I OSK 1538/07

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla po rozpoznaniu w dniu 19 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Chóru [...] w P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lipca 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1648/06 w sprawie ze skargi Chóru [...] w P. na pismo Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie przekazania sprawy o nieodpłatne przeniesienie nieruchomości postanawia oddalić skargę kasacyjną UZASADNIENIE Stowarzyszenie [...] w P. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę, domagając się stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przekazania do rozpoznania Prezesowi Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Regionalny w P. sprawy o nieodpłatne przekazanie nieruchomości położonej w P. przy ul. [...] stanowiącej własność Skarbu Państwa na rzecz Stowarzyszenia. Skarga ta została wniesiona bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który przesłał ją listem poleconym do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. Skarga wraz z odpowiedzią na skargę została przesłana przez Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Postanowieniem z dnia 22 listopada 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 1648/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Od powyższego orzeczenia skarżący wniósł zażalenie, które zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 12.06.2007 r., sygn. akt I OZ 414/07. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 18 lipca 2007 r., odrzucił skargę. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że zgodnie z art. 53 § 1 i 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Pismo mające być przedmiotem zaskarżenia zostało doręczone stronie skarżącej w dniu 23 marca 2005 r. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego upływał zatem w dniu 22 kwietnia 2005 r. Z akt sprawy wynika natomiast, że skarga wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w dniu 29 sierpnia 2006 r., skąd w dniu 31 sierpnia 2006 r. przesłana została listem poleconym do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W.. W rozpoznawanej sprawie datą wniesienia skargi jest dzień nadania skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. tj. 31 sierpnia 2006 r. Skarga została zatem wniesiona po upływie roku od upłynięcia terminu do jej wniesienia. W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia skarżące stowarzyszenie zarzuciło Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie: a) art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 107 § 1 k.p.a. i art. 124 § 1 k.p.a. przez nietrafne przyjęcie, iż skarga została wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia mimo, iż termin ten nie rozpoczął jeszcze swojego biegu. Zdaniem, skarżącego Sąd I instancji nie rozpoznał istoty sprawy i nie ustalił charakteru prawnego pisma Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia 21 marca 2005 r., co ma kluczowe znaczenie dla oceny wymogów jakie pismo to winno spełniać, a także dla określenia, jaki ewentualnie środek odwoławczy od pisma tego mógłby przysługiwać. Pełnomocnik skarżącego podniósł również, że niezależnie od ustalenia czy pismo to jest decyzją czy też postanowieniem, koniecznym elementem obu kategorii rozstrzygnięć jest pouczenie o możliwości i trybie wniesienia środka odwoławczego, co wynika z art. 107 § 1 k.p.a. i art. 124 § 1 k.p.a., a brak takiego pouczenia powoduje w konsekwencji, że termin do wniesienia skargi na pismo Prezesa WAM z 21.03.2005 r. nie tylko nie upłynął bezskutecznie, ale nie rozpoczął jeszcze swojego biegu; b) art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez brak wyjścia przez Sąd poza podniesione w skardze zarzuty i wnioski oraz powołaną podstawę prawną pomimo istnienia ku temu podstaw tj. brak rozważań dotyczących charakteru prawnego zaskarżonego pisma, jak również braku pouczenia o możliwości jego zaskarżenia nawet jeśli strona nie podniosła tych kwestii w złożonej skardze; c) art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. oraz art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia postanowienia nie odpowiadającego wymogom ustawowym, w konsekwencji braku wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy; d) art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. poprzez brak uchylenia względnie stwierdzenia nieważności lub bezskuteczności zaskarżonego pisma pomimo istnienia ku temu podstaw, co uzasadnia zarzut naruszenia tego przepisu w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy oraz e) art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 153, poz.1269) poprzez niewłaściwą realizację funkcji kontrolnej sądu polegającej na braku analizy i oceny zachowania Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w kontekście art. 8 i art. 9 kpa w związku z faktem sprzedaży budynku przy ul. [...] w P. pomimo pozytywnego stanowiska Ministerstwa Skarbu Państwa o nieodpłatnym przekazaniu tego budynku na rzecz Stowarzyszenia przed zmianą art. 59 ust. 5 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Pełnomocnik strony skarżącej podniósł, że w judykaturze przyjęty jest pogląd, iż takie zachowanie jakiego dopuściła się Wojskowa Agencja Mieszkaniowa nie powinno pozostawać pod ochroną prawną, gdyż stanowi rażące naruszenie podstawowych zasad rządzących postępowaniem administracyjnym, zwłaszcza zasady praworządności (art.7 k.p.a. ) zasady zaufania (art. 8 k.p.a. ) oraz zasady informowania (art. 9 k.p.a. ). W związku z powyższym pełnomocnik Chóru [...] wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Wniesienie skargi w terminie stanowi podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu lub czynności w znaczeniu szerszym (T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 243). Zatem tylko wniesienie skargi w terminie ustawowym lub przywrócenie terminu do jej wniesienia umożliwia merytoryczne rozpatrzenie skargi. Stosownie do art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Jednocześnie zgodnie z art. 54 § 1 powołanej ustawy, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Z powyższych przepisów wynika, że termin trzydziestodniowy do wniesienia skargi może być zachowany tylko i wyłącznie w razie jej wniesienia do organu, który wydał decyzję podlegającą zaskarżeniu. Termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego będzie zachowany, gdy przed jego końcem skarga wpłynie do organu administracji publicznej, który wydał zaskarżoną decyzję lub, przesłana na adres tego organu, zostanie oddana w polskim urzędzie pocztowym (art. 83 § 3 p.p.s.a.). Nie jest natomiast istotne kto, a mianowicie strona czy też inna osoba dokona odpowiednich czynności. W przypadku wysłania skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego termin, o którym mowa będzie zachowany, jeżeli sąd przed upływem tegoż terminu przekaże skargę organowi właściwemu w myśl powołanego przepisu lub, zaadresowaną do tego organu odda w polskim urzędzie pocztowym. W związku z tym, iż strona skarżąca wniosła skargę nieprawidłowo - bezpośrednio do sądu administracyjnego, za datę jej wniesienia przyjąć należy datę nadania skargi do organu przez WSA w Poznaniu tj. dzień 31 sierpnia 2006 r. Natomiast trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego upłynął w dniu 22 kwietnia 2005 r. Podkreślić należy, że wadliwe pouczenie o środkach odwoławczych lub brak takiego pouczenia może uzasadniać jedynie wniosek o przywrócenie terminu. Zgodnie z przepisem art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Skarga została zatem w niniejszej wniesiona po upływie roku od upłynięcia terminu do jej wniesienia, zaś wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został prawomocnie odrzucony. W świetle powyższego zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt. 2 p.p.s.a. nie znajduje uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie nie podziela również stanowiska pełnomocnika skarżącego jakoby sporządzone przez Sąd I instancji uzasadnienie nie spełniało wymogu art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz za błędny uznał zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyjaśnione zostały czytelnie wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia, czy skarga została wniesiona w terminie, zatem zarzuty skargi kasacyjnej nie mogły zostać uwzględnione. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a.