II GSK 739/20

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Ministra Zdrowia od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 grudnia 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1869/19 w sprawie ze skargi Rzecznika Praw Obywatelskich na decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zgody na refundację leku postanawia: umorzyć postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 2 grudnia 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 1869/19, po rozpoznaniu skargi Rzecznika Praw Obywatelskich na decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] stycznia 2019 r., w przedmiocie odmowy wydania zgody na refundację leku, uchylił zaskarżoną decyzję orz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] listopada 2018 r. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Minister Zdrowia. Pismem z dnia 21 października 2020 r. pełnomocnik organu przedłożył odpis skrócony aktu zgonu K. B. - uczestniczki w niniejszym postępowaniu, dopuszczonej do udziału w toku postępowania prowadzonego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Pismem z dnia 20 października 2020 r. skarżący w niniejszej sprawie - Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł o umorzenie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.). Z kolei pismem z dnia 3 listopada 2020 r. pełnomocnik uczestniczki postępowania – K. B. wniósł o umorzenie postępowania z powodu śmierci strony. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., który – na podstawie art. 193 zd. 1 p.p.s.a. - stosuje się odpowiednio w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi kasacyjnej, sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Zwrot normatywny "stało się bezprzedmiotowe" użyty w cyt. przepisie oznacza przyczynę, która zaistniała dopiero w toku postępowania sądowego po wniesieniu skargi. Innymi słowy postępowanie przed sądem staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego trakcie wystąpiły przeszkody mające charakter trwały, uniemożliwiające prowadzenie dalszego postępowania w sprawie. Umorzenie postępowania oznacza zatem przerwanie i zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego z powodu zaistnienia w jego toku zdarzeń, które uniemożliwiają osiągnięcie celu, albo powodują, że dokonanie przez sąd administracyjny kontroli zaskarżonego aktu lub czynności staje się zbędne albo nawet niedopuszczalne. Umorzenie postępowania powoduje więc jego zakończenie orzeczeniem, które nie rozstrzyga o istocie sprawy sądowoadministracyjnej, lecz w inny sposób kończy postępowanie w danej instancji. W rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięcie sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny stało się bezprzedmiotowe z uwagi na fakt, iż w toku prowadzonego postępowania zmarła uczestniczka postępowania, której to praw dotyczył zaskarżony akt. Przedmiotem postępowania była bowiem decyzja Ministra Zdrowia wydana w przedmiocie odmowy wydania zgody na refundację leku dla tej właśnie uczestniczki postępowania. Tym samym, skoro przedmiotem niniejszego postępowania była decyzja Ministra Zdrowia, odmawiająca refundacji leku dla konkretnego podmiotu, stwierdzić należało, że zdarzenie w postaci śmierci podmiotu, którego dotyczył przedmiot postępowania głównego, miało wpływ na sprawę zawisłą przed sądem kasacyjnym w przedmiocie skargi Rzecznika Praw Obywatelskich na tę odmowną decyzję z dnia [...] stycznia 2019 r. Jeszcze raz należy podkreślić, że przedmiotem zaskarżonej przez Rzecznika decyzji była kwestia zgody na refundację leku dla uczestniczki postępowania – K. B. W toku postępowania sądowego, prowadzonego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pod sygn. akt II GSK 739/20, wystąpiła zatem bezprzedmiotowość wynikająca z okoliczności faktycznych sprawy, bowiem przedmiot postępowania administracyjnego, a w związku z tym również sądowoadministracyjnego odnosił się wyłącznie do praw ściśle związanych z osobą zmarłej uczestniczki postępowania. W świetle powyższego stwierdzić należy, że koniecznym stało się przerwanie i zakończenie postępowania sądowowadministracyjnego z powodu zaistnienia w jego toku zdarzeń, które spowodowały, że dokonanie kontroli zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny stało się zbędne. Istotna zmiana okoliczności faktycznych sprawy spowodowała, że organ nie ma już możliwości wydania decyzji dotyczącej sfery prawnej i faktycznej zmarłej uczestniczki postępowania. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.