II SA/Po 926/20
Sądy administracyjne2021-10-15
Sygnatura
II SA/Po 926/20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia
2021-10-15
Rodzaj
Wyrok WSA w Poznaniu
Sędziowie
Danuta Rzyminiak-OwczarczakEdyta PodrazikWiesława Batorowicz
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 października 2021 r. sprawy ze skargi M. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2020r. Nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego oddala skargę
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] lipca 2020 r., nr [...], Prezydent Miasta P. odmówił przyznania M. A. świadczenia wychowawczego na rzecz O. A., działając na podstawie art. 2, art. 4, art. 5, art. 10, art. 13, art. 22 i art. 28 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2407 ), art. 6 i art. 7 ustawy z dnia 26 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz niektórych innych ustaw (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 924) oraz rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 czerwca 2019 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawie o przyznanie świadczenia wychowawczego oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach niezbędnych do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego (Dz.U. z 2019 r., poz. 1177).
W uzasadnieniu decyzji zwrócono uwagę na to, że zgodnie z wyrokiem Sądu Okręgowego w P. Wydział I Cywilny z dnia [...] stycznia 2008 r., sygn. akt [...] miejsce zamieszkania córki O. A. jest w każdorazowym miejscu zamieszkania matki dziecka. Jednocześnie organ pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 11 lutego 2016r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, świadczenie wychowawcze przysługuje matce albo ojcu, jeśli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca, albo opiekunowi faktycznemu dziecka (tj. osobie faktycznie opiekującej się dzieckiem, jeśli wystąpiła z wnioskiem do sądu opiekuńczego o przysposobienie dziecka), jeśli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu opiekuna faktycznego, albo opiekunowi faktycznemu dziecka, albo dyrektorowi domu pomocy społecznej, co uniemożliwiało pozytywne rozpatrzenie wniosku M. A..
W ustawowym terminie odwołanie od powyższej decyzji złożył M. A. (zwany dalej także "skarżącym"), informując, że jego córka O. A. zamieszkuje z nim od sierpnia 2019 roku na stałe. Skarżący podał, że jego córka uczęszcza do [...] Liceum Ogólnokształcącego w P., mieszczącego się w odległości 250 m od wspólnego miejsca zamieszkania, ma swój pokój, w którym mieszczą się jej rzeczy osobiste. Skarżący wskazał, że dom M. A. jest centrum życiowym jego córki, a swoją matkę – M. A., która mieszka około 30 km od P., córka odwiedza dwa do trzy razy w miesiącu w weekend i jednocześnie utrzymuje z nią stały kontakt. Podniesiono za tym, że na 30 dni w miesiącu O. średnio spędza około 24 dni z ojcem, a około 6 dni z matką. Skarżący zaznaczył, że ta sytuacja jest stała, stabilna, ma miejsce od sierpnia 2019 r. i trwa nadal ze względu na kontynuowanie przez córkę nauki w [...] Liceum Ogólnokształcącym. Skarżący podniósł, że wykonywanie władzy rodzicielskiej nad jego córką zostało powierzone obojgu rodzicom i on, oraz jego była żona M. A., wypełniają rodzicielskie obowiązki zgodnie z dobrem dziecka. Zaznaczono, że oboje rodzice O. wspólnie ustalili, że córka będzie mieszkała z ojcem, bo taka jest jej wola i ułatwia jej to dostęp do edukacji. Zdaniem skarżącego, pomocnicze postanowienie o miejscu zamieszkania O. A. ustalone w wyroku rozwodowym nie może ważyć o przyznaniu świadczenia wychowawczego, gdyż w kwestii dotyczącej spraw ważnych dla dziecka nadrzędne jest porozumienie i ustalenia rodziców. Podniesiono jednocześnie, że w wyroku rozwodowym Sąd nie ograniczył władzy żadnemu z rodziców w jakimkolwiek zakresie, a władza rodzicielska nad O. A. przysługuje obojgu rodzicom w stopniu równym. Skarżący podniósł, że jego zdaniem nie jest zgodne z duchem prawa i zasadami współżycie społecznego zmuszanie rodziców, aby toczyli spory sądowe w sytuacji prawie już dorosłego dziecka, którego wola musi być brana pod uwagę, jeśli zresztą rodzice się między sobie porozumieli. W ocenie skarżącego ustawodawca w interpretacjach wielokrotnie wykazywał, iż liczy się stan faktyczny do przyznania świadczenia wychowawczego, a wyrok rozwodowy nie powinien być w ogóle wymagany, chyba że chodzi o opiekę naprzemienną. Jednocześnie podkreślił, że wywiad środowiskowy w miejscu zamieszkania M. A. potwierdził, iż córka z nim mieszka.
Decyzją z dnia [...] września 2020 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej również jako "Kolegium"), działając na podstawie art. 2, art. 4, art. 5, art. 22 i art. 28 ustawy z dnia [...] lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t.j. Dz.U. 2019 r., poz. 2407, ze zm.), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wyjaśniło, że analiza akt sprawy, w tym zgromadzonych dokumentów i okoliczności podnoszonych przez M. A. w odwołaniu, pozwalały uznać za prawidłowe rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Kolegium wskazało, że w wyroku Sądu Okręgowego w P. Wydział I Cywilny z dnia [...]-01-2008 r., sygn. akt [...] ustalono, że miejsce zamieszkania córki O. A. jest w każdorazowym miejscu zamieszkania matki dziecka. W wyroku tym ustalono także kontakty M. A. z małoletnimi dziećmi oraz zasądzono alimenty od M. A. na rzecz dzieci, w tym O. A., w wysokości [...] zł miesięcznie. Nadto, Kolegium zwróciło uwagę na załączone do akt sporawy oświadczenie M. A. z dnia [...] lipca 2020 r., zgodnie z którym miejsce zamieszkania O. A. jest przy matce oraz, że z uwagi na uczęszczanie do szkoły w P., O. korzysta z noclegów w P. u jej ojca – M. A.. Zdaniem Kolegium, fakt uczęszczania przez O. A. w ciągu tygodnia do szkoły w P. i przebywania u ojca jest niesporny. Jednocześnie, Kolegium ustaliło, że świadczenie wychowawcze na O. A. zostało już przyznane jej matce – Monice Awuku, która jako pierwsza złożyła wniosek.
W takim stanie sprawy, Kolegium wskazało, że niewątpliwie przesłanką niezbędną, wprost wynikającą z przepisu art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci dla przyznania wnioskowanego świadczenia jednemu z rodziców (matce, ojcu), jest fakt zamieszkiwania z nim dziecka i pozostawanie tegoż dziecka na jego utrzymaniu. Jedyne odstępstwo od opisanej zasady ustawodawca przewidział w przepisie art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci dla sytuacji, gdy dziecko pozostaje pod opieką naprzemienną, która jednak, zadaniem Kolegium w niniejszej sprawie nie występuje. Zdaniem Kolegium, istnienie prawomocnego orzeczenia sądowego w przedmiocie ustalenia miejsca zamieszkania O. A. przy matce czy powierzenie matce wykonywania władzy rodzicielskiej nad dziećmi przesądza o tym, do kogo należy uprawnienie do świadczenia wychowawczego na O. A. – uprawnionym jest zatem matka O. A., a nie jej ojciec – M. A.. Powyższe stanowisko Kolegium oparło na art. 365 § 1 K.p.c., zgodnie z którym prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Kolegium dodało, że realizowanie kontaktów M. A. z córką O. nie może zmieniać stanu prawnego rozstrzygniętego prawomocnym wyrokiem Sądu.
Pismem z dnia [...] listopada 2020 r. M. A. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2020 r., [...], wyrażając niezadowolenie z tego rozstrzygnięcia. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji i przyznanie jemu świadczenia wychowawczego, bądź skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wskazał, że zaskarżona decyzja narusza prawo materialne uregulowane w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci. Jednocześnie, skarżący wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi ze względu na przebywanie w izolacji z uwagi na pozytywny wynik testu na obecność Covid, która skończyła się w dniu [...] listopada 2020 r. i doprowadziła do uchybienia terminowi ustawowemu do wniesienia skargi.
W odpowiedzi na skargę z dnia [...] grudnia 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji, wskazując dodatkowo, że Kolegium nie twierdziło, że M. A. nie przysługuje władza rodzicielska, a jedynie, że przysługuje ona także matce, która zaprzeczyła, że zmianie uległo miejsce zamieszkania dziecka ustalone wyrokiem Sądu. Kolegium podniosło, że brak jest podstaw – w sytuacji pozostawania w obrocie prawnym wyroku Sądu Okręgowego w P. Wydział I Cywilny z dnia [...] stycznia 2008 r., sygn. akt [...] – do ustalenia, w jakim wymiarze czasu córka M. A. zamieszkuje z nim, w jakim z jego byłą żoną.
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2021 r. (k. 17 akt sąd.) Sąd przywrócił termin do wniesienia skargi.
Pismem z dnia [...] marca 2020 r. M. A. uzupełnił skargę, wskazując, że na mocy wyroku rozwodowego z 2008 roku Sąd Okręgowy powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej obojgu rodzicom O. A., co oznacza, że uprawnieni do wychowywania i sprawowania pieczy nad małoletnią O. A. są oboje rodzice w stopniu równym. Zdaniem Skarżącego, o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem, którego rodzice żyją w rozłące, w pierwszej kolejności powinni decydować sami rodzice w drodze porozumienia, a dopiero gdy rodzice nie potrafią samodzielnie dojść do porozumienia co do istotnych kwestii związanych ze sprawowaniem opieki, kwestie te mają być regulowane orzeczeniem sądu rodzinnego. Oznacza to, w ocenie Skarżącego, że przepisy nie nakładają na rodziców obowiązku zwrócenia się do sądu o uregulowanie relacji pomiędzy rodzicami w kwestii dotyczącej opieki nad dzieckiem, gdy rodzice dziecka sami zgodnie regulują te kwestie między sobą. Toteż nie jest wymagana zmiana postanowienia czy wyroku sądu w zakresie ustalonego sposobu opieki nad O. A. w kontekście przyznania świadczenia wychowawczego, gdyż istotą prawomocnego wyroku sądu rodzinnego jest jedynie to, że władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom. Skarżący dodał, że w 2008 roku Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie zawierał postanowień dotyczących opieki naprzemiennej, co uniemożliwiało rozstrzygnięcie sądowe zawierające takie pojęcie, a przez to nie można go wymagać w niniejszej sprawie. Do pisma tego skarżący załączył oświadczenie matki O. A. (k. 38 akt sąd.) z którego wynika, że córka O. od stycznia 2020 r. mieszka na stałe z ojcem, a z matką jedynie w weekendy, tj. od piątku do poniedziałku, co jest zgodne z jej dobrem z uwagi na naukę w P. a na co zgodę wyraża jej matka.
W konkluzji, przedstawiając aktualny sposób wykonywania władzy rodzicielskiej przez obojga rodziców nad córką O. A., skarżący wskazał, że ze względu na jego pełną władzę rodzicielską, sprawowanie pieczy nad córką zgodnie z jej dobrem oraz zamieszkaniem córki z nim na stałe, świadczenie wychowawcze powinno zostać przyznane skarżącemu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Na wstępie należy wyjaśnić, że niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z [...] lutego 2021 r., wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374, ze zm.), o czym poinformowano strony postępowania.
Przystępując do rozpoznania sprawy Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi - przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Z kolei w świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.; w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2020 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] lipca 2020 r., nr [...], którą odmówiono przyznania M. A. świadczenia wychowawczego na rzecz O. A..
Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2407, ze zm., zwana dalej jako "u.p.p.w.d.") oraz ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256, ze zm., zwanej dalej także "K.p.a.").
Na podstawie art. 4 ust. 1 u.p.p.w.d. celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym związanych z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Stosownie do art. 4 ust. 2 pkt 1 u.p.p.w.d., świadczenie wychowawcze przysługuje matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2a. W przypadku jednak gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego, zgodnie z art. 5 ust. 2a u.p.p.w.d. Nadto, zgodnie z art. 22 u.p.p.w.d., w przypadku zbiegu prawa rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka do świadczenia wychowawczego, świadczenie to wypłaca się temu z rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, który faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem. Jeżeli opieka nad dzieckiem sprawowana jest równocześnie przez oboje rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, świadczenie wychowawcze wypłaca się temu, kto pierwszy złoży wniosek. W przypadku gdy po złożeniu wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego przez rodzica, opiekuna prawnego dziecka lub opiekuna faktycznego dziecka drugi rodzic, opiekun prawny dziecka lub opiekun faktyczny dziecka złoży wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego w związku z opieką nad tym samym dzieckiem, organ właściwy ustala kto sprawuje opiekę i w tym celu może zwrócić się do kierownika ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w ustawie z dnia [...] marca 2004 r. o pomocy społecznej, w celu ustalenia osoby sprawującej opiekę nad dzieckiem. Przepisy art. 15 ust. 2 i 3 stosuje się.
W okolicznościach badanej sprawy poza sporem pozostaje, że O. A. jest córką M. A. i M. A. oraz, że aktualnie uczęszcza do Liceum Ogólnokształcącego w P.. Poza sporem pozostaje także fakt posiadania przez obojga rodziców władzy rodzicielskiej nad O. A., co wynika z wyroku Sądu Okręgowego w P. Wydział I Cywilny z dnia [...] stycznia 2008 r., sygn. akt [...], którego treść uwidoczniona jest w aktach sprawy administracyjnej organu I instancji. Nie jest także sporne to, że powyższe orzeczenie nie zostało po jego ogłoszeniu i stwierdzeniu jego prawomocności zmienione.
Zauważyć należy, że skarżący zwrócił się wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na okres [...] na rzecz córki O. A.. Prezydent Miasta P. ustalił, w oparciu o korespondencję z Ośrodkiem Pomocy Społecznej w gminie S., że świadczenie wychowawcze jest realizowane w gminie S. na wniosek matki dziecka – M. A., a w trakcie poprzedzającego wydanie decyzji wywiadu środowiskowego ustalono, że miejsce zamieszkania córki O. A. pozostaje przy matce w oparciu o aktualny i niezmienny wyrok rozwodowy z dnia [...] sierpnia 2008 r. Jednocześnie, w toku sprawy przeprowadzono wywiad środowiskowy, na podstawie którego ustalono, że córka O. A. zamieszkuje aktualnie z ojcem z uwagi na uczęszczanie do Liceum Ogólnokształcącego w P., zlokalizowanego niedaleko od mieszkania ojca.
Analiza argumentacji skargi wskazuje, że istota sporu w badanej sprawie dotyczy wpływu prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w P. Wydział I Cywilny z dnia [...] stycznia 2008 r., sygn. akt [...] mocą którego władzę rodzicielską powierzono obojgu rodzicom O. A., ustalając miejsce zamieszkania O. A. w każdorazowym miejscu zamieszkania jej matki, na uprawnienie ojca M. A. – skarżącego w niniejszym postępowaniu – co do ustalenie jego prawa do świadczenia wychowawczego.
W skardze, uzupełnionej późniejszym pismem z dnia [...] marca 2021 r., skarżący w istocie kwestionuje stanowisko organu, dotyczące sprawowania opieki nad małoletnią O. A. przez niego oraz jego byłą żonę – M. A.. Zdaniem skarżącego, organy nie powinny brać pod uwagę prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w P. Wydział I Cywilny z dnia [...] stycznia 2008 r., sygn. akt [...], na mocy którego:
- po pierwsze, w pkt 2 wykonywanie władzy rodzicielskiej na małoletnimi dziećmi stron, w tym O. A. A., powierzono obojgu rodzicom, ustalając miejsce zamieszkania małoletnich dzieci, w tym O. A., w każdorazowym miejscu zamieszkania pozwanej;
- po drugie, w pkt 3 ustalono kontakty M. A. z małoletnimi dziećmi, w tym O. A. W., w ten sposób, że odbywać się one będą:
- w każdą środę obierać będzie dzieci ze szkoły i przedszkola po czym o godzinie 19 powierzy je opiece ich matki;
- pierwszą i trzecią sobotę oraz niedzielę miesiąca dzieci będą spędzać z ojcem, który będzie odwozić je do szkoły przedszkola w poniedziałek rano;
- w czasie wakacji letnich przez 1 miesiąc w terminie ustalonym przez strony oraz przez jeden tydzień ferii zimowych;
- w Święta Bożego Narodzenia i Wielkanocy naprzemiennie po jednym dniu z każdym z rodziców;
oraz po trzecie, w pkt 4 obciążono obie strony kosztami utrzymania i wychowania małoletnich dzieci stron i zasadzono od M. A. na rzecz każdego z małoletnich dzieci, rentę alimentacyjną w kwocie [...]zł miesięcznie płatną do rąk M. A..
Zdaniem skarżącego, organy powinny były uznać, na podstawie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego, że w rzeczywistości jedynie skarżący sprawuje opiekę nad córką O. A., która niekiedy zamieszkuje ze swoją matką – M. A., względnie uznać, że skarżący i jego była żona sprawują opiekę naprzemienną nad córką O. A. w oparciu o ustne ustalenia pomiędzy obojgiem rodziców O. A..
W ocenie Sądu, ocena prawna co do wiążącego dla organów administracji publicznej ustalenia każdorazowego miejsca zamieszkania córki O. A. z jej matką wynikająca z treści prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w P. Wydział I Cywilny z dnia [...] stycznia 2008 r., sygn. akt [...] jest prawidłowa. Zaskarżona decyzja odpowiada zatem prawu.
Po pierwsze, w opinii Sądu, Kolegium prawidłowo przywołało art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1575, dalej także zwana "k.p.c."), zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Na uwagę zasługuje w tym zakresie rozstrzygnięcie z pkt 2 rzeczonego wyroku Sądu Okręgowego w P., które nadal kształtuje stosunki rodzinne pomiędzy O. A. oraz jej matką M. A. oraz jej ojcem M. A.. Konsekwencją tego faktu jest konieczność przyjęcia przez organy administracji publicznej przy rozpatrywaniu wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, że miejsce zamieszkania O. A. pozostaje z jej matką. Toteż organy prawidłowo odmówiły ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego z wniosku M. A.. Z akt administracyjnych wynika nadto, że na ten sam okres świadczeniowy, co do którego skarżący złożył wniosek stanowiący podstawę zaskarżanej decyzji, świadczenie wychowawcze zostało przyznane na wniosek matki O. A. i jest ono realizowane.
Po drugie, w ocenie Sądu w sprawie niniejszej brak było także podstaw do stwierdzenia, iż O. A. (córka skarżącego) znajduje się pod opieką naprzemienną obojga rodziców, tj. skarżącego i M. A.. W tym zakresie na uwagę zasługuje pkt 3 rzeczonego wyroku Sądu Okręgowego w P., stwierdzające jednoznacznie, że skarżący ma prawo kontaktowania się z córką, którego miejsce zamieszkania nadal pozostaje przy matce. Natomiast orzeczenie powyższe w ogóle nie odnosi się do sprawowania przez rodziców O. A. opieki naprzemiennej, rozumianej jako opieki nad wspólnym dzieckiem sprawowanej w porównywalnych i powtarzających się okresach. W tej sytuacji, pomimo zrozumienia stanowiska skarżącego i niekwestionowania, że sprawuje on opiekę nad córką w powtarzalnych i porównywalnych okresach, nie ma podstaw do przyznania mu wnioskowanego świadczenia (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 04 czerwca 2020 r., sygn. akt III SA/Kr 469/20 – wyrok dostępny na stronach internetowych NSA w: CBOSA, tak jak i pozostałe powoływane dalej orzeczenia).
Skład orzekający przychyla się zatem i przyjmuje jako własne stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia [...] lutego 2019 r., sygn. akt I OSK [...], że pozostawanie dziecka pod opieka naprzemienną nie jest okolicznością możliwą do ustalania przez strony lub organ administracji prowadzący postępowanie, a w konsekwencji również przez sąd administracyjny. Powinna ona wynikać bezpośrednio z orzeczenia sądu powszechnego, jako wyłącznie właściwego do jej ustalenia (zob. wyroki NSA: z dnia 11 kwietnia 2018 r., sygn. akt I OSK 2088/17l; z dnia 22 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 2302/17; z dnia 04 października 2017 r., sygn. akt I OSK 788/17; z dnia 17 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 1046/17). Sąd zauważa, że postanowieniem z dnia [...] listopada 2021 r., sygn. akt I OPS [...], skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego odmówił podjęcia uchwały odnoszącej się do powyższego problemu prawnego.
Oznacza to, że brak stosownego orzeczenia sądu w zakresie pozostawania dziecka pod naprzemienną opieką obojga rodziców stanowi przeszkodę w możliwości uznania, że tego rodzaju opieka jest sprawowana przez oboje rodziców. Sąd zauważa, że wprawdzie wspomniane orzeczenie rozwodowe pomiędzy skarżącym a jego żoną zapadło przed wejściem w życie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci – trudno więc wymagać od rodziców (w szczególności skarżącego – M. A.), by składając wniosek o świadczenie, dysponowali orzeczeniem o "naprzemiennej opiece". Niemniej jednak należy zaznaczyć, że ustawą z dnia [...] czerwca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz ustawy – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2015 r., poz. 1062), która weszła w życie [...] sierpnia 2015 r., znowelizowany został Kodeks rodzinny i Kodeks postępowania cywilnego, w oparciu o którą sąd może określić, że dziecko będzie mieszkać z każdym z rodziców w powtarzających się okresach. Jak wynika z akt sprawy oraz twierdzeń skarżącego wyartykułowanych w skardze oraz piśmie uzupełniającym skargę z dnia [...] marca 2021 r., po wejściu w życie powołanej wyżej ustawy z dnia [...] czerwca 2015 r. skarżący nie podejmował kroków prawnych mających na celu zmianę dotychczasowego miejsca zamieszkania córki O. A. i ustalenia opieki naprzemiennej w miejsce dotychczas ustalonych kontaktów (por. wyrok NSA z dnia 27 sierpnia 2021 r., sygn. akt I OSK 474/21).
W tym stanie rzeczy zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję Kolegium należało uznać za zgodną z prawem. Skarga podlegała więc oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.