II SAB/Kr 149/18

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie: WSA Agnieszka Nawara-Dubiel WSA Iwona Niżnik-Dobosz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A. F. na bezczynność Wojewody na wniosek o stwierdzenie nieważności wpisu w KW nr [...] i KW nr [...] skargę oddala. UZASADNIENIE A. F. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Wojewody oraz naruszenie przepisów wynikających z art. 45 Konstytucji RP, art. 6, art. 7, art. 77 w zw. z art. 75 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm. – dalej jako: k.p.a.), art. 9, art. 73 § 1 i 2 oraz art. 104 i art. 109 k.p.a. przez Wojewodę. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w dniu 20 lipca 2018 r. wysłał listem poleconym za pośrednictwem operatora pocztowego Poczty Polskiej do Wojewody wniosek o stwierdzenie nieważności wpisu w KW nr [...] i KW nr [...] na podstawie wniosku podpisanego przez osobę nieuprawnioną, która nie była uprawniona do reprezentowania Skarbu Państwa z dnia 25 listopada 2002 r. – [...] Skarżący podniósł również, że w dniu 3 sierpnia 2018 r. przesłał ponaglenie w tej sprawie listem poleconym za pośrednictwem operatora pocztowego Poczty Polskiej. Jednocześnie podkreślono, że na dzień sporządzenia skargi (tj. 10 sierpnia 2018 r.), skarżący nie otrzymał żadnego dokumentu oraz odmówiono mu przeglądnięcia akt sprawy, co – zdaniem skarżącego – stanowiło rażące naruszenie prawa, w szczególności art. 73 § 1 k.p.a., co wynikało z art. 45 Konstytucji RP. W ocenie skarżącego, to na organie administracji publicznej, który prowadzi postępowanie ciąży obowiązek zebrania materiału dowodowego, a jeśli niezbędnych dokumentów nie ma, to powinien je odtworzyć, np. na podstawie kserokopii lub innych dokumentów oraz wydać decyzję zgodnie z art. 104 i art. 109 k.p.a. Skarżący zwrócił również uwagę, że organ nie rozpoznał jego ponaglenia, co według niego naruszało art. 45 Konstytucji RP. Mając na uwadze powyższe, skarżący zaznaczył, że w sytuacji, w której Sąd przychyliłby się do stanowiska opisanego w treści skargi, wnosi on o nałożenie na Wojewodę kary finansowej w kwocie 3.000,00 zł za bezczynność oraz naruszenie przepisów art. 45 Konstytucji RP, art. 6, art. 7, art. 77 w zw. z art. 75 i art. 80 k.p.a., art. 9, art. 73 § 1 i 2 oraz art. 104 i art. 109 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, jednocześnie wskazując, że wnioski w przedmiotowej sprawie (z dnia 13 lipca 2018 r. i 17 lipca 2018 r.) wpłynęły do organu w dniu 27 lipca 2018 r. Wyjaśniono przy tym, że Wojewoda na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego mającego na celu: 1. stwierdzenie nieważności wpisu w księgach wieczystych KW nr [...] i KW nr [...] prowadzonych przez Sąd Rejonowy w [...], 2. stwierdzenie w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nieważności wniosku, na podstawie którego zostały dokonane wpisy w księgach wieczystych KW nr [...] i KW nr [...] prowadzonych przez Sąd Rejonowy w [...] Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy wskazał, że ponieważ wnioski skarżącego A. F. wpłynęły do organu w dniu 27 lipca 2018 r., a ich rozpatrzenie nastąpiło w dniu [...] sierpnia 2018 r., to w przedmiotowej sprawie nie nastąpiło naruszenie art. 35 k.p.a., a tym bardziej Wojewoda nie pozostawał w bezczynności. Tym samym w ocenie organu odwoławczego, skarga A. F. jest bezzasadna. W piśmie procesowym z dnia 17 września 2018 r. (data wpływu do Sądu – 21 września 2018 r.) zatytułowanym jako: "uzupełnienie skargi na bezczynność Wojewody, skarżący wniósł o to, aby Sąd wezwał Wojewodę do uzupełnienia materiału dowodowego na podstawie art. 7, art. 77 w zw. z art. 75 i art. 80 k.p.a. w postaci szeregu dokumentów wymienionych w przedmiotowym piśmie. Ponadto skarżący wniósł, aby na podstawie art. 73 § 1 k.p.a., po zgromadzeniu przez organ wskazanych dokumentów wezwano go celem przeglądnięcia akt i złożenia wniosków dowodowych, zaś w sytuacji, w której organ nie zgromadziłby wskazanych dokumentów, skarżący wniósł o uznanie wszystkich naprowadzonych przez niego okoliczności faktycznych i prawnych za uzasadnione. Jednocześnie skarżący zarzucił Wojewodzie: 1. niezebranie materiału dowodowego w rozumieniu art. 7, art. 77 w zw. z art. 75 i art. 80 k.p.a., 2. złamanie przepisu wynikającego z art. 73 § 1 k.p.a., gdyż odmówiono skarżącemu zapoznania się z oryginalnymi dokumentami (art. 76a § 1 k.p.a.) znajdującymi się w aktach sprawy, 3. uniemożliwienie skarżącemu złożenia wniosków dowodowych, 4. naruszenie art. 32 Konstytucji RP, który stanowi o równym traktowaniu, 5. dopuszczenia się urzędniczej anarchii i dyktatury, wobec nierównego traktowania skarżącego jako strony postępowania administracyjnego (zdaniem skarżącego organ odwoławczy uważa go za osobę gorszej kategorii), 6. naruszenie art. 6 k.p.a., 7. naruszenie art. 7 k.p.a., gdyż Wojewoda nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W oparciu o powyższe skarżący wniósł o wydanie przez Sąd decyzji, podnosząc, że Wojewoda nie wypłacił odszkodowania w kwocie 185.000.000,00 zł oraz o wskazanie terminu wypłaty ww. kwoty, zaś w sytuacji gdyby przedstawiciel Skarbu Państwa nie zapłacił wymaganej kwoty odszkodowania, skarżący wniósł o wydanie postanowienia pozwalającego na egzekucję komorniczą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 53 § 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zwanej dalej p.p.s.a.), który wszedł w życie 1 czerwca 2017 roku, skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Zgodnie natomiast z art. 37 § 1 k.p.a. (w wersji obowiązującej od dnia 1 czerwca 2017 roku) stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). W myśl art. 37 § 3 k.p.a., ponaglenie wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Z treści powołanych przepisów wynika jednoznacznie, że w stanie prawnym obowiązującym od 1 czerwca 2017 roku wniesienie ponaglenia stanowi niezbędny warunek poprzedzający wniesienie skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność i przewlekłość organu administracji publicznej. Z kolei w myśl art. 35 k.p.a.: "§ 1. Organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. § 2. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. § 3. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. § 3a. Załatwienie sprawy w postępowaniu uproszczonym powinno nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie miesiąca od dnia wszczęcia postępowania. § 4. Przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3 i 3a. § 5. Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu". Jak wynika z akt sprawy pismem z dnia 3 sierpnia 2018 r. skarżący wniósł ponaglenie adresowane do Wojewody w sprawie złożonego wniosku o stwierdzenie nieważności wpisu w KW nr [...] i KW nr [...] na podstawie wniosku podpisanego przez osobę nieupoważnioną, która nie była uprawniona do reprezentowania Skarbu Państwa z dnia 25.11.2002 roku - [...]. Pomimo pewnej niejednoznaczności treści pisma, w ocenie Sądu można je formalnie zakwalifikować jako ponaglenie o jakim stanowi ustawa, a więc uzasadniające rozpatrzenie skargi. Wniosek ten wynika m.in. stąd, że także we wniosku z dnia 13 lipca 2018 r. i z dnia 17 lipca 2018 r. (data wpływu 27 lipca 2018 r.) kierowanym do Wojewody [...] o wszczęcie postępowania w części nagłówkowej pisma jest podany znak sprawy Starostwa Powiatowego w [...]. Jednocześnie w aktach administracyjnych znajduje się postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. , znak [...], w którym organ ten działając na podstawie art. 61 a § 1 kodeksu postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) po rozpatrzeniu wniosków A. F. z 13 lipca 2018 r. oraz 17 lipca 2018 r., które wpłynęły do organu w dniu 27 lipca 2018 r., postanawił odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego mającego na celu: 1. stwierdzenie nieważności wpisu w księgach wieczystych KW nr [...] i KW nr [...] prowadzonych przez Sąd Rejonowy w [...], 2. stwierdzenie w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 kpa nieważności wniosku, na podstawie którego zostały dokonane wpisy w księgach wieczystych KW nr [...] i KW nr [...] prowadzonych przez Sąd Rejonowy w [...]. W tej sytuacji, mając na uwadze datę złożenia przez skarżącego wniosku o wszczęcie postępowania oraz datę wydania ww. postanowienia - w ocenie Sądu, w kontrolowanej sprawie nie mamy do czynienia z bezczynnością kontrolowanego organu. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wtedy, kiedy w sposób nieuzasadniony prawem organ nie załatwia sprawy w terminie określonym ustawą. W kontrolowanej sprawie, którą jest jedynie ocena bezczynności organu, kontrolowany organ nie naruszył art. 32 Konstytucji RP, art. 6, art. 7, art. 77 w zw. z art. 75 i art. 80 k.p.a., art. 73 § 1 k.p.a., art. 76a § 1 k.p.a. Ustosunkowując się do zarzutów skargi Sąd stwierdza, że w sprawie kontroli bezczynności organu administracyjnego Sąd nie zajmuje się kwestiami materialnoprawnymi aktów, wobec których organom administracji publicznej zarzucana jest bezczynność. Tak samo żądania zawarte w uzupełnieniu skargi nie podają się rozpatrzeniu przez Sąd, gdyż nie przystają do kompetencji Sądu w przypadku kiedy oddala skargę ramach kontrolowania bezczynności organów administracji publicznej. Sąd jednocześnie wyjaśnia, mając na uwadze oczekiwania skarżącego związane z wniesioną skargą na bezczynność organu, że istota sądowej kontroli bezczynności organów nie polega na tym, że Sąd zleca organom jak mają konkretnie załatwić daną sprawę. W tym przypadku chodzi o formalną kontrolę, czy w terminie określonym ustawą organ wydał akt lub podjął czynność, zasadniczo bez badania materialnoprawnych aspektów tych aktów lub/i czynności. Nie jest także rolą i zadaniem Sądu podczas badania bezczynności organu w realiach kontrolowanej sprawy określanie relacji w jakich pozostaje niniejszy wyrok wobec wyroku NSA w Warszawie - Ośrodek zamiejscowy w Krakowie z dnia 21 lipca 1994 r., sygn akt SA/Kr 1262/93. Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił skargę.