I C 686/22

Sądy powszechne2025-08-22

Sygnatura

I C 686/22

Data orzeczenia

2025-08-22

Rodzaj

SENTENCE

Sędziowie

Agnieszka Onichimowska (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

art. 417 i 417^1^ k.c.

Treść orzeczenia

<div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 22 sierpnia 2025 r. Sąd Okręgowy w Warszawie I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia del. Agnieszka Onichimowska po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2025 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa V. B., M. C. przeciwko Skarbowi Państwa - Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego o zapłatę 1. oddala powództwo w całości; 2. ustala, że pozwany wygrał proces w 100%, pozostawiając rozliczenie kosztów postępowania Referendarzowi sądowemu. Sędzia (del.) Agnieszka Onichimowska </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> W dniu 24 maja 2018 roku do Sądu Okręgowego w Warszawie wpłynął pozew V. B. i M. C., w którym powodowie domagali się zasądzenia solidarnie na ich rzecz od pozwanego Skarb Państwa - Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwoty co najmniej 42.185.912,15 zł. wraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie co do kwoty 27.039.802,15 zł od dnia 23 maja 2015 r. do dnia zapłaty, zaś co do pozostałej kwoty 15.146.110 zł wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia następnego po dniu doręczenia Pozwanemu odpisu pozwu do dnia zapłaty. W uzasadnieniu powodowie wskazali, że M. B. i H. jako właściciele nieruchomości położonej w P. przy ul. (...), stanowiącej działkę gruntu nr ewid. (...) o powierzchni 0,3323 ha o numerze księgi wieczystej (...), planowali przeprowadzenie inwestycji polegającej na wybudowaniu na posiadanej nieruchomości kompleksu budynków mieszkalno-pensjonatowych, a następnie dokonanie sprzedaży znajdujących się w nich lokali mieszkalnych. Zauważono następnie, że w wyniku wydania niezgodnych z prawem decyzji, tj. Decyzji Wojewody (...) z dnia 11 maja 2009 r. nr(...)stwierdzającej nieważność pozwolenia na budowę oraz decyzji (...) z dnia 3 lipca 2009 r. nr (...) utrzymującej w mocy decyzję Wojewody z dnia 11 maja 2009 r, doszło do całkowitego zdestabilizowania zaplanowanego procesu realizacji inwestycji i spowodowania ciągu niekorzystnych zdarzeń dla Inwestorów. Zdaniem powodów pierwotnym źródłem szkody spowodowanej przedłużonym okresem finansowania inwestycji była decyzja GINB z dnia 3 lipca 2009 r., natomiast decyzja ZWINB z dnia 27 kwietnia 2010 r.nr (...) (stwierdzająca nieważność decyzji PINB zatwierdzającej projekt budowlany zamienny z dnia 19 czerwca 2009 r.) oraz decyzja GINB z dnia 23 czerwca 2010 r. nr (...) (utrzymująca w mocy decyzję ZWINB z dnia 27 kwietnia 2010 r.) będąc z nią powiązanymi powodowały zwiększenie zakresu szkody. Zdaniem powodów na poniesioną szkodę spowodowaną przedłużonym okresem finansowania inwestycji, składały się elementy w postaci: 1) nieplanowanego zwiększonego finansowania inwestycji, 2) sprzedaży lokali w inwestycji po zaniżonych cenach, 3) wymuszonej sprzedaży majątku Inwestorów po zaniżonych cenach, 4) utraty renomy z powodu ryzyka wpisania Inwestorów do Krajowego Rejestru Długów, a także z powodu niedotrzymywania wobec potencjalnych klientów obietnic zrealizowania inwestycji we wskazanym wcześniej terminie z powodu opóźnień, których przyczyną były niezgodne z prawem decyzje. W ocenie strony powodowej przyczynami powstania szkody było poważne opóźnienie procesu realizacji inwestycji spowodowane wydaniem niezgodnych z prawem decyzji. Przy czym w niniejszej sprawie wystąpiły dwa okresy opóźnienia budowy. Pierwszy trwał od wydania przez PINB decyzj o wstrzymaniu budowy w dniu 11 marca 2009 r. do dnia 19 czerwca 2009 r. kiedy to PINB wydał decyzję zatwierdzającą projekt budowlany. Drugi okres opóźnienia trwał natomiast od dnia 27 kwietnia 2010 r. (kiedy to ZWINB wydał decyzję stwierdzającą nieważność decyzji PINB zatwierdzającej projekt budowlany zamienny) do dnia 19 stycznia 2011 r. i związany był z wydaniem przez PINB decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny II. Zdaniem strony powodowej pomiędzy wymienionymi wyżej zdarzeniami szkodzącymi, a powstałą szkodą w postaci konieczności ponoszenia nieplanowanych znacznych kosztów realizacji inwestycji zachodzi wieloczłonowy związek przyczynowy. W ocenie strony powodowej na łączną szkodę w wysokości 42.185.912,15 zł składają się straty Inwestorów w związku z: <dl> <dt>⚫</dt> <dd> sprzedażą lokali w budynkach (...), (...)przy ul. (...) i ul. (...) po zaniżonych cenach: 5.736.973,08 z ł netto (6.894.622,84 zł brutto); </dd> <dt>⚫</dt> <dd> wymuszoną sprzedażą oraz utratą składników majątkowych: 23.291.289,31 zł; </dd> <dt>⚫</dt> <dd> utratą renomy: 5.000.000,00 zł; </dd> <dt>⚫</dt> <dd> przedłużenia okresu finansowania inwestycji: 7.000.000,00 zł; </dd> </dl> Strona powodowa wyraziła również przekonanie, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do przedawnienia roszczeń, wskazując, że M. i H. B. (1) dowiedzieli się o szkodzie wyrządzonej wskutek wydania niezgodnej z prawem decyzji w sposób ostateczny z decyzji GINB odmawiającej stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę czyli w dniu 8 czerwca 2012 r. trzyletni termin przedawnienia został natomiast przerwany przez wniosek o zawezwanie do próby ugodowej z dnia 13 listopada 2014 r. (pozew, k. 4-87) W odpowiedzi na pozew Skarb Państwa - Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie od każdego z powodów na rzecz Skarb Państwa – Prokuratorii Generalnej Rzeczpospolitej Polskiej zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a zwrotu pozostałych kosztów na rzecz Skarbu Państwa - Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W uzasadnieniu pozwany zakwestionował powództwo co do zasady oraz co do wysokości. Wskazano, że żadna z decyzji, na które powołuje się strona powodowa, nie została w trybach nadzwyczajnych wyeliminowana z obrotu prawnego, nie stwierdzono również ich niezgodności z prawem. W pierwszej kolejności zaznaczono, że wniosek o zawezwanie do próby ugodowej obejmował jedynie kwotę 35.000.000,00 zł, wobec czego roszczenie w zakresie przewyższającym ją ulegało przedawnieniu. Niezależnie od tego pozwany zaznaczył, że zawezwanie do próby ugodowej nie stwarzało podstaw do ustalenia wysokości roszczenia i jako takie nie powodowało przerwania biegu przedawnienia. Podkreślono ponadto, iż powodowie, jako prejudykat wskazują wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 06 września 2011 roku, a zatem bieg terminu przedawnienia rozpoczął się 07 września 2011 roku, a roszczenia przedawniły się 07 września 2014 roku. Strona pozwana stwierdziła również, że powodowie nie wykazali ziszczenia się w przedmiotowej sprawie przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej, co w szczególności odnosi się do związku przyczynowego pomiędzy szkodą, a jej źródłem w postaci wadliwej decyzji GINB. Wskazano ponadto, iż analiza planu biznesowego zawierająca przedinwestycyjne studium możliwości planowanej budowy apartamentów w P. wskazuje na nieracjonalność założeń, zbyt optymistycznie nakreśloną perspektywę nieuwzględniającą ani dotychczasowych nikłych doświadczeń inwestora w branży budowlanej, ani długiego okresu sprzedaży apartamentów w pierwszej inwestycji realizowanej przez M. B..( odpowiedź na pozew k. 746-773). Do czasu zamknięcia rozprawy, w tym kolejnych pismach procesowych, strony podtrzymały swoje stanowiska procesowe, rozwijając argumentacje na ich poparcie. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: M. B. i H. B. (2) byli właścicielami nieruchomości położonej w P. przy ul. (...), stanowiącej działkę gruntu nr ewid. (...) o powierzchni 0,3323 ha o numerze księgi wieczystej (...). Decyzją z dnia 28 kwietnia 2008 r., Nr (...). znak: (...). (...)- (...), Starosta (...) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla M. B. obejmującego budynek mieszkalno-pensjonatowy (NR 1) oraz cztery budynki rekreacyjno-letniskowe, przy ul. (...) w miejscowości P. gmina R., na działce nr (...). Dowód: decyzja Starosty (...) z dnia 28 kwietnia 2008 r. – k. 77-78, odpis księgi wieczystej (...) – k. 58-76 Pismem z dnia 16 lutego 2009 r. PINB zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie prowadzenia robót budowlanych związanych z budową budynku mieszkalno-pensjonatowego oraz czterech budynków rekreacyjno-letniskowych w P. przy ul. (...) na terenie działki nr (...) przez M. B. w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę i przepisach. Dowód: zawiadomienie PINB z dnia 16 lutego 2009 r., k. 118 Postanowieniem z dnia 11 marca 2009 r., nr (...) (...), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane związane z budową budynku mieszkalno-pensjonatowego oraz czterech budynków rekreacyjno-letniskowych na nieruchomości w P. przy ul. (...) na terenie dz. nr (...) przez M. B. w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków udzielonego pozwolenia na budowę i przepisach.  Dowód: postanowienie PINB z dnia 11 marca 2009 r. nr (...) (...)– k. 119 M. B. złożyła do (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zażalenie na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 marca 2009 r. Dowód: zażalenie na postanowienie PINB – k. 120 Pismem z dnia 26 marca 2009 r. nr (...)Wojewoda (...) zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty (...) z dnia 28 kwietnia 2008 r. nr (...). Dowód: zawiadomienie – k. 81 Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2009 nr (...) (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia M. B., utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 marca 2009 r. nr (...) (...)  Dowód: postanowienie ZWINB z dnia 23 kwietnia 2009 nr (...) (...) – k. 121-123 Postanowieniem z dnia 07 maja 2009 r. nr (...)Wojewoda (...) wstrzymał wykonanie Decyzji Starosty (...) nr (...) z dnia 28 kwietnia 2008 r.  Dowód: decyzja Wojewody (...)  z dnia 07 maja 2009 r. nr (...) – k. 82-84 Decyzją z dnia 08 maja 2009 r., nr (...). (...), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, nakazał M. B. sporządzenie i przedłożenie w terminie do 15 czerwca 2009 r. projektu budowlanego zamiennego realizowanego na nieruchomości przy ul. (...) w P. na terenie działki oznaczonej nr ewid. (...) budynku mieszkalno-pensjonatowego oraz czterech budynków rekreacyjno-letniskowych uwzględniającego dotychczas wprowadzone zmiany. Dowód: decyzja PINB z dnia 8 maja 2009 r. nr (...). (...) – k. 124 Decyzją z dnia 11 maja 2009 r. nr (...)Wojewoda (...) stwierdził nieważność decyzji Starosty (...) nr (...) z dnia 28 kwietnia 2008 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę.  Dowód: decyzja Wojewody (...) z dnia 11 maja 2009 r. nr (...)– k. 85-88 Decyzją z dnia 19 czerwca 2009 r. nr (...). (...), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G., zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych dla M. B. obejmujących budowę budynku mieszkalno-pensjonatowego (NR 1) o pow. użytkowej - 249,28 m2 i kubaturze - 620,m3 oraz czterech budynków rekreacyjno-letniskowych. Dowód: decyzja PINB z dnia 19 czerwca 2009 r. nr (...). (...) – k. 125-125v Decyzją z dnia 3 lipca 2009 r., nr (...)po rozpoznaniu odwołania M. B., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody (...) z dnia 11 maja 2009 r. nr (...)  Dowód: decyzja GINB z dnia 3 lipca 2009 r. nr (...) – k. 91-93 Wyrokiem z dnia 27 stycznia 2010 r., VII SA/Wa 1580/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. B. i H. B. (2) na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia z dnia 03 lipca 2009 r. nr (...) (...) Dowód: wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 stycznia 2010 r. – k. 98-101 Decyzją z dnia 27 kwietnia 2010 r.nr (...) (...) (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 19 czerwca 2009 r. (...). (...), zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i udzielającej pozwolenia na wznowienie robót budowlanych dla M. B..  Dowód: decyzja ZWINB z dnia 27 kwietnia 2010 r.nr (...) (...)– k. 128-129v Decyzją z dnia 23 czerwca 2010 r. nr (...) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania M. B. i H. B. (2), utrzymał w mocy decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 kwietnia 2010 r.nr (...) (...) Dowód: decyzja GINB z dnia 23 czerwca 2010 r. nr (...) – k. 132-133v Wyrokiem z dnia 21 października 2010 r., VII SA/Wa 1433/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę M. B. i H. B. (2) na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 czerwca 2010 r. nr (...)  Dowód: wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 października 2010 r., VII SA/Wa 1433/10 – 141-144 Decyzją z dnia 19 stycznia 2011 r. nr (...) (...)-2011 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych dla M. B. obejmujących zespół budynków w zabudowie rekreacyjnej i mieszkaniowej na terenie dz. nr (...), (...) przy ul. (...) w m. P. gm. R.. Dowód: decyzja PINB zdnia 19 stycznia 2011 r. nr (...). (...)-2011 – k. 160-161 Decyzją z dnia 8 lipca 2011 r. nr (...). (...) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. udzielił pozwolenia na użytkowanie zespołu budynków w zabudowie rekreacyjnej i mieszkaniowej wybudowanego w m. P. przy ul. (...) na terenie dz. nr (...), (...) na podstawie pozwolenia na budowę nr (...) z dnia 28 kwietnia 2008 r. udzielonego przez Starostę (...) dla M. B. oraz decyzji Powiatowego Inspektora Budowlanego w G. z dnia 19 stycznia 2011 r„ znak: (...). (...)-2011 o udzieleniu pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Dowód: decyzja PINB z dnia 8 lipca 2011 r. nr (...). (...) – k. 162 Wyrokiem z dnia 06 września 2011 r., sygn. II OSK 1283/10 Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu kasacji M. B. i H. B. (2), uchylił wyrok WSA z dnia 27 stycznia 2010 r., sygn. VII SA/Wa 1580/09, Decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 03 lipca 2009 r. nr (...) oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody (...) z dnia 11 maja 2009 r. nr(...) Dowód: Wyrok NSA z dnia 6 września 2011 r, sygn. II OSK 1283/10 – k. 105-107 Decyzją z dnia 23 marca 2012 r. nr (...), po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Wojewoda (...) stwierdził nieważność decyzji Starosty (...) z dnia 28 kwietnia 2008 r. Nr (...). znak: (...). (...)- (...) Dowód: decyzja Wojewody (...) z dnia 23 marca 2012 r. – k. 108-111 Wyrokiem z dnia 8 maja 2012 r., sygn. II OSK 284/11, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia z dnia 21 października 2010 r., VII SA/Wa 1433/10. Dowód: wyrok NSA z dnia 8 maja 2012 r., II OSK 284/11 – k. 147-151v Decyzją z dnia 8 czerwca 2012 r. nr (...), Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu odwołania M. B. i H. B. (2), uchylił w całości decyzję Wojewody (...) z dnia 23 marca 2012 r. nr (...) oraz odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty (...) z dnia 28 kwietnia 2008 r. Nr (...). znak: (...). (...)- (...). Dowód: decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 08 czerwca 2012 r. nr (...) – 115-119v Wyrokiem z dnia 07 listopada 2012 r., sygn. VII SA/Wa 1528/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., po ponownym rozpatrzeniu sprawy ze skargi M. B. i H. B. (2) na decyzję (...) z dnia 23 czerwca 2010 r. nr (...), uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ja decyzję organu pierwszej instancji.  Dowód: wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 listopada 2012 r., VII SA/Wa 1528/12 – k. 152-156 Decyzją z dnia 15 marca 2013 r., nr (...). (...)-2013, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G., stwierdził wygaśnięcie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 19 czerwca 2009 r. nr (...). (...). W uzasadnieniu wskazano, że na skutek wyroku WSA w Warszawie z dnia 07 listopada 2012 r. sygn. VII SA/Wa 1528/12, w obiegu prawnym pojawiły się dwie decyzje (...)uw G. zatwierdzające projekt budowlany zamienny i udzielające M. B. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, to zaś powodowało konieczność wyeliminowania z obrotu jednej z decyzji. Dowód: decyzja PINB z dnia 15 marca 2013 r. nr (...). (...)-2013- k. 157 Decyzją z dnia 19 kwietnia 2013 r. nr (...).St- (...)-7/08/13, (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył w całości postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 19 czerwca 2009 r. nr (...). (...). W uzasadnieniu wskazano, że wobec z wygaszeniem przez PINB w G. decyzji z dnia 19 czerwca 2009 r. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji stało się bezprzedmiotowe.  Dowód: decyzja ZWINB z dnia 19 kwietnia 2013 r. nr (...) (...) – k. 158-159v W dniu 13 listopada 2014 r. (data złożenia pisma w biurze podawczym w Sądzie Rejonowym Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie) M. B. i H. B. (2) złożyli wniosek o zawezwanie do próby ugodowej, w którym wezwali do próby ugodowej Skarb Państwa - Wojewodę (...), (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie o zapłatę 35.000.000 zł tytułem wyrównania szkody wywołanej wydaniem decyzji: <dl> <dt>⚫</dt> <dd> Wojewody (...) z dnia 11 maja 2009 r. nr (...) stwierdzającej nieważność decyzji Starosty (...) z dnia 28 kwietnia 2008 r. nr (...) zatwierdzającej projekt budowalny i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-pensjonatowego oraz czterech budynków rekreacyjno-letniskowych z wewnętrznymi i zewnętrznymi instalacjami sanitarnymi i elektrycznymi, kortem tenisowym, drogami wewnętrznymi i miejscami postojowymi przy ul. (...) w m. P. na działce nr (...) w obrębie P., - Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 3 lipca 2009 r. nr (...) (...) utrzymujące w mocy decyzję Wojewody (...) z dnia 11 maja 2009 r. nr(...) </dd> <dt>⚫</dt> <dd> (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia z dnia 27 kwietnia 2010 r.nr (...) (...)stwierdzającej nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 19 czerwca 2009 r. nr (...). (...) zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i udzielającej pozwolenia na wznowienie robót budowlanych (...) przy ul. (...) w m. P. gm. R., na działce o numerze geodezyjnym (...) w obrębie P., </dd> <dt>⚫</dt> <dd> Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 czerwca 2010 r. nr (...) utrzymującej w mocy decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia z dnia 27 kwietnia 2010 r.nr (...) (...) </dd> <dt>⚫</dt> <dd> Wojewody (...) z dnia 23 marca 2012 r. nr (...) stwierdzającej nieważność decyzji Starosty (...) z dnia 28 kwietnia 2008 r. nr (...) zatwierdzającej projekt budowalny i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-pensjonatowego oraz czterech budynków rekreacyjno- letniskowych z wewnętrznymi i zewnętrznymi instalacjami sanitarnymi i elektrycznymi, kortem tenisowym, drogami wewnętrznymi i miejscami postojowymi przy ul. (...) w m. P. na działce nr (...) w obrębie P.. </dd> </dl> Dowód: wniosek o zawezwanie do próby ugodowej z dnia 13 listopada 2014 r. – 163-166 W dniu 22 maja 2015 r sygn. akt I Co 335/14 przed Sądem Rejonowym Szczecin P. i Zachód w S. odbyło się posiedzenie w sprawie z wniosku M. B. i H. B. (2) o zawezwanie do próby ugodowej. Do zawarcia ugody na nie doszło. Dowód: protokół z rozprawy z dnia 22 maja 2015 r., sygn. akt I Co 335/14 – 167-168 W dniu 22 lipca 2015 r. doszło do zawarcia umowy przelewu wierzytelności, mocą której M. B. i H. B. (2) zbyli na rzecz V. B. i M. C. wierzytelność wobec Skarbu Państwa – Głównego Inspektora Nadzoru B., Wojewody (...) oraz Wojewódzkiego (...) Inspektora Nadzoru B., z tytułu odszkodowania w związku z niezgodnym z prawem wydaniem, uchylonych finalnie decyzji. Dowód: umowa przelewu wierzytelności k. 417-420 Powyższych ustaleń faktycznych Sąd dokonał w oparciu dokumenty złożone do akt sprawy, które uznał za wiarygodne, albowiem nie budziły one wątpliwości, co do swej autentyczności, a żadna ze stron nie kwestionowała ich prawdziwości. Wobec niekwestionowania złożonych do akt kserokopii i wydruków dokumentów brak było podstaw do żądania złożenia wyżej wymienionych dokumentów w oryginale. Wskazane dowody wzajemnie się uzupełniają i potwierdzają, w zestawieniu ze sobą tworzą spójny stan faktyczny i brak jest zdaniem Sądu przesłanek do odmówienia im mocy dowodowej w zakresie, w jakim stanowiły one podstawę ustaleń faktycznych w sprawie. W ocenie Sądu osobowe źródła dowodowe miały marginalne znaczenie w przedmiotowej sprawie, jako, że okoliczności na które osoby te składały zeznania nie zaważyły na rozstrzygnięciu sprawy. Sąd dokonując istotnych (z punktu widzenia rozstrzygnięcia) ustaleń faktycznych, opierał się zaś na innych dowodach, w tym głównie dokumentach urzędowych w postaci decyzji administracyjnych oraz orzeczeniach sądowych. W tym miejscu warto nadmienić, iż postanowieniem z dnia 18 lipca 2019 r. Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu budownictwa ze znajomością rynku wakacyjnych nieruchomości nadmorskich, na okoliczność ustalenia: możliwości realizacji i czasu trwania procesu inwestycyjnego dotyczącego wybudowania pięciu budynków z lokalami mieszkalnymi położonych przy ul. (...) i ul. (...) w P., zgodnego z przepisami, możliwościami technicznymi i sztuką budowlaną, przy jednoczesnym uwzględnieniu środków finansowych posiadanych przez inwestora w dacie realizacji inwestycji, konieczności obsługi wszystkich istniejących zobowiązań finansowych oraz liczby pracowników, ich kwalifikacji, rzeczywistych działań podejmowanych na placu budowy i czasu ich realizacji oraz warunków atmosferycznych w okresach zimowych 2008/2009 i 2009/2010 – przy założeniu niewstrzymania robót budowlanych, niewydania przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji z dnia 3 lipca 2009 r., znak (...)oraz decyzji z dnia 23 czerwca 2009 r., znak (...) (postanowienie k. 878) Pismem z dnia 12 lutego 2020 r. biegły sądowy mgr. inż. B. S. poinformował, że po przeprowadzeniu wstępnej analizy akt sprawy ustalił, że w zgromadzonym materiale dowodowym brak jest podstawowych danych, które muszą być podstawą rzetelnie wydanej opinii zgodnie z treścią tezy dowodowej. Biegły wymienił również, jakich dokumentów brak jest w aktach zaznaczając, że zgromadzony materiał dowodowy w żaden sposób nie pozwala na rzetelne odniesienie się do nakreślonej tezy dowodowej (pismo biegłego k. 908-909). W kolejnych pismach – po zapoznaniu się z pismami składanymi przez stronę powodową - biegły podtrzymywał swoje stanowisko, wskazując iż brak wskazywanych przez niego dokumentów uniemożliwia wydanie rzetelnej opinii. (pisma biegłego k. 958-931, k. 929-931) Pozostałe, a niewymienione wyżej dowody nie stanowiły wartościowego materiału dowodowego dla ustalenia istotnych w sprawie okoliczności faktycznych. Jednocześnie mając na uwadze okoliczności przedmiotowej sprawy, w tym podnoszone przez pozwanego zarzuty, w szczególności zarzut przedawniani roszczeń, o czym będzie mowa poniżej, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 2;art. 235(2) § 2 pkt. 2;art. 235(2) § 2 pkt. 5)">art. 235 2 §2 pkt 2 i 5 kpc</a> Sąd pominął pozostałe nierozpoznane wnioski dowodowe, w tym dowody o dopuszczenie kolejnych biegłych, albowiem w świetle okoliczności przedmiotowej sprawy dowody te były nieistotne dla jej rozstrzygnięcia, a ich przeprowadzenie prowadziłoby jedynie do przedłużania postępowania i zbędnego generowania jego kosztów. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Powództwo podlegało oddaleniu w całości . W przedmiotowej sprawie strona powodowa wywodziła zgłoszone roszczenie odszkodowawcze względem Skarbu Państwa z faktu opóźnień, jakie nastąpiły w procesie realizacji inwestycji na działce położonej w P. przy ul. (...). Zdaniem powodów opóźnienie procesu realizacji inwestycji (od dnia 11 marca 2009 r. do dnia 19 czerwca 2009 r. oraz od dnia 27 kwietnia 2010 do dnia 19 stycznia 2011 r.) spowodowane było wydaniem niezgodnych z prawem decyzji, zaś w ich źródłem szkody była decyzja GINB z dnia 3 lipca 2009 r. Strona pozwana zakwestionowała zgłoszone roszczenie zarówno co do zasady jak i co do wysokości, podnosząc przy tym szereg zarzutów, spośród których na pierwszy plan wysuwa się zarzut przedawnienia roszczenia oraz braku wykazania przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej. Przed przejściem do szczegółowych rozważań przypomnieć należy– na co zwracała uwagę strona pozwana w swoich pismach procesowych – iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia nie z jednym, a w istocie z dwoma postępowaniami administracyjnymi. Pierwsze z nich (a chronologicznie drugie) dotyczy stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę z dnia 28 kwietnia 2008 roku, a wszczętego w dniu 26 marca 2009 roku decyzją Wojewody (...) i to ostatecznie z tym postępowaniem powodowie wiążą swoje roszczenia odszkodowawcze, tj. z decyzją z dnia 03 lipca 2009 r. GINB utrzymującą w mocy decyzję Wojewody (...) z dnia 11 maja 2009 r. stwierdzającą nieważność decyzji Starosty (...) nr (...) z dnia 28 kwietnia 2008 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Równolegle natomiast toczyło się postępowanie (wszczęte w lutym 2009 r.) w sprawie prowadzenia robót budowlanych związanych z budową budynku mieszkalno-pensjonatowego oraz czterech budynków rekreacyjno-letniskowych w P. przy ul. (...) na terenie działki nr (...) przez M. B. w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę i przepisach. W ramach tego postepowania postanowieniem PINB z dnia 11 marca 2009 roku wstrzymano roboty budowlane. Postępowanie to zakończyło się decyzją z dnia 8 maja 2009 r., nr (...). (...), w której Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, nakazał M. B. sporządzenie i przedłożenie w terminie do 15 czerwca 2009 r. projektu budowlanego zamiennego realizowanego na nieruchomości przy ul. (...) w P. na terenie działki oznaczonej nr ewid. (...) budynku mieszkalno-pensjonatowego oraz czterech budynków rekreacyjno-letniskowych uwzględniającego dotychczas wprowadzone zmiany. Decyzja ta nie została zaskarżona. Dalszą konsekwencją powyższego były działania poprzedników prawnych powodów związane z zatwierdzeniem projektu budowlanego zamiennego. Zgłoszone w pozwie roszczenie opierało się na regulacji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417(1) § 2 kc</a> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417 § 1 zd. 1)">zdanie pierwsze</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417;art. 417 § 1)">art. 417 § 1 kc.</a> Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417;art. 417 § 1)">art. 417 § 1 k.c.</a>, za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. W myśl zaś <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417 (1) § 2 k.c.</a> jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu ich niezgodności z prawem. Odnosi się to również do wypadku, gdy prawomocne orzeczenie lub ostateczna decyzja zostały wydane na podstawie aktu normatywnego niezgodnego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ()">Konstytucją</a>, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą. Dla powstania odpowiedzialności odszkodowawczej władz publicznych, obok zdarzenia sprawczego, konieczne jest ustalenie pozostałych przesłanek odpowiedzialności deliktowej, a więc istnienia szkody i związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy owym zdarzeniem a szkodą (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 415)">art. 415 k.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 1)">art. 361 § 1 k.c.</a>). Zaznaczyć trzeba, że podstawą odpowiedzialności Skarbu Państwa na podstawie tego przepisu jest wyłącznie „niezgodne z prawem” działanie lub zaniechanie organu władzy publicznej, nie jest zaś wymagane stwierdzenie winy jego funkcjonariuszy. Na gruncie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 k.c.</a> niezgodność z prawem działania wyrządzającego szkodę należy odnosić wyłącznie do działań naruszających normy prawne ( vide: SN z 12.09.2003 r., I CK 51/02). Taką samą konstrukcję przyjęto w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 77;art. 77 ust. 1)">art. 77 ust. 1 Konstytucji RP</a>. Stan niezgodności działania lub zaniechania z prawem ma miejsce w przypadku sprzeczności tego zachowania z normą prawną dekodowaną z obowiązującego przepisu prawnego, obojętnie jakiej rangi (ustawa, ratyfikowana umowa międzynarodowa, rozporządzenie). Za szkodę należy zaś uznać każdy uszczerbek w dobrach prawnie chronionych określony różnicą pomiędzy aktualnym stanem majątkowym poszkodowanego, a tym stanem, jaki zaistniałby, gdyby nie nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Zgodnie z zasadą pełnego odszkodowania wyrażoną w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 2)">art. 361 § 2 k.c.</a> naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Co zaś się tyczy określonego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 1)">art. 361 § 1 k.c.</a>, adekwatnego związku przyczynowego, to ma on miejsce wtedy, gdy dany fakt (przyczyna) był koniecznym warunkiem wystąpienia drugiego faktu (skutku), czyli w sytuacji, gdy bez faktu kwalifikowanego jako przyczyna nie wystąpiłby skutek. Związek ten może być zarówno bezpośredni, jak i pośredni. Wystarczy, aby szkodę według ogólnych zasad doświadczenia i prawdopodobieństwa uważać można było za zwyczajne następstwo pewnego oznaczonego zachowania się władzy publicznej (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 20.11.2013 r., VI ACa 102/13). Warto również zaznaczyć, że przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417;art. 1;art. 1 § 2)">art. 417 1 § 2 k.c.</a> stanowi lex specialis w stosunku do generalnych zasad odpowiedzialności państwa zawartych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 k.c.</a> i reguluje szczególne warunki odpowiedzialności odszkodowawczej za niezgodne z prawem wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji administracyjnej. Uzyskanie odszkodowania za tego typu zdarzenia oparte jest na takich samych przesłankach jak odpowiedzialność państwa za inne działania w zakresie imperium, czyli niezgodności z prawem działania lub zaniechania, wyrządzeniu szkody i związku przyczynowym między działaniem lub zaniechaniem a powstaniem szkody. Jako właściwe postępowanie, w którym możliwe jest uzyskanie prejudykatu, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417;art. 1;art. 1 § 2)">art. 417 1 § 2 k.c.</a>, wskazuje się w stosunku do ostatecznych decyzji administracyjnych, zarówno na drogę administracyjną (postępowania o wznowienie postępowania administracyjnego lub o stwierdzenie nieważności decyzji), jak i na drogę sądowoadministracyjną. Na drodze administracyjnej stwierdzenie wadliwości decyzji administracyjnej może odbyć się w wyniku stwierdzenia nieważności takiej decyzji (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 156)">art. 156 i nast. k.p.a.</a>) lub stwierdzenia jej wydania z naruszeniem prawa w związku z wadą uzasadniającą stwierdzenie nieważności (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 158;art. 158 § 2)">art. 158 § 2 k.p.a.</a>), albo jej uchylenia w wyniku wznowienia postępowania (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 145)">art. 145 i nast. k.p.a.</a>) czy też stwierdzenia jej wydania z naruszeniem prawa w związku z wadą uzasadniającą wznowienie postępowania (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 151;art. 151 § 2)">art. 151 § 2 k.p.a.</a>). Na drodze sądowej może natomiast dojść do stwierdzenia nieważności takich decyzji (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820300210" title="Ustawa z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze - Dz. U. z 1982 r. Nr 30, poz. 210 (art. 145;art. 145 § 1;art. 145 § 1 pkt. 2)">art. 145 § 1 pkt 2 p.s.</a>a.), względnie może dojść do ich uchylenia z przyczyn, które by uzasadniały wznowienie postępowania (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820300210" title="Ustawa z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze - Dz. U. z 1982 r. Nr 30, poz. 210 (art. 145;art. 145 § 1;art. 145 § 1 pkt. 1;art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b)">art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.s.</a>a.), jak i z uwagi na mniej doniosłe wady postępowania, które mogły mieć wpływ na jego wynik (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820300210" title="Ustawa z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze - Dz. U. z 1982 r. Nr 30, poz. 210 (art. 145;art. 145 § 1;art. 145 § 1 pkt. 1;art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c)">art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.s.</a>a.), czy też z uwagi na naruszenie prawa materialnego przez jej wydanie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820300210" title="Ustawa z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze - Dz. U. z 1982 r. Nr 30, poz. 210 (art. 145;art. 145 § 1;art. 145 § 1 pkt. 1;art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a)">art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.s.</a>a.). Sąd administracyjny może też stwierdzić wydanie takiej decyzji z naruszeniem prawa, gdyby przesłanki negatywne uniemożliwiały stwierdzenie jej nieważności lub też uchylenie w wyniku wznowienia postępowania (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820300210" title="Ustawa z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze - Dz. U. z 1982 r. Nr 30, poz. 210 (art. 145;art. 145 § 1;art. 145 § 1 pkt. 3)">art. 145 § 1 pkt 3 p.s.</a>a.). W <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417 (1) § 2 k.c.</a> ustawodawca nie odwołuje się do jakichś szczególnych wad decyzji, które by miały rozstrzygać o ich niezgodności z prawem w stopniu uzasadniającym odpowiedzialność, natomiast wiąże odpowiedzialność z każdą postacią niezgodności z prawem ostatecznej decyzji, uwzględnianą w postępowaniu prowadzonym w stosunku do niej, obojętnie czy to przez organy administracji publicznej, czy przez sądy administracyjne, o ile tylko postępowanie to można zaliczyć do kategorii „właściwych”, w których stwierdza się niezgodność z prawem decyzji. Dokonując oceny zgłoszonego roszczenia, Sąd w pierwszej kolejności poddał ocenie, podnoszony w toku postępowania zarzut przedawnienia roszczenia, jako najdalej idący. Zarzut przedawnienia roszczenia odszkodowawczego opartego na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417)">art. 417 kc</a> należy rozpatrywać w oparciu o treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 442;art. 1)">art. 442 1 k.c.</a> wskazując, iż przewiduje on dwa podstawowe terminy przedawnienia: 3-letni termin a tempore scientiae (od momentu dowiedzenia się przez poszkodowanego o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia) oraz termin a tempore facti, liczony od zdarzenia wyrządzającego szkodę, zasadniczo wynoszący maksymalnie lat 10, przedłużany do lat 20, jeśli szkoda jest wynikiem przestępstwa. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 442;art. 1;art. 1 § 1)">art. 442 1 § 1 k.c.</a> zd. pierwsze wiąże rozpoczęcie biegu przedawnienia roszczenia z tytułu czynu niedozwolonego ze stanem świadomości poszkodowanego, co do zaistnienia szkody i osoby za nią odpowiedzialnej. Dla początku biegu przedawnienia ma znaczenie powzięcie wiedzy o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia, a nie o zakresie szkody czy o trwałości jej następstw ( vide: post. SN z 4 kwietnia 2018 r., sygn. V CSK 544/17, Legalis). Roszczenie o naprawienie szkody powstaje z chwilą jej nastąpienia, dlatego dopóki nie nastąpi szkoda bieg terminu przedawnienia nie może się rozpocząć. Na gruncie omawianego przepisu istotny dla określenia początku biegu przedawnienia jest jednak moment dowiedzenia się szkodzie, a nie moment jej powstania. Dowiedzeniem się o szkodzie jest moment, gdy poszkodowany „zdaje sobie sprawę z ujemnych następstw zdarzenia wskazujących na fakt powstania szkody, gdy ma świadomość doznanej szkody” ( vide: uchwała 7 sędziów SN, z dnia 11 lutego 1963 r., III PO 6/62, OSNCP 1964, poz. 87). Świadomością szkody i osoby sprawcy, ocenianą na podstawie obiektywnych kryteriów, muszą być objęte wszystkie elementy konstytutywne roszczenia. Tym samym trzyletni termin przedawnienia roszczenia deliktowego może rozpocząć swój bieg dopiero wówczas, gdy poszkodowanemu znany jest zarówno sam fakt powstania szkody, osoba sprawcy oraz związek przyczynowy pomiędzy działaniem sprawcy i powstałą szkodą. Należy więc przyjąć, iż do istoty terminów liczonych a tempore scientiae należy to, że ich bieg rozpoczyna się nie od dnia, w którym poszkodowany otrzymał jakąkolwiek wiadomość na temat sprawcy, ale dopiero od momentu otrzymania takich informacji, które obiektywnie oceniając, pozwalają z wystarczającą dozą prawdopodobieństwa przypisać sprawstwo konkretnemu podmiotowi. Naturalnie poszkodowany powinien zachować się w swoich sprawach w sposób zapobiegliwy. Jeżeli więc, po powstaniu pierwszych podejrzeń co do osoby sprawcy poszkodowany ma możliwość zdobycia dalszych informacji potwierdzających te podejrzenie, bieg 3 - letniego terminu należy liczyć od chwili, w której przy zachowaniu należytej staranności, mógł był takie dalsze informacje zdobyć. (vide: wyrok Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 17 maja 2006 r. I CSK 176/05) W tym kontekście należy zaznaczyć, że uzyskanie, w administracyjnym toku instancji, decyzji stwierdzającej nieważność lub niezgodność z prawem decyzji powodującej szkodę jest konieczne dla skutecznego dochodzenia roszczenia odszkodowawczego, nie jest bez wpływu na jego przedawnienie. ( vide: M. Karpiuk, Glosa do wyroku s. apel. z dnia 21 października 2011 r., I ACa 625/11, LEX/el. 2012.) Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy przypomnieć należy, iż prejudykatem, czyli rozstrzygnięciem, którym stwierdzono niezgodność z prawem decyzji wyrządzającej szkodę, w ocenie strony powodowej jest wyrok NSA z dnia 6 września 2011 r., II OSK 1283/10, którym uchylono wyrok WSA w Warszawie, decyzję GINB utrzymującą w mocy decyzję stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę oraz decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę. (str. 59 pozwu, k. 33) W świetle powyższego należy uznać, że zdarzeniem od którego należy liczyć początek biegu przedawnienia jest w przedmiotowej sprawie właśnie wyroku NSA z dnia 06 września 2011 r., II OSK 1283/10. Dopiero bowiem wydanie tego orzeczenia pozwoliło poprzednikom prawnym powodów na uzyskanie wiedzy, co obiektywnych podstaw dochodzenia roszczenia odszkodowawczego. Z tą chwilą poprzednicy prawni powodów nie tylko wiedzieli już o negatywnych następstwach, jakie wiązali z decyzją PINB z dnia 03 lipca 2009 r., ale mieli już wiedzę o jej bezprawności oraz powstaniu (wobec uzyskania prejudykatu) podstaw do wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym opartym na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417 (1) § 2 k.c.</a>. Zdaniem Sądu w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie można więc zgodzić się ze stroną powodową, jakoby za zdarzenie stanowiące początek biegu przedawnienia mogła być uznana, decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 08 czerwca 2012 r. nr (...) (k. 115-119v), w której to Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu odwołania M. B. i H. B. (2), uchylił w całości decyzję Wojewody (...) z dnia 23 marca 2012 r. nr (...) oraz odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty (...) z dnia 28 kwietnia 2008 r. (w której to Starosta (...) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla M. B. – k. 77-78). Zdaniem Sądu Okręgowego decyzja ta nie stanowiła źródła wiedzy powodów co do urealnienia się podstaw roszczenia odszkodowawczego (tą bowiem posiedli już na skutek orzeczenia NSA), a jedynie usunęła negatywne skutki decyzji Wojewody (...) z dnia 23 marca 2012 r. Przyjmując początek biegu 3-letniego biegu okresu przedawnienia od dnia wyroku NSA z dnia 06 września 2011 r. stwierdzić należy, że roszczenie powodów uległo przedawnieniu z dniem 06 września 2014 r. Tym samym wniosek o zawezwanie do próby ugodowej z dnia 13 listopada 2014  r. nie odniósł zamierzonego skutku, tj. przerwanie biegu przedawnienia, albowiem został złożony już po upływie terminu do skutecznego dochodzenia roszczeń. W tym miejscu należy wyjaśnić, iż w ocenie Sądu w okolicznościach przedmiotowej sprawy brak jest podstaw do przyjęcia, iż podniesienie zarzutu przedawnienia było niezgodne z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 kc.</a> Należy przypomnieć, iż <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 kc</a> ma charakter wyjątkowy i aby można przyjąć, że podniesienie zarzutu przedawniania jest nie do pogodzenia z zasadami współżycia społecznego, musi zostać wykazane, że bezczynność wierzyciela w dochodzeniu roszczenia była usprawiedliwiona wyjątkowymi okolicznościami. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie takie okoliczności nie występują. W toku postępowania administracyjnego poprzednicy prawni powodów byli reprezentowani przez pełnomocnika profesjonalnego, tym samym nie było przeszkód w dochodzeniu przez powodów (czy też ich poprzedników prawnych) roszczenia odszkodowawczego w terminie 3 lat od dnia wyroku NSA z dnia 06 września 2011 r. Powyższe przemawiało więc za oddaleniem powództwa w całości. Niezależnie od powyższego Sąd pragnie zaznaczyć, że za oddaleniem powództwa przemawiało również to, że powodowie nie wykazali w przedmiotowej sprawie podstaw roszczenia odszkodowawczego w postaci związku przyczynowego pomiędzy wadliwymi decyzjami administracyjnymi (które zdaniem powodów skutkowały wstrzymaniem robót budowlanych i tym samym wydłużeniem procesu inwestycyjnego), a powstałą szkodą. Jak już wcześniej wskazywano w przedmiotowej sprawie został dopuszczony dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu budownictwa ze znajomością rynku wakacyjnych nieruchomości nadmorskich. Biegły sądowy mgr. inż. B. S. wielokrotnie zwracał się o przekazanie przez stronę powodową ( pismem z dnia 12 lutego 2020 - k. 908-909, pismem z dnia 13 października 2020 r. -k. 929-931, pismem z dnia 01 lipca 2021 r. k. 958-931) brakujących dokumentów zaznaczając, że ich brak uniemożliwia wydanie rzetelnej opinii. Strona powodowa natomiast ostatecznie nie przekazała wszystkich koniecznych do wydania opinii dokumentów, co skutkowało brakiem wydania opinii zgodnie z postawioną teza dowodową. Naczelną zasadą prawa cywilnego wyrażoną w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> jest to, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Skoro więc strona powodowa opierała swoje roszczenie na twierdzeniu, że na skutek błędnych i wadliwych decyzji administracyjnych doszło do wstrzymania robót, co skutkowało wydłużeniem procesu inwestycyjnego i powstaniem u poprzedników prawnych powodów, uszczerbku majątkowego, to tym samym powinna ona wykazać, że w przypadku niezakłóconego - z uwagi na decyzje administracyjne - przebiegu prac, zgłoszona szkoda nie zaistniałaby. Zaniechując zgłoszenia miarodajnego materiału w postaci dokumentacji źródłowej, strona powodowa spowodowała, że niemożliwym jest ustalenie związku przyczynowego pomiędzy wskazanymi w pozwie decyzjami administracyjnymi (które zdaniem powodów powodowały wstrzymanie inwestycji), a zgłoszoną szkodą. Oczywistym jest przy tym – co podnosiła strona pozwana – iż postulowane przez stronę powodową osobowe źródła dowodowe, w żaden sposób nie mogą być uznane za dowód ekwiwalentny w tym względzie. W rezultacie Sąd również z tej przyczyny oddalił powództwo zgłoszone w pozwie. Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił powództwo w całości, o czym orzeczono w pkt 1. wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art. 108 § 1 k.p.c.</a> ustalając, że strona pozwana wygrała postępowanie w 100%, pozostawiając jednocześnie szczegółowe rozliczenie kosztów Referendarzowi sądowemu. Sędzia del. Agnieszka Onichimowska </div>