II GZ 349/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu w dniu 26 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 2526/20 w zakresie odmowy sporządzenia uzasadnienia wyroku i zwrotu uiszczonej opłaty kancelaryjnej od uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi [...] na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, objętym zażaleniem postanowieniem z 8 czerwca 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 2526/20, działając na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej cyt. jako: p.p.s.a.), po rozpoznaniu wniosku [...] o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku: w punkcie 1. odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku, w punkcie 2. zwrócił skarżącej uiszczoną opłatę kancelaryjną za sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd wskazał, że odpis sentencji wydanego na posiedzeniu niejawnym 5 maja 2021 r. wyroku oddalającego skargę [...] na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej pełnomocnik skarżącej adwokat [...] odebrał osobiście 17 maja 2021 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru. Pismem z dnia 25 maja 2021 r., nadanym w urzędzie pocztowym w tym samym dniu (co wynika z daty stempla pocztowego na kopercie, w której zostało nadane pismo) pełnomocnik skarżącej wniósł o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku w przedmiotowej sprawie. Równocześnie do wniosku pełnomocnik załączył dowód uiszczenia opłaty kancelaryjnej za sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem w kwocie 100 złotych. Zgodnie z art. 141 § 2 p.p.s.a. w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Wyrok oddalający skargę zapadł po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym, wobec czego zgodnie z art. 139 § 4 p.p.s.a. odpis sentencji wyroku doręczono stronom postępowania z urzędu. Pełnomocnik skarżącej odebrał przesyłkę zawierającą sentencję wyroku 17 maja 2021 r. Oznacza to, że z żądaniem sporządzenia uzasadnienia wydanego w przedmiotowej sprawie wyroku pełnomocnik skarżącej mógł wystąpić najpóźniej 24 maja 2021 r. Tymczasem pełnomocnik wystąpił z wnioskiem o uzasadnienie powyższego wyroku 25 maja 2021 r., a zatem z uchybieniem ustawowego terminu do jego złożenia. Siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę jest terminem ustawowym, a takie terminy nie mogą być ani przedłużane, ani skracane. Wniosek skarżącej o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę nie mógł wywołać zamierzonego skutku prawnego, bowiem zgodnie z art. 85 p.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę jest terminem ustawowym. Niezachowanie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku stanowi podstawę do odmowy jego sporządzenia. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej zarzucił sądowi błędne ustalenie terminu nadania wniosku o sporządzenie uzasadnienia, ponieważ: "odpis orzeczenia został doręczony skarżącej w dniu 18 maja 2021 roku, co wynika z faktu, iż na zwrotnym potwierdzeniu odbioru jest błędna data, gdyż w dniu 24 maja 2021 r. pełnomocnik skarżącej przebywał poza Warszawą (czynności procesowe przed Naczelnikiem KAS w Białej Podlaskiej) i nie mógł fizycznie odebrać korespondencji". W ocenie pełnomocnika skarżącej termin do wniesienia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku upływał 25 maja 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 141 § 2 p.p.s.a. w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Ten ostatni przypadek zachodzi w sytuacji, gdy sprawa rozpatrywana była w trybie uproszczonym, a wyrok zapadł na posiedzeniu niejawnym. Przyjęta w tym przepisie regulacja ma zatem na celu zapewnienie, zgodnie z art. 32 Konstytucji RP, równego traktowania stron, wobec których wyroki zostały wydane na rozprawie, i stron, wobec których wyroki zostały wydane na posiedzeniu niejawnym (zob. postanowienie NSA z 27 maja 2011 r., sygn. akt II FZ 209/11, LEX nr 795393). Mając na uwadze treść przywołanych przepisów, za prawidłowe należy uznać zaskarżone rozstrzygnięcie sądu o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z 5 maja 2021 r. Z treści art. 141 § 3 p.p.s.a. jednoznacznie wynika, że sąd może, w drodze postanowienia wydanego na posiedzeniu niejawnym, odmówić uwzględnienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Ani w tym przepisie, ani też w żadnym innym, nie określono natomiast przesłanek, jakimi sąd powinien się kierować. W literaturze i orzecznictwie wskazuje się, że powodem wydania takiego postanowienia jest m.in. okoliczność, że wniosek złożony został po upływie terminu określonego w art. 141 § 2 p.p.s.a. (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Kraków 2006, s. 309; a także postanowienie NSA z 30 listopada 2004 r., sygn. akt OZ 565/04, niepubl.). Złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie terminu skutkuje odmową jego sporządzenia (por. postanowienia NSA: z 27 marca 2006 r., sygn. akt I GZ 91/06, niepubl., z 29 marca 2006 r., sygn. akt I GZ 97/06, niepubl., oraz z 10 maja 2006 r., sygn. akt I GZ 168/06, niepubl.; por. również J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004, s. 208; także R. Mikosz [w:] R. Mikosz (red.), G. Radecki, Ł. Strzępek, Pisma stron w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, orzecznictwo, wzory; opubl. Oficyna 2008 oraz LEX). W związku z powyższym należy uznać, że prawidłowo sąd pierwszej instancji zaskarżonym postanowieniem odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku z 5 maja 2021 r., traktując wniosek skarżącej jako spóźniony. Sąd zasadnie stwierdził, że został on nadany w placówce pocztowej w dniu 25 maja 2021 r. (data stempla pocztowego na kopercie k. 49 akt), podczas gdy ostatnim dniem siedmiodniowego terminu liczonego od dnia doręczenia odpisu sentencji wyroku był 24 maja 2021 r. Prawidłowości tej oceny nie podważają podniesione w zażaleniu zarzuty dotyczące błędnego ustalenia przez sąd terminu doręczenia pełnomocnikowi skarżącej odpisu sentencji wyroku z 5 maja 2021 r. W aktach sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru, podpisane przez adwokata [...], z datą 17 maja 2021 r. Podniesione w zażaleniu okoliczności, mające podważyć te ustalenia, nie mogą być uznane za skuteczne, ponieważ dotyczą zdarzeń, które miały miejsce 24 maja 2021 r. (obecność pełnomocnika skarżącej przy "czynnościach procesowych przed Naczelnikiem KAS w Białej Podlaskiej"). Ponadto zwrócić należy uwagę, że sąd badając, czy czynność procesowa została dokonana w terminie ustawowym, nie jest uprawniony do badania przyczyn ewentualnego uchybienia temu terminowi (por. postanowienie NSA z 12 lipca 2013 r., sygn. akt II OZ 606/13, LEX nr 1344836). W tym postępowaniu przedmiotem kontroli sądu jest wyłącznie postanowienie o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku, a zatem Naczelny Sąd Administracyjny bada jedynie, czy przesłanki, na podstawie których oparto zaskarżone rozstrzygnięcie, zostały prawidłowo zastosowane w stanie faktycznym sprawy. Na marginesie zauważyć należy, że argumentacja pełnomocnika skarżącej zawarta w zażaleniu odbiega od zaprezentowanej we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku (k. 126), w którym pełnomocnik skarżącej potwierdza doręczenie odpisu sentencji wyroku z 5 maja 2021 r. w dniu 17 maja 2021 r. Za prawidłowe należy uznać stanowisko sądu pierwszej instancji, że skoro 17 maja 2021 pełnomocnik skarżącej odebrał wyrok oddający skargę skarżącej, to siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku rozpoczął swój bieg 18 maja 2021 r. i upłynął 24 maja 2021 r. Zatem wniosek skarżącej wysłany przez jego pełnomocnika za pośrednictwem Poczty Polskiej w dniu 25 maja 2021 r. został złożony z uchybieniem terminu do jego wniesienia, co obligowało sąd pierwszej instancji do wydania postanowienia o odmowie sporządzenia uzasadnienia opisanego wyroku, stosownie do art. 141 § 2 i 3 p.p.s.a. Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.