Ppolska.starec← UrzadnikВойти

V U 472/23

Sądy powszechne2025-10-02
Sygnatura
V U 472/23
Data orzeczenia
2025-10-02
Rodzaj
SENTENCE

Sędziowie

Beata Łapińska (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

Treść orzeczenia

<p>Sygn. akt V U 472/23</p> <div> <h2>WYROK</h2> <p> <strong> <!-- -->W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</strong> </p> <p>Dnia 2 października 2025 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->w następującym składzie:</strong> </p> <p>Przewodniczący: Sędzia Beata Łapińska</p> <p>Protokolant: st. sekr. sądowy Karolina Rudecka</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 2 października 2025 r. w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie</p> <p> <strong> <!-- -->sprawy z wniosku <span class="anon-block">M. K. (1)</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">T.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->o rentę rodzinną</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->na skutek odwołania <span class="anon-block">M. K. (1)</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">T.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> z dnia <span class="anon-block">(...)</span> sygn.: <span class="anon-block">(...)</span> </strong> </p> <p>1.  <strong> <!-- -->oddala odwołanie, </strong> </p> <p>2.  <strong> <!-- -->zawarty w protokole rozprawy wniosek pełnomocnika wnioskodawczyni <span class="anon-block">M. K. (1)</span> o rentę rodzinną w drodze wyjątku przekazuje organowi rentowemu celem nadania mu dalszego biegu. </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Sygnatura akt V U 472/23</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Decyzją z dnia <span class="anon-block">(...)</span>, znak <span class="anon-block"> (...)</span>, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">T.</span> odmówił <span class="anon-block">M. K. (1)</span> prawa do renty rodzinnej po zmarłym w dniu <span class="anon-block">(...)</span> mężu <span class="anon-block">M. K. (2)</span>. W uzasadnieniu organ rentowy, powołując się na art. 57 ust. 1 oraz 58 ust. 4 ustawy o rentach i emeryturach z FUS, wskazał, że odmówił ubezpieczonej przyznania renty rodzinnej po <span class="anon-block">M. K. (2)</span>, ponieważ nie miał on ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy oraz nie spełniał warunków wymaganych do jej przyznania, gdyż w dziesięcioleciu przed datą zgonu oraz w dziesięcioleciu przed dniem powstania niezdolności do pracy nie posiadał wymaganego stażu pracy w wymiarze 5 lat. Łączny staż pracy <span class="anon-block">M. K. (2)</span> wyniósł 30 lat, 6 miesięcy i 28 dni, w tym:</p> <p>-26 lat, 10 miesięcy i 25 dni okresów składkowych;</p> <p>-3 lata, 8 miesięcy i 3 dni okresów nieskładkowych.</p> <p>W ostatnim dziesięcioleciu przed dniem zgonu, tj. w okresie od <span class="anon-block">(...)</span> do <span class="anon-block">(...)</span> udokumentowano 1 rok i 4 dni okresów składkowych i nieskładkowych.</p> <p>ZUS wskazał, że Komisja Lekarska ZUS orzeczeniem z dnia <span class="anon-block">(...)</span> orzekła, że <span class="anon-block">M. K. (2)</span> był całkowicie niezdolny do pracy, a niezdolność ta powstała 8 stycznia 2023 roku. Tym samym w ostatnim dziesięcioleciu przed powstaniem całkowitej niezdolności do pracy, tj. od <span class="anon-block">(...)</span> do<span class="anon-block">(...)</span> udokumentowano łącznie 1 rok i 16 dni okresów składkowych i nieskładkowych.</p> <p> <span class="anon-block">M. K. (1)</span> złożyła odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej zmianę poprzez przyznanie jej prawa do renty rodzinnej. Zdaniem odwołującej, <span class="anon-block">M. K. (2)</span> udowodnił staż pracy powyżej 30 lat, dlatego też 5-letni okres stażu pracy w ostatniej dekadzie nie ma w sprawie zastosowania. Nadto wskazała, że <span class="anon-block">M. K. (2)</span> był przewlekle chory i z uwagi na stan zdrowia nie miał szans na znalezienie pracy.</p> <p>Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wnosił o jego oddalenie, powielając argumentacje przedstawioną w zaskarżonej decyzji. ZUS wskazał, że całkowita niezdolność do pracy zmarłego winna powstać do 3 listopada 2018 roku, tj. w dziesięcioleciu, w którym udowodnił 5-letni okres składkowy.</p> <p>Na rozprawie w dniu 2 października 2025 roku pełnomocnik wnioskodawczyni poparł odwołanie oraz jednocześnie wniósł o przyznanie wnioskodawczyni renty w drodze wyjątku, gdyż zmarły legitymował się ponad 30-letnim stażem pracy.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>W dniu 8 lutego 2023 roku <span class="anon-block">M. K. (1)</span> wystąpiła do organu rentowego z wnioskiem o przyznanie renty rodzinnej po zmarłym w dniu <span class="anon-block">(...)</span> toku mężu <span class="anon-block">M. K. (2)</span>.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: wniosek k. 38-42, odpis skrócony aktu zgonu k.44 -w aktach ZUS</em>)</p> <p>Decyzją z dnia <span class="anon-block">(...)</span> ZUS odmówił <span class="anon-block">M. K. (1)</span> prawa do renty rodzinnej po zmarłym mężu. W odpowiedzi na odwołanie ubezpieczonej od tej decyzji, organ rentowy wskazał, że nowo dołączona dokumentacja medyczna zmarłego może stanowić o nowych okolicznościach. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania i wydania przez lekarza orzecznika ZUS orzeczenia.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: decyzja ZUS k.50, odwołanie k.51, odpowiedź na odwołanie k.57- w aktach ZUS)</em> </p> <p>Orzeczeniem z dnia <span class="anon-block">(...)</span> lekarz Orzecznik ZUS uznał <span class="anon-block">M. K. (2)</span> za całkowicie niezdolnego do pracy, wskazując, że niezdolność ta powstała 8 stycznia 2023 roku, natomiast częściowa niezdolność do pracy nie istniała do 3 listopada 2018 roku.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: orzeczenie lekarza orzecznika k.62-w aktach ZUS, opinia lekarska k.34-dokumentacji lekarsko-orzeczniczej ZUS)</em> </p> <p>Sprzeciw od orzeczenia wniosła ubezpieczona w dniu 16 czerwca 2023 roku<em> <!-- -->.</em> </p> <p> <em> <!-- -->(dowód: sprzeciw k.35-37-dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej ZUS)</em> </p> <p>Komisja Lekarska ZUS orzeczeniem z dnia <span class="anon-block">(...)</span>, po rozpoznaniu rozsianej choroby nowotworowej o nieznanym punkcie wyjścia, guza szyja po stronie lewej, podejrzenia guza trzustki, cukrzycy oraz wieloletniego ZZA, uznała <span class="anon-block">M. K. (2)</span> za trwale całkowicie niezdolnego do pracy od 8 stycznia 2023 roku<em> <!-- -->.</em> </p> <p> <em> <!-- -->(dowód: orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS k.65-w aktach ZUS, opinia lekarska k.38-40-dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej ZUS)</em> </p> <p>Następnie ZUS wydał zaskarżoną decyzję.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: decyzja ZUS z <span class="anon-block">(...)</span> k.68-w aktach ZUS)</em> </p> <p> <span class="anon-block">M. K. (2)</span> <span class="anon-block">urodził się w dniu (...)</span>.</p> <p> <em> <!-- -->(okoliczność niesporna)</em> </p> <p>Decyzją z dnia <span class="anon-block">(...)</span> ZUS odmówił <span class="anon-block">M. K. (2)</span> renty z tytułu niezdolności do pracy.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: decyzja ZUS z <span class="anon-block">(...)</span> k.37- w aktach ZUS)</em> </p> <p>Łączny staż pracy <span class="anon-block">M. K. (2)</span> wyniósł 30 lat, 6 miesięcy i 28 dni.</p> <p>W ostatnim dziesięcioleciu przed dniem zgonu, tj. w okresie od <span class="anon-block">(...)</span> do <span class="anon-block">(...)</span> udokumentowano 1 rok i 4 dni okresów składkowych i nieskładkowych.</p> <p>W ostatnim dziesięcioleciu przed powstaniem całkowitej niezdolności do pracy, tj. od 8 stycznia 2013 roku do 7 stycznia 2023 roku udokumentowano łącznie 1 rok i 16 dni okresów składkowych i nieskładkowych.</p> <p> <em> <!-- --> (dowód: karta przebiegu zatrudnienia k. 47-48- w aktach ZUS)</em> </p> <p>Biegły z zakresu onkologii <span class="anon-block">K. W.</span>, po rozpoznaniu u <span class="anon-block">M. K. (2)</span> raka krtani w stadium rozsiewu nowotworowego, niedokończonej diagnostyki guza trzustki, przewlekłego alkoholizmu, przewlekłego zapalenia trzustki oraz błony śluzowej żołądka i przełyku, poalkoholowego stłuszczenie wątroby, cukrzycy, nadciśnienia tętniczego, miokardiopatii, niewydolności nerek uznał, że zmarły był całkowicie niezdolny do pracy od 8 stycznia 2023 roku, tj. od pierwszego dnia hospitalizacji z podejrzeniem choroby nowotworowej.</p> <p> <em> <!-- --> (dowód: opinia biegłego z zakresu onkologii <span class="anon-block">K. W.</span> k.12-13-akt sprawy)</em> </p> <p>Biegła zakresu diabetologii <span class="anon-block">M. P.</span> po rozpoznaniu cukrzycy tupu 2, raka krtani, uogólnionej choroby nowotworowej, wieloletniej choroby alkoholowej, przewlekłego zapalenia trzustki, poalkoholowego stłuszczenia wątroby oraz nadciśnienia tętniczego uznała, że zmarły z przyczyn diabetologicznych nie był całkowicie niezdolny do pracy ani przed styczniem 2023 roku ani również przed 2018 roku.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: opinia biegłej z zakresu diabetologii <span class="anon-block">M. P.</span> k.22-23-akt sprawy)</em> </p> <p>Biegły z zakresu hepatologii <span class="anon-block">W. W.</span> po rozpoznaniu przewlekłej hepatopatii o etiologii mieszanej z obecnym stłuszczeniem bez cech niewydolności wątroby, rozsianej choroby nowotworowej o nieznanym punkcie wyjścia, podejrzenia guza trzustki, guza szyi po stronie lewej, cukrzycy tupu 2, ZZA, uznał zmarłego za całkowicie niezdolnego do pracy od 8 stycznia 2023 roku.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: opinia biegłego z zakresu hepatologii <span class="anon-block">W. W.</span> k.32-37-akt sprawy)</em> </p> <p>Biegły z zakresu medycyny pracy <span class="anon-block">J. G.</span> wskazał, że zmarły <span class="anon-block">M. K. (2)</span> stał się całkowicie niezdolny do pracy od 8 stycznia 2023 roku.</p> <p>Na podstawie dokumentacji medycznej biegły nie znalazł podstaw do uznania, że zmarły był całkowicie niezdolny do pracy przed 3 listopada 2018 roku.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: opinia biegłego z zakresu medycyny pracy <span class="anon-block">J. G.</span> k.59-62 wraz z opiniami uzupełniającymi k.112-114, k.127-129, k.141-143-akt sprawy)</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył co następuje:</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.</strong> </p> <p>Na wstępie należy przypomnieć, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 65;art. 65 ust. 1)">art. 65 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1251 z późn. zm. dalej jako ustawa) renta rodzinna przysługuje uprawnionym członkom rodziny osoby, która w chwili śmierci miała ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy lub spełniała warunki wymagane do uzyskania jednego z tych świadczeń.</p> <p>W myśl art. 67 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS do renty rodzinnej uprawnieni są następujący członkowie rodziny spełniający warunki określone w art. 68-71:</p> <p>-dzieci własne, dzieci drugiego małżonka oraz dzieci przysposobione;</p> <p>-przyjęte na wychowanie i utrzymanie przed osiągnięciem pełnoletności wnuki, rodzeństwo i inne dzieci, z wyłączeniem dzieci przyjętych na wychowanie i utrzymanie w ramach rodziny zastępczej lub rodzinnego domu dziecka;</p> <p>-małżonek (wdowa i wdowiec);</p> <p>-rodzice.</p> <p>Zgodnie z art. 70 ust. 1 ustawy wdowa ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli:</p> <p>1) w chwili śmierci męża osiągnęła wiek 50 lat lub była niezdolna do pracy albo</p> <p>2) wychowuje co najmniej jedno z dzieci, wnuków lub rodzeństwa uprawnione do renty rodzinnej po zmarłym mężu, które nie osiągnęło 16 lat, a jeżeli kształci się w szkole - 18 lat życia, lub jeżeli sprawuje pieczę nad dzieckiem całkowicie niezdolnym do pracy oraz do samodzielnej egzystencji lub całkowicie niezdolnym do pracy, uprawnionym do renty rodzinnej.</p> <p>Prawo do renty rodzinnej nabywa również wdowa, która osiągnęła wiek 50 lat lub stała się niezdolna do pracy po śmierci męża, nie później jednak niż w ciągu 5 lat od jego śmierci lub od zaprzestania wychowywania osób wymienionych w ust. 1 pkt 2. (ust.2)</p> <p>W przedmiotowej sprawie niespornym było, że <span class="anon-block">M. K. (1)</span> znajduje się w kręgu osób uprawnionych do świadczenia.</p> <p>Przechodząc do dalszych rozważań należy zauważyć, że zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego wynoszącego co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn.</p> <p>Zmarły <span class="anon-block">M. K. (2)</span> w chwili śmierci nie miał osiągniętego wieku emerytalnego, wobec tego nie było podstaw do rozpatrywania jego uprawnień do emerytury. Zbadania natomiast wymagało czy zmarły ubezpieczony spełniał warunki wymagane do przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy.</p> <p>Przesłanki nabycia uprawnień do renty z tytułu niezdolności do pracy określa przepis art. 57 ust. 1 ustawy. W myśl art. 57 ust. 1 ustawy, renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnił łącznie następujące warunki:</p> <p>1. jest niezdolny do pracy;</p> <p>2. ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy;</p> <p>3. niezdolność do pracy powstała w okresach, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2, pkt 3 lit. b, pkt 4, 6, 7 i 9, ust. 2 pkt 1, 3-8 i 9 lit. a, pkt 10 lit. a, pkt 11-12, 13 lit. a, pkt 14 lit.a i pkt 15-17 oraz art. 7 pkt 1-3, 5 lit. a, pkt 6 i 12, albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów.</p> <p>Zgodnie z art. 57 ust. 2 ustawy emerytalnej, przepisu ust. 1 pkt 3 nie stosuje się do ubezpieczonego, który udowodnił okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety lub 25 lat dla mężczyzny oraz jest całkowicie niezdolny do pracy.</p> <p>Wskazane warunki te muszą być spełnione łącznie. Pierwszy z nich, tj. niezdolność do pracy, jest kategorią ubezpieczenia społecznego łączącą się z całkowitą lub częściową utratą zdolności do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu bez rokowania jej odzyskania po przekwalifikowaniu (art. 12 ustawy emerytalnej). Przy ocenie stopnia i trwałości tej niezdolności oraz rokowania co do jej odzyskania uwzględnia się zarówno stopień naruszenia sprawności organizmu, możliwość przywrócenia niezbędnej sprawności w drodze leczenia i rehabilitacji, jak i możliwość wykonywania pracy dotychczasowej lub podjęcia innej oraz celowość przekwalifikowania zawodowego, biorąc pod uwagę rodzaj i charakter dotychczas wykonywanej pracy, poziom wykształcenia, wiek i predyspozycje psychofizyczne ubezpieczonego (art. 13 ust. 1 ustawy emerytalnej) (wyrok Sądu Najwyższego – Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 28 stycznia 2004r., sygn. akt II UK 222/03, OSNAPiUS rok 2004, Nr 19, poz. 340.).</p> <p>Kolejna przesłanka, o której mowa w art. 57 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej, wiąże się z treścią art. 58. Wskazany przepis określa w ust. 1, że warunek posiadania wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego, w myśl art. 57 ust. 1 pkt 2, uważa się za spełniony, gdy ubezpieczony osiągnął okres składkowy i nieskładkowy wynoszący łącznie co najmniej:</p> <p>1)1 rok - jeżeli niezdolność do pracy powstała przed ukończeniem 20 lat;</p> <p>2)2 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 20 do 22 lat;</p> <p>3)3 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 22 do 25 lat;</p> <p>4)4 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 25 do 30 lat;</p> <p>5)5 lat - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 30 lat.</p> <p>Okres, o którym mowa w ust. 1 pkt 5 ustawy emerytalnej, powinien przypadać w ciągu ostatniego dziesięciolecia przed zgłoszeniem wniosku o rentę lub przed dniem powstania niezdolności do pracy; do tego dziesięcioletniego okresu nie wlicza się okresów pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej lub renty rodzinnej.</p> <p>Jeśli chodzi zaś o trzeci z warunków z art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy emerytalnej, to wiąże się on z okresami, w czasie których powinna powstać niezdolność do pracy (bądź w ciągu 18 miesięcy od ich ustania), aby ubezpieczony mógł skorzystać z prawa do renty.</p> <p>Z ustaleń Sądu, poczynionych w przedmiotowej sprawie, wynika, że <span class="anon-block">M. K. (2)</span> zmarł w dniu <span class="anon-block">(...)</span>. Określony przepisem art. 57 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 58 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS wymóg posiadania minimum pięcioletniego okresu składkowego i nieskładkowego przypadającego w ciągu ostatniego dziesięciolecia poprzedzającego datę jego śmierci, to jest w okresie od <span class="anon-block">(...)</span> do <span class="anon-block">(...)</span> bezsprzecznie nie został przez niego spełniony, gdyż w okresie tym zmarły udokumentował 1 rok i 4 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Również w ostatnim dziesięcioleciu przed powstaniem całkowitej niezdolności do pracy, tj. od 8 stycznia 2013 roku do 7 stycznia 2023 roku udokumentowano łącznie 1 rok i 16 dni okresów składkowych i nieskładkowych.</p> <p>W konsekwencji według organu rentowego przesłanką, od której zależało nabycie przez <span class="anon-block">M. K. (1)</span> prawa do renty rodzinnej było ustalenie, czy niezdolność zmarłego do pracy powstała do dnia 3 listopada 2018 roku (z uwagi na spełnienie warunku 5-letniego okresu ubezpieczenia).</p> <p>Dla ustalenia tej okoliczności Sąd dopuścił dowód z opinii biegłych lekarzy z zakresu onkologii <span class="anon-block">K. W.</span>, diabetologii <span class="anon-block">M. P.</span>, hepatologii <span class="anon-block">W. W.</span> oraz medycyny pracy <span class="anon-block">J. G.</span>.</p> <p>Biegły z zakresu onkologii <span class="anon-block">K. W.</span> po wnikliwej analizie dokumentacji medycznej, po rozpoznaniu u <span class="anon-block">M. K. (2)</span> raka krtani w stadium rozsiewu nowotworowego, niedokończonej diagnostyki guza trzustki, przewlekłego alkoholizmu, przewlekłego zapalenia trzustki oraz błony śluzowej żołądka i przełyku, poalkoholowego stłuszczenia wątroby, cukrzycy, nadciśnienia tętniczego, miokardiopatii, niewydolności nerek uznał, że zmarły był całkowicie niezdolny do pracy od 8 stycznia 2023 roku, tj. od pierwszego dnia hospitalizacji z podejrzeniem choroby nowotworowej. Biegły wskazał, że z przyczyn onkologicznych <span class="anon-block">M. K. (2)</span> nie był wcześniej niezdolny do pracy, w szczególności niezdolność ta nie powstała przed 3 listopada 2018 roku.</p> <p>Również biegła z zakresu diabetologii <span class="anon-block">M. P.</span> po rozpoznaniu u <span class="anon-block">M. K. (2)</span> cukrzycy tupu 2, raka krtani, uogólnionej choroby nowotworowej, wieloletniej choroby alkoholowej, przewlekłego zapalenia trzustki, poalkoholowego stłuszczenia wątroby oraz nadciśnienia tętniczego, uznała, że zmarły z przyczyn diabetologicznych nie był całkowicie niezdolny do pracy ani przed styczniem 2023 roku, ani tym bardziej przed 2018 roku. Biegła wskazała, ze zmarły był osobą mająca ograniczenia w zajmowanych stanowiskach pracy, nie powinien pracować na zmiany, wykonywać ciężkich wysiłków fizycznych czy pracować przy maszynach w ruchu oraz na wysokości, ale nie był niezdolny do pracy na ogólnie dostępnym rynku pracy. Co istotne biegła wskazała, że zmarły miał rozpoznaną cukrzycę typu 2 w 2019 roku. Natomiast w styczniu 2023 roku zmarły był ponownie hospitalizowany z powodu dekompensacji cukrzycy spowodowanej nadużywaniem, mimo zakazu, alkoholu.</p> <p>Także biegły z zakresu hepatologii <span class="anon-block">W. W.</span> po rozpoznaniu przewlekłej hepatopatii o etiologii mieszanej z obecnym stłuszczeniem bez cech niewydolności wątroby, rozsianej choroby nowotworowej o nieznanym punkcie wyjścia, podejrzenia guza trzustki, guza szyi po stronie lewej, cukrzycy tupu 2, ZZA, uznał zmarłego za całkowicie niezdolnego do pracy od 8 stycznia 2023 roku. Biegły wskazał, że <span class="anon-block">M. K. (2)</span> do czasu hospitalizacji w styczniu 2023 roku nie wykazywał objawów uszkodzenia wątroby w stopniu powodującym niewydolność miąższu wątroby i/lub wtórnych następstw wynikających z nadciśnienia wrotnego powstającego w stanach marskiej przebudowy miąższu wątroby, co kwalifikowałoby ubezpieczonego do orzeczenia niezdolności de pracy. Biegły wskazał dalej, że zarówno w dacie hospitalizacji w 2010 roku w Oddziale <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">R.</span>, jak również podczas hospitalizacji w 2013 roku, nie stwierdzono u ubezpieczonego objawów istotnego uszkodzenia miąższu wątroby z cechami pogorszenia funkcji wątroby, a na pewno bez cech niewydolności tego narządu. Tym samym biegły zaznaczył, że dokumentacja medyczna <span class="anon-block">M. K. (2)</span> obejmująca okres od stycznia 2020 roku do grudnia 2022 roku nie zawiera wyników badań, które świadczyłyby o istotnym pogorszeniu funkcji wątroby w przebiegu uszkodzenia alkoholowego, wątroby ze stłuszczeniem bez cech niewydolności stopniu dającym podstawę do orzeczenia częściowej i/lub całkowitej niezdolności do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji w tych okresach.</p> <p>Podobne wnioski wysnuł biegły specjalista z zakresu medycyny pracy <span class="anon-block">J. G.</span>, który to po zapoznaniu się z aktami sprawy, dostępną dokumentacją medyczną i orzeczniczą oraz opiniami wydanymi wcześniej przez biegłych lekarzy: onkologa, diabetologa oraz chorób zakaźnych stwierdził brak podstaw do przyjęcia, że przed dniem 3 listopada 2018 roku <span class="anon-block">M. K. (2)</span> był niezdolny do pracy zarobkowej. Biegły wskazał, że ubezpieczony był przez okres około 15 lat osobą uzależnioną od alkoholu oraz dwukrotnie wymagał leczenia odwykowego, kilkukrotnie przebywał na leczeniu w oddziale <span class="anon-block">(...)</span> oraz <span class="anon-block">(...)</span> z powodu ostrego zapalenia trzustki, co pozostawało w związku z zespołem zależności alkoholowej. Następstwem uzależnienia od alkoholu była cukrzyca typu 2 oraz nadżerkowe zapalenie błony śluzowej przełyku, żołądka i dwunastnicy. Biegły wskazał, że <span class="anon-block">M. K. (2)</span> stał się osobą całkowicie niezdolną do pracy w dniu 8 stycznia 2023 roku, tj. w dniu przyjęcia go do szpitala z powodu uogólnionego procesu nowotworowego. Natomiast przed dniem 3 listopada 2018 roku nie był niezdolny do pracy, co znajduje potwierdzenie w wyniku badania przeprowadzonego przez lekarza orzecznika ZUS w dniu 10 września 2020 roku, kiedy <span class="anon-block">M. K. (2)</span> został uznany za zdolnego do pracy zarobkowej.</p> <p>W opiniach uzupełniających, sporządzonych w odpowiedzi na zarzuty wnioskodawczyni, biegły podtrzymał swoje wnioski z opinii głównej. Wskazał, że <span class="anon-block">M. K. (2)</span> posiadał wykształcenie podstawowe, nie posiadał wyuczonego zawodu, był przyuczony do wykonywania pracy na stanowisku górnika odwadniacza. Biegły zwrócił uwagę na brak podstaw do przyjęcia, że w okresie 10 lat przed 8 stycznia 2023 roku <span class="anon-block">M. K. (2)</span> był niezdolny do pracy zarobkowej na poziomie posiadanych kwalifikacji. W okresie co najmniej 10 lat przed śmiercią (do stycznia 2023 roku) był w stanie wykonywać pracę zarobkową na poziomie posiadanych kwalifikacji, a nadto mógł wykonywać innego rodzaju prace fizyczne o charakterze produkcyjnym, usługowy i handlowym po przyuczeniu stanowiskowym. Natomiast ostatnie 5 lat przed śmiercią nie pracował zarobkowo. <span class="anon-block">M. K. (2)</span> z powodu alkoholizmu nie mógł wykonywać prac, z których jakością wykonania związane jest bezpieczeństwo osób lub mienia. Z tego samego powodu istniały profilaktyczne przeciwskazania do wykonywania przez <span class="anon-block">M. K. (2)</span> prac na wysokości, pracy kierowcy każdego rodzaju pojazdu czy prac przy obsłudze maszyn w ruchu, które grożą urazem. Biegły wskazał, że cukrzyca związana z alkoholowym uszkodzeniem trzustki, leczona środka doustnymi nie stanowiła u zmarłego przeciwskazania do wykonywania dowolnego rodzaju prac fizycznych, w tym ciężkich prac fizycznych oraz w systemie zmianowym. Występująca u <span class="anon-block">M. K. (2)</span> cukrzyca stanowiła jedynie profilaktyczne przeciwskazania do pracy, jednak nie była przyczyną długotrwałej niezdolności do pracy. Jak zaznaczył biegły, samo rozpoznanie cukrzycy nie powoduje niezdolności do pracy.</p> <p>Sąd opierając się na opiniach biegłych z zakresu onkologii <span class="anon-block">K. W.</span>, diabetologii <span class="anon-block">M. P.</span>, hepatologii <span class="anon-block">W. W.</span> oraz medyka pracy <span class="anon-block">J. G.</span>, stwierdził, że niezdolność do pracy <span class="anon-block">M. K. (2)</span> nie powstała przed 3 listopada 2018 roku. Tym samym nie została spełniona przesłanka ustawowa przyznania prawa do renty i tym samym odpada podstawa prawna do ustalenia, iż <span class="anon-block">M. K. (1)</span>- żona <span class="anon-block">M. K. (2)</span> jest uprawniona do renty rodzinnej po zmarłym mężu.</p> <p>W zakresie oceny zdolności <span class="anon-block">M. K. (2)</span> do pracy, Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na opinii ww. biegłych lekarzy sądowych. Opinia biegłych sądowych podlega swobodnej ocenie sądu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> Sąd, uwzględniając materiał dowodowy zebrany w toku postępowania dokonuje oceny, czy biegły w świetle tego materiału w sposób logiczny przedstawił w opinii tok swojego rozumowania prowadzący do sformułowania niesprzecznych wniosków końcowych. Ponadto, Sąd dokonuje oceny i analizy opinii co do jej fachowości i rzetelności. Z dokonanych na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, ustaleń, a w szczególności z opinii biegłych specjalistów powołanych w sprawie wynika jednoznacznie, że nie zostały spełnione warunki do zmiany zaskarżonej decyzji. Podkreślić należy, że przy ocenie opinii biegłych lekarzy Sąd nie może zająć stanowiska odmiennego, niż wyrażone w tej opinii, na podstawie własnej oceny stanu faktycznego. (por wyroku Sądu Najwyższego z dnia 13 października 1987 roku, II URN 228/87).</p> <p>Istotnym wnioskiem zarówno biegłych onkologa, hepatologa, jak i medyka pracy było wskazanie, że <span class="anon-block">M. K. (2)</span> był całkowicie niezdolny do pracy od dnia 8 stycznia 2023 roku. Wobec tak konsekwentnych ustaleń biegłych Sąd uznał, że <span class="anon-block">M. K. (2)</span> nie był przed dniem 3 listopada 2018 roku niezdolny do pracy. Odwołująca nie podważyła skutecznie prawidłowości tego ustalenia, zaś jej zarzuty w kierunku opinii biegłych miały charakter ogólnikowy, bez odwołania się do konkretnych wad, czy nieprawidłowości wnioskowania opinii biegłych. Na wszystkim zarzuty ubezpieczonej biegły medyk pracy <span class="anon-block">J. G.</span> odpowiedział w swoich opiniach uzupełniających. Odwołująca skupiła się na profilaktycznych przeciwskazaniach <span class="anon-block">M. K. (2)</span> do wykonywania danego rodzaju prac. Jednak wskazać należy, że zalecenia profilaktyczne oraz przeciwwskazania stanowiskowe nie są tożsame z niezdolnością do pracy jako taką, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 12)">art. 12 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>. Tym samym wywiedzione przez biegłych onkologa, diabetologa, hepatologa oraz medyka pracy, ocena co do okresu powstania daty całkowitej niezdolności do pracy była przekonująca jak i miała uzasadnienie w przedstawionej w procesie dokumentacji. Opinie zostały wydane przez lekarzy – specjalistów z dziedziny medycyny adekwatnej do posiadanych przez zmarłego <span class="anon-block">M. K. (2)</span> schorzeń. Opinie zostały sporządzone w oparciu o dokonanie wszechstronnej analizy materiału dowodowego – dokumentacji medycznej, a zatem są kompletne. W ocenie Sądu opinie te są również wystarczająco szczegółowe, a dodatkowo są ze sobą zgodne.</p> <p>Mając na uwadze powyższe opinie biegłych oraz analizę dokumentacji medycznej, Sąd postanowił pominąć na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 1;art. 235(2) § 1 pkt. 5)">art. 235<sup> <!-- -->2</sup> § 1 pkt 5 k.p.c.</a> wniosek dowodowy pełnomocnika wnioskodawczyni o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego psychiatry, z uwagi na brak dokumentacji medycznej z leczenia odwykowego z okresu od 2014 roku do śmierci <span class="anon-block">M. K. (2)</span>. Leczenie odwykowe dotyczyło okresu 2006 - 2009 oraz 2011 - 2013, a sam ubezpieczony ubiegając się o rentę, w trakcie badania przez lekarza orzecznika przyznał, że od dwóch lat jest abstynentem. Wobec czego wniosek ten Sąd uznał za wpływający tylko na przedłużenie postępowania.</p> <p>Jeśli chodzi zaś o zawarty w protokole rozprawy wniosek pełnomocnika wnioskodawczyni <span class="anon-block">M. K. (1)</span> o rentę rodzinną w drodze wyjątku, to podlegał on przekazaniu do organu rentowego celem rozpoznania. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(10);art. 477(10) § 2)">Art. 477<sup> <!-- -->10</sup> § 2 k.p.c.</a> wskazuje, że jeżeli ubezpieczony zgłosił nowe żądanie, dotychczas nierozpoznane przez organ rentowy, sąd przyjmuje to żądanie do protokołu i przekazuje je do rozpoznania organowi rentowemu. Powyższe oznacza, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych Sąd uprawniony jest do orzekania wyłącznie w przedmiocie objętym postępowaniem przed organem rentowym i nie może wykraczać poza podstawę faktyczną decyzji - to bowiem treść decyzji determinuje przedmiot i zakres merytorycznego rozpoznania oraz orzeczenia sądu ubezpieczeń społecznych. O roszczeniu ubezpieczonego w pierwszej kolejności powinien zatem rozstrzygać właściwy organ rentowy. Wskazany wniosek, jako że nie został dotychczas rozpoznany przez organ rentowy, należało potraktować jako nowe, osobne żądanie, które w pierwszej kolejności powinno zostać merytorycznie rozpoznane przez Zakład.</p> <p>Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd Okręgowy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477<sup> <!-- -->14</sup>§ 1 k.p.c.</a> oddalił odwołanie jako bezzasadne, o czym orzekł jak w punkcie 1 wyroku.</p> <p>W puncie 2 wyroku, Sąd na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(10);art. 477(10) § 2)">art. 477<sup> <!-- -->10</sup> § 2 k.p.c.</a> zawarty w protokole rozprawy wniosek pełnomocnika wnioskodawczyni <span class="anon-block">M. K. (1)</span> o rentę rodzinną w drodze wyjątku przekazał organowi rentowemu celem nadania biegu.</p> </div>