II OSK 998/12

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 5 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku K. S. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej K. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 06 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 936/11 oddalającego skargę K. S. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 6 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 936/11 oddalił skargę K. S. na decyzję Wojewody Kujawsko - Pomorskiego z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę utrzymującą w mocy decyzję Starosty Nakielskiego z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorowi J. M. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego na działce nr [...] w miejscowości O., gmina N. nad Notecią. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożyła K. S. reprezentowana przez radcę prawnego L. L.-K. Następnie pismem z dnia 6 kwietnia 2012 r. skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania w/w decyzji Starosty Nakielskiego nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. W uzasadnieniu wskazano, iż wykonanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany, spowoduje trudne do odwrócenia skutki, gdyż nieruchomość stanowiąca współwłasność skarżącej oraz J. M. zostanie trwale zabudowana w sposób uniemożliwiający swobodne korzystanie przez skarżącą ze wspólnej nieruchomości, w sposób, który całkowicie niweczy postępowanie w przedmiocie zniesienia współwłasności i podział wspólnego podwórka do używania. Nadto wskazano, że nastąpi nieuprawnione zwiększenie udziału J. M. w nieruchomości wspólnej, co z kolei wpłynie na zakres uprawnień i obowiązków skarżącej jako współwłaścicielki nieruchomości. Zdaniem skarżącej rozbudowa budynku mieszkalnego uczyni bezprzedmiotowym nie tylko wszczęte postępowanie administracyjne, ale i postępowanie przed sądem cywilnym ( sygn. akt: II Ca 384/10 SO w Bydgoszczy). Skarżąca wskazała, że J. M. rozpoczął już rozbudowę wspólnej nieruchomości - po zawiadomieniu organu nadzoru o rozpoczęciu rozbudowy - zostały wykonane pierwsze prace geodezyjne w terenie. Prawo własności skarżącej zostało naruszone. Podniesiono, iż dalsze prace budowlane spowodują zabudowę znacznej części wspólnego podwórka, rozbudowę wspólnego domu, w sposób - na który nie wyraziła zgody skarżąca czemu dała wyraz składając skargę kasacyjną w sprawie sygn. akt: II Ca 384/10 Sądu Okręgowego w Bydgoszczy. Podniesiono także, iż skarżąca już ma utrudnioną możliwość korzystania ze swojej własności bowiem ciągi komunikacyjne we wspólnym budynku są zajęte na potrzeby rozbudowy, wg projektu budowlanego zostaną m.in. przebudowane - wspólna piwnica, korytarz, wejście do budynku. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 14 czerwca 2012 r. odmówił wstrzymania wykonania decyzji. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż rozbudowa budynku mieszkalnego nie wywołuje skutku o charakterze nieodwracalnym. Nadto wskazano, iż skarżąca nie uprawdopodobniła żadnych konkretnych zagrożeń jakie mogą wyniknąć w związku z wykonaniem decyzji Starosty Nakielskiego z dnia [...] marca 2011 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej J. M. pozwolenia na rozbudowę przedmiotowego budynku mieszkalnego. Sam fakt, że skarżąca ma utrudnioną możliwość korzystania ze swojej własności, gdyż ciągi komunikacyjne we wspólnym budynku są zajęte na potrzeby rozbudowy do czasu rozpoznania sprawy, której przedmiotem jest kontrola legalności decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę nie uprawdopodabnia jeszcze, że stronie zostanie wyrządzona szkoda. Co do argumentu dotyczącego bezprzedmiotowości postępowania przed sądem cywilnym, zaznaczono, iż w aktach sprawy znajduje się postanowienie Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 14 marca 2011 r., sygn. akt II Ca 384/10 odrzucające skargę kasacyjną skarżącej. Zatem i ten argument uznano za nieusprawiedliwiony. W dniu 11 września 2012 r. skarżąca złożyła kolejny wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, podnosząc, że wobec byłej dyrektor Wydziału Architektury Starostwa w Nakle nad Notecią toczy się postępowanie karne w przedmiocie przekroczenia uprawnień. Wnioskodawczyni złożyła w tej sprawie doniesienie do prokuratury. Wskazano, iż wnioskodawczyni ma uzasadnioną wątpliwość co do rzetelności działań organu zatwierdzającego projekt budowlany – dopóki nie zakończy się postępowanie przygotowawcze prowadzone przez Prokuraturę Rejonową – decyzja zatwierdzająca rozbudowę wspólnej nieruchomości nie powinna zostać wykonana. Wskazano, iż wnioskodawczyni ponosi negatywne skutki rozbudowy budynku polegające na realnej niemożliwości korzystania ze wspólnej nieruchomości. Podniesiono, iż zachodzi niebezpieczeństwo poniesienia znacznej szkody – jeżeli rozbudowa będzie dalej postępowała babcia wnioskodawczyni, a matka uczestnika E. M. posiadająca służebność mieszkania (którą opiekuje się wnioskodawczyni) nie będzie mogła korzystać ze swojego prawa – a wnioskodawczyni zmuszona będzie zapewnić jej inne lokum, co z kolei wiązać się będzie z obowiązkiem poniesienia kosztów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270, dalej zwana: "p.p.s.a.").wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie do art. 61 § 4 p.p.s.a., postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie art. 61 § 2 i 3 p.p.s.a. sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Zatem warunkiem wskazanej zmiany postanowienia – w tym postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego na mocy tego przepisu w związku z art. 193 p.p.s.a. – jest zmiana takich okoliczności, które warunkowały jego podjęcie, tj. były analizowane przy wydawaniu postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu. W tym miejscu należy podnieść, iż z treści art. 61 § 4 p.p.s.a. wynika, że na podstawie tego przepisu sąd administracyjny może zmienić postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności i wstrzymać jego wykonanie gdy nastąpi zmiana okoliczności sprawy i w ramach tej zmiany zaistnienie jednej z przesłanek uzasadniających wstrzymanie. Aby możliwe było zastosowanie tej instytucji prawnej strona w pierwszej kolejności jest zobowiązana wskazać istnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. tj. niebezpieczeństwa wystąpienia szkody i wykazać, że szkoda która powstanie na skutek wykonania decyzji, będzie znaczna, a skutki jakie wywoła wykonanie decyzji będą trudne do odwrócenia. Oznacza to, że obowiązek wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na wnioskodawcy, a nie na sądzie. Sąd jedynie ocenia, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu skarżący winni tak określić ewentualną szkodę lub w taki sposób wskazać skutki, które nastąpiłyby w związku z wykonaniem decyzji, by Sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane (dokumenty źródłowe) na podstawie akt sprawy czy wymienione przesłanki zostały spełnione. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki uzasadniające zmianę postanowienia w sprawie wstrzymania decyzji spoczywa na wnioskodawcy. Dodatkowo twierdzenia skarżących powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi ich sytuacji finansowej oraz majątkowej (por.: J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2006, s. 188). Jeżeli dokumenty źródłowe okażą się niewystarczające dla oceny przesłanek uzasadniających wstrzymanie, wówczas Sąd nie może zastosować ochrony tymczasowej. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, gdyż dokument źródłowy załączony do wniosku z dnia 11 września 2012 r. w postaci pisma skierowanego przez skarżącą do Prokuratury Okręgowej w Bydgoszczy informujący o możliwości popełnienia przestępstwa nie ma istotnego znaczenia w niniejszej sprawie. Stwierdzić należy, iż nie zostały spełnione przesłanki zawarte w art. 61 § 4 p.p.s.a. do zmiany bądź uchylenia poprzednio wydanego postanowienia odmawiającego wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W rzeczywistości bowiem podnoszone w kolejnym wniosku okoliczności stanowiły już przedmiot rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego poprzednio rozpoznającego sprawę. Natomiast okoliczność wszczęcia postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową na skutek doniesienia skarżącej – przeciwko byłej dyrektor Wydziału Architektury Starostwa w N. nad Notecią nie ma znaczenia dla postępowania prowadzonego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Mając na uwadze powyższe rozważania i oceniając, że wniosek skarżącej nie zawiera niezbędnego wykazania zasadności jej żądania, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a.