II GSK 745/11

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Myślińska po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku Z. M. i M. G. o zmianę postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 2011 r., sygn. akt II GSK 745/11 odmawiającego wstrzymania wykonania decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] w sprawie ze skargi kasacyjnej Z. M. i M. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 grudnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 1921/10 w sprawie ze skarg Z. M. i M. G. na decyzje Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o rybołówstwie postanawia: odmówić zmiany postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 2011 r., sygn. akt II GSK 745/11 UZASADNIENIE Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 9 czerwca 2011 r. sygn. akt II GSK 745/11 nie uwzględnił wniosku Z. M. i M. G. o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o rybołówstwie. W uzasadnieniu Sąd zaznaczył, iż [...] w żaden sposób nie wyjaśnili, na czym miałoby polegać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wynikające rzekomo z wykonania powyższych decyzji. We wniosku nie wskazano na fakty, które mogłyby uprawdopodobnić zaistnienie przesłanek niezbędnych do wstrzymania wykonania decyzji, a więc trudnych do odwrócenia skutków lub wyrządzenia znacznej szkody. Wskazanie zaś na okoliczność, że zapłata kary w kwocie około [...] zł może spowodować dla skarżących trudne do odwrócenia skutki nie jest wystarczające do uznania, iż zostały uprawdopodobnione przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). W ocenie NSA, nie mogło stanowić uzasadnienia wniosku powoływanie się na "liczne wątpliwości odnośnie prawidłowości decyzji". Podkreślić należy, iż prawidłowość zaskarżonych decyzji była przedmiotem oceny w postępowaniu w pierwszej instancji, a której wyrazem był wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Okoliczność ta nie wpływa w jakikolwiek sposób na kwestię wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu administracji publicznej. Pismem z dnia [...] września 2011 r. (data nadania k. [...] akt NSA) następnie uzupełnionych pismem z [...] października 2011 r., (k. [...] akt NSA) [...] złożyli wniosek o zmianę postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 czerwca 2011 r., oraz orzeczenie o wstrzymaniu decyzji objętych wcześniejszym wnioskiem, w trybie art. 61 § 4 w związku z art. 193 p.p.s.a. [...] uzasadniając wniosek wskazali na "liczne wątpliwościami odnośnie prawidłowości decyzji". Podkreślili, że konieczność zapłaty kar w wysokości [...] zł może mieć dla nich trudne do odwrócenia skutki w postaci zawieszenia działalności rybackiej co skutkuje pozbawieniem dochodu [...] osób utrzymujących się z dochodów z działalności gospodarczej armatora. Do wniosku dołączono zeznania podatkowe [...] PIT-28, PIT-28-A oraz PIT-37 [...]. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o zmianę postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 czerwca 2011 r. sygn. akt II GSK 745/11 nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 4 p.p.s.a., postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie art. 61 § 2 i 3 p.p.s.a. sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Zatem warunkiem wskazanej zmiany postanowienia – w tym postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego na mocy tego przepisu w związku z art. 193 p.p.s.a. – jest zmiana takich okoliczności, które warunkowały jego podjęcie, tj. były analizowane przy wydawaniu postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu. W niniejszej sprawie, postanowieniem z 7 czerwca 2011 r., sygn. akt II GSK 745/11, Naczelny Sąd Administracyjny odmówił uwzględnienia wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej ze względu na nie wykazanie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o rybołówstwie. NSA podał, że we wniosku nie wskazano okoliczności, mogących uprawdopodobnić zaistnienie przesłanek niezbędnych do wstrzymania wykonania decyzji, a więc trudnych do odwrócenia skutków lub wyrządzenia znacznej szkody. Wskazanie zaś na okoliczność, że zapłata kary w kwocie [...] zł może spowodować dla skarżących trudne do odwrócenia skutki nie jest wystarczające do uznania, iż zostały uprawdopodobnione przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Powyższe argumenty NSA, które legły u podstaw tego orzeczenia należy skonfrontować z wnioskiem skarżących o zmianę postanowienia w sprawie wstrzymania aktu z 7 września 2011 r. Analizując ten wniosek na wstępie należy podnieść, iż z treści art. 61 § 4 p.p.s.a. wynika, że na podstawie tego przepisu sąd administracyjny może zmienić postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności i wstrzymać jego wykonanie gdy nastąpi zmiana okoliczności sprawy i w ramach tej zmiany zaistnienie jednej z przesłanek uzasadniających wstrzymanie. Aby możliwe było zastosowanie tej instytucji prawnej strona w pierwszej kolejności jest zobowiązana wskazać istnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. tj. niebezpieczeństwa wystąpienia szkody i wykazać, że szkoda która powstanie na skutek wykonania decyzji, będzie znaczna, a skutki jakie wywoła wykonanie decyzji będą trudne do odwrócenia. Oznacza to, że obowiązek wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na wnioskodawcy, a nie na sądzie. Sąd jedynie ocenia, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu skarżący winni tak określić ewentualną szkodę lub w taki sposób wskazać skutki, które nastąpiłyby w związku z wykonaniem decyzji, by Sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane (dokumenty źródłowe) na podstawie akt sprawy czy wymienione przesłanki zostały spełnione. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki uzasadniające zmianę postanowienia w sprawie wstrzymania decyzji spoczywa na wnioskodawcy. Dodatkowo twierdzenia skarżących powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi ich sytuacji finansowej oraz majątkowej (por.: J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2006, s. 188). Jeżeli dokumenty źródłowe okażą się niewystarczające dla oceny przesłanek uzasadniających wstrzymanie, wówczas Sąd nie może zastosować ochrony tymczasowej. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, gdyż dokumenty źródłowe załączone do wniosku z 7 września 2011 r., były niepełne, gdyż dotyczyły jedynie M. G. Należy zauważyć, że decyzje Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o rybołówstwie skierowane były zarówno do Z. M. jak i M. G. będących armatorami statku rybackiego [...]. Również wniosek o zmianę postanowienia o wstrzymanie wykonania aktu został złożony przez obu skarżących (k. [...] akt NSA). Tymczasem, co istotne, załączone do tegoż wniosku dokumenty źródłowe - w postaci zeznania podatkowego PIT-28, PIT 28-A, oraz PIT 37, - dotyczyły jedynie M. G. Obrazowały one jego sytuację materialną za rok 2010. Do wniosku o zmianę postanowienia w sprawie wstrzymania aktu skarżący nie załączyli jakichkolwiek dokumentów źródłowych dotyczących Z. M. Powyższy brak uniemożliwił Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu zbadanie czy zachodzą przesłanki uzasadniające zmianę postanowienia NSA z 9 czerwca 2011 r. Podkreślić należy, że uzasadnienie wniosku o zmianę postanowienia w sprawie wstrzymania zaskarżonego aktu winno koncentrować się wokół okoliczności związanych z osobą skarżących, ich sytuacją majątkową, nie może ograniczać się do sytuacji materialnej jednego z nich, bowiem obraz sytuacji majątkowej skarżących – warunkujący udzielenie ochrony tymczasowej - jest niepełny. Dalsza argumentacja skarżących odnosząca się do licznych wątpliwości odnośnie prawidłowości decyzji, sprowadza się do merytorycznych wątpliwości odnośnie prawidłowości decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2010 r. Tymczasem poprawność decyzji nie może być wzięta pod uwagę przy wniosku o zmianę postanowienia o wstrzymanie wykonania aktu. Sąd, rozpoznając na podstawie art. 61 § 4 p.p.s.a. wniosek, nie dokonuje oceny zasadności skargi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2004 r., FZ 163/04, niepubl.). Niezgodność decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny Sądu w toku rozprawy, i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61 § 3 i 4 p.p.s.a., to dwie różne kwestie. Stąd też argumentacja skarżących dotycząca poprawności samych decyzji nie mogła uzasadniać wniosku o zmianę postanowienia o wstrzymanie wykonania aktu. Mając powyższe na uwadze w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, we wniosku z 7 września 2011 r. nie zawarto żadnego argumentu, który by wskazywał na zaistnienie przesłanki z art. 61 § 4 p.p.s.a., a która przewiduje możliwość zmiany postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, jeżeli nastąpiła zmiana okoliczności sprawy. Stąd nie można przyjąć, aby okoliczności, które stanowiły o odmowie zastosowania przez Naczelny Sąd Administracyjny ochrony tymczasowej uległy zmianie i zachodzi podstawa zastosowania art. 61 § 4 p.p.s.a., czyli zmiany orzeczenia z 9 czerwca 2011 r. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 4 w związku z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.