I OSK 1469/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski po rozpoznaniu w dniu 19 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku S.Z. o zawieszenie postępowania w sprawie ze skargi kasacyjnej S.Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 września 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 318/20 w sprawie ze skargi S.Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...] w przedmiocie reformy rolnej postanawia: zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym do czasu prawomocnego zakończenia postępowania toczącego się przed Sądem Okręgowym w P., sygn. akt XII C 2012/18. UZASADNIENIE Wyrokiem z 18 września 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S.Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] czerwca 2017 r. w przedmiocie reformy rolnej. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że żaden z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy nie wskazuje dokładnej podstawy przejęcia nieruchomości będącej przedmiotem sprawy administracyjnej a na organach nie ciąży obowiązek ustalenia tej podstawy, w związku z czym postępowanie administracyjne w sprawie zostało słusznie umorzone jako bezprzedmiotowe. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wywiódł skarżący, wnosząc m.in. o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia postępowania sądowego toczącego się przed sądem powszechnym o ustalenie, że nie istniały przesłanki do przejęcia przez Skarb Państwa spornej nieruchomości w trybie art. 2 ust. 1 lit. a, b, c oraz d dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: ppsa, sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Treść powyższego przepisu wskazuje na konieczność wystąpienia pomiędzy toczącym się postępowaniem sądowoadministracyjnym a innym postępowaniem ścisłego związku, polegającego na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej (rozstrzygnięcie w tej drugiej sprawie tylko wtedy będzie upoważniało do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, kiedy podjęte w niej rozstrzygnięcie będzie miało decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej, która ma być zawieszona.) Ponadto posłużenie się w ww. przepisie sformułowaniem "sąd może" świadczy o tym, że decyzja w tym przedmiocie została pozostawiona uznaniu sądu. Obowiązkiem sądu jest zatem zbadanie, czy w rozpoznawanej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w niniejszym przepisie oraz czy wstrzymanie biegu sprawy z uwagi na te okoliczności jest celowe. Zawieszenie postępowania powinno być uzasadnione względami celowości, sprawiedliwości, jak i ekonomiki procesowej. Powyższe okoliczności sąd podejmujący rozstrzygnięcie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa powinien oceniać w kontekście konieczności rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, co ma niebagatelne znaczenie w świetle konstytucyjnego nakazu rozpoznawania spraw bez zbędnej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) oraz zasady szybkości postępowania sądowoadministracyjnego (art. 7 ppsa). Mając powyższe na uwadze, należy wskazać, że przeszkodą do rozpatrzenia przez organy administracji publicznej zawisłej sprawy był fakt niewskazania w dokumentach sprawy dokładnej podstawy przejęcia spornej nieruchomości, z uwzględnieniem faktu, że kontroli administracyjnej podlega wyłącznie podstawia wskazana w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu. Skoro zatem toczy się postępowanie sądowe, w którego wyniku ma dojść do ustalenia podstawy przejęcia tej nieruchomości przez Skarb Państwa, a wynik tego postępowania jest wiążący dla sądów administracyjnych na podstawie art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 1575, z późn. zm.), to rozstrzygnięcie tej kwestii rzutuje na wynik rozpoznawanej sprawy. Oznacza to, że w rozpoznawanej sprawie zaszły przesłanki zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa, a za wydaniem takiego rozstrzygnięcia przemawiają względy celowościowe. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa, orzekł jak w postanowieniu.