I ACa 3334/25

<p>Sygn. akt I ACa 3334/25</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 23 września 2025 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Krakowie, I Wydział Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <p>Przewodniczący: SSA Rafał Dzyr (sprawozdawca)</p> <p>Sędziowie: SSA Grzegorz Krężołek</p> <p>SSA Beata Kurdziel</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 23 września 2025 r. w Krakowie</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block"> Szpitala (...)</span> w <span class="anon-block">L.</span> </p> <p>przeciwko Narodowemu Funduszowi Zdrowia w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek apelacji strony powodowej</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 11 lipca 2025 r., sygn. akt VIII C 5769/25</p> <p>oddala apelację.</p> <p>Sygn. akt I ACa 3334/25</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Strona powodowa <span class="anon-block"> Szpital (...)</span> w <span class="anon-block">L.</span> wniosła o zasądzenie od strony pozwanej Narodowego Funduszu Zdrowia w <span class="anon-block">W.</span> (<span class="anon-block"> (...)</span> Oddziału <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">K.</span>) kwoty 5.548,36 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 30 sierpnia 2024 r., tytułem współczynnika korygującego, dotyczącego świadczeń udzielanych przez świadczeniobiorców zakwalifikowanych do systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej a okres od lipca 2023 r do czerwca 2024 r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Krakowie wyrokiem z dnia 11 lipca 2025 r.1, sygn. akt VIII C 5769/25 oddalił powództwo, z uwagi na jego oczywistą bezzasadność (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 191(1);art. 191(1) § 1;art. 191(1) § 3)">art. 191^{<!-- -->1} § 1 i 3 k.p.c.</a>)</p> <p>Strona powodowa w apelacji2 wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.</p> <p>W apelacji strona powodowa zarzuciła naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 191(1);art. 191(1) § 1;art. 191(1) § 3)">art. 191^{<!-- -->1} § 1 i 3 k.p.c.</a>, art. 95l ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych3 oraz § 16 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 września 2015 r. w sprawie ogólnych warunków umów udzielania świadczeń opieki zdrowotnej4.</p> <p>Strona powodowa zarzuciła, że w sprawie nie zachodziła przesłanka oczywistej bezzasadności powództwa, co wykluczało zastosowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 191(1);art. 191(1) § 1;art. 191(1) § 3)">art. 191^{<!-- -->1} § 1 i 3 k.p.c.</a> </p> <p>Uzasadniając roszczenie pozwu, strona powodowa wskazała, że na podstawie <span class="anon-block">umowy nr (...)</span>, zawartej przez strony w dniu 23 grudnia 2022 r., <span class="anon-block"> Szpital (...)</span> w <span class="anon-block">L.</span> udziela w okresie od 1 stycznia 2023 r. do 30 czerwca 2027 r. gwarantowanych świadczeń opieki zdrowotnej w systemie podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej w profilach i zakresach określonych w Planie rzeczowo-finansowym, stanowiącym załącznik nr <span class="anon-block">(...)</span>do umowy.</p> <p>Ustawa z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych6 określiła sposób ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego pracowników wykonujących zawody medyczne oraz pracowników działalności podstawowej, innych niż pracownicy wykonujący zawody medyczne, zatrudnionych w podmiotach leczniczych, uwzględniający rodzaj wykonywanej pracy oraz sposób osiągania najniższego wynagrodzenia zasadniczego wymusiła na stronie powodowej podniesienie najniższych wynagrodzeń do poziomu wynikającego z ustawy.</p> <p>Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wydał w dniu 23 września 2022 r. zarządzenie nr <span class="anon-block"> (...)</span> w sprawie w sprawie określenia współczynników korygujących dotyczących świadczeń udzielanych przez świadczeniodawców zakwalifikowanych do systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej7. W § 1 ust. 1 zarządzenia został ustalony współczynnik korygujący, dotyczący świadczeń udzielanych przez świadczeniodawców zakwalifikowanych do systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej, a w ustępie 2 stwierdzono, że współczynnik ten obowiązuje od dnia 1 września 2022 r. do dnia 30 czerwca 2023 r. Zastosowanie współczynnika korygującego podwyższyło wartość świadczeń, co pozwoliło stronie powodowej na pokrycie kosztów nakazanego przez ustawę podwyższenia najniższych wynagrodzeń.</p> <p>Strona powodowa pismem z dnia 15 sierpnia 2024 r. wezwała stronę pozwaną do zapłaty kwoty 5.520.000 zł, tytułem niewpłaconego współczynnika korygującego za okres od lipca 2023 r. do czerwca 2024 r. W uzasadnieniu podała, że przyjęta nieprawidłowa metodologia zmiany wyceny świadczeń spowodowała, że powodowy Szpital nie otrzymał wystarczających środków na sfinansowanie wzrostu najniższych wynagrodzeń, narzuconego przez ustawę z dnia 8 czerwca 2017 r.</p> <p>NFZ <span class="anon-block"> (...)</span> Odział <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">K.</span> w piśmie z dnia 29 sierpnia 2024 r.<span class="anon-block">(...)</span>, znak:<span class="anon-block">(...)</span>, odpowiedział, że - w świetle zarządzenia Prezesa NFZ z dnia 23 września 2022 r. - okres obowiązywania współczynnika korygującego <span class="anon-block"> (...)</span> upłynął w dniu 30 czerwca 2023 r. i brak jest podstaw prawnych do dalszego wypłacania ww. współczynnika. Z tych względów wezwanie do zapłaty zostało uznane za bezzasadne.</p> <p>W pozwie przedstawiono następującą argumentację prawną na poparcie zgłoszonego roszczenia pieniężnego:</p> <p>Powodowy Szpital został włączony do systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej (<span class="anon-block"> (...)</span>), którego funkcjonowanie wymusza <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 (art. 95 l;art. 95 l ust. 1)">art. 95l ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a>. Świadczenia w ramach tego systemu są finansowane w formie ryczałtu, ustalonego w umowie za dany okres rozliczeniowy, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 (art. 136 c;art. 136 c ust. 1)">art. 136c ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r.</a> Na koszt świadczeń zdrowotnych wpływa wysokość wynagrodzeń pracowników. W odniesieniu do najniższych wynagrodzeń pracowników wykonujących zawody medyczne oraz pracowników działalności podstawowej, innych niż pracownicy wykonujący zawody medyczne, zatrudnionych w podmiotach leczniczych, ustawa z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, wymusiła na stronie powodowej dokonanie podwyższenia wynagrodzeń. Związane z tym koszty były pokrywane do czerwca 2023 r. z kwot otrzymywanych od NFZ, a których wysokość wzrosła na skutek uwzględnienia przy wycenie świadczeń współczynnika korygującego. Prezes NFZ nie wydał analogicznego zarządzenia określającego stosowanie takiego współczynnika na następny okres, biegnący od lipca 2023 r. Z uzasadnienia do zarządzenia Prezesa NFZ z dnia 23 września 2022 r. wynikało, że wymuszone przez ustawę wzrosty kosztów najniższych wynagrodzeń pracowniczych zostaną sfinansowane przez wzrost wyceny procedur medycznych, co jednak nie nastąpiło, bądź nie nastąpiło w stopniu wystarczającym na pokrycie kosztów tych wynagrodzeń w okresie od lipca 2023 do czerwca 2024 r.</p> <p>W oparciu o taką argumentację strona powodowa wystąpiła z roszczeniem pieniężnym, tytułem niewpłaconego jej współczynnika korygującego za okres od lipca 2023 do czerwca 2024 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja była bezzasadna.</p> <p>Za oczywistą bezzasadnością powództwa w rozumieniu 191^{<!-- -->1} <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (§ 1;§ 3)">§ 1 i 3 k.p.c.</a> przemawia w niniejszej sprawie brak roszczenia cywilnoprawnego. Z treści pozwu, dołączonych do niego załączników i przytoczonych przez stronę powodową okoliczności sprawy wynika wprost, że strona powoda domaga się kontynuowania wypłacania przez stronę pozwaną współczynnika korygującego, wprowadzonego zarządzeniem Prezesa NFZ na okres od dnia 1 września 2022 r. do dnia 30 czerwca 2023 r. Oczywistym jest, że skoro na okres wskazany w pozwie współczynnik korygujący nie został wprowadzony przez Prezesa NFZ, to nie można na drodze sądowej domagać się jego dalszego stosowania. Dlatego też należało podzielić ocenę Sądu pierwszej instancji w przedmiocie oczywistej bezzasadności powództwa. Argument strony apelującej, że w kilku innych sprawach zostało zarządzone doręczenie odpisu pozwu stronie pozwanej, świadczy jedynie o tym, że albo sprawy te różnią się od niniejszej, albo, że na tym etapie postępowania sądy nie dokonały jeszcze wstępnej analizy prawnej zasadności zgłoszonych roszczeń.</p> <p>Oddalenie powództwa i apelacji w niniejszej sprawie nie oznacza zanegowania odpowiedzialności państwa i działającego w jego imieniu Narodowego Funduszu Zdrowia za finansowanie opieki zdrowotnej, której koszty wynikają wprost z ustawy. Nie jest jednak zadaniem Sądu zastępowanie strony powodowej w sformułowaniu i uzasadnieniu roszczenia, z którym można byłoby skutecznie wystąpić przeciwko państwu (Skarbowi Państwa bądź NFZ), z powołaniem się na niedostateczne finansowanie opieki zdrowotnej, którą na mocy ustawy strona powodowa jest zobowiązana realizować przy zachowaniu odpowiednich warunków.</p> <p>Dekodowany przez stronę powodową z brzmienia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 (art. 95 l;art. 95 l ust. 1)">art. 95l ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a> oraz § 16 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 września 2015 r. w sprawie ogólnych warunków umów udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, obowiązek NFZ zapewnienia stabilności funkcjonowania sytemu ochrony zdrowia nie może spowodować uznania, że stronie powodowej przysługuje roszczenie o wypłacenie sum w oparciu o zastosowanie nieistniejącego współczynnika korygującego. Przepisy te nie pozwalają również na uznanie, że obowiązek stosowania tego współczynnika nie wygasł po dniu 30 czerwca 2023 r., a tym bardziej, że przepis o czasowym obowiązywania zarządzenia nr <span class="anon-block"> (...)</span> Prezesa NFZ z dnia 23 września 2022 r., zawarty w § 1 ust. 2 , nie obowiązuje.</p> <p>W tym stanie rzeczy, należało orzec, jak w sentencji , na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391(1);art. 391(1) § 3)">art. 391^{<!-- -->1} § 3</a> zd. ostatnie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> </p> <p>1 k. 50-51</p> <p>2 k. 54-59</p> <p>3 Dz. U. z 2024 r. poz. 146</p> <p>4 Dz. U. z 2022 r. poz.787</p> <p>5 k. 13-15</p> <p>6 Dz. U. z 2021 r., poz. 1801</p> <p>7 k. 32-33, NFZ.2022.120</p> <p>8 k. 36</p> </div>