I OW 81/10

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz Sędziowie NSA Jan Paweł Tarno (spr.) NSA Leszek Leszczyński Protokolant asystent sędziego Piotr Baryga po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy Nowy Dwór o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy Nowy Dwór a Prezydentem Miasta Gliwice w przedmiocie: rozpoznania wniosku F. B. w sprawie przyznania zasiłku okresowego oraz zasiłku celowego postanawia: wskazać Wójta Gminy Nowy Dwór jako organ właściwy do rozpatrzenia wniosku F. B. w sprawie przyznania zasiłku okresowego oraz zasiłku celowego. UZASADNIENIE We wniosku z 18 maja 2010 r., w imieniu Wójta Gminy Nowy Dwór, Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Nowym Dworze wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, poprzez wskazanie Ośrodka Pomocy Społecznej w Gliwicach jako organu właściwego do rozpoznania wniosku F. B. w sprawie przyznania pomocy w formie zasiłku okresowego oraz zasiłku celowego na odzież, obuwie, środki higieny osobistej, bieliznę osobistą, pokrycie kosztów schronienia w Noclegowni Św. Brata Alberta w Gliwicach. Wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość został złożony z uwagi na postanowienie Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Gliwicach z [...] stycznia 2010 r. nr [...], którym wniosek F. B. przekazany został do Ośrodka Pomocy Społecznej w Nowym Dworze z uwagi na okoliczność, że ostatnim miejscem zameldowania na pobyt stały był Nowy Dwór [...]. W uzasadnieniu wniosku Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Nowym Dworze podkreślił, że w sprawie udzielenia świadczeń pomocy społecznej F. B. właściwa jest gmina miejsca zamieszkania, to znaczy Ośrodek Pomocy Społecznej w Gliwicach. F. B. wymeldował się w Urzędzie Stanu Cywilnego w Nowym Dworze [...] lipca 1996 r. składając oświadczenie, że ma zamiar zameldować się na pobyt stały w Gliwicach, ul. [...], czego jednak nie zrobił. Z wywiadu środowiskowego przeprowadzonego 29 października 2009 r. wynika, że F. B. do 2008 r. mieszkał pod wskazanym wyżej adresem w Gliwicach, który jest również podany na zaświadczeniu wystawionym przez NZOZ Oddział [...] w Gliwicach [...] listopada 2009 r. i na umowie o pracę z [...] lutego 1999 r. F. B. został ponadto objęty Indywidualnym Programem Wychodzenia z Bezdomności. W odpowiedzi, w imieniu Prezydenta Miasta Gliwice, Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej wskazał, że w drodze wywiadu środowiskowego przeprowadzonego 16 grudnia 2009 r. ustalono, że od października 2009 r. F. B. przebywa w Noclegowni Św. Brata Alberta w Gliwicach i jest bezdomny – obecnie nie jest nigdzie zameldowany na pobyt stały lub czasowy. Zdaniem organu, bez znaczenia pozostaje fakt, że wcześniej F. B. przebywał w Gliwicach przy ul. [...]. Ustosunkowując się do powyższego stanowiska, Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Nowym Dworze podtrzymał argumentację zawartą we wniosku o rozstrzygnięcie sporu o właściwość. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Natomiast w myśl art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a., sprawy te rozpoznaje Naczelny Sąd Administracyjny, a do ich rozstrzygnięcia stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Właściwość miejscową gminy zobowiązanej do rozpoznania sprawy dotyczącej świadczenia z pomocy społecznej, zgodnie z treścią art. 101 ust. 1 u.p.s., ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. W przypadku osoby bezdomnej właściwą miejscowo jest gmina ostatniego miejsca zameldowania tej osoby na pobyt stały (art. 101 ust. 2 u.p.s.). Art. 6 pkt 8 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.; dalej jako u.p.s.) określa, że osoba bezdomna to osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy i niezameldowana na pobyt stały, w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a także osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym i zameldowana na pobyt stały w lokalu, w którym nie ma możliwości zamieszkania. F. B. spełnia pierwsze dwa warunki opisane w art. 6 pkt 8 u.p.s., ponieważ nie jest zameldowany na pobyt stały oraz przebywa w Noclegowni Św. Brata Alberta w Gliwicach. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.), pod pojęciem "lokalu" należy rozumieć lokal służący do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, a także lokal będący pracownią służącą twórcy do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki. Nie jest w rozumieniu ustawy lokalem pomieszczenie przeznaczone do krótkotrwałego pobytu osób, w szczególności znajdujące się w budynkach internatów, burs, pensjonatów, hoteli, domów wypoczynkowych lub w innych budynkach służących do celów turystycznych lub wypoczynkowych. Noclegownię Św. Brata Alberta w Gliwicach można określić jako "pomieszczenie przeznaczone do krótkotrwałego pobytu osób" nie stanowi więc "lokalu" w rozumieniu przytoczonych przepisów. Oprócz powyższego wskazać należy, że w aktach sprawy wielokrotnie wskazuje się na bezdomność F. B., np. w decyzji Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Gliwicach z [...] listopada 2009 r., którą przyznano pomoc w formie opłacenia składki na ubezpieczenie zdrowotne od [...] października 2009 r. do [...] listopada 2009 r. w związku z objęciem go Indywidualnym Programem Wychodzenia z Bezdomności oraz decyzji tego organu z [...] stycznia 2010 r. również o przyznaniu pomocy w formie opłacenia składki na ubezpieczenie zdrowotne od [...] grudnia 2010 r. do [...] marca 2010 r. z powołaniem na Indywidualny Program Wychodzenia z Bezdomności i przebywanie w Noclegowni w Gliwicach. W niniejszej sprawie ma zatem zastosowanie art. 101 ust. 2 u.p.s., a dla wskazania organu właściwego do załatwienia wniosku F. B. istotne jest ustalenie jego ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały. Słusznie wskazuje Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w Gliwicach, że bez znaczenia pozostaje fakt, że wcześniej F. B. przebywał w Gliwicach przy ul. [...], jeżeli ostatnim miejscem zameldowania jest [...] w gminie Nowy Dwór. Dlatego też, właściwy do rozpatrzenia wniosku F. B. w sprawie przyznania zasiłku okresowego oraz zasiłku celowego jest Wójt Gminy Nowy Dwór. Z tego względu, na podstawie art. 15 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.