II SO/Sz 14/22

SENTENCJA Dnia 22 grudnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T. sp. z o.o. o wymierzenie grzywny "Szpitalowi w [...]" sp. z o.o. w S. za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę p o s t a n a w i a: I. wymierzyć "Szpitalowi [...]" sp. z o.o. w S. grzywnę w kwocie [...] złotych; II. zasądzić od "Szpitala [...]" sp. z o.o. w S. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego UZASADNIENIE T. sp. z o.o. (dalej: "skarżąca", "strona") wnioskiem z 20 września 2022 r. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie o wymierzenie - "S. " sp. z o.o. w S. (dalej: organ, spółka, Szpital) grzywny za nieprzekazanie Sądowi skargi z 3 sierpnia 2022 r. na bezczynność organu w przedmiocie udzielenia informacji publicznej wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy. W odpowiedzi na ww. wniosek o wymierzenie grzywny Szpital przyznał, że skarga nie została przekazana do Sądu w terminie co było spowodowane zmianami organizacyjnymi oraz brakiem znajomości przez osobę, do której omyłkowo skierowano dokumenty, przepisów prawa, które to okoliczności, zdaniem spółki, świadczą o braku umyślności lub działania mającego na celu pokrzywdzenie strony skarżącej poprzez nieudzielenie jej żądanej informacji publicznej. Skarga ta została przekazana do Sądu wraz z odpowiedzią na skargę w niniejszej sprawie i wpłynęła do tut. Sądu w dniu 7 listopada 2022 r. Jedocześnie, Szpital wskazał, że drogą mailową udzielił stronie skarżącej żądanych informacji w dniu 2 listopada 2022 r. oraz wniósł o niewymierzanie grzywny i umorzenie postępowania w sprawie. Kopia powyższej informacji została załączona do akt sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd, na wniosek skarżącego, może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2011 r. sygn. akt I OZ 996/10). Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko funkcja dyscyplinująca (mająca na celu doprowadzenie do wykonania przez organ administracji ciążącego na nim obowiązku procesowego), ale również funkcja represyjna. Ta druga służy ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym, grzywna pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ administracji, jak i przez inne organy administracji. W wymiarze indywidualnym ukarany organ administracji będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09 i postanowienie NSA z dnia 11 maja 2012 r. sygn. akt I OZ 328/12). Wskazać należy, że powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiona jest jego uznaniu, o czym świadczy użycie sformułowania "sąd może" orzec o wymierzeniu organowi administracji grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku wypełnił obowiązek i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Termin, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. jest terminem instrukcyjnym. Zatem, samo jego uchybienie nie pociąga za sobą negatywnych skutków dla organu administracji publicznej, którego działalność zaskarżono. Wymierzenie zaś grzywny za niedochowanie przez organ administracji wymogów wynikających z art. 54 § 2 p.p.s.a., jest jedynie środkiem dyscyplinującym, mającym na celu doprowadzenie do wykonania przez organ administracji ciążącego na nim obowiązku procesowego. W doktrynie podkreśla się, że wskazany środek stanowi gwarancję procesową nadania biegu sprawie. Ma on skutecznie przeciwdziałać "przetrzymywaniu" skarg przez administrację (J. P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2004, str. 108). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, że jak wynika z akt sprawy, wniosek o udzielenie dostępu do informacji publicznej z 5 maja 2022 r. został nadany za pośrednictwem operatora pocztowego 10 maja 2022 r. i odebrany przez adresata 16 maja 2022 r. Skarga na bezczynność organu z 3 sierpnia 2022 r., została nadana za pośrednictwem operatora pocztowego na adres Szpitala 3 sierpnia 2022 r. i odebrana 5 sierpnia 2022 r. Skarga ta została przekazana do Sądu wraz z odpowiedzią na skargę w niniejszej sprawie i wpłynęła do tut. Sądu w dniu 7 listopada 2022 r. W wyniku powyższego skarga została zarejestrowana pod sygn. akt. II SAB/Sz 280/22. W rozpoznawanej sprawie okoliczność bezsporną stanowi fakt, że strona skarżąca wniosła skargę do tutejszego Sądu za pośrednictwem organu 5 sierpnia 2022 r. Skarga została przekazana Sądowi 7 listopada 2022 r. Tym samym, zgodnie z treścią art. 54 § 2 p.p.s.a., organ powinien przekazać tę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w terminie 30 dni od jej wniesienia, tj. do dnia 5 września 2022 r. Zatem należy stwierdzić, że termin ten został przekroczony, bowiem organ przekazał skargę Sądowi z dwumiesięcznym opóźnieniem. Mając na uwadze opisane wyżej okoliczności, Sąd uznał wniosek strony za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 500,00 zł. Określając wysokość grzywny w niniejszej sprawie, Sąd miał na względzie zarówno treść wniosku oraz charakter sprawy będący przedmiotem skargi (bezczynność), a także okres uchybienia terminowi przekazania skargi. Z powyższych względów, na podstawie art. 55 § 1 i art. 154 § 6 p.p.s.a., orzeczono jak w punkcie I sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, zawarte w punkcie II sentencji postanowienia, wynika z art. 200 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a.