie do art. 63 ust. 5 upzp organem właściwym do przeniesienia decyzji o warunkach zabudowy jest organ, który wydał tę decyzję w znaczeniu decyzji merytorycznej organu właściwego do spraw z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego, a więc prezydent a nie SKO (por. art. 60 ust. 1 upzp). Decyzja z dnia [...] maja 2011 r. o warunkach zabudowy została wprawdzie utrzymana w mocy w postępowaniu odwoławczym przez SKO, ale nie zmienia to faktu, że organem właściwym do rozstrzygania o warunkach zabudowy jest prezydent a nie SKO, bo to właśnie prezydent w okolicznościach rozpatrywanej sprawy ustalił warunki zabudowy. NSA zgadza się także z SKO, że w art. 63 ust. 5 upzp prawodawca posłużył się pojęciem "Organ, który wydał decyzję, o której mowa w art. 59 ust. 1", a nie "Organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji", a samo tylko utrzymanie w mocy przez SKO pierwszoinstancyjnej decyzji o warunkach zabudowy nie przenosi na organ wyższego stopnia kompetencji do wydania decyzji określonej w art. 63 ust. 5 upzp. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 15 § 2 ppsa jako organ właściwy do rozpoznania wniosku M. K. o przeniesienie na jej rzecz decyzji prezydenta z dnia [...] maja 2011 r. o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na montażu instalacji przemysłowej do produkcji mas bitumicznych przy ul. [...] w S. należy wskazać organ właściwy do wydawania decyzji o warunkach zabudowy w pierwszej instancji a więc w tym przypadku prezydenta.